VII SA/Wa 18/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi T. T. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. T. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygnatura akt VIISA/Wa 18/10 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. ([...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2009 r., nr [...]mocą którego odmówiono zawieszenia postępowania odwoławczego. Rozstrzygnięcie organu odwoławczego zostało oparte na następujących ustaleniach i rozważaniach: Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał T. T. rozbiórkę ganku dobudowanego do budynku mieszkalnego bez wymaganego pozwolenia na budowę znajdującego się na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] gmina [...]. Od powyższej decyzji T. T. wniósł odwołanie i jednocześnie o zawieszenie tegoż postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu wniosku o zawieszenie wskazał, że M. T. ( jego matka) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej wymierzonej w związku z samowolną dobudową ganku, o którym wyżej mowa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż zgodnie z art. 97 § 1 pkt. 4 kpa postępowanie administracyjne zawiesza się gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W ocenie organu odwoławczego zagadnieniem wstępnym w rozumieniu ww. przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Podkreślono, że na dzień rozpatrywania zażalenia na postanowienie organu I instancji skarga na rozstrzygnięcie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] nie została rozpoznana przez WSA we Wrocławiu. Nie została również wstrzymana wykonalność tego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutu, że Sąd może rozstrzygnięcie to zakwestionować wskazano, że w razie jego uchylenia będzie możliwe wznowienie postępowania zakończonego decyzją, która była następstwem postanowienia o ustaleniu opłaty legalizacyjnej. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt. 8 kpa wznawia się postępowanie gdy decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżył w całości T. T. Podkreślił, iż w jego ocenie zagadnieniem wstępnym jest ustalenie wysokości opłaty legalizacyjnej dotyczącej ganku, którego rozbiórkę nakazano w innym postępowaniu. W przypadku bowiem gdyby Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uwzględnił skargę w sprawie dotyczącej wysokości opłaty legalizacyjnej to wówczas po uiszczeniu tejże opłaty postępowanie w sprawie rozbiórki ganku stanie się bezprzedmiotowe. Natomiast w przypadku gdy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego nakazująca rozbiórkę ganku stanie się prawomocna i zostanie wykonana lub wyegzekwowana a wyrokiem WSA we Wrocławiu zostanie zmniejszona opłata legalizacyjna wyrok, pomimo że korzystny dla strony będzie niewykonalny i bezprzedmiotowy a ponadto narazi skarżącego na znaczne straty. Skarżący wyjaśnił, że w postępowaniu o legalizację samowoli budowlanej stroną była jego matka M. T. Obecnie natomiast stroną tegoż postępowania jest skarżący jako, że nieruchomość otrzymał od matki w drodze darowizny. Podkreślił wreszcie, ze w trakcie postępowania o legalizację samowoli budowlanej zostały dostarczone wszelkie dokumenty niezbędne do dokonania legalizacji rozbudowy ganku. Jedyną przeszkodą jest bardzo wysoka opłata legalizacyjna, która przewyższa jego wartość. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Art. 97 § 1 pkt. 4 kpa wskazuje w istocie na cztery elementy składające się na istotę zagadnienia wstępnego: 1) zagadnienie to musi wyłonić się w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu, 3) to rozstrzygnięcie musi być uprzednie tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, 4) musi istnieć zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Powyższe oznacza, że zawiesić można tylko toczące się postępowanie a zatem zagadnienie wstępne może powstać tylko w toku takiego postępowania. Drugi z elementów składających się na treść art. 97 § 1 pkt. 4 kpa traktuje o tzw. właściwości rzeczowej organu lub sądu, czyli właściwości umożliwiającej podjęcie rozstrzygnięcia mającego wpływ na inne rozstrzygnięcie. Z kolei uprzedniość rozstrzygnięcia w rozumieniu ww. przepisu dotyczy relacji czasowej między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Uprzednie to mówiąc inaczej takie, które miało miejsce wcześniej. Nie chodzi tu jednak o jakiekolwiek rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego lecz o takie, które na gruncie przepisów prawnych regulujących określone postępowanie wykazuje charakter trwały czyli jest prawomocne. Czwarty element konstrukcji zagadnienia wstępnego stanowi o istnieniu zależności między uprzednim rozstrzygnięciem tegoż zagadnienia a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zależność ta określana jest jako istnienie związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy a zagadnieniem wstępnym. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, iż argumenty przedstawione w skardze są zasadne. Decyzja nakazująca rozbiórkę ganku została wydana na podstawie art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego. Oznacza to, iż skarżący ma rację jeśli twierdzi, że w przypadku uwzględnienia skargi w sprawie dotyczącej zmiany wysokości opłaty legalizacyjnej a w konsekwencji uiszczenia tej "zmienionej" opłaty przez skarżącego postępowanie w sprawie rozbiórki ganku stanie się bezprzedmiotowe. Identyczny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt II OSK 1624/06 zakończonej wyrokiem z dnia 5 grudnia 2007 r. – Lex nr 463529. Otóż w sprawie tej stwierdzono, że zgodność z prawem postanowienia w sprawie opłaty legalizacyjnej jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt. 4 kpa rozstrzyganym przez sąd od rozstrzygnięcia którego zależy rozpatrzenie sprawy dotyczącej nakazania rozbiórki obiektu budowlanego na podstawie art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego. Tutejszy Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę powyższy pogląd podziela. Oznacza to w konsekwencji konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia, które go poprzedzało. Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 145 § 1 pkt. 4 lit. c p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.