II SA/Wa 221/10
WyrokWSA w Warszawie2010-05-28
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy S. B., syn żołnierza zawodowego, który zmarł, ma prawo do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym po swojej matce, która korzystała z lokalu na podstawie decyzji zezwalającej na czasowe użytkowanie do czasu przydziału lokalu zastępczego, zwłaszcza w sytuacji, gdy istnieją niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe żołnierzy zawodowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący S. B. nie znajduje się w sytuacji wyjątkowej w rozumieniu art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a zatem organ administracji miał prawo odmówić mu wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu. Sytuacja skarżącego, mimo długoletniego zamieszkiwania, nie jest na tyle szczególna, aby przeważyć nad interesem żołnierzy zawodowych oczekujących na przydział lokalu. Ponadto, decyzja zezwalająca matce skarżącego na czasowe użytkowanie lokalu nie stanowiła tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego i nie rodziła praw dla skarżącego na podstawie przepisów dotyczących kwater stałych czy przepisów Kodeksu cywilnego.Stan faktyczny
Skarżący S. B. ubiegał się o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, w którym mieszkał od urodzenia. Lokal został pierwotnie przydzielony jego ojcu, a po rozwodzie rodziców, matka skarżącego uzyskała zezwolenie na czasowe użytkowanie lokalu do czasu przydziału lokalu zastępczego. Organy administracji odmówiły wydania decyzji, uznając, że sytuacja skarżącego nie jest wyjątkowa, a potrzeby mieszkaniowe żołnierzy zawodowych mają pierwszeństwo. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. oraz ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w tym błędną wykładnię art. 23 tej ustawy i istnienie tożsamości sprawy z wcześniejszą decyzją.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant Mateusz Rogala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2010 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym - oddala skargę -
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o odmowie wydania S. B. decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ulicy [...] w [...].
W uzasadnieniu powyższej decyzji Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (dalej WAM) podniósł, iż lokal mieszkalny znajdujący się przy ul. [...] w [...] został przydzielony W. B., żołnierzowi zawodowemu, imiennym nakazem przydziału kwatery z dnia [...] lutego 1957 r. Nr [...]. Wyrokiem Sądu [...], orzeczono rozwód związku małżeńskiego W. i W. B. Następnie, z uwagi na orzeczony rozwód, na podstawie decyzji z dnia [...] czerwca 1971 r. nr [...] W. B. uzyskała zezwolenie na użytkowanie lokalu przy ulicy [...] w [...] do czasu przydziału lokalu zastępczego. W. B. zmarła w dniu [...] grudnia 1995 r. W przedmiotowym lokalu pozostał syn W. B., S. B. wraz z rodziną.
W dniu 7 października 2005 r. S. B. wystąpił o uregulowanie tytułu prawnego do zajmowanego wraz z rodziną lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...], w trybie artykułu 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
Organ WAM zaproponował wnioskodawcy lokal mieszkalny o mniejszej powierzchni użytkowej podstawowej lub wskazanie żołnierza zainteresowanego zamianą mieszkania. Pismem z dnia 30 stycznia 2006 r. S. B. nie wyraził zgody na przydział mniejszego lokalu mieszkalnego i ponownie zwrócił się o potraktowanie jego sytuacji jako szczególnej i pozytywne jej rozpatrzenie.
W dniu 12 listopada 2008 r. S. B. w Oddziale Regionalnym WAM w W. przedstawił swoją sytuację rodzinną i finansową, zaś w dniu 15 kwietnia 2009 r. dołączył do akt zaświadczenia o stanie swojego zdrowia - swoim i żony B. B. W trakcie prowadzonego postępowania S. i B. B. przedłożyli również zaświadczenia o uzyskiwanych przez siebie i syna zarobkach. Jednocześnie z akt sprawy wynika, iż B. B. i jej syn O. posiadają adres stałego zameldowania przy ulicy [...] w [...]. Z dokumentów i wyjaśnień zgromadzonych w sprawie wynika, że lokal ten stanowi własność ojca B. B. – J. O.
Decyzją z dnia [...] października 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. odmówił S. B. wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ulicy [...] w W., albowiem nie dopatrzył się spełnienia przesłanek określonych w art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
S. B. wniósł od powyższej decyzji odwołanie (odwołanie podpisała też B. B.), domagając się wnikliwego przeanalizowania sprawy i zawarcia umowy najmu, z uwagi na fakt długoletniego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu, w którym wnioskodawca spędził całe życie. Strona swoje żądanie oparła na przepisie art. 23 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 116 poz. 1203 ze zm.), który zdaniem strony chroni skarżącego i jego rodzinę, jak też art. 691 k.c.
Prezes WAM nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do postanowień art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w sytuacji wyjątkowej dyrektor oddziału regionalnego WAM, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym na czas oznaczony innej osobie, niż żołnierz służby stałej. Istotne znaczenie na sposób rozstrzygnięcia sprawy ma zatem "sytuacja wyjątkowa" osoby wnioskującej. Interpretując znaczenie tego pojęcia sięgnąć należy do definicji zawartej w "Słowniku Języka Polskiego". Zgodnie ze słownikiem, na wyjątkowość sytuacji składa się - bardzo rzadkie, wyróżniające się czymś, szczególne, osobliwe - położenie w jakim się ktoś znajduje.
W ocenie organu odwoławczego Państwo B. nie wykazali, że w ich przypadku zaistniała wyjątkowość sytuacji. O przesłance tej nie może bowiem przesądzać wskazana przez stronę okoliczność długoletniego zamieszkiwania w zajmowanym lokalu. Zameldowanie na pobyt stały w lokalu służy bowiem wyłącznie ewidencji ludności i nie rodzi praw do lokalu. Przepis art. 9 ust. 2 b ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U z 2006 r. Nr 139 poz. 993 ze zm.) stanowi bowiem, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnymi i potwierdza jedynie pobyt w tym lokalu.
Za wyjątkowością sytuacji nie przemawia również podnoszony przez stronę problem ze zdrowiem (S. B. przebył [...], choruje na [...],[...] i [...], zaś B. B. cierpi na [...],[...] i [...]). Sytuacje takie nie należą do wyjątków i dotyczą bardzo wielu rodzin. Ponadto, organ ustalił, iż wnioskodawca z tytułu wykonywanej pracy osiąga wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 3.037,71 zł netto, żona wnioskodawcy uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1.271,50 zł netto, zaś pełnoletni O. B. 2.315,11 zł netto. Rozważając sytuację mieszkaniową stron organ podniósł, iż wnioskodawca i jego rodzina mogą we własnym zakresie starać się wynająć mieszkanie, biorąc pod uwagę udokumentowane dochody z tytułu wykonywania pracy.
Organ II instancji podkreślił, że przedmiotowa decyzja podjęta została na podstawie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP i jest decyzją uznaniową, charakteryzującą się określoną sferą swobody pozostawioną organowi administracyjnemu. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. nie mógł zatem pominąć, iż w [...] istnieją niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe żołnierzy zawodowych pełniących zawodową służbę wojskową. Niewątpliwie interes żołnierzy zawodowych oczekujących na lokal mieszkalny góruje nad interesem osób niebędących żołnierzami zawodowymi. W tej sytuacji rozporządzanie przedmiotowym lokalem w inny sposób niż określony powyżej, nastąpiłoby z naruszeniem interesów tej grupy. W omawianej sprawie Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. wyjaśnił, że sytuacja mieszkaniowa w [...] jest bardzo trudna. Aktualnie na lokal mieszkalny oczekuje 1.349 żołnierzy służby zawodowej wraz z rodzinami i 617 żołnierzy samotnych.
Odnosząc się do stwierdzenia S. B., iż chroni go i jego rodzinę art. 23 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw organ odwoławczy podniósł, iż jest ono chybione. Ustawodawca przewidział przypadki, w których po śmierci osoby uprawnionej posiadającej przydział osobnej kwatery stałej wydaje się decyzję o prawie zamieszkiwania. Zgodnie z brzmieniem art. 23 ww. ustawy, w razie śmierci osoby - której do dnia wejścia w życie tej ustawy (tj. do dnia 30 czerwca 2004 r.) przydzielono osobną kwaterę stałą - zamieszkałej w lokalu mieszkalnym będącym w dyspozycji WAM, niebędącym kwaterą, wspólnie zamieszkałe z nią w chwili śmierci osoby, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu (...) mają prawo zamieszkiwać w tym lokalu mieszkalnym. Z art. 26 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu (...) wynika, iż są to małżonek, wspólnie zamieszkałe dzieci własne, przysposobione oraz przyjęte na wychowanie na podstawie orzeczenia sądu opiekuńczego, jak również dzieci małżonka, zwane dalej "dziećmi", do czasu zawarcia związku małżeńskiego, nie dłużej jednak niż do dnia ukończenia dwudziestu pięciu lat życia, chyba że przed tym dniem stały się niezdolne do pracy oraz samodzielnej egzystencji i nie zawarły związku małżeńskiego. Ustawodawca zakreślił zatem okres do jakiego wskazane osoby mogą korzystać z prawa do zamieszkania w lokalu mieszkalnym, tj. nie dłużej niż do dnia ukończenia dwudziestu pięciu lat życia, chyba że przed tym dniem stały się niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji i nie zawarły związku małżeńskiego. Zgodnie z wolą ustawodawcy prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przysługuje tylko osobom wymienionym powyżej. Należy przy tym podkreślić, że informacje te podaje się jedynie w celu wskazania zasady przyznawania lokalu w razie śmierci osoby posiadającej tytuł prawny do lokalu będącego w dyspozycji Agencji i kręgu osób uprawnionych.
Prezes WAM nie podzielił także stanowiska odwołującego się, iż w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 691 k.c., zgodnie z którym w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Tymczasem, matka skarżącego zajmowała lokal na podstawie decyzji administracyjnej i w tym przypadku nie mają zastosowania przepisy kodeksu cywilnego.
Końcowo organ II instancji stwierdził, iż obowiązująca ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie przewiduje możliwości zawierania umów najmu lokali mieszkalnych.
Decyzja Prezesa WAM z dnia [...] listopada 2009 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez S. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnosząc o uchylenie powyższej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, zgodnie z obowiązującymi przepisami, zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., poprzez doprowadzenie do wydania decyzji dotyczącej sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną z dnia 25 września 1957 r., 2) naruszenie art. 23 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw, poprzez błędną wykładnię i stwierdzenie, że przepis ten nie ma zastosowania wobec skarżącego, 3) naruszenie art. 7 i 8 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ administracji publicznej wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, tak jak wymagałby tego interes skarżącego oraz słuszny interes obywateli.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż decyzja z dnia [...] września 1957 r. oraz decyzja z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymująca decyzję z dnia [...] października 2009 r., dotyczą tego samego przedmiotu tj. prawa do zamieszkiwania przez S. B. w przedmiotowym lokalu. W ocenie skarżącego decyzja z dnia [...] września 1957 r. przyznająca prawo do zamieszkiwania w spornym lokalu do dnia dzisiejszego wywołuje skutki prawne. Nigdy nie została uchylona ani zmieniona. Z jej treści wynika, że kwatera została przydzielona W. B. z rodziną tj. żoną i dwójką dzieci, w tym S. i B. Treść decyzji nie ogranicza tych uprawnień czasowo. Tak więc uzasadnione jest stanowisko, że skarżący posiada na podstawie decyzji prawa nabyte do zajmowanego na wstępie lokalu.
Ponadto treść art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stanowi, iż w razie śmierci osoby której, do dnia wejścia w życie tej ustawy, przydzielono osobną kwaterę stałą ma prawo zamieszkiwać w tym lokalu mieszkalnym. Art. 23 ust. 1a tej ustawy stanowi zaś o ograniczeniu kręgu osób uprawnionych do zamieszkiwania w Iokalach mieszkalnych, będących w dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, niebędących kwaterą. W. B. tj. ojcu skarżącego jako oficerowi z rodziną przydzielono osobną kwaterę stałą w dniu [...] września 1957 r. tj. (przed dniem wejścia w życie ww. ustawy) i na mocy ówcześnie obowiązującej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych z dnia 27 kwietnia 1951 r. dokonano przydziału kwatery stałej na podstawie pisemnego nakazu wydanego przez wojskowe władze kwaterunkowe, z określeniem osób uprawnionych do zamieszkania. Przepisy ówcześnie obowiązującej ustawy regulowały, że od zamieszkania nie mogą być wyłączeni członkowie rodziny żołnierza. Zatem zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny ma statut kwatery stałej. Z uwagi na fakt, iż lokal jest kwaterą stałą, brak jest podstaw do stosowania ograniczeń kręgu osób uprawnionych do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Prawo do zamieszkiwania w opisanym na wstępie lokalu skarżący wywodzi zatem z ww. decyzji z 1957 r., albowiem osobna kwatera stała została przydzielona W. B. (ojcu skarżącego) wraz z rodziną. Z treści tej decyzji nie wynika, aby uprawnienia do zamieszkiwania były prawem terminowym.
W odpowiedzi na skargę Prezes WAM wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 29 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.) stanowiący, że w sytuacji wyjątkowej dyrektor oddziału regionalnego Agencji za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym na czas oznaczony innej osobie niż żołnierz służby stałej.
Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Nie obejmuje ona bowiem celowości zaskarżonej decyzji. Sąd może zatem jedynie badać, czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowodowy i dokonał wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.
Wykładnia powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że wydanie takiej decyzji na korzyść strony nie jest obligatoryjne - a zatem pozostawione jest uznaniu administracyjnemu. Ponieważ ustawa nie zawiera definicji pojęcia "sytuacji wyjątkowej", organ zasadnie odniósł się do literalnego brzemienia tego pojęcia powołując się na "Słownik Języka Polskiego PWN". Na wyjątkowość sytuacji składa się - bardzo rzadkie, wyróżniające się czymś, szczególne, osobliwe - położenie w jakim się ktoś znajduje. "Wyjątkowo" oznacza w sposób niezwykły, szczególny, bardzo rzadko, w szczególnych przypadkach – "Nowy Słownik Języka Polskiego" Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2003 r. Do oceny organu należało zatem podjęcie decyzji o odmowie bądź przyznaniu skarżącemu prawa do zamieszkania w tym lokalu.
Zdaniem Sądu, podjęte w sprawie rozstrzygnięcia zostały wydane z poszanowaniem reguł procesowych oraz w ramach dopuszczalnych granic uznania administracyjnego.
Prezes WAM ustalił w toku prowadzonego podstępowania, że na terenie działania WAM w Warszawie występują niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe żołnierzy uprawnionych do otrzymania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalach z zasobu WAM. Według bowiem stanu na dzień orzekania, na przydział lokalu mieszkalnego w Warszawie oczekuje 1.349 żołnierzy zawodowych z rodzinami oraz 617 nieposiadających rodzin. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, iż ustawowym obowiązkiem WAM jest realizacja uprawnień żołnierzy pełniących zawodową służbę wojskową. Zatem w pierwszej kolejności, na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, uprawnieni są żołnierze zawodowi. Kiedy potrzeby mieszkaniowe osób uprawnionych na gruncie tej ustawy nie są zaspokojone, to interes żołnierzy zawodowych (utożsamiany z interesem publicznym) z pewnością góruje nad interesem jednostki, o ile ta nie znajduje się w sytuacji dla niej szczególnie trudnej, wyjątkowej na tle ogółu.
W niniejszej sprawie organy WAM zasadnie stwierdziły, iż wnioskodawca wraz z rodziną nie znajduje się w sytuacji wyjątkowej w rozumieniu art. 29 powołanej ustawy. Zarówno S. B., jak i jego żona B. B. oraz 27 letni syn O. B. zdolni są do wykonywania pracy zarobkowej i z tytułu zatrudnienia otrzymują wynagrodzenie miesięczne odpowiednio w wysokości: 4.284,55 zł, 1.730,40 zł oraz 3.238,80 zł. Okoliczność, iż wnioskodawca i jego żona są dotknięci schorzeniami fizycznymi nie stanowi jednak przeszkody w wykonywaniu pracy zarobkowej. Uzyskiwany przez rodzinę skarżącego dochód, nawet przy uwzględnieniu wydatków ponoszonych na usługi medyczne i zakup leków, nie wskazuje aby dochód ten pozostawał w dysproporcji w stosunku do dochodów wielu innych trzyosobowych rodzin w kraju. Poczynione przez organ ustalenia, w tym brak po stronie skarżącego innego lokalu, w którym mógłby zamieszkać, nie kwalifikuje jego sytuacji życiowej jako wyjątkowo trudnej. Utrata tytułu prawnego do zajmowanego lokalu i brak innego mieszkania powoduje znalezienie się w trudnej sytuacji życiowej, ale takie sytuacje występują dość często i same przez się nie należą do wyjątkowych.
Nie można w niniejszej sprawie nie dostrzec, iż skarżący w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w [...] zamieszkiwał przez znaczny okres swego życia. Niemniej jednak, wskazane okoliczności nie mogą stawiać skarżącego w sytuacji korzystniejszej od oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego żołnierzy zawodowych, tym bardziej, że nie jest on związany z Siłami Zbrojnymi, a jego sytuacja materialna i rodzinna nie jest szczególna.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 października 2008 r. sygn. akt I OSK 1519/07 (publik. LEX nr 512273) stwierdził, iż adresatem decyzji o prawie do lokalu mieszkalnego na podstawie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych są osoby, które z uwagi na wyjątkowe okoliczności, takie jak ciężka choroba, kalectwo, brak jakichkolwiek środków finansowych, szczególnie trudna sytuacja życiowa, znaczne zasługi zmarłego żołnierza uprawnionego do lokalu, wymagają swoistej opieki organu WAM w postaci zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych. Spełnienia wymienionych przesłanek w sprawie skarżącego trudno się doszukać.
Odnosząc się do zarzutu skargi, dotyczącego wystąpienia w niniejszej sprawie przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., należy podnieść, iż jest on bezzasadny. Zastosowanie bowiem powołanego przepisu następuje tylko w przypadku wystąpienia tożsamości sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwiema decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość ta istnieje, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu w sprawie i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. W badanej sprawie nie występuje tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy. Trzeba wskazać, iż imiennym nakazem przydziału kwatery Szefa Wydziału Zakwaterowania MON z dnia [...] lutego 1957 r. nr [...] lokal mieszkalny przy ul. [...] w [...] został przydzielony W. B. Przy uwzględnianiu przysługującej żołnierzowi powierzchni mieszkalnej uwzględniono żonę wymienionego i 2 dzieci. Po orzeczeniu rozwodu małżeństwa W. i W. B., na podstawie § 102 zarządzenia Nr 17/MON z dnia 12 marca 1963 r. w sprawie przydzielenia, używania, remontów i opróżniania osobnych kwater stałych oraz własności i trybu postępowania wojskowych organów kwaterunkowo - budowlanych (Dz. Rozk. MON Nr 7 poz. 35 ze zm.), została wydana decyzja z dnia [...] czerwca 1971 r. nr [...] zezwalająca W. B. na użytkowanie przedmiotowego lokalu. Adresatem powyższej decyzji była matka skarżącego, natomiast stroną niniejszego postępowania jest S. B. Wobec powyższego nie zachodzi tożsamość tych dwóch spraw pod względem podmiotowym. W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie na podstawie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP prawa zamieszkiwania w ww. lokalu mieszkalnym, natomiast podstawą wydania W. B. decyzji z dnia [...] czerwca 1971 r. był zupełnie inny przepis zezwalający jedynie na czasowe użytkowanie lokalu do czasu przekwaterowania do lokalu zastępczego. Zatem, także nie może być mowy o tożsamości przedmiotowej tych dwóch spraw, albowiem dotyczą one innego uprawnienia, wynikającego z innej podstawy materialnoprawnej.
Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi należy wskazać, iż zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 116 poz. 1203 ze zm.) osoby, którym do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy przydzielono osobną kwaterę stałą, zachowują nabyte do tego dnia uprawnienia na czas zajmowania tej kwatery. W świetle zaś ust. 1a powołanego artykułu, w razie śmierci osoby, o której mowa w ust. 1, zamieszkałej w lokalu mieszkalnym będącym w dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, niebędącym kwaterą, wspólnie z nią zamieszkałe w chwili jej śmierci osoby, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, mają prawo zamieszkiwać w tym lokalu mieszkalnym. Skarżący nie jest adresatem powyżej wskazanych regulacji prawnych, albowiem nie zamieszkuje on w lokalu mieszkalnym o statusie dawnej "kwatery stałej", jak też nie zamieszkiwał on w lokalu mieszkalnym niebędącym kwaterą stałą z osobą, która zmarła, a która była uprawniona do "kwatery stałej". Podkreślić należy, iż ww. decyzja z dnia [...] czerwca 1971 r. (po rozwodzie W. i W. B.) unieważniła nakaz przydziału osobnej kwatery stałej z dnia 25 września 1957 r. oraz ustaliła na podstawie art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (Dz. U. Nr 6 poz. 38), iż W. B. nie posiadała uprawnień do zajmowania kwatery wojskowej i podlegała przekwaterowaniu do lokalu zastępczego. Wobec braku, w dacie wydawania powyższej decyzji, lokalu zastępczego, zezwolono wymienionej jedynie na użytkowanie spornego lokalu mieszkalnego do czasu przydziału lokalu zastępczego. Czym innym jest jednak zezwolenie na czasowe użytkowanie lokalu, a czym innym tytuł prawny do lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale lokalu, której bezsprzecznie w stosunku do matki skarżącego nie wydano.
Reasumując, nie można podzielić zarzutów skargi, dotyczących naruszenia przez Prezesa WAM przepisów prawa materialnego. Sąd także nie dostrzegł istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a tylko takie naruszenie mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 w zw. art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło