I OSK 559/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. w Ł. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1576/09 odrzucającego skargę Z. w Ł. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2009 r., nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie Postanowieniem z dnia 7 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1576/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Z. w Ł. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2009 r., nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa własności nieruchomości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Z. w Ł. pismem z dnia 10 września 2009 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2009 r., nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa własności nieruchomości. Pismem z dnia 28 października 2009 r., wezwano stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie 1 egzemplarza odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczone zostało skarżącemu w dniu 5 listopada 2009 r. Termin do wykonania wezwania upływał zatem w dniu 12 listopada 2009 r. Mimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie wykonał wezwania Sądu. Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji podniósł, iż w rozpoznawanej sprawie, w wyznaczonym przez Sąd siedmiodniowym terminie skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi - nie nadesłał żądanego odpisu skargi. Skarga podlegała więc odrzuceniu. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył Z. w Ł. zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy - art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez błędne ustalenia faktyczne i uznanie, że nie uzupełnił w terminie braków formalnych skargi tj: nie doręczył 1 egzemplarza odpisu skargi w sytuacji, gdy nie został do tego wezwany. Powołując się na wymienione podstawy skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, według norm przepisanych. W motywach skargi kasacyjnej skarżący podniósł, iż w dniu 5 listopada 2009 r. otrzymał zarządzenie Sądu pierwszej instancji z dnia 28 października 2009r. sygn. akt I SA/Wa 1576/09 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) lipca 2009r. nr (...) w kwocie 200,00 zł (dwieście złotych). Skarżący w dniu 9 listopada 2009r. przekazał na wskazane konto należny wpis sądowy od skargi, a więc nie uchybił zakreślonemu terminowi. W przywołanym zarządzeniu z dnia 28 października 2009 r. Sąd nie wzywał skarżącego do nadesłania 1 egzemplarza odpisu skargi własnoręcznie podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem. Na adres skarżącego nie wpłynęło żadne inne zarządzenie wzywające do usunięcia braków formalnych. Z tych względów zdaniem skarżącego nie nastąpiły okoliczności uzasadniające odrzucenie skargi z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pomimo błędnego uzasadnienia zasługuje na uwzględnienie. Stosowanie do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, jeżeli z powodu tych braków nie można nadać sprawie prawidłowego biegu. Braki formalne, o których mowa w tym przepisie w związku z art. 49 § 1 P.p.s.a. to takie braki, których wystąpienie uniemożliwi nadanie skardze prawidłowego biegu. Nie można jednak uznać, że każde nieuzupełnienie braków formalnych pisma będzie prowadziło do sytuacji pozostawienia go bez rozpoznania, bądź odrzucenia. Podstawą takiego rozstrzygnięcia może być jedynie brak istotny, tzn. taki którego nieusunięcie uniemożliwia nadanie pismu dalszego biegu. Niewykonanie wezwania w zakresie nadesłania określonej liczby odpisów skargi nie oznacza samo przez się, że skarga podlega odrzuceniu z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych. O braku formalnym skargi z powodu niedołączenia odpisu skargi można mówić wówczas, gdy strona składając skargę nie dołączyła odpowiedniej liczby odpisów skargi, a zachodzi konieczność doręczenia odpisu skargi pozostałym stronom i z tego względu skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu. W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, nie wyjaśnił dla doręczenia komu konieczny jest odpis skargi. Należy mieć także na uwadze to, że organ, będący stroną postępowania sądowego w tej sprawie zapoznał się z treścią skargi, udzielił na nią odpowiedzi i przekazał akta sprawy wraz ze skargami. Nie wiadomo więc, czy zdaniem Sądu pierwszej instancji dołączenie przez stronę skarżącą odpisu skargi było konieczne. Mając na uwadze powyższe należy uznać, że interpretacja wymienionych przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi została w niniejszej sprawie przez Sąd pierwszej instancji dokonana zbyt rygorystycznie ograniczając w ten sposób zagwarantowane konstytucyjnie prawa do sądu. Niezbędne jest zatem dokonanie przez Sąd pierwszej instancji ponownej oceny, czy strona skarżąca powinna być wezwana do złożenia odpisu skargi, ponieważ jest to konieczne do nadania sprawie prawidłowego biegu, a jeżeli tak, to powinni być ponownie wezwani do usunięcia tego braku formalnego skargi. Niezależnie od powyższego należy wskazać, iż w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, w myśl którego za brak istotny nie może zostać uznany brak odpisów, ponieważ Sąd jest władny wykonać dodatkowe kopie we własnym zakresie, a tym samym nadać prawidłowy bieg złożonemu pismu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt I OZ 935/09, z dnia 7 sierpnia 2009 r. sygn. akt I OZ 768/09, z dnia 22 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 732/09, niepubl., z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 1013/09). Za powyższym przemawiają względy ekonomii procesowej, wynikające z jednej z naczelnych zasad postępowania sądowoadministracyjnego tj. zasady ekonomii procesowej, uzasadniającej wykonanie brakujących odpisów skargi przez Sąd pierwszej instancji i obciążenie skarżących stosowną opłatą kancelaryjną, zamiast stosowania nadmiernego rygoryzmu w postaci odrzucenia skargi z tej przyczyny. Z kolei za niezgodne ze stanem faktycznym sprawy należy uznać wywody skargi kasacyjnej, iż skarżący nie otrzymał wezwania do usunięcia braków formalnych skargi. Przedmiotowe wezwanie z dnia 28 października 2009 r. (k. 27) zostało skarżącemu doręczone w dniu 5 listopada 2009 (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 32). Jednakże pomimo powyższego skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie z wyżej wymienionych powodów. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 58 §1 pkt. 3 P.p.s.a. i na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 wskazanej ustawy orzekł jak w sentencji postanowienia