II OSK 1092/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-06-14
Skład orzekający: Marek Stojanowski, Leszek Leszczyński, Jacek Hyla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu, które jest podobne do przestępstwa przeciwko mieniu, uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń palną sportową na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu, nawet jeśli jest ono podobne do przestępstwa przeciwko mieniu, nie jest samo w sobie wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń palną. Organ administracji musi indywidualnie ocenić, czy istnieją uzasadnione obawy, że posiadacz broni użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a sama podobieństwo czynu nie może być podstawą do rozszerzającej wykładni przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia G.T. pozwolenia na broń palną sportową z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu. Organy administracji uznały, że przestępstwo to jest podobne do przestępstwa przeciwko mieniu i stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że postępowanie karne nie zostało zakończone prawomocnym wyrokiem skazującym, a podobieństwo czynu nie jest wystarczającą przesłanką. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie sędzia NSA Leszek Leszczyński (spr.) sędzia del NSA Jacek Hyla Protokolant Renata Sapieha po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 2124/09 w sprawie ze skargi G. T. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 2124/09 po rozpoznaniu sprawy ze skargi G.T. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2009 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Wyrok powyższy zapadł w następujących faktycznych i prawnych okolicznościach sprawy.
W dniu [...] lutego 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji we Wrocławiu wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia G.T. pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] Komendant Wojewódzki cofnął G. T. pozwolenie na posiadanie broni palnej sportowej. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż do Komendy Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu wpłynął odpis aktu oskarżenia z dnia [...] czerwca 2008 r. ([...]) przeciwko między innymi G. T., oskarżonemu o popełnienie czynu z art. 296a § 1 i § 4 Kodeksu karnego, tj. o to, iż w listopadzie 2004 r. we W., jako Dyrektor [...] Oddziału [...] Banku S.A. we W., przyjął pieniądze w kwocie [...] zł w zamian za pomoc w zawarciu umowy kredytowej, na podstawie której przekazano do dyspozycji kredytobiorców kwotę [...] zł, a którą to umowę podpisał jako jeden z przedstawicieli [...] Banku S.A. wiedząc, że nie mają oni wymaganej do udzielenia takiego kredytu zdolności kredytowej, czym wyrządził w majątku [...] Banku S.A. znaczną szkodę majątkową.
W ocenie Komendanta zaistniała przesłanka, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), bowiem G. T. kwalifikuje się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazał ponadto, iż przestępstwa gospodarcze stanowią również czyny ukierunkowane na mienie, co powoduje, iż są one przestępstwami podobnymi w rozumieniu art. 115 § 3 k.k. Organ podał również, iż jakkolwiek G. T. nie został za ten czyn skazany, to jednak na tym etapie prowadzonego postępowania organ Policji, dysponując wskazanym dowodem, ma obowiązek cofnąć mu pozwolenie na broń, bowiem przestępstwo, o popełnienie którego został oskarżony, dyskwalifikuje go jako posiadacza broni. Organ podkreślił, iż pozytywna opinia o stronie uzyskana w miejscu jej zamieszkania wraz z protokołem prawidłowości przechowywania broni i amunicji, jak również karta karna, potwierdzająca niekaralność G. T., nie mogły wpłynąć na prawidłowość rozstrzygnięcia.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o jej uchylenie w całości. G.T. zarzucił organowi naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz naruszenie ogólnych zasad postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...] Komendant Główny Policji, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając zawartą w niej argumentację i wskazując na to, iż od osób posiadających pozwolenie na broń, organy mają prawo wymagać nieskazitelnej postawy, przejawiającej się przede wszystkim poszanowaniem porządku prawnego. Organ wyjaśnił też, iż wymieniony w tym przepisie katalog okoliczności zobowiązujących organy Policji do takiego rozstrzygnięcia nie ma charakteru zamkniętego, a jedynie przykładowy, a do przesłanek warunkujących cofnięcie pozwolenia należy zaliczyć m. in. przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu, zwłaszcza te, które są bliskie przestępstwom przeciwko mieniu, a takim właśnie przestępstwem jest czyn z art. 296a § 1 i § 4 k.k. Zarówno bowiem to przestępstwo, jak i przestępstwo oszustwa określone w art. 286 § 1 k.k. (czyn przeciwko mieniu) są przestępstwami podobnymi, zgodnie z art. 115 § 3 k.k.
W ocenie organu odwoławczego, pozostałe okoliczności wynikające z zebranego materiału dowodowego, tj. dowody świadczące o stronie korzystnie, jak pozytywna opinia z miejsca zamieszkania i ustabilizowany tryb życia prywatnego, nie dają podstaw do innego rozstrzygnięcia sprawy niż cofnięcie pozwolenia na broń. Mają one bowiem charakter drugoplanowy i nie eliminują faktu, że strona jest oskarżona o przyjęcie korzyści majątkowej w zamian za zachowanie mogące wyrządzić szkodę majątkową, co stwarza obawę że może ona w przyszłości użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Komendant Główny Policji zauważył również, iż organ I instancji nie odniósł się w należyty sposób do kwestii przechowywania przez G.T. posiadanej broni, która obecnie przechowywana jest prawidłowo, ale w przeszłości nie dochował on w tym zakresie staranności. Organ dodał także, iż G.T. nie dopełnił obowiązku, o którym mowa w art. 26 ustawy o broni i amunicji, tj. nie zawiadomił pisemnie organu właściwego ze względu na nowe miejsce stałego pobytu o jego zmianie, co winien był uczynić w terminie 14 dni od dnia zmiany.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi G.T. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez jego błędną wykładnię i w efekcie niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy strona postępowania została skazana za przestępstwo niewymienione w tym przepisie. Skarżący stwierdził również, iż w niniejszej sprawie zostały naruszone przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 7 oraz art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazując na powyższe G.T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podał, iż organy Policji swoje stanowisko oparły wyłącznie na postanowieniu o postawieniu zarzutów oraz akcie oskarżenia oraz nie wykazały, że skarżący należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lutego 2010 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, jak również zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz G. T. zwrot kosztów postępowania.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że organ nie dokonał oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie z uwzględnieniem wyżej przedstawionego zakresu działania. Ograniczył się bowiem do wywodzenia istnienia obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 przedmiotowej ustawy, z faktu prowadzenia wobec skarżącego postępowania karnego, co ma świadczyć o lekceważącym stosunku skarżącego do przepisów obowiązującego prawa.
Sąd wskazał, iż postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone prawomocnym wyrokiem skazującym skarżącego, a więc przedwczesne jest traktowanie skarżącego jako winnego popełnienia zarzucanego mu czynu. Organ nie dokonał też analizy charakteru zarzucanego skarżącemu czynu pod kątem zaistnienia obawy użycia przez skarżącego broni niezgodnie z jej przeznaczeniem, a z toczącego się postępowania karnego nie można też skutecznie wywodzić ocen odnośnie lekceważącego stosunku skarżącego do obowiązującego porządku prawnego. Nie jest bowiem jeszcze wiadomym, jakie zapadnie w sprawie rozstrzygnięcie co do winy czy niewinności oskarżonego.
Nie zasługuje też na uwzględnienie stanowisko organu, iż za cofnięciem pozwolenia na broń przemawia podobieństwo zarzucanego stronie czynu do przestępstwa przeciwko mieniu. Ustawodawca w omawianym przepisie wskazał, że popełnienie określonego rodzaju przestępstw uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń. W katalogu tym nie znajduje się przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu. Ustawodawca nie posłużył się również sformułowaniem odsyłającym do przestępstw podobnych do wymienionych w przepisie. Stąd wywodzenie negatywnych dla strony skutków prawnych z faktu podobieństwa zarzucanego czynu do przestępstwa wymienionego w ustawie uznać należy za niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą.
W tym stanie sprawy, uznając że zaskarżona decyzja narusza przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W skardze kasacyjnej reprezentowany przez pełnomocnika Komendant Główny Policji zarzucił Sądowi I instancji naruszenie:
- prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze. zm.) poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że wobec strony oskarżonej o popełnienie czynu zabronionego z art. 296a § 1 i § 4 k.k., nie zachodzi uzasadniona obawa, że osoba ta może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, gdy tymczasem popełnienie przez nią wymienionego czynu wskazuje na zaistnienie takiej obawy;
- przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności i nie dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie stosownych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według obowiązujących w tym zakresie norm.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ skoncentrował się na charakterze przestępstwa przekupstwa menedżerskiego, w stosunku do którego toczy się postępowanie karne, o charakterze obowiązków posiadacza broni, podnosząc, że zbadane zostały wszystkie okoliczności faktyczne uzasadniające cofnięcie pozwolenia cna gruncie wskazanych przepisów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną G.T. wniósł o jej odrzucenie w całości i obciążenie stronę przeciwną kosztami postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że wyrok zaskarżony mieści się w ramach swobody orzekania przez sądy, jak również w sposób pełny realizuje intencję ustawodawcy, tłumacząc przesłanki rozumowania Sądu i opierając się w całości na faktach, które były przedstawione do oceny Sądowi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do unormowania art. 174 p.p.s.a., skarga kasacyjna może być oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego lub naruszenia przepisów postępowania. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym zdaniem skarżącego uchybił sąd, określić ich charakter na gruncie art. 174 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a. oraz zamieścić uzasadnienie uchybień zarzucanych sądowi.
Autor skargi kasacyjnej kierunkuje zarzuty zarówno na naruszenie prawa materialnego jak też na naruszenie przepisów postępowania. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej przedmiot obu rodzajów zarzutów się jednak łączy, koncentrując się wokół wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, których błędna wykładnia doprowadziła, jak twierdzi, do nieprawidłowej oceny dokonanych przez organy Policji ustaleń faktycznych. W związku z powyższym związkiem treściowym, sformułowane w niniejszej skardze kasacyjnej zarzuty poddane winny zostać kontroli kasacyjnej łącznie, w kontekście naruszenia prawa materialnego. Dopiero wynik tego aspektu kontroli kasacyjnej może zostać nałożony na ocenę zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. ze wskazanymi przepisami k.p.a.
W ocenie Składu Orzekającego rozważenie zasadności naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (w brzmieniu obowiązującym w momencie podejmowania decyzji) zakładać winno wyróżnienie dwóch sytuacji normatywnych, rzutujących na sposób kwalifikacji danego czynu, w związku z którym rozważane jest cofnięcie pozwolenia na broń. Należy więc rozróżnić sytuację normatywną, w której posiadacz broni jest skazany lub toczy się w stosunku do niego postępowanie karne w związku z zarzutem popełnienia jednego ze wskazanych rodzajów przestępstw od sytuacji, w której prowadzone postępowanie lub skazanie za taki czyn nie ma miejsca, ale z jakichś innych powodów, istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wyraźnie odróżnia te sytuacje uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., (II OPS 4/09, ONSAiWSA 2010/1/5).
W zakresie sytuacji objętej niniejszą kontrolą kasacyjną nie budzi zastrzeżeń fakt niepopełnienia przez skarżącego czynu (i w związku z tym prawomocnego skazania lub prowadzenia postępowania karnego), należącego do wyróżnionych w kodeksie karnym kategorii przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu. Prowadzenie postępowania w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa tzw. przekupstwa menedżerskiego (art. 296a § 1 i § 4 k.k.), znajdującego się w rozdziale XXXVI tego aktu (Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu) nie jest rodzajem przestępstwa przeciwko mieniu, które zostały skatalogowane, właśnie pod tym tytułem w rozdz. XXXV kodeksu karnego. Przyznaje to autor skargi kasacyjnej, chociaż wskazuje na podobieństwo pomiędzy przestępstwem przekupstwa menedżerskiego oraz przestępstwami przeciwko mieniu, chociażby z tego powodu, że powstał uszczerbek w mieniu banku w związku z zachowaniem posiadacza broni.
W ocenie Składu Orzekającego NSA, powołanie się na podobieństwo miedzy czynami po to, aby na jego podstawie ustalić normatywną konsekwencję, niezależnie od charakteru tej konsekwencji (a szczególności – faktu, iż cofnięcie pozwolenia na broń nie jest sankcją karną), nie zasługuje na akceptację na gruncie metody regulacji prawnokarnej. Zwłaszcza, że formy działania związane z czynami wymienionymi w rozdziale XXXV, w odróżnieniu od czynów unormowanych w rozdziale XXXVI, faktycznie umożliwiają użycie broni przy ich popełnianiu, co niewątpliwie wpłynęło na zakres regulacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, precyzyjnie określającej trzy grupy czynów zabronionych.
Sąd I instancji poprawnie wskazał na ten składnik wykładni powyższych przepisów ustawy (s. 7 uzasadnienia wyroku). Nie można natomiast zaakceptować konkluzji tego Sądu, wyrażonej na s. 7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku, że "kwestią główną jest to, iż postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone prawomocnym wyrokiem skazującym skarżącego". Ustawodawca nie wymagał bowiem, w porządku normatywnym adekwatnym do momentu podejmowania odwoławczej decyzji administracyjnej, takiego stanu dla zastosowania konsekwencji przewidzianej w ustawie o broni i amunicji.
Konstatacja powyższa, odwołująca się do braku spełnienia przesłanki pierwszej, oznacza konieczność odwołania się przez organ administracji do drugiej przesłanki, w ramach której aktualizuje się rozważenie zasadności takiej kwalifikacji okoliczności faktycznych, która wskazywałaby na możliwości zastosowanie zwrotu "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesami bezpieczeństwa lub porządku publicznego". Oznacza to powiązanie cofnięcia pozwolenia z kryterium w pewnym sensie niezależnym od rodzaju czynu zabronionego.
Powołana wyżej uchwała NSA (II OPS 4/09) wskazuje w tym zakresie ogólnie, że pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym i z tego względu posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu, w związku z czym osoby takie powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w konflikt z prawem. Uchwała podnosi jednak także, iż w przypadku osób, które nie zostały skazane za wymienione w tym przepisie przestępstwa, organy Policji, mające upoważnienie do swobodnej oceny okoliczności i faktów, mogących przesadzać o wystąpieniu takiej uzasadnionej swobody, winny szczegółowo te okoliczności i fakty analizować, oceniać je w sposób zindywidualizowany, a następnie winny wyczerpująco uzasadnić tę ocenę w perspektywie przyjęcia, iż istnieje określona w przepisie "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego".
W ocenie Składu Orzekającego całe wyrażenie normatywne "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" jest rodzajem zwrotu ocennego, zawierającego dwa rodzaje odesłań aksjologicznych. Po pierwsze, zwrotem szacunkowym jest zwrot "uzasadniona obawa". Ustalenie jego treści wymaga od interpretatora dokonania dwóch operacji interpretacyjnych – po pierwsze ustalenia faktów, stanowiących element pojęcia "obawa użycia broni", a po drugie, zakwalifikowania wpływu tych faktów w ten sposób, iż ustalona w ten sposób obawa jest obawą uzasadnioną. Ta druga operacja, na gruncie przyjętego wcześniej ustalenia, że obawa występuje, wymaga dodatkowo oszacowania natężenia tego potencjalnego wystąpienia, aby w konkluzji można było określić, że obawa jest uzasadniona oraz antycypowania możliwości jej wystąpienia w przyszłości. Jest jednak jeszcze trzeci element treści całego wyrażenia, obejmujący powiązanie ustalonej w ten sposób uzasadnionej obawy użycia broni z możliwością użycia broni (przez jej posiadacza, nie będącego zarazem sprawcą jednego z trzech rodzajów przestępstw, wymienionych w przepisie art. 15 ustawy) w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Analizowana przesłanka jest więc przesłanką złożoną w kontekście podjęcia decyzji. Jest przesłanką wyrażoną ocennie, odwołującą się do wartości systemowych i pozasystemowych, wymagającą oszacowania skali w kontekście odniesienia jej do potencjalnych wydarzeń w przyszłości. Mimo zatem, że decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń jest decyzją związaną co do ustalenia normatywnych konsekwencji, swoiste uznanie pojawia się w kontekście zakwalifikowania powyższych okoliczności jako elementów analizowanego wyżej wyrażenia ocennego. Tym większego zatem znaczenia nabiera prawidłowe powiązanie jej z już istniejącymi i dającymi się stwierdzić elementami stanu faktycznego. Argumentację idącą w kierunku zarówno wystąpienia obawy jak i jej skali (rozmiaru) należy zatem nie tylko starannie ustalić, ale także, co jest szczególnie istotne w przypadku posługiwania się zwrotami ocennymi, starannie wskazać w uzasadnieniu decyzji, przede wszystkim po to, aby możliwa była orientacja co do przyjęcia przez organ dających się zweryfikować w toku kontroli przesłanek rozstrzygnięcia.
W ocenie Składu Orzekającego Sąd I instancji zasadnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż organy administracji takich rozumowań nie przeprowadziły, ani też nie wskazały na powyższe przesłanki w uzasadnieniach swojej decyzji. Mimo braku wskazania przez Sąd I instancji elementów stanu faktycznego, jakie organy nie wzięły a powinny były wziąć pod uwagę przy ocenie ustalonych faktów oraz nałożeniu tych faktów na pojęcie uzasadnionej obawy (jak np. rola opinii o posiadaczu, przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, ocena cech charakteru posiadacza, ocena zachowania przed i po popełnieniu czynu, itp.) oraz braku wskazania, na co organy powinny zwrócić uwagę przy ponownym rozpoznawaniu sprawy (co jednak nie stało się przedmiotem zarzutu autora skargi kasacyjnej) konkluzje odnośnie do braku wykazania uzasadnionej obawy (s. 6-7 uzasadnienia wyroku) są prawidłowe.
W szczególności, na co wskazuje lektura uzasadnień obu decyzji administracyjnych, brak jest zindywidualizowanego podejścia do kryteriów, które mogą wskazywać na uzasadnioną obawę w stosunku do konkretnego posiadacza, którego sprawa jest rozpatrywana w tym postępowaniu. Nie zmienia tego koncentracja argumentacji na charakterze zarzucanego czynu i wyprowadzanie z tego faktu wniosków uzasadniających cofnięcie pozwolenia czy ograniczenie się do rozważań o charakterze ogólniejszym, bowiem nawet jeśli samoistnie są one trafne, to jednak, nie będąc przedstawionymi w konwencji niezbędnego powiązania z faktami dotyczącymi przedmiotu postępowania administracyjnego, nie mogą w świetle wymogów wiązanych z pojęciem uzasadnionej obawy, przesądzać o trafności zastosowanego cofnięcia pozwolenia na broń. W istocie zatem, są to uchybienia zarówno w odniesieniu do zakresu ustaleń faktycznych jak i ich oceny oraz następnie wykazania samych ustaleń oraz zasadności ocen w uzasadnieniu decyzji.
W kontekście uwag przeprowadzonych wcześniej należy zatem wskazać zarówno na poprawny rezultat wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przez Sąd I instancji (mimo częściowo błędnej tezy co do roli zakończenia postępowania prawomocnym wyrokiem), co czyni zarzut naruszenia prawa materialnego niezasadnym, jak też na poprawne wskazanie na braki w ustaleniach faktycznych i ocenach faktów, związanych z treścią pojęcia "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego", co czyni niezasadnym zarzut naruszenia przez Sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z nieprawidłowym przyjęciem, że naruszone przez organy zostały art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie może być uznany za trafny, bowiem jego zastosowanie stanowiło bezpośredni rezultat przyjęcia przez Sąd I instancji stanowiska w ramach kontroli zgodności z prawem zaskarżonych decyzji, które zostało wskazane wyżej i które należy zaakceptować w świetle wymogu indywidualnego podejścia do każdych okoliczności, traktowanych jako przesłanki faktyczne, składające się na treść wyrażenia "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego".
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, zgodność zaskarżonego wyroku z prawem, co na gruncie art. 184 p.p.s.a. prowadzi do oddalenia skargi kasacyjnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło