II SA/Wa 1441/09
WyrokWSA w Warszawie2010-01-05
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Anna Mierzejewska, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej odmawiając wydania zaświadczenia, może ignorować prawomocne decyzje administracyjne wydane przez inny organ, które kształtują stan prawny wnioskodawcy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie na podstawie art. 218 § 1 i § 2 kpa, nie może ograniczać się jedynie do badania stanu faktycznego wynikającego z własnych rejestrów. W sytuacji, gdy wnioskodawca powołuje się na prawomocną decyzję administracyjną wydaną przez inny organ, organ wydający zaświadczenie powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia faktów i stanu prawnego wynikającego z tej decyzji, a następnie odzwierciedlić je w zaświadczeniu. Odmowa uwzględnienia takiej decyzji stanowi naruszenie przepisów.Stan faktyczny
Skarżący J. T. domagał się wydania zaświadczenia dotyczącego jego uposażenia i przebiegu służby dla celów emerytalnych, wskazując na stanowisko zajmowane w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i składniki uposażenia wynikające z decyzji tego organu. Szef Biura Ochrony Rządu (BOR) oraz Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówili wydania zaświadczenia w żądanej treści, uznając, że należy opierać się jedynie na dokumentach BOR, a decyzje SKW nie mogą stanowić podstawy do wydania zaświadczenia dotyczącego stosunku służbowego w BOR. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów kpa, w tym art. 218 § 2, poprzez nienależyte przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i błędną ocenę stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz poprzedzające je postanowienie Szefa Biura Ochrony Rządu, stwierdzając, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Protokolant Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi J. T. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Szefa Biura Ochrony Rządu z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2 i art. 144 w zw. z art. 219 kpa, utrzymał w mocy postanowienie Szefa Biura Ochrony Rządu z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania J. T. zaświadczenia żądanej treści.
Organ wskazał na następujący stan faktyczny w sprawie.
Szef BOR rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. oddelegował [...] J. T. do pełnienia zadań służbowych w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego na stanowisko [...]. Z uwagi na zgłoszenie funkcjonariusza wystąpienia ze służby, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] zwolnił zainteresowanego z dniem [...] kwietnia 2008 r. ze służby w Biurze Ochrony Rządu. Zwalnianemu wydano w dniu [...] kwietnia 2008 r. zaświadczenie o uposażeniu i nagrodzie rocznej dla celów emerytalnych. W treści ww. dokumentu wskazano: w części A – ostatnio zajmowane stanowisko – oddelegowany poza BOR, w części B – uposażenie o składnikach wynikających z rozkazu personalnego Szefa BOR z dnia [...] grudnia 2006 r., w części C – należna nagrodę roczną za 2008 r. w kwocie wynikającej ze składników uposażenia wskazanych w części B.
W dniu [...] kwietnia 2008 r. J. T. wystąpił do Szefa BOR o sprostowanie wydanego zaświadczenia, poprzez wskazanie ostatnio zajmowanego stanowiska [...] w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego oraz wskazanie składników uposażenia wskazanych w zaświadczeniu wystawionym przez Służbę Kontrwywiadu Wojskowego w dniu [...] kwietnia 2008 r. Szef BOR postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] odmówił uwzględnienia wniosku funkcjonariusza, a następnie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji po rozpoznaniu zażalenia strony na powyższe postanowienie, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. T., wyrokiem z dnia 5 grudnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1134/08 uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując, iż w oparciu o treść art. 219 kpa nie można żądać sprostowania zaświadczenia, a tego domagała się strona.
Kolejnymi wnioskami z dnia [...] stycznia 2009 r. i z dnia [...] kwietnia 2009 r. funkcjonariusz zmienił swoje żądanie domagając się wydania zaświadczenia o uposażeniu i nagrodzie rocznej dla celów emerytalnych w formie formularza ustalonego dla Biura Ochrony Rządu przez Zakład Emerytalno – Rentowy MSWiA. Stwierdził, iż w powyższym dokumencie należy wskazać ostatnio zajmowane stanowisko w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego [...] oraz uposażenie należne na tym stanowisku w wysokości [...], w skład którego wchodziło: uposażenie zasadnicze według stanowiska [...], dodatek za stopień [...], dodatek za wysługę lat – [...] i dodatek służbowy – [...]. Wniósł też o wydanie zaświadczenia o przebiegu służby dla celów emerytalnych w formie formularza ustalonego dla Biura Ochrony Rządu przez Zakład Emerytalno – Rentowy MSWiA, wskazującego powyższe stanowisko i składniki uposażenia.
Szef Biura Ochrony Rządu postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści.
W zażaleniu od powyższego postanowienia J. T. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając mu naruszenie art. 218 § 2 w zw. z art. 7 kpa oraz odpowiednich przepisów kpa dotyczących postępowania dowodowego.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpoznaniu powyższego zażalenia, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji wskazując, iż Szef BOR zasadnie odmówił wydania stronie zaświadczenia żądanej treści, ponieważ stanowiłoby to naruszenie art. 218 kpa. Organ wyjaśnił, iż rozpatrując żądanie strony przeprowadzono postępowanie wyjaśniające w koniecznym zakresie, uwzględniając posiadane przez Biuro Ochrony Rządu dokumenty. Na podstawie posiadanych ewidencji, rejestrów i innych danych ponad wszelką wątpliwość ustalono, iż ostatnio zajmowanym stanowiskiem J. T. w ramach stosunku służbowego funkcjonariusza BOR było stanowisko, na które zainteresowany został delegowany rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2006 r. Powyższym rozkazem ustalono również uposażenie funkcjonariusza. Zatem dokument ten ostatecznie ukształtował status funkcjonariusza na dzień zwolnienia ze służby i stał się wiążący zarówno dla funkcjonariusza, jak i dla organu. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego pominięcia dokumentów wydanych przez Służbę Kontrwywiadu Wojskowego organ wyjaśnił, iż powyższe dokumenty zostały wydane przez inny organ, poza stosunkiem administracyjnoprawnym funkcjonariusza BOR, dlatego też nie mogą stanowić podstawy do wydania zaświadczenia dotyczącego tego stosunku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. T. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji oraz zobowiązanie Szefa BOR do wydania żądanego zaświadczenia. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów art. 218 § 2 kpa w zw. z art. 7 i art. 8 kpa, poprzez nienależyte przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i dokonanie dowolnych ustaleń i błędnej oceny stanu faktycznego w sprawie. Zarzucił też naruszenie art. 217 § 1 i § 2 pkt 1 kpa, przez błędną ich interpretację. Stwierdził, iż jego zdaniem, jego stan prawny w odniesieniu do okoliczności objętych żądanymi zaświadczeniami został ukształtowany ostatecznymi decyzjami Szefa SKW i Szefa BOR, a więc powinny stanowić podstawę wydanych zaświadczeń. Wskazał, iż organy zignorowały charakter prawny zaświadczenia, które urzędowo potwierdza sytuację prawną adresata zaświadczenia, ukształtowaną uprzednio przez skierowane do niego akty administracyjne. Skoro zasadnicze elementy stosunku służbowego skarżącego zostały ukształtowane ostatecznymi decyzjami administracyjnymi, co do których strony nie są w sporze, to organ wydając zaświadczenie nie może ich pominąć.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę uznać należy za zasadną.
Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem, skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia, czy po stronie organu administracji istniały przesłanki ku temu, aby odmówić wydania skarżącemu zaświadczenia żądanej treści.
W myśl art. 218 kpa:
- § 1. W przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu,
- § 2. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Zgodnie z § 1 wyżej powołanego przepisu organ administracji, przy wydawaniu zaświadczeń winien więc przede wszystkim bazować na faktach, które wynikają z materiałów źródłowych wytworzonych przez ten organ. Paragraf 2 ww. przepisu dopuszcza jednakże możliwość oparcia się przez organ także na innych materiałach, zgromadzonych w toku postępowania wyjaśniającego.
Zgodnie z poglądami prezentowanymi przez doktrynę, wystawianie zaświadczeń określonej treści konkretnemu podmiotowi może więc być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, którego zakres wynikać będzie nie tylko z żądania osoby zainteresowanej, lecz również z oceny jego spełnienia przez organ. Postępowanie wyjaśniające powinno zmierzać w kierunku ustalenia stanu faktycznego i prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczeniem. W jego toku można wykorzystać środki dowodowe stosując odpowiednio przepisy o postępowaniu dowodowym zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego (Komentarz do kpa – B. Adamiak, J. Borkowski – Wydawnictwo C. H. Beck).
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że organ administracji oceniając wniosek skarżącego nie powinien ograniczać się jedynie do badania stanu faktycznego wynikającego z dokumentów zgromadzonych w ewidencjach i rejestrach prowadzonych przez Biuro Ochrony Rządu. W sytuacji bowiem, gdy wnioskujący o wydanie zaświadczenia, powołał się na prawomocną decyzję administracyjną wydaną przez inny organ administracji, to okoliczność ta powinna zostać wyjaśniona w trybie art. 218 § 2 kpa. Stosowne postępowanie wyjaśniające winno mieć zaś na celu ustalenie, czy powołana przez wnioskodawcę decyzja Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego została istotnie wydana i czy jest prawomocna. Poza możliwościami prawnymi wynikającymi z uprawnień organu w postępowaniu toczącym się w trybie art. 218 kpa pozostaje zaś ocena zasadności wydania takiej decyzji. Organ działając w powyższym trybie nie może również skutecznie kwestionować uprawnień Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego do wydania decyzji powołanej przez skarżącego. Celem, jaki powinien realizować organ administracji w postępowaniu o wydanie zaświadczenia jest jedynie odzwierciedlenie w tym zaświadczeniu istniejącego stanu prawnego, ukształtowanego w drodze wydania odpowiednich decyzji. Stąd, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie niniejszej, oraz faktu, iż organ nie kwestionował wydania rozkazu personalnego przez Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i jego prawomocności, organ administracji winien wydać zaświadczenie uwzględniające w swej treści materię powyższej decyzji. Wbrew twierdzeniom zawartym w skarżonej decyzji, na przeszkodzie powyższemu nie stoi zaś to, iż decyzja powołana przez skarżącego została wydana przez inny organ.
W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielając argumenty zawarte w złożonej skardze, orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło