III SA/Wa 862/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Kraus, Protokolant Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2010 r. sprawy ze skargi P. Spółka Akcyjna z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę Pismem z dnia 14 września 2009 r. P. S.A. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") zwrócił się do Ministra Finansów z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów z tytułu zbycia akcji spółki zależnej. W uzasadnieniu wniosku Spółka przedstawiła stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że jest spółką z siedzibą oraz miejscem zarządu w Polsce, podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka jest właścicielem 100% akcji w spółce akcyjnej ("Spółka Zależna") z siedzibą oraz miejscem zarządu w Polsce, podlegającej w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych oraz jest właścicielem powyżej 50% udziałów/akcji w spółce kapitałowej ("Spółka X") z siedzibą oraz miejscem zarządu w Polsce, podlegającej w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka wniosła do Spółki Zależnej co najmniej 50% udziałów/akcji w Spółce X. W związku z wniesieniem Udziałów/Akcji Spółki X do Spółki Zależnej: 1) Spółka objęła nowe akcje Spółki Zależnej ("Akcje Spółki Zależnej") po cenie nominalnej równej wartości rynkowej udziałów na dzień wniesienia Udziałów/Akcji Spółki X - zgodnie z art. 431 w zw. z art. 312 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeksu Spółek Handlowych (Dz. U. z 2000 Nr 94, poz. 1037 ze zm.) - dalej "K.s.h.". Udziały/Akcje Spółki X wycenione zostały metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Wniesienie to nie spowodowało powstania przychodu w związku z tym, iż miał zastosowanie art. 12 ust. 4d ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. – o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. nr 54, poz. 654 ze zm.) – dalej "u.p.d.o.p.". Po dokonaniu wniesienia udziałów/akcji Spółka, wciąż posiadała 100% akcji w Spółce Zależnej, oraz 2) Spółka zależna w wyniku nabycia Udziałów/Akcji X uzyskała bezwzględną większość praw głosu w Spółce X. Spółka rozważa zbycie w przyszłości akcji Spółki Zależnej objętych w związku z wniesieniem do Spółki Zależnej Udziałów/Akcji X. W oparciu o tak przedstawiony stan faktyczny Spółka zapytała, czy w przypadku sprzedaży Akcji Spółki Zależnej, kosztem uzyskania przychodu z tytułu zbycia tych akcji będzie wartość nominalna Akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za Udziały/Akcje Spółki X - stosownie do postanowień art. 16 ust. 1 pkt 8d w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 8 oraz art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p.? Zdaniem Spółki, w przypadku sprzedaży Akcji Spółki Zależnej otrzymanych w związku z wniesieniem do Spółki Zależnej Udziałów/Akcji X, kosztem uzyskania przychodu z tytułu zbycia Akcji Spółki Zależnej będzie wartość nominalna Akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za Udziały/Akcje Spółki X - stosownie do postanowień art. 16 ust. 1 pkt 8d w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 8 oraz art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia [...] grudnia 2009 r. uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe. W uzasadnieniu organ powołując się na przepisy art. 12 ust. 4d, art. 16 ust. 1 pkt 8d oraz art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p. stwierdził, że wydatki Spółki na nabycie lub objęcie udziałów/akcji Spółki X nie stanowią kosztów podatkowych na moment wymiany udziałów (z uwagi na neutralność podatkową tej transakcji). Dopiero w przypadku zbycia przez Spółkę objętych w ramach transakcji wymiany udziałów - akcji Spółki Zależnej, celem ustalenia dochodu z ich zbycia, należy wziąć pod uwagę wydatki Spółki na objęcie (nabycie) udziałów/akcji w Spółce X, które to zostały wcześniej zbyte w ramach transakcji wymiany udziałów Spółce Zależnej. Inaczej mówiąc, przy sprzedaży akcji Spółki Zależnej, kosztem uzyskania przychodów wnioskodawcy z tytułu zbycia tych akcji będzie tzw. koszt historyczny nabycia udziałów/akcji Spółki X, ustalony stosownie do treści art. 18 ust. 8 i art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p. Wynika to wprost z treści art. 16 ust. 1 pkt 8d u.p.d.o.p., który to przepis nie przewiduje ustalenia kosztu w przypadku odpłatnego zbycia otrzymanych akcji Spółki Zależnej, w wysokości wartości nominalnej akcji tej spółki, objętych w zamian za udziały/akcje Spółki X. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2010 r. Spółka wnosząc o uchylenie zaskarżonej interpretacji, zarzuciła naruszenie art. 16 ust. 1 pkt 8d w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 8 oraz art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p. poprzez błędną wykładnię tych przepisów przejawiającą się w uznaniu, iż nieprawidłowe jest stanowisko Spółki zawarte we wniosku, że w przypadku sprzedaży Akcji Spółki Zależnej, kosztem uzyskania przychodu z tytułu zbycia tych akcji nie będzie wartość nominalna Akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za Udziały/Akcje Spółki X. Zdaniem Spółki, prawidłowe jest stanowisko, iż w przypadku sprzedaży Akcji Spółki Zależnej otrzymanych w związku z wniesieniem do Spółki Zależnej Udziałów/Akcji Spółki X, kosztem uzyskania przychodu z tytułu zbycia Akcji Spółki Zależnej będzie wartość nominalna Akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za Udziały/Akcje Spółki X - stosownie do postanowień art. 16 ust. 1 pkt 8d w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 8 oraz art. 15 ust 1k u.p.d.o.p. Spółka uważa, że art. 16 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. przewiduje, że wydatki na objęcie udziałów/akcji, nie są kosztem uzyskania przychodu do czasu uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia udziałów/akcji Przepis ten, określa zatem moment, w którym wydatki na nabycie Udziałów/Akcji Spółki Zależnej można uznać za koszt uzyskania przychodu w podatku dochodowym od osób prawnych. Natomiast, sposób obliczenia wysokości kosztów uzyskania przychodów wynika z art. 15 ust. 1k u.p.d.o.p. Zdaniem Spółki, do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku, ma zastosowanie przepis art. 15 ust. 1 k pkt 1 u.p.d.o.p. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że w przypadku odpłatnego zbycia Akcji Spółki Zależnej należy ustalić koszt uzyskania przychodu, w wysokości wartości nominalnej Akcji Spółki Zależnej - objętych w zamian za Udziały/Akcje Spółki X z dnia ich objęcia. W przepisach u.p.d.o.p. brak jest również postanowienia, wbrew stanowisku Ministra Finansów, uzależniającego rozpoznanie kosztu uzyskania przychodu w wysokości wartości nominalnej Akcji Spółki Zależnej określonej na dzień "wymiany udziałów"- od rozpoznania przychodu w wysokości wartości nominalnej Akcji Spółki Zależnej na dzień "wymiany udziałów". Ponadto, w ocenie Spółki, dopiero gdy określone przysporzenie zostanie uznane - na gruncie u.p.d.o.p. za przychód podlegający opodatkowaniu, to w pierwszej kolejności zasadne jest określenie: (i) momentu w którym przychód ten rodzi obowiązek podatkowy, oraz (ii) wydatków stanowiących koszty uzyskania tego przychodu. W przedmiotowym stanie faktycznym, przychód uzyskany ze zbycia Akcji Spółki Zależnej został uzyskany na skutek zdarzenia innego niż "wymiana udziałów". Jak natomiast wynika z art. 12 ust. 4d w zw. z art. 16 ust 1 pkt 8d u.p.d.o.p., ustawodawca - w sposób całościowy - uregulował kwestie tzw. "wymiany udziałów" w spółkach kapitałowych - wskazując, iż w przypadku odpłatnego zbycia otrzymanych - w wyniku "wymiany udziałów" - udziałów (akcji) koszty uzyskania przychodów ustala się zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8 i art. 15 ust. 1 k u.p.d.o.p. Powołała się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 2174/07. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest bezzasadna. Poza sporem jest, że nabycie przez Skarżącą akcji w Spółce zależnej po wniesieniu co najmniej 50% udziałów Spółki X stanowi transakcję wymiany udziałów/akcji, która na podstawie art. 12 ust. 4d art. i 16 ust. 1 pkt 8d u.p.d.o.p. jest transparentna podatkowo. Zgodnie z tymi przepisami "w przypadku podatników dokonujących zbycia udziałów (akcji) jednej spółki kapitałowej innej spółce kapitałowej, jeżeli spółka nabywająca oraz spółka zbywająca (obejmująca), podlegają w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania oraz w zamian za zbywane udziały (akcje) spółka zbywająca otrzyma udziały (akcje) spółki nabywającej albo otrzyma udziały (akcje) spółki nabywającej wraz z zapłatą w gotówce w wysokości nie wyższej niż 10 % wartości nominalnej otrzymanych udziałów (akcji) lub - w przypadku braku wartości nominalnej - wartości rynkowej tych udziałów (akcji), a także jeżeli w wyniku nabycia udziałów (akcji): 1) spółka nabywająca uzyska bezwzględną większość praw głosu w spółce, której udziały (akcje) są zbywane, albo 2) spółka posiadająca bezwzględną większość praw głosu w spółce, której udziały (akcje) są zbywane, zwiększa ilość udziałów (akcji) w tej spółce - do przychodów nie zalicza się wartości otrzymanych udziałów (akcji) w spółce zbywającej i w spółce nabywającej". Jednocześnie art. 16 ust. 1 pkt 8d) stanowi, że nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wydatków na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych innej spółce w sposób, o którym mowa w art. 12 ust. 4d. Spór dotyczy rozumienia dalszej części tego przepisu, o brzmieniu "wydatki te stanowią koszt uzyskania przychodów w przypadku odpłatnego zbycia otrzymanych za nie udziałów (akcji), ustalony zgodnie z pkt 8 i art. 15 ust. 1k". W interpretacji Skarżącej oznacza, to do przychodu uzyskanego ze sprzedaży akcji Spółki Zależnej objętych w drodze wymiany należy zastosować koszt uzyskania w wysokości wartości nominalnej akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za akcje Spółki X z dnia ich objęcia. Natomiast według Ministra przepis ten należy odczytywać w ten sposób, że koszt uzyskania przychodów ze zbycia akcji Spółki Zależnej objętych w drodze wymiany, to tzw. "koszt historyczny", czyli wydatki poniesione przez Skarżącą na nabycie udziałów/akcji Spółki X. W opinii Sądu rację w tym sporze ma organ podatkowy. Skarżąca przeoczyła bowiem, że art. 16 ust. 1 pkt 8d u.p.d.o.p. mówi o wydatkach na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych innej spółce w sposób, o którym mowa w art. 12 ust. 4d, czyli w drodze wymiany; co w stanie faktycznym opisywanym przez stronę oznacza, że są to koszty poniesione przez Skarżącą na nabycie udziałów (akcji) Spółki X. Nie ulega wątpliwości, że dla określenia wysokości kosztów uzyskania przez Skarżącą udziałów/akcji w Spółce X żadnego znaczenia nie ma wartość nominalna akcji Spółki Zależnej objętych w zamian za akcje Spółki X z dnia ich objęcia. Słusznie wskazuje organ, że art. 16 ust. 8d u.p.d.o.p określa w sposób szczególny metodę ustalania kosztów uzyskania przychodu ze zbycia akcji nabytych w drodze wymiany odsyłając do wydatków na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych. Albowiem w przypadku wymiany po obu stronach czynności zachodzi jednocześnie wymienne nabycie i zbycie udziałów/akcji, a transakcje te na ten moment nie są rozliczane podatkowo. Art. 15 ust. 1k na który powołuje się Strona skarżąca miałby zastosowanie dla ustalenia tego kosztu, o ile przekazywane akcje spółki X byłyby nabyte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część; ale wówczas należałoby przyjąć wartość nominalną udziałów akcji w Spółce X. W opisie podanym przez Skarżącą brak jednakże informacji o tym sposobie nabycia udziałów/akcji spółki X. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.