III SA/Kr 488/09
WyrokWSA w Krakowie2010-02-04
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Bożenna Blitek, Krystyna Kutzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka cywilna, która sprzedała paliwo, od którego nie zapłacono podatku akcyzowego przez poprzedniego dostawcę, jest zobowiązana do zapłaty tego podatku, mimo braku świadomości o nieuiszczeniu akcyzy przez poprzednika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka cywilna, będąca sprzedawcą paliwa, od którego nie zapłacono podatku akcyzowego, jest zobowiązana do jego zapłaty, nawet jeśli nie miała świadomości o nieuiszczeniu podatku przez poprzedniego dostawcę. Odpowiedzialność w postępowaniu podatkowym wynika z faktu sprzedaży paliwa bez opłaconej akcyzy, a nie z winy czy świadomości. Spółka cywilna jest samodzielnym podatnikiem i stroną postępowania, a odpowiedzialność wspólników ma charakter posiłkowy i orzeka się o niej w osobnym postępowaniu.Stan faktyczny
Spółka cywilna 'A' zakupiła paliwa płynne, od których nie zapłacono podatku akcyzowego przez poprzedniego dostawcę. Spółka sprzedała te paliwa odbiorcom indywidualnym, nie deklarując ani nie uiszczając należnego podatku akcyzowego. Organ pierwszej instancji określił spółce zobowiązanie podatkowe. Dyrektor Izby Celnej uchylił tę decyzję i określił niższe zobowiązanie, uznając spółkę za podatnika. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym przedawnienie zobowiązania oraz niewłaściwe ustalenie adresata decyzji i odpowiedzialności wspólników.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Krystyna Kutzner spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2010 r. sprawy ze skargi ,, A ‘’ s.c. A. S., T. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 3 kwietnia 2009 r, Nr : [...] w przedmiocie podatku akcyzowego s k a r g ę o d d a l a
Decyzją z dnia [...] 2008 Naczelnik Urzędu Celnego działając na podstawie :
- art. 207 oraz art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.)
- w związku z art. 10 ust. 2, art. 34, art. 35 ust. 1 pkt. 3 oraz art. 37 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. z 1993 r. Nr 11 poz. 50 ze zm.).
- oraz § 1 pkt 2 i 3, § 2 ust. 1 pkt 1 i § 12 pkt.1 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27 poz. 269 ze zm.) -
określił skarżącej spółce "A" s.c. A. S., T. S.- zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiąc czerwiec 2003 r. w wysokości 14.131,00 zł.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ podatkowy podniósł, że kontrola Urzędu Kontroli Skarbowej przeprowadzona u skarżącej i udokumentowana protokołem nr [...] z dnia 30.10.2007 r. ujawniła, iż w miesiącu czerwcu 2003 r. Stacja [...] A s.c. B. P., Z. S. NIP: [...] dokonała zakupu paliw płynnych w Przedsiębiorstwie "B" P. C. z siedzibą w A. przy ul. B. Ujawniono, że wobec P. C. Prokuratura Okręgowa prowadziła śledztwo pod sygnaturą akt [...] o to, że wprowadzał do ewidencji księgowej i wystawiał faktury poświadczające nieprawdę w zakresie kupna i sprzedaży paliw ciekłych. P. C. zeznał, iż wykorzystywał działalność gospodarczą w "B" pozorując legalny handel produktami ropopochodnymi. P. C. nie dokonywał w rzeczywistości sprzedaży paliwa, a działalność jego polegała jedynie na przyjmowaniu fikcyjnych faktur zakupu paliwa i wystawianiu fikcyjnych faktur sprzedaży paliwa, a w konsekwencji nie ciążył na nim obowiązek podatkowy w zakresie akcyzy. Ponadto kontrola ustaliła, że dokumentacja i ewidencja działalności prowadzonej przez P. C. w ramach Przedsiębiorstwa B nie zawierała deklaracji podatku akcyzowego i innych dokumentów, świadczących o odprowadzaniu tego podatku od zakupionego i sprzedanego paliwa.
W związku z powyższym organ podatkowy podniósł, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, obowiązek podatkowy w zakresie akcyzy ciąży na sprzedawcy wyrobów akcyzowych. Z kolei zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27 poz. 269 ze zm.) zwalnia się z obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym podatników będących sprzedawcami wyrobów akcyzowych, z wyjątkiem podmiotów sprzedających wyroby akcyzowe podlegające opodatkowaniu tym podatkiem, od których nie zapłacono podatku akcyzowego.
Skarżąca nie zadeklarowała i nie uiściła należnego podatku akcyzowego od nabytego w ten sposób paliwa.
Mając powyższe na uwadze Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia [...] 2008 r wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc czerwiec 2003 r.
W dniu 11.03.2008 r. Z. S. zapoznał się z całością dokumentacji zgromadzonej w aktach przedmiotowej sprawy i jednocześnie złożył oświadczenie, że w październiku 2006 r ze Spółki odszedł wspólnik B. P.
Organ podatkowy ustalił, że zgodnie z aneksem do umowy spółki cywilnej z dnia 31.07.2006r. z dniem 01.08.2006r. do Spółki przystąpiła A. S., która z kolei poinformowała organ podatkowy, że Z. S. zmarł.
W toku prowadzonego postępowania organ podatkowy wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących jej działalności w 2003 r. W odpowiedzi na wezwanie A. S. oświadczyła, że w 2003 r. nie była wspólnikiem spółki cywilnej "A" i nie jest w stanie złożyć wszystkich żądanych wyjaśnień, przesłała natomiast faktury sprzedaży i paragony fiskalne za 2003 r. oraz podatkową księgę przychodów i rozchodów za 2003 r, a także złożyła oświadczenie na temat ilości posiadanych przez Spółkę zbiorników na paliwo.
Były wspólnik B. P., mimo wezwania organu podatkowego, nie stawił się w celu przesłuchania go w charakterze świadka.
Wskazując na powyższe okoliczności Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że ustalony w sprawie stan faktyczny jest bezsporny, a mianowicie, że skarżąca spółka nie zadeklarowała, ani nie uiściła podatku akcyzowego od 4.000 litrów benzyny bezołowiowej, 3.200 litrów benzyny uniwersalnej i 2.470 litrów oleju napędowego zakupionych w "B" P. C. W trakcie prowadzonego postępowania skarżąca również nie przedstawiła żadnego dowodu potwierdzającego uiszczenie podatku akcyzowego od ww. wyrobów akcyzowych.
Organ podatkowy w uzasadnieniu swej decyzji wyjaśnił, że w swych obliczeniach zastosował stawki podatku akcyzowego zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego .
Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego wyjaśnił, że olej napędowy w analizowanym okresie opodatkowany był trzema stawkami, których wysokość uzależniona była od zawartości siarki. Skarżąca nie przedstawiła dokumentów dotyczących przedmiotowej partii oleju napędowego, świadczących o zawartości siarki , w związku z czym zastosowano stawkę 1 .129 zł/1000 l wyrobu.
Organ podatkowy dokonał wyliczenia należnego podatku akcyzowego za miesiąc
czerwiec 2003 r. w następujący sposób:
1) 4.000 litrów benzyny bezołowiowej x 1.498,00 zł/1.000 l = 5.992 zł
2) 3.200 litrów benzyny uniwersalnej x 1.672,00 zł/1.000 l = 5.350 zł
3) 2.470 litrów oleju napędowego x 1.129,00 zł/1.000 l = 2.789 zł
Ogółem należny podatek akcyzowy z tytułu sprzedaży ww. wyrobów akcyzowych w
miesiącu czerwcu 2003 r. wyniósł 14.131 zł.
Od powyższej decyzji A. S. i T. S. złożyli odwołanie, w którym zarzucili naruszenie art. 115 § 1 i 2 oraz art. 201 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej i wnieśli o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie decyzji w części dotyczącej ich odpowiedzialności za zobowiązania A s.c i orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności ze spółką A byłych wspólników.
W uzasadnieniu odwołania A. S. oświadczyła, że wspólnikiem spółki cywilnej A jest od października 2006r. , kiedy to wykupiła udziały od dotychczasowego wspólnika B. P. Od kwietnia 2008r wspólnikami spółki cywilnej A byli A. S. i Z. S. Z. S. zmarł w kwietniu 2008r i od tej pory wspólnikami pozostają A. S., która posiada 99% udziałów i T. S., który posiada 1% udział. Od daty powstania spółki w 2001 r. do daty wystąpienia wspólnika B. P. w październiku 2006r, wspólnikami po 50% udziałów byli Z. S. i B. P.
Zdaniem A. S., w czerwcu 2003 wspólnikami byli Z. S. i B. P. i to oni są podatnikami podatku akcyzowego i to na nich, zgodnie z art. 115 § 2 Ordynacji podatkowej ciążył obowiązek podatkowy z tego tytułu. A. S. zarzuciła, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił, dlaczego adresatem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe za czerwiec 2003 r uczynił obecnych wspólników, w sytuacji, gdy zgodnie z ww. przepisem obowiązek podatkowy obciążał byłych wspólników. Odwołująca się zarzuciła też, dlaczego B. P. występuje w niniejszej sprawie w charakterze świadka, a nie strony postępowania i adresata decyzji.
Odwołujący tj. A. S. i T. S. wskazując art. 35 ust. 1 pkt.3 ww. ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, podnieśli, że obowiązek podatkowy w zakresie akcyzy ciążył na sprzedawcy wyrobów akcyzowych, a w rozpatrywanym okresie sprzedawcą była spółka cywilna A, której wspólnikami byli wówczas Z. S. i B. P. Adresując decyzję do obecnych wspólników spółki cywilnej i czyniąc ich odpowiedzialnych za zaległość podatkową, odwołujący uznali za bezpodstawne działanie organu.
Zgodnie z art. 115 § 1 "Ordynacji podatkowej" spółka cywilna odpowiada solidarnie ze wspólnikami za zaległości podatkowe spółki i wspólników wynikające z działalności spółki. Solidarną odpowiedzialność spółki stosuje się przy tym do byłego wspólnika za zaległości podatkowe powstałe z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w okresie , gdy był on wspólnikiem.
Tak więc Z. S. i B. P. jako byli wspólnicy spółki A co do zasady ponoszą odpowiedzialność za zaległości podatkowe powstałe w czerwcu 2003r. gdyż wtedy byli wspólnikami.
Nie orzekając w sentencji decyzji o odpowiedzialności wspólników za zaległość podatkową i doręczając decyzję tylko Spółce organ l instancji de facto uznał tylko odpowiedzialność obecnych wspólników, co w ocenie odwołujących się – jest sprzeczne z ogólną konstrukcją spółki cywilnej ukształtowaną przepisami prawa cywilnego, jak i zasadą odpowiedzialności wyrażoną w art. 115 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej.
Ponadto A. S. i T. S. zarzucili, że postępowanie przed organem pierwszej instancji prowadzone było z naruszeniem art. 201 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej. Postępowanie to wszczęte zostało w marcu 2008 r. , a w kwietniu 2008 roku zmarł Z. S., który jako wspólnik spółki cywilnej był stroną prowadzonego postępowania. W tym stanie postępowanie winno zostać zawieszone - czego organ podatkowy pierwszej instancji nie uczynił.
Dodatkowo niewłaściwie zostały oznaczone strony postępowania, co w ocenie odwołujących się, skutkuje tym, że wydana decyzja również dotknięta jest wadami.
Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 3 kwietnia 2009 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i określił zobowiązanie w podatku akcyzowym za czerwiec 2003 r. w kwocie 7.636 zł.
Organ odwoławczy podniósł, że z zgodnie z fakturą [...] w dniu 16 czerwca 2003 r. skarżąca dokonała zakupu 4.000 litrów benzyny bezołowiowej 95, 3.200 litrów benzyny uniwersalne oraz 2.470 litrów oleju napędowego w Przedsiębiorstwie "B" P. C. z siedzibą w A. przy ul. B. Od ww. paliw, sprzedawanych następnie odbiorcom indywidualnym, nie został zadeklarowany , ani uiszczony należny podatek akcyzowy. W związku z powyższym faktem Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzję z [...] 2003 r. określającą skarżącej zobowiązanie podatkowe za czerwiec 2003 r. w wysokości 14.131 zł.
Organ odwoławczy wyjaśnił , że zgodnie z art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej, stroną w postępowaniu podatkowym jest między innymi podatnik. W świetle art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz art. 7 § 1 Ordynacji podatkowej, to spółka cywilna, a nie jej wspólnicy, jest podatnikiem podatku akcyzowego, zatem do niej bezpośrednio odnoszą się wszystkie obowiązki i uprawnienia wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Oba ww. przepisy za podatników uznają między innymi jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, do której to kategorii należy zaliczyć spółkę cywilną.
Zgodnie z art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki. Na podstawie art. 115 § 2 cytowany przepis stosuje się również do odpowiedzialności byłego wspólnika za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie, gdy był on wspólnikiem. Za zobowiązania podatkowe powstałe, na podstawie odrębnych przepisów, po rozwiązaniu spółki odpowiadają osoby będące wspólnikami w momencie rozwiązania spółki.
Zdaniem organu odwoławczego należy odróżnić odpowiedzialność podatkową spółki od odpowiedzialności jej wspólników. Odpowiadają oni wprawdzie solidarnie ze spółką za jej zobowiązania, ale jako osoby trzecie (art. 107 § 1 Ordynacji podatkowej). Zgodnie z art. 108 § 1 ww. ustawy, o ich odpowiedzialności orzeka się w osobnym postępowaniu. Wysokość należności podatkowych, za które ma odpowiadać osoba trzecia, wynika z wcześniejszej decyzji organu podatkowego, wydanej we właściwym postępowaniu w stosunku do podatnika. Obie te decyzje funkcjonują w obrocie prawnym jednocześnie.
Zgodnie z art. 108 § 4 Ordynacji podatkowej egzekucja zobowiązania wynikającego z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej może być wszczęta dopiero wówczas, gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się w całości lub w części bezskuteczna.
Odpowiedzialność osób trzecich ma zatem charakter posiłkowy w stosunku do odpowiedzialności podatnika. "Orzeczenie o odpowiedzialności osób trzecich nie uwalnia dłużnika od odpowiedzialności, tylko poszerza krąg podmiotów, od których organ podatkowy może dochodzić zaspokojenia" (wyroki : NSA z 12.10.2005 r. sygn. akt l FSK 168/05; z 19.1.2001 r., sygn. akt l SA Kr 1734/2000).
W świetle powyższego wniosek o uchylenie decyzji w część dotyczącej odpowiedzialności jej obecnych wspólników za zobowiązania A s.c. i orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności ze Spółką byłych wspólników, w ocenie organu odwoławczego, należało uznać za nieuzasadniony.
Stroną w przedmiotowym postępowaniu jest Spółka, a nie jej wspólnicy, więc przepis art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej dotyczący zawieszenia postępowania w razie śmierci strony w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania.
Dyrektor Izby Celnej w wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego ustalił, że zobowiązanie podatkowe wynikające z zaskarżonej decyzji nie zostało określone w prawidłowej wysokości. Organ l instancji przyjął, że w czerwcu 2003 r. skarżąca dokonała sprzedaży wszystkich wyrobów ujętych na fakturze [...] z dnia 16.06.2003 r., tj. 4.000 litrów benzyny bezołowiowej 95, 3.200 litrów benzyny uniwersalnej oraz 2.470 litrów oraz 2.47C litrów napędowego.
Tymczasem z analizy paragonów fiskalnych oraz faktur VAT wystawionych przez Spółkę wynika, że w okresie od 16 czerwca 2003 r. do 30 czerwca 2003 r. sprzedała: 3.096,05 litrów oleju napędowego. 1.959,34 litrów benzyny bezołowiowej i 1.143,81 litrów benzyny uniwersalnej. W związku z powyższym organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji dokonał obliczenia podatku akcyzowego w następujący sposób :
1) 1.959,34 litrów benzyny bezołowiowej x 1.498,00 zł/1.000 l - 2.935 zł
2) 1.143,81 litrów benzyny uniwersalnej x 1.672,00 zł/1.000 l - 1.912 zł
3) 2.470 litrów oleju napędowego x 1.129,00 zł/1.000 l - 2.789 zł .
Ogółem podatek akcyzowy i tytułu sprzedaży ww. wyrobów akcyzowych w czerwcu 2003 r. wyniósł 7.636 zł.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości zarzucając jej :
1. naruszenie prawa materialnego
- art. 35 ust. 1 pkt. 3 ww. ustawy z dnia 8.01.1993r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w związku z § 12 ust. 1 pkt.4 Rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002r w sprawie podatku akcyzowego - poprzez uznanie, że spółka A s. c. podlega obowiązkowi zapłaty podatku akcyzowego w sytuacji, gdy sprzedawała wyroby akcyzowe nie mając świadomości, że podmiot od którego je uprzednio zakupiła nie zapłacił tego podatku i to ten sprzedawca winien zostać obciążony obowiązkiem zapłaty akcyzy;
2. naruszenie przepisów postępowania
- art. 133 par.1 w związku z art. 115 par.2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że spółka cywilna jest podatnikiem podatku akcyzowego, a były wspólnik który był wspólnikiem w okresie, w którym powstały przedmiotowe zobowiązania podatkowe traktowany jest jako osoba trzecia,
- art. 108 par.4 Ordynacji podatkowej poprzez wszczęcie egzekucji z majątku obecnego wspólnika tj. zajęcia samochodu będącego własnością A. S. w sytuacji, gdy organ uznał że spółka jest podatnikiem, a nie jej wspólnicy i że odpowiedzialność podatkowa wspólnika może być wszczęta, gdy egzekucja z majątku podatnika, czyli spółki okaże się bezskuteczna,
- art. 208 par. 1 w związku z art. 70 par.1 Ordynacji podatkowej - poprzez nie wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy zobowiązanie podatkowe z czerwca 2003r uległo przedawnieniu z dniem 31.12. 2008r.
W uzasadnieniu złożonej skargi podniesiono, że Spółka A s. c. w czerwcu 2003r sprzedawała paliwa odbiorcom indywidualnym, była więc podatnikiem, który podlegał zwolnieniu od podatku akcyzowego, a to na podstawie art. 35 ust. 1 pkt.3 wówczas obowiązującej ustawy o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym w zw. z § 12 ust. 1 pkt.4 Rozporządzenia Ministra Finansów z 22.3.2002r w sprawie podatku akcyzowego. Organ II instancji bezpodstawnie uznał Spółkę za podmiot zobowiązany do zapłaty podatku akcyzowego tylko dlatego, że jego poprzednik - zbywca towaru nie uiścił tego podatku. Skarżąca tj. Spółka A s.c. sprzedając dalej paliwa odbiorcom indywidualnym na swojej stacji benzynowej nie zadeklarowała, ani nie uiściła podatku akcyzowego, gdyż nie wiedziała, że podatek akcyzowy wcześniej nie został zadeklarowany i zapłacony.
Jedną z cech charakterystycznych spółki cywilnej jest solidarna odpowiedzialność wspólników, którą w art. 115 § 2 Ordynacja podatkowa dodatkowo precyzuje, że były wspólnik odpowiada za zobowiązania spółki cywilnej powstałe za okres gdy był on wspólnikiem. Skarżąca nie zgodziła się z poglądem, że były wspólnik i to w odniesieniu do "własnych" zobowiązań może być traktowany jako osoba trzecia , a jego odpowiedzialność ma być traktowana jako "subsydiarna" wobec jednoznacznego zapisu ustawy o "solidarnej" odpowiedzialności ze spółką.
Organ odwoławczy podniósł , że podatnikiem podatku akcyzowego jest spółka i ona jest też podmiotem postępowania podatkowego, a więc i egzekucyjnego. Egzekucja może być wszczęta dopiero wówczas, gdy egzekucja z majątku podatnika (spółki) okaże się bezskuteczna.
W ocenie skarżącej, zaprzecza temu postępowanie egzekucyjne prowadzone w sprawie, gdyż bez przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego z majątku spółki – egzekucja została skierowana do majątku aktualnego wspólnika.
Ponadto skarżąca podniosła, że art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej statuuje, że zobowiązanie podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie nie zachodzą żadne przyczyny wymienione w § 2-8 art. 70. - zatem zobowiązanie podatkowe z czerwca 2003r uległo przedawnieniu z dniem 31.12.08r. W tym stanie rzeczy przedmiotowe postępowanie , w ocenie skarżącej , winno zostać umorzone.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Organ podatkowy podniósł, że postępowanie kontrolne przeprowadzone przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wobec skarżącej (Wynik kontroli z 30 października 2007 r., nr [...], k. 776-780) wykazało, że w 2003 r. wprowadzała ona do ewidencji księgowej i wystawiała faktury poświadczające nieprawdę w zakresie kupna i sprzedaży paliw ciekłych, natomiast nie prowadziła działalności gospodarczej w tym zakresie.
Od ww. paliw, sprzedawanych następnie przez skarżącą odbiorcom indywidualnym,
nie został zadeklarowany , ani uiszczony należny podatek akcyzowy.
Z cytowanych powyżej przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku
akcyzowym oraz rozporządzenia Ministra Finansów z 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego, zdaniem organu, jednoznacznie wynika, że opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podlega sprzedaż wyrobów akcyzowych, od których nie zapłacono podatku akcyzowego. W związku z powyższym zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt. 3 ww. ustawy oraz § 12 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia
Dyrektor Izby Celnej uznał za nieuzasadniony.
W odpowiedzi na zarzut naruszenia art. 133 § 1 w związku z art. 115 § 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy powtórzył swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i stwierdził, że powyższy zarzut "należy uznać za niezrozumiały ".
Odnosząc się do zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego za czerwiec 2003 r. z dniem 31 grudnia 2008 r, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że w niniejszej sprawie w dniu 15 grudnia 2008 r. zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe, a tym samym na podstawie na podstawie art. 70 § 6 pkt.1 Ordynacji podatkowej nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Postępowanie karne skarbowe zostało umorzone postanowieniem z 11 marca 2009 r., prawomocnym od dnia 31 marca 2009 r. Zgodnie z art. 70 § 7 pkt.1 ww. ustawy , termin przedawnienia biegł więc dalej od dnia 31 marca 2009 r.
Organ podatkowy nie odniósł się do ostatniego zarzutu skargo dotyczącego naruszenia art. 108 § 4 Ordynacji podatkowej, z uwagi na fakt, iż nie dotyczy on zaskarżonej decyzji, lecz prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego.
W piśmie procesowym z dnia 29 czerwca 2009 r skarżąca oświadczyła, że zaprzecza , aby w sprawie zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe , bowiem nic nie wie na ten temat , nie została powiadomiona ani o wszczęciu , ani o jego umorzeniu . W związku z powyższym podtrzymała dotychczasowe zarzuty skargi , w tym również zarzut przedawnienia .
W związku z powyższym, na wezwanie Sądu, Dyrektor Izby Celnej przy piśmie procesowym z dnia 20 listopada 2009 r przesłał potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie ;
1/ postanowienia z dnia 15 grudnia 2008 r o wszczęciu dochodzenia w sprawie uchylenia się od opodatkowania poprzez nie złożenie deklaracji dla podatku akcyzowego w związku z nabyciem przez firmę "A" Spółka cywilna z siedzibą w D. przy ul. C., towaru w postaci 4.000 l benzyny bezołowiowej, 3.200 litrów benzyny uniwersalnej ,i 2.470 litrów oleju napędowego tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 54 § 2 kks oraz
2/ postanowienia z dnia 11 marca 2009 r o umorzeniu dochodzenia w sprawie o ww. przestępstwo skarbowe wobec przedawnienia karalności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje :
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002 r Nr 153, poz.1270) .
Sady administracyjne dokonują kontroli zaskarżonej decyzji oceniając, czy decyzja nie narusza prawa obowiązującego w dacie jej wydania oraz w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przed organami administracji publicznej. Dowód uzupełniający może być przeprowadzony przed tymi sądami tylko z dokumentu , jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Przeprowadzanie jakichkolwiek innych dowodów, poza dowodami z dokumentów, jest niedopuszczalne. Celem postępowania dowodowego przed ww. sądami nie jest ustalenie stanu faktycznego sprawy, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły stan faktyczny sprawy zgodnie z obowiązującymi regułami oraz czy dokonały właściwej jego oceny.
Przenosząc powyższe wywody na grunt rozpatrywanej sprawy w pierwszej kolejności należy dokonać kontroli, czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy .
Organy podatkowy pierwszej instancji przy ustalaniu ilości sprzedanego przez skarżącą paliwa w miesiącu czerwcu błędnie przyjął , że w miesiącu czerwcu 2003 r sprzedano wszystkie wyroby ujęte w fakturze [...] z dnia 16.06.2003 r. Błąd ten został dostrzeżony przez organ odwoławczy, co spowodowało uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w całości i ponowne określenie zobowiązania podatkowego za wskazany miesiąc w kwocie 7.636,00 zł tj. niższej niż pierwotnie określono.
Szczegółowe obliczenia zawarte zostały w zaskarżonej decyzji tak co do ilości poszczególnego rodzaju paliwa , jak i zastosowanych stawek podatkowych.
Skarżąca nie zakwestionowała tych ustaleń, a zatem należy uznać, że stan faktyczny w tym zakresie nie jest sporny.
Okolicznością również bezsporną jest, że skarżąca dokonała zakupu towarów objętych zaskarżoną decyzją w Przedsiębiorstwie " B" P. C. z siedzibą w B. W toku prowadzonego postępowania nie przedłożono żadnego dowodu na okoliczność, że podatek akcyzowy został zapłacony przez ww. Przedsiębiorstwo, bądź przez skarżącą.
W związku z powyższym do tak ustalonego (dodać należy – w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami) stanu faktycznego organy podatkowe zasadnie zastosowały przepisy ww. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym tj.: art. 34 ust. 1, art. 35 ust.1 pkt.3 oraz § 12 ust.1 pkt.4 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r w sprawie podatku akcyzowego.
Art. 34 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podlegają czynności określone w art. 2, dotyczące towarów wymienionych w załączniku nr 6 do ustawy. Zgodnie z tymi przepisami opodatkowaniu podlega sprzedaż wyrobów akcyzowych, do których należą m.in. paliwa płynne objęte zaskarżoną decyzją.
Z kolei zgodnie z art. 35 ust. 1 ww. ustawy, obowiązek podatkowy w zakresie akcyzy, z zastrzeżeniem art. 37 ust. 7 , ciąży na sprzedawcy wyrobów akcyzowych . Wyjątek od tej zasady został przewidziany w § 12 ust. 1 pkt. 4 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego, który stanowił, że zwalnia się od podatku akcyzowego podatników będących sprzedawcami wyrobów akcyzowych, z wyjątkiem podmiotów sprzedających wyroby akcyzowe podlegające opodatkowaniu tym podatkiem, od których nie zapłacono podatku akcyzowego.
Skoro skarżąca była sprzedawcą paliwa i jednocześnie niezadeklarowała , ani nie zapłaciła należnego podatku akcyzowego , ani nie przedstawiła żadnego dowodu na okoliczność , że była uprawniona do zwolnienia z obowiązku podatkowego na podstawie wskazanego wyżej § 12 ust.1 pkt.4 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie podatku akcyzowego , to organy podatkowe były zobligowane do wydania decyzji określającej należy podatek.
Powyższej oceny nie mogła zmienić okoliczność podnoszona przez skarżącą, że nie miała świadomości , iż zakupione przez nią paliwo nie miało uiszczonej akcyzy , a to z tego powodu , że odpowiedzialność za zobowiązania z tytułu podatku akcyzowego nie jest oparta na zasadzie w i n y i ś w i a d o m o ś c i lub jej braku – co jest charakterystyczne dla procedur karnych , natomiast w postępowaniu podatkowym odpowiedzialność wynika z f a k t u sprzedaży paliwa bez opłaconej akcyzy.
W postępowaniu odwoławczym skarżąca podniosła zarzut dotyczący ustalenia adresata decyzji , a mianowicie w dacie zobowiązania wspólnikami spółki cywilnej "A" byli Z. S. i B. P. i w ocenie skarżącej to nich ciążył obowiązek podatkowy. Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 7 § 1 i art. 133 Ordynacji podatkowej, podatnikiem podatku akcyzowego jest spółka cywilna, a nie jej wspólnicy. W świetle przepisów Ordynacji podatkowej , w przypadkach w których ustawa podatkowa przyznaje spółce cywilnej podmiotowość podatkowa poprzez ustanowienie jej na gruncie tej ustawy podatnikiem , strona postępowania podatkowego w zakresie praw i obowiązków wynikających z tej podmiotowości jest spółka cywilna. Ona tez jest adresatem decyzji podatkowej, jako podmiot samodzielny odrębny od wspólników.
Odrębną natomiast kwestia jest odpowiedzialność wspólników spółki za zaległości podatkowe spółki i ich odpowiedzialność jest jako osób trzecich na podstawie art.107 § 1 Ordynacji podatkowej; odpowiedzialność ta ma charakter posiłkowy. O ich odpowiedzialności orzeka się w odrębnym postępowaniu w drodze decyzji.
Sąd podzielił stanowisko Dyrektora Izby Celnej w tym zakresie jako zgodne z prawem.
Konsekwencją powyższego stanowiska jest uznanie, że w rozpatrywanej sprawie brak było podstaw do zawieszenia posterowania podatkowego na podstawie art.201 § 1 Ordynacji podatkowej z uwagi na śmierć wspólnika Z. S.
Zarzut w tym zakresie również należało uznać za nieuzasadniony.
Z kolei w skardze został podniesiony zarzut dotyczący przedawnienia z dniem 31.12. 2008 r zobowiązania podatkowego skutkującego umorzeniem postępowania na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 70 § 1 tej ustawy.
Odnosząc się do tego zarzutu należy podnieść, że jak zostało to skutecznie wykazane w postępowaniu sądowym, w dniu 15.12.2008 r zostało wydane postanowienie o wszczęciu dochodzenia o przestępstwo z art. 54 § 2 Kodeksu karnego skarbowego, a zatem wszczęcie postępowania karnego skarbowego spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej . Do końca roku 2008 bieg terminu został zawieszony na okres 16 dni.
W dniu 11.03.2009 r postępowanie to zostało umorzone postanowieniem , które stało się prawomocne z dniem 31.03.2009 r . Bieg terminu przedawnienia biegł dalej od dnia 01.04.2009 r tj. od dnia następnego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania ( a nie jak wskazał Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę – od dnia 31.03.2009 r tj. od daty prawomocności ).
Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby celnej, uchylająca w całości decyzję organu I instancji i określająca zobowiązanie w podatku akcyzowym w prawidłowej wysokości została wydana w dniu 03.04.2009 r, a zatem w trzecim dniu biegu terminu przedawnienia po odwieszeniu i 13 dni przed jego upływem. W rozpatrywanej sprawie termin przedawnienia upływał z dniem 16.04.2009 r, a zatem wbrew zarzutom skargi organ podatkowy nie naruszył art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej.
Zarzut prowadzenia egzekucji z majątku wspólnika skarżącej spółki A. S., tj. zarzut naruszenia art.108 § 4 Ordynacji podatkowej nie mógł być poddany kontroli tut. Sądu w ramach niniejszego postępowania sądowego, gdyż wykracza poza granice zaskarżonej decyzji i dotyczy odrębnego postępowania tj. postępowania egzekucyjnego, które nie stanowiło przedmiotu tej sprawy.
Dyrektor Izby Celnej w sposób należyty i przy zachowaniu obowiązującej procedury ustalił stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo określił zakres praw i obowiązków strony tego postępowania. Skarga nie może być uwzględniona , gdyż wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organu podatkowego zawarte w zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego ww. rozstrzygnięcia . Nie znajdując podstaw do uznania , że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło