I SA/Bk 88/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie sędzia WSA Piotr Pietrasz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 maja 2010 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 rok oddala skargę. Decyzją z [...] grudnia 2009 r. znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy H. z [...] lipca 2009 r. znak [...], w której określono P. S.A. w W. (dalej w skrócie jako "Spółka") zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2008 r. Z decyzji organu odwoławczego wynika, że przedmiotem sporu jest kwestia objęcia podatkiem od nieruchomości działek o numerach geodezyjnych [...] o łącznej pow. [...] m2 położonych na terenie Gminy H., zabudowanych budowlami i urządzeniami stanowiącymi szlak linii kolejowej nr [...] Na odcinku L. - N. B. od km - 0,151 do km 25,552. Organy zauważyły, że ww. linia kolejowa nie jest wykorzystywana na regularne przewozy kolejowe, ponieważ nie wpłynął żaden wniosek o jej udostępnienie od licencjonowanego przewoźnika. Regulaminy przydzielania tras pociągów obejmują sporny odcinek jednakże wskazują, że na odcinku L. -N. B. od km - 0,151 do km 25,552 maksymalna prędkość wynosi 0 km/h, nacisk osi wagony i lokomotywa - 0kN. Natomiast odcinek od km 25,552 do km 29,374 jest czynny i jego stan faktyczny i prawny jest bezsporny. Odnośnie stanowiska Spółki, związanego z możliwością skorzystania ze zwolnienia zawartego w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm. (dalej w skrócie: "u.p.o.l.") Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z tym przepisem, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r., zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym oraz zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Jednocześnie w ocenie organu kwestią sporną jest pojęcie "obowiązany do jej udostępniania". Ponieważ ustawa podatkowa nie wyjaśnia tego znaczenia, zdaniem Kolegium, należy w tym zakresie posłużyć się ustawą z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 86, poz. 789 ze zm.). W tej kwestii organ odwołał się do treści art.. 29 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie kolejowym i stanął na stanowisku, że Wójt Gminy H. prawidłowo zwrócił się do Spółki o przedstawienie dowodów mogących świadczyć o udostępnianiu infrastruktury kolejowej, w tym, w szczególności do przedstawienia wniosków przewoźników kolejowych. Akta sprawy wskazują, że brak jest w sprawie dowodów na potwierdzenie okoliczności wystąpienia obowiązku udostępniania infrastruktury kolejowej innym przewoźnikom. Z analizy zebranych w toku postępowania dokumentów, nie wynika wyżej opisany obowiązek. Z pisma Spółki z 25 maja 2009 r. można wyczytać, że żaden wniosek od licencjonowanego przewoźnika o udostępnienie linii kolejowej nr [...] nie wpłynął. Dołączone Regulaminy przydzielania tras pociągów również nie potwierdzają ruchu kolejowego na przedmiotowym odcinku z wyjątkiem odcinka od km 25,552 do 29,374 (działka nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow[...]ha). W związku z powyższym Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji o braku przesłanek do zastosowania żądanego przez Spółkę zwolnienia. Do opodatkowania gruntów według stawki związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej przyjęto, zatem powierzchnię gruntów, na której znajdują się nieczynne linie kolejowe, reszta przedmiotów opodatkowania pozostała bez zmian w stosunku do złożonej korekty deklaracji przez Spółkę. W skardze złożonej do tut. Sądu Spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, podnosząc zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l., poprzez określenie zobowiązania w podatku od nieruchomości, dotyczącego działek, na których znajduje się infrastruktura, którą Spółka jest obowiązana udostępniać licencjonowanym przewoźnikom kolejowym zgodnie z art. 29 ustawy o transporcie kolejowym. Zdaniem Spółki przepisy u.p.o.l. nie wiążą zwolnienia z obowiązku uiszczenia podatku z faktem wykorzystywania linii na przewozy, lecz uzależnia jedynie od tego czy istnieje obowiązek jej udostępnienia. Wykorzystywanie linii kolejowej przez przewoźników, którym została ona udostępniona na podstawie umowy nie jest, więc przesłanką wymaganą do zastosowania zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy. Wykonywanie przewozu jest niezbędne w przypadku zwolnienia przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.o.l. - co wyraźnie wynika z treści tego przepisu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy możliwości objęcia Spółki zwolnieniem od podatku od nieruchomości, przewidzianym w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. Zgodnie z treścią tej normy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r., zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym oraz zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Kluczowe jest przy tym ustalenie znaczenia zwrotu "(...) jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym". Kwestią tą zajmował się już tut. Sąd m.in. w wyroku z 27 listopada 2008 r. w sprawie o sygn. I SA/Bk 426/08. Podzielając stanowisko wyrażone w tym orzeczeniu, skład orzekający w niniejszej sprawie pragnie zwrócić uwagę, że przepisy u.p.o.l. nie wyjaśniają pojęcia "udostępnienia infrastruktury kolejowej licencjonowanym przewoźnikom kolejowym". Stąd też uzasadnione jest powołanie się na regulacje zawarte w ustawie o transporcie kolejowym, która to ustawa reguluje m.in. zasady korzystania z infrastruktury kolejowej, zarządzania infrastrukturą kolejową i jej utrzymania (zob. też Komentarz do art. 7 (w:) L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008). Sięgając, więc do tej ustawy szczególną uwagę zwrócić trzeba na treść art. 29 ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym, który stanowi, że udostępnianie infrastruktury kolejowej polega na przydzielaniu przewoźnikowi kolejowemu trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwieniu mu korzystania z niezbędnej infrastruktury kolejowej. Jednocześnie ustawodawca czyni zastrzeżenie, że zarządca jest obowiązany do udostępniania infrastruktury kolejowej na podstawie wniosków składanych zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych, z zachowaniem zasady równego ich traktowania (art. 29 ust. 2). Z powyższego wynika zatem, że obowiązek udostępniania infrastruktury licencjonowanym przewoźnikom kolejowym, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) nie ma abstrakcyjnego charakteru, przejawiającego się jedynie w gotowości zarządcy do udostępnienia takiej infrastruktury. W każdym razie konieczne jest istnienie skonkretyzowanego przewoźnika, posiadającego licencję, na rzecz którego zarządca będzie zobowiązany udostępnić infrastrukturę kolejową na podstawie wniosków składanych zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów. Należy zauważyć, że dopiero zgodność wniosku o udostępnienie infrastruktury ze wskazanym regulaminem sprawia, że zarządca tej infrastruktury ma obowiązek jej udostępnienia licencjonowanemu przewoźnikowi. Chodzi tu, więc o konkretnego przewoźnika. Należy podzielić pogląd Kolegium, że o takim rozumieniu powyższej regulacji świadczy także brzmienie art. 7 u.p.o.l., nadane ustawą z 7 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 249, poz. 1828). Z dniem 1 stycznia 2008 r. do art. 7 ust.1 dodano pkt 1a), zgodnie z którym, zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty, budynki i budowle pozostałe po likwidacji linii kolejowych lub ich odcinków - do czasu przeniesienia ich własności lub prawa użytkowania wieczystego - nie dłużej jednak niż przez 3 lata od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym stała się ostateczna decyzja lub weszło w życie rozporządzenie, wyrażające zgodę na likwidację linii lub ich odcinków, wydane w trybie przewidzianym w przepisach o transporcie kolejowym - z wyjątkiem zajętych na działalność inną niż działalność, o której mowa w przepisach o transporcie kolejowym. Przyjmując rozumienie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. proponowane przez Spółkę, pod znakiem zapytania należałoby postawić racjonalność ustawodawcy, wprowadzającego ograniczone w czasie zwolnienie gruntów, budynków i budowli pozostałych po likwidacji linii kolejowych. Skoro bowiem w świetle interpretowanej normy istotna miałaby być jedynie gotowość do udostępnienia linii kolejowej, a nie faktyczne jej udostępnienie konkretnemu przewoźnikowi na podstawie wniosku złożonego zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów - to nielogiczny byłby zabieg prawodawcy związany z wprowadzeniem okresowego zwolnienia w art. 7 ust.1 pkt 1a) u.p.o.l. Wykładnia art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. zaprezentowana przez Spółkę prowadzi, bowiem do sytuacji objęcia jej hipotezą również gruntów, budynków i budowli pozostałych po likwidacji linii kolejowych, o ile ich zarządca nadal pozostawałby w gotowości do udostępnienia infrastruktury innemu przewoźnikowi. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać trzeba, że ze zgromadzonych przez organu materiałów dowodowych nie wynika ciążący na Spółce obowiązek udostępnienia infrastruktury kolejowej (linia kolejowa nr [...]) jakiemukolwiek przewoźnikowi. Z pisma Spółki z 25 maja 2009 r. wynika natomiast, że do tego dnia nie wpłynął żaden wniosek od licencjonowanego przewoźnika o udostępnienie tej linii kolejowej. W tej sytuacji za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. Skarżona decyzja odpowiada prawu, dlatego też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).