II SA/Wa 1996/09
WyrokWSA w Warszawie2010-02-03
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Ewa Grochowska-Jung, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej, powinien zbadać konkretne przykłady akcji wskazane przez wnioskodawcę, nawet jeśli nie znajdują się one w jego standardowych ewidencjach?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie na podstawie art. 218 § 1 k.p.a., powinien bazować na posiadanych danych, ale dopuszczalne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie, który pozwoli na potwierdzenie faktów lub stanu prawnego. W przypadku wniosku o zaświadczenie dotyczące służby w warunkach szczególnego zagrożenia, organ ma obowiązek ustosunkować się do konkretnych przykładów akcji wskazanych przez wnioskodawcę, zbadać posiadane dokumenty dotyczące tych zdarzeń i ocenić je pod kątem treści żądanego zaświadczenia, nawet jeśli dane te nie wynikają bezpośrednio z jego standardowych rejestrów.Stan faktyczny
A. C. zwrócił się do Komendanta Głównego Policji o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej, wskazując konkretne akcje. Komendant Główny Policji odmówił wydania zaświadczenia, a Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na brak dokumentów potwierdzających udział wnioskodawcy w czynnościach objętych rozporządzeniem. A. C. złożył skargę do WSA, zarzucając dowolną i wadliwą ocenę okoliczności faktycznych i prawnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Głównego Policji i stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 lutego 2010 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2 i art. 144 w zw. z art. 219 kpa, utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] odmawiające A. C. wydania zaświadczenia żądanej treści.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż [...] A. C. zwrócił się do Komendanta Głównego Policji o wydanie zaświadczenia, potwierdzającego pełnienie służby w latach [...] w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej.
Komendant Główny Policji, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] odmówił wnioskodawcy wydania żądanego zaświadczenia.
Powyższe rozstrzygnięcie stało się przedmiotem zażalenia A. C., w którym zarzucił niewyczerpujące wyjaśnienie sprawy.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji wskazał na treść § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734), zgodnie z którym emeryturę podwyższa się o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Jednocześnie organ wyjaśnił, iż chodzi o zagrożenie realne, rzeczywiste, wprost wynikające, a nie dające się jedynie przewidzieć. Chodzi przy tym o konkretne sytuacje z określeniem ich daty, miejsca i przebiegu. Organ stwierdził, iż dokonana analiza materiałów zgromadzonych w postępowaniu wyjaśniającym nie wykazała dokumentów pozwalających potwierdzić udział wnioskodawcy w czynnościach, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 4 maja 2005 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. C. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, z uwagi na fakt, iż zostało ono wydane wskutek dowolnej i wadliwej oceny okoliczności faktycznych i prawnych. Zarzucił organom nieuwzględnienie przywoływanych przez skarżącego konkretnych spraw, gdzie dokonywał czynności, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę uznać należy za zasadną.
Zgodnie z treścią przepisu art.1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.), Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia, czy po stronie organu administracji istniały przesłanki ku temu, aby odmówić wydania skarżącemu zaświadczenia o żądanej treści.
W myśl art. 218 k.p.a. - § 1. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
§ 2. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może
przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Zgodnie z § 1 wyżej powołanego przepisu, organ administracji przy wydawaniu zaświadczeń winien więc przede wszystkim bazować na faktach, które wynikają z materiałów źródłowych wytworzonych przez ten organ. Paragraf 2 ww. przepisu dopuszcza jednakże możliwość oparcia się przez organ także na innych materiałach, zgromadzonych w toku postępowania wyjaśniającego.
Zgodnie z poglądami prezentowanymi przez doktrynę, wystawianie zaświadczeń określonej treści konkretnemu podmiotowi może być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, którego zakres wynikać będzie nie tylko z żądania osoby zainteresowanej, lecz również z oceny jego spełnienia przez organ. Postępowanie wyjaśniające powinno zmierzać w kierunku ustalenia stanu faktycznego i prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczeniem. W jego toku można wykorzystać środki dowodowe stosując odpowiednio przepisy o postępowaniu dowodowym zawarte w k.p.a. (komentarz do k.p.a.- B. Adamiak, J. Borkowski – Wydawnictwo C. H. Beck).
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że organ administracji, oceniając wniosek skarżącego, nie powinien ograniczać się jedynie do badania stanu faktycznego wynikającego z akt personalnych funkcjonariusza. W sytuacji bowiem, gdy wnioskujący o wydanie zaświadczenia powołał konkretne przykłady akcji, w których brał udział i których charakter w jego ocenie sprawiał, że istniało w ich trakcie bezpośrednie zagrożenie dla jego życia lub zdrowia, obowiązkiem organu było ustosunkowanie się do tych twierdzeń – czego organ nie uczynił. Przedmiotowe okoliczności organ winien zbadać wnikliwie i ustalić, czy posiada dokumentację dotyczącą tych zdarzeń, a jeśli tak, to winien sprawdzić, czy skarżący brał udział w tych akcjach, i czy były one tego rodzaju, że uczestnictwo w nich stwarzało realne zagrożenie dla życia lub zdrowia funkcjonariusza.
Przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w ww. zakresie nie będzie wykraczało poza zakres działań oznaczonych w art. 218 k.p.a. Nadto, nie będzie też sprzeczne z tezą cytowanego przez organ wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 1998 r. (II SA/Łd 1119/96), w którym Sąd wskazał również, iż " (...)konieczne postępowanie wyjaśniające odnosić się może do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawców, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów". Zgodnie z przytoczonym wyrokiem organ może więc badać także inne dane oprócz ewidencji i rejestrów , a także może ustalać to, gdzie mogą znajdować się dane potrzebne stronie. Organ winien więc poczynić starania w celu odnalezienia danych dotyczących wskazanych przez skarżącego akcji, a następnie ocenić je pod kątem treści żądanego zaświadczenia.
Na marginesie podnieść dodatkowo należy, iż za wnikliwym zbadaniem posiadanych przez organ dokumentów przemawia również to, iż jak wynika z pisma Naczelnika Wydziału Centralnego Biura Śledczego w Z. z dnia [...] lutego 2009 r. (k. [...] akt adm.) potwierdził on fakt, że skarżący w latach [...] pełnił służbę przy realizacji zadań bezpośrednio zagrażających życiu lub zdrowiu.
W tym stanie sprawy, uznając, iż organ nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielając argumenty zawarte w złożonej skardze, orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par.1 pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło