II SA/Lu 157/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Jakub Polanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 maja 2010 r. sprawy ze skargi L. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania dokumentów dotyczących oceny technicznej wykonanych robót budowlanych oddala skargę. Postanowieniem z dnia ... Lubelski Wojewódzkie Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie po rozpoznaniu zażalenia L. S. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego .... z dnia .... odmawiające wydania wnioskodawcy potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii dokumentów opracowanej oceny technicznej, dotyczącej wykonania robót budowlanych związanych z remontem budynku składowego (stodoły) znajdującego się na działce nr ewid. ..., położonej w K. B. (gm. D.) stanowiących własność D. i J. S.. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że pismem z dnia 23 października 2009r. L. S. wniósł o przesłanie "w trybie natychmiastowym" kserokopii dokumentów stodoły, zaś w zażaleniu na postanowienie organu I instancji sprecyzował, że chodzi mu o kserokopię opinii technicznej oraz mapy sytuacyjnej, które są mu potrzebne w postępowaniu przed Sądem Rejonowym ... "o ochronę własności i rozgraniczenie", sygn. akt .... Organy obu instancji uznały, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w świetle art. 73 § 1 kpa strona postępowania administracyjnego ma prawo w każdym stadium postępowania przeglądać akta i sporządzać z nich odpisy i notatki – z którego to prawa L. S. skorzystał w dniu 22 października 2009r. – natomiast organ nie ma obowiązku sporządzania kserokopii akt sprawy ani ich uwierzytelniania, chyba że strona uzasadni to ważnym interesem (art. 73 § 2 kpa). W ocenie organów, L. S. nie wskazał jednak ważnego interesu w domaganiu się od organu wydania uwierzytelnionych odpisów bądź kserokopii wskazanych dokumentów, ponieważ Sąd Rejonowy ... może sam zwrócić się z takim wnioskiem do organu, gdy uzna, że dokumenty te są mu niezbędne do rozstrzygnięcia. Skargę do sądu administracyjnego wniósł L. S. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Skarżący podniósł, że nie zgadza się z decyzją organu nadzoru budowlanego zatwierdzającą roboty budowlane wykonane przy przedmiotowej stodole, dlatego w drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym zamierza ją podważyć i w tym celu konieczne są mu uwierzytelnione dokumenty, w szczególności ekspertyza techniczna przedstawiciela Lubelskiej Izby Inżynierów Budownictwa – B. M. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia) w zakresie jego zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Skarżący wnosił o sporządzenie przez organ administracji kserokopii opinii technicznej oraz kserokopii mapy sytuacyjnej znajdujących się w aktach sprawy, w której wydano ostateczne postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia ... Wniosek ten nie mógł być przez organ uwzględniony, ponieważ przepisy nie przewidują obowiązku sporządzania przez organ kserokopii akt administracyjnych lub ich odpisów i doręczania ich stronie. (por. wyrok WSA z dnia 20 kwietnia 2006r., II SA/Wa 2906). W świetle art. 73 § 1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest jedynie umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek lub odpisów. Jego rola polega więc wyłącznie na zapewnieniu stronom realnych możliwości przeglądania akt sprawy oraz utrwalania na własny użytek wiadomości zawartych w aktach przez ich notowanie czy też wykonywanie odpisów, w tym również sporządzanie kopii akt administracyjnych przy pomocy kserokopiarki. Natomiast organ administracji nie ma obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie, kserokopii dokumentów zawartych w aktach i dostarczania ich stronie, gdyż utrwalenie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów przepis art. 73 § 1 kpa jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne. (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2005r., GSK 898/04). Wykonywanie odpisów przez organ jest możliwe wyłącznie na podstawie art. 73 § 2 kpa i dotyczy tylko odpisów uwierzytelnionych, które stają się nowymi dokumentami, regułą zaś jest samodzielne wykonywanie "zwykłych" (nie uwierzytelnionych) odpisów przez stronę zgodnie z art. 73 § 1 kpa. (por. wyrok WSA z dnia 26 lipca 2006r., II SA/Wa 776/06, LEX nr 258357). Wydawanie odpisów ma charakter wyjątkowy i jest możliwe jedynie pod warunkiem, że strona wykaże, iż ma w tym ważny interes. Jak wynika z akt sprawy, skarżący L. S. skorzystał z uprawnienia wynikającego z art. 73 § 1 kpa i przeglądał zgromadzone w niej dokumenty i sporządzał z nich notatki. Skarżący nie zażądał również od organu umożliwienia mu sporządzenia kopii dokumentów z akt sprawy na własny koszt. Nie wykazał także, by miał ważny interes w żądaniu - na podstawie art. 73 § 2 kpa - sporządzenia przez organ uwierzytelnionych odpisów wskazanych dokumentów. Wprawdzie wyjaśnił, że zamierza dokumenty te przedstawić w postępowaniu toczącym się na jego wniosek przed sądem powszechnym, ale zdaniem Sądu okoliczność ta – jak słusznie przyjęły organy - nie stanowi ważnej przyczyny, o której mowa w powołanym art. 73 § 2 kpa. Nie w każdym przypadku bowiem w innym postępowaniu sądowym niezbędny jest dowód z dokumentu urzędowego, jakim jest niewątpliwie uwierzytelniony przez organ administracyjny odpis z akt sprawy. Okoliczności faktyczne mogą być dowodzone w postępowaniu przed sądem powszechnym w każdy sposób, w tym również poprzez ustne wyjaśnienia czy dokumenty prywatne, którymi są także sporządzone samodzielnie przez stronę pisemne notatki z akt sprawy administracyjnej. Tylko wówczas, gdyby powstały istotne wątpliwości co do ich prawdziwości (rzetelności), a jednocześnie notatki te byłyby istotne – w ocenie właściwego sądu powszechnego - dla wyjaśnienia sprawy, uzasadnione byłoby ich uwierzytelnienie przez organ administracji publicznej. Skarżący w niniejszej sprawie nie uprawdopodobnił jednak, by w postępowaniu przed sądem powszechnym w sprawie "o ochronę własności i rozgraniczenie" powstała konieczność przedstawienia uwierzytelnionych odpisów opinii technicznej i planu sytuacyjnego. Należy również wskazać, że w postępowaniu cywilnym skarżący ma prawo złożyć wniosek o dopuszczenie przez sąd dowodu z akt określonej sprawy administracyjnej, co oznacza zażądanie przez sąd od właściwego organu całych bądź części akt administracyjnych i dołączenie ich do akt sprawy sądowej. Z powyższych względów należy uznać, że postanowienie organu odmawiające uwzględnienia wniosku L. S., jak i utrzymujące je w mocy postanowienie organu odwoławczego nie naruszają obowiązujących przepisów, a zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).