II SA/Ke 105/08

WyrokWSA w Kielcach2008-10-09

Skład orzekający: Sylwester Miziołek, Renata Detka, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję Starosty, która uchyliła poprzednią decyzję o pozwoleniu na budowę i wydała nową, identyczną w swej istocie, została wydana prawidłowo na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., czy też powinna zostać wydana na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja Wojewody została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ organ II instancji, mimo stwierdzenia, że decyzja Starosty była materialnie prawidłowa, uchyliła ją na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., zamiast stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji z powodu okoliczności wskazanych w art. 146 k.p.a. (np. gdy nowa decyzja byłaby identyczna w swej istocie), organ powinien ograniczyć się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania okoliczności, z powodu których decyzja nie została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stawu rybnego, które zostało pierwotnie udzielone K.M. przez Starostę. Po wznowieniu postępowania z wniosku A.R., która twierdziła, że nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu, Starosta uchylił swoją pierwotną decyzję, a następnie wydał nową, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. A.R. złożyła skargę do WSA, zarzucając m.in. nieprawdziwość ustaleń dotyczących rozbiórki samowolnie wybudowanego stawu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 października 2008r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Wojewoda decyzją z dnia [...] znak: [...] na podstawie art. 82 ust 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania A.R od wydanej w trybie wznowieniowym decyzji Starosty z dnia [...] znak: [...] uchylającej dotychczasową decyzję Starosty z dnia [...] znak:[...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono K.M. pozwolenia na budowę stawu rybnego na działkach: 307/1, 309/10, 311/15 w miejscowości R. z powodu stwierdzenia, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie oraz zatwierdzającej projekt budowlany (po dokonanej korekcie) i udzielającej K.M. pozwolenia na budowę stawu rybnego Nr 1 o powierzchni lustra wody 0,16 ha, na działkach Nr: 307/1, 309/10, 311/15 w miejscowości R., - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny. Sprawa pozwolenia na budowę stawu rybnego była już przedmiotem rozpatrywania w postępowaniu wznowieniowym organów obu instancji oraz wojewódzkiego sądu administracyjnego. Starosta decyzją z dnia [...] Znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił K.M. pozwolenia na budowę opisanego stawu rybnego. Organ I instancji na wniosek A.R postanowieniem z dnia [...] znak: [...] wznowił postępowanie administracyjne, a następnie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia [...] Znak: [...] odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] znak: [...] stwierdzając brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 kpa. W uzasadnieniu tej decyzji podano że w przedmiotowym postępowaniu A.R nie posiada przymiotu strony. Decyzja Wojewody z dnia [...] i utrzymana nią w mocy powyższa decyzja organu I instancji zostały wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 października 2006r. sygn.akt II SA/Ke 92/06 uchylone. Sąd stwierdził, że skarżącej A.R. przysługuje przymiot strony w sprawie budowy stawu rybnego, którego inwestorem jest K.M., w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Zgodnie z treścią powołanego przepisu stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są m.in. właściciele nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Nie ma znaczenia czy jest to bezpośrednie sąsiedztwo, ponieważ istotne jest, aby oddziaływanie było powiązane z przepisami odrębnymi. W ocenie Sądu nałożony na inwestora obowiązek uzgadniania poboru wody a także jej zrzutu świadczy jednoznacznie o tym, że przedmiotowa inwestycja będzie bezpośrednio oddziaływała na staw znajdujący się na nieruchomości skarżącej. Wydana w wyniku ponownego rozpoznania sprawy decyzja Starosty z dnia [...] Znak: [...] została uchylona decyzją Wojewody z dnia [...] Znak: [...] z uwagi na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Ostateczne rozstrzygnięcie nastąpiło decyzją Starosty z dnia [...] Znak: [...] wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i art. 150 § 1 kpa. Rozpoznając od powyższej decyzji odwołanie A.R Wojewoda podniósł, że organ I instancji zastosował się do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zawartych w wyroku z dnia 20.10.2006r. bowiem przyznał odwołującej status strony postępowania i zapewnił jej i pozostałym stronom czynny udział w każdym stadium postępowania. Zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z aktami oraz złożenia wypowiedzi i zastrzeżeń co do zebranych dowodów i materiałów. Wskazał, że strony z powyższego prawa skorzystały. Wojewoda rozpatrując odwołanie za prawidłowe uznał ustalenia organu I instancji, że postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty z dnia [...] było dotknięte wadą proceduralną, albowiem organ administracji architektoniczno-budowlanej nie zapewnił stronie postępowania A.R. – właścicielce stawu rybnego na działce znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji, udziału w tym postępowaniu, co stanowi przesłankę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Twierdzenia A.R odnoszące się do kwestionowania rozbiórki samowolnie wybudowanego przez K.M. stawu rybnego, w miejscu którego wybudowano nowy staw rybny, organ uznał za nieuzasadnione. Przeprowadzone przez Starostę postępowanie wyjaśniające uzupełnione dodatkowo przez organ II instancji poprzez ponowne zwrócenie się do właściwego organu nadzoru wykazało, że K.M. rozbiórkę stawu rybnego nakazaną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak:[...] wykonał. Z treści pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] wynika, że K.M. pisemnie poinformował PINB o wykonaniu obowiązku rozbiórki stawu, na okoliczność której przedłożył dokumentację fotograficzną. Nadto dowody w postaci przesłuchania świadków potwierdziły, że K.M. likwidując staw przywrócił rzędne terenu do stanu pierwotnego, natomiast ukształtowanie terenu "od zawsze" tworzyło w tym miejscu naturalne zaniżenie, w którym gromadziła się woda. Natomiast pracownicy Inspektoratu przeprowadzający w dniu [...]. kontrolę oczka wodnego na innych działkach nr 2007/12 i nr 2007/13 nie posiadali wiedzy na temat zabudowy tej działki, z uwagi na inny przedmiot kontroli. Odnośnie kwestii dotyczącej projektu budowlanego stawu ustalono, że K.M. zlecił jego opracowanie projektantowi w dniu 10.05.2004r. (umowa o dzieło 3/2004), a więc zanim wykonano rozbiórkę stawu. Zamieszczony w projekcie pierwotny opis istniejącego stanu na działce inwestora uwzględniał sytuację sprzed rozbiórki stawu. Zakończenie projektu nastąpiło w grudniu 2004r, kiedy to rozbiórka została już wykonana. Powyższe ustalenia legły u podstaw korekty opisu technicznego istniejącego na działce inwestora zawartego w projekcie budowlanym. W skardze na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] A.R żądała jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia [...]. Zdaniem skarżącej, podjęte rozstrzygnięcia mijają się z prawdą uznając, że K.M. dokonał rozbiórki stawu zgodnie z decyzją nakazującą jego rozbiórkę. Skarżąca podtrzymała twierdzenia, że staw nie został zasypany natomiast działania organu umożliwiły inwestorowi dokończenie samowoli budowlanej. Autorka skargi zarzuciła organom dokonanie ustaleń faktycznych bez uwzględnienia podniesionych przez nią zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona i podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesionych w skardze. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a). Oznacza to, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa do jakich doszło przy rozpatrywaniu sprawy, bez względu na to czy skarżący powoływał się na te uchybienia w skardze. Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które ma istotny wpływ na wynik sprawy. Kontrolowana przez Sąd decyzja kończyła wznowione postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia K.M. pozwolenia na budowę stawu rybnego na działkach nr nr 307/1, 309/10, 311/15 w miejscowości R. . Zarzuty zgłaszane pod adresem zaskarżonej decyzji sprowadzają się do tego, że organ we wznowionym postępowaniu nie wziął pod uwagę faktu, iż Starosta udzielił opisanego pozwolenia na budowę inwestycji, co do której istniał obowiązek rozbiórki wynikający z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] i która to rozbiórka nie została wykonana. Tym samym, zdaniem skarżącej organ w istocie zezwolił na dokończenie samowoli budowlanej. W ocenie Sądu podnoszone zarzuty są chybione. Kwestia dotycząca rozbiórki stawu rybnego została przez organy dostatecznie wyjaśniona. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że K.M. objęty decyzją rozbiórkową staw rybny zlikwidował. Stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organu właściwego w sprawach nadzoru budowlanego – w tym spraw z zakresu samowoli budowlanej, zawarte w pismach: z dnia [...] znak: [...] i z dnia [...] znak [...] (k. nr KI-18b i KII-16 akt adm.) jest w tym zakresie jednoznaczne. W oparciu o dokonane w dniu 20.09.2004r. zgłoszenie K.M. informujące PINB o likwidacji stawu oraz dokumentację fotograficzną organ stwierdził, że w dacie ich wykonania na terenie działki nr ewidencyjny 307/1 w R. nie było obiektu budowlanego będącego przedmiotem decyzji z dnia [...] składającego się w dacie jej wydania z wykopu szerokoprzestrzennego o głębokości ok. 3m, wokół którego usypane były groble szerokości 2,7-3,0m, a wykop wypełniony był wodą. Wskazano również, że K.M. likwidując staw przywrócił rzędne terenu działki do stanu pierwotnego, zaś ukształtowanie terenu w tym miejscu działki od zawsze tworzyło naturalne zaniżenie, gdzie gromadziła się woda. Nie zasługują na uwzględnienie twierdzenia skarżącej odnośnie braku rozbiórki w dacie wydawania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, albowiem nie poparte są żadnymi konkretnymi dowodami, co oznacza, że nie można ich uznać za wiarygodne. Za dostatecznie wyjaśnioną należy również uznać kwestię zawarcia w projekcie budowlanym zapisu odnoszącego się do istniejącego stanu zagospodarowania na działce. Argumentacja inwestora wskazująca, że projektant opisał sytuację przed zasypaniem stawu z uwagi na zlecenie wykonania projektu budowlanego już w maju 2004r., gdy tymczasem jego rozbiórka nastąpiła we wrześniu, a oddanie projektu w grudniu 2004r. – jest przekonująca i nie budzi zastrzeżeń. Biorąc pod uwagę powyższe trafnie organy ustaliły, że brak jest podstaw prawnych do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na jego budowę. Wadliwością skutkującą uchyleniem zaskarżonej decyzji Wojewody jest natomiast w okolicznościach faktycznych danej sprawy, błędny sposób rozstrzygnięcia tj. w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 kpa – zamiast art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa. Zgodnie z art. 151 § 2 kpa, który określa rodzaje decyzji kończących wznowione postępowanie: w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Decyzję stwierdzającą wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa podejmuje organ w przypadku przesłanki negatywnej określonej w art. 146 § 1 jak i w art. 146 § 2 kpa. Stosownie do dyspozycji art. 146 § 2 kpa, nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. "Przesłanka druga, wynikająca z art. 146 § 2 kpa, zakłada, że nie wszystkie wady postępowania administracyjnego mają znaczący wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wyjawienie tych wad i ich usunięcie we wznowionym postępowaniu prowadzi do konstatacji, że pomimo usunięcia tych wad, treść rozstrzygnięcia winna pozostać niezmieniona, gdyż jest zgodna z prawem. W tym wypadku nie uchyla się więc zaskarżonej decyzji, jednak w uzasadnieniu decyzji wydanej w trybie art. 151 § 2 kpa należy wykazać, jakiego naruszenia prawa procesowego dopuścił się organ administracji w poprzednim postępowaniu oraz że naruszenia te nie miały żadnego wpływu na treść podjętego w sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia" (por. G.Łaszczyca, Cz.Martysz, A.Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Zakamycze 2005r.) Analiza rozpoznawanej sprawy prowadzi do wniosku, iż mamy do czynienia właśnie z sytuacją o której mowa w art. 146 § 2 kpa. Zaskarżona decyzja Wojewody utrzymała w mocy decyzję Starosty , który uchylił dotychczasową decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę i wydał nową decyzję która w swej istocie jest taka sama jak decyzja uchylona. Dla sposobu rozstrzygnięcia w tej konkretnej sprawie nie ma żadnego znaczenia, że organ I instancji wziął pod uwagę korektę projektu budowlanego, ponieważ nadal pozostaje to ten sam projekt budowlany i ta sama inwestycja. Ocena, że kwestionowana decyzja jest aktem niewadliwym materialnie daje podstawę do wydania decyzji tylko na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa. Eliminując z obrotu prawnego wyłącznie decyzję organu II instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach miał na względzie, iż poczynione w sprawie ustalenia są prawidłowe i w związku z tym nie zachodzi potrzeba prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie przedstawione wyżej uwagi i wyeliminuje dotychczasowe naruszenia prawa. Uwzględniając powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt c, art. 134, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło