II SA/Łd 729/09
WyrokWSA w Łodzi2010-06-10
Skład orzekający: Anna Stępień, Arkadiusz Blewązka, Joanna Sekunda-Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie administracyjne, nie badając zachowania przez stronę terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a jedynie interes prawny strony?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ma obowiązek w pierwszej kolejności zbadać, czy wniosek został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Dopiero po pozytywnym ustaleniu tej przesłanki, organ powinien przystąpić do badania interesu prawnego strony oraz meritum sprawy. Zaniechanie tego obowiązku stanowi istotne naruszenie proceduralne.Stan faktyczny
Skarżący Z. R. domagał się wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, argumentując, że jako strona został pozbawiony udziału w tym postępowaniu. Organy administracji obu instancji odmówiły uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że skarżący nie posiadał przymiotu strony, gdyż jego nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje organów administracji, stwierdzając istotne uchybienia proceduralne, w tym brak zbadania przez organy kwestii zachowania przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. i postanowienie Prezydenta Miasta P. w części dotyczącej Z. R.; zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 czerwca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 roku sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] nr [...] i postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] nr [...] – w części dotyczącej Z. R.; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego Z. R. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta P. pełniący funkcje Starosty na podstawie art. 151 § 1 pkt 1, art. 104 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4, art. 148 § 1 i 2 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku L. A., J. A., Z. R. i J. A. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...]r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. S.A. pozwolenia na budowę Stacji Bazowej Telefonii Komórkowej [...] przy ul. A. 8 w P. - odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. nr [...].
W jej uzasadnieniu organ podniósł, że wnioskodawcy domagali się wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., argumentując, iż jako strony zostali pozbawieni udziału w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę.
Wskazali, że działki, których są właścicielami, zlokalizowane są w sąsiedztwie stacji bazowej telefonii komórkowej, znajdują się w strefie narażonej na negatywne oddziaływanie stacji, poprzez występowanie szkodliwego dla ludzi ponadnormatywnego pola elektromagnetycznego nad terenem tych działek. Ich zdaniem, praca stacji bazowej pociągnie za sobą konieczność zmiany sposobu zagospodarowania działek i będzie stanowić rażące naruszenie wcześniej nabytych praw przez osoby zamieszkujące w sąsiedztwie. Dodatkowo zarzucili, że w toku postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę nie został zbadany rzeczywisty wpływ inwestycji na środowisko, a w szczególności na życie i zdrowie mieszkańców.
Rozpoznając wspomniany wniosek Prezydent Miasta Ł., decyzją z dnia [...] r., odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. Powyższe rozstrzygnięcie na skutek odwołania wnioskodawców decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r. zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji na wniosek L. A., J. A., Z. R. i J. A. wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] r. nr [...].
Zdaniem organu I instancji w rozpoznawanej sprawie podstawowe znaczenie miało ustalenie, czy w świetle regulacji art. 28 § 2 Prawa budowlanego i definicji "obszaru oddziaływania obiektu" określonej w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego nieruchomości, co do których wnioskodawcy wywodzą swój interes prawny, znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu, na budowę którego wydano pozwolenia na budowę. Jak wyjaśnił Prezydent, sporny maszt zlokalizowany jest na działce nr ewid. 26, stanowiącej własność J. i M. M., graniczącej: od północy z działką nr ewid. 25/2 stanowiącą własność inwestorów, od południa z działką nr ewid. 27/2, stanowiącą współwłasność Z. R. oraz działką nr ewid. 28 i 45 stanowiącą współwłasność J. A., od wschodu z terenami B. i od zachodu z ulicą A. L.A. jest współwłaścicielem działki położonej po przeciwnej stronie ul. A. Lokalizacja masztu stacji bazowej została zaprojektowana w odległości około 34 m od granicy z działką nr ewid. 27/2, około 130 m od granicy działek nr ewid. 28 i 45, około 38 m od działki nr ewid. 21/4, około 310 m od działki nr ewid 18/5. Istniejące zabudowania zlokalizowane są w odległości od 52 m do 216 m od terenu inwestycji.
Do wniosku o wydanie spornego pozwolenia na budowę załączona została ostateczna decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...] r. oraz ostateczna decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia [...] r. wraz z charakterystyką przedsięwzięcia i raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Z raportu oraz decyzji środowiskowej wynika, że wartości generowanych pól elektromagnetycznych przekroczą dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w zasięgu maksymalnym do 33,6 m przed antenami, t.j na konkretnych kierunkach na wysokości 32,8 m nad poziomem terenu, a więc w miejscach, gdzie nie jest możliwy fizyczny dostęp ludności. Oznacza to, że bez ograniczeń dopuszcza się przebywanie ludzi na poziomie terenu, wewnątrz okolicznych budynków i na ich dachach. Przedmiotowa stacja bazowa nie będzie zanieczyszczać powietrza, ani gleby, nie będzie również uciążliwa dla ludności i środowiska pod względem akustycznym. Projektowane przedsięwzięcie zarówno w trakcie budowy, eksploatacji, bądź ewentualnej likwidacji nie będzie uciążliwe dla środowiska i nie wprowadzi istotnych ograniczeń w jego użytkowaniu, a przede wszystkim w zagospodarowaniu działek skarżących.
Dalej organ podkreślił, że zasięg oddziaływania spornego zamierzenia inwestycyjnego został określony w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację spornego przedsięwzięcia, która w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzedzała postępowanie dotyczące pozwolenia na budowę i tym samym nakładała na organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązek uwzględnienia obszaru oddziaływania inwestycji, określonego w oparciu o odrębne przepisy ochrony środowiska.
Podsumowując, organ stwierdził, że skoro w świetle zgromadzonej dokumentacji nieruchomość wnioskodawców znajduje się poza obszarem oddziaływania inwestycji, to nie przysługiwał im przymiot strony w sprawie zakończonej wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. skutkował koniecznością wydania decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.
W odwołaniu od decyzji L.A., J.A., Z.R. i J.A. wnieśli o jej uchylenie. Odwołujący zarzucili naruszenie:
1) art. 7-9 k.p.a., art. 11, art. 77, art. 80, art. 84, art. 107 § 3, art. 156 § 1 pkt 2 i 5 k.p.a.,
2) art. 11, art. 46 ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 8 pkt 1, art. 46a ust. 4 pkt 1 i 4 w zw. z art. 49 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 8 pkt 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z § 3 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko,
3) § 2 ust. 1 pkt 7, § 3 ust. 1 pkt 8 w zw. z § 5, § 3 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 5, § 4 w/w rozporządzenia,
4) art. 5 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 140, 143 k.c. w zw. z art. 21 Konstytucji RP.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy w całości podzielił argumentację organu I instancji i stwierdził, że inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wraz z charakterystyką przedsięwzięcia oraz raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W dacie składania wniosku obowiązywały przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczególnych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. nr 257, poz. 2573 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 ww rozporządzenia w dacie wydawania przedmiotowej decyzji projektowana inwestycja była zaliczona do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego były zatem przepisy zawarte w powyższym rozporządzeniu Rady Ministrów oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Zdaniem Wojewody, obszar oddziaływania obiektu w toku postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę został ustalony zgodnie z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w granicach terenu inwestycji - działki nr ewid. 26, do dysponowania którą inwestor posiada zgodę właścicieli M. i J. małżonków M. Żadna z działek odwołujących nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji i dlatego też organ I instancji słusznie ocenił, że wnioskodawcy nie posiadali przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.
Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, a w szczególności do zarzutu naruszenia art. 11, 46, 49 i 51 ustawy Prawo ochrony środowiska, Wojewoda podniósł, że są one niezasadne, ponieważ wszystkie wymienione przepisy z dniem 15 listopada 2008 r. zostały uchylone mocą art. 144 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 1227, poz. 199).
Jednocześnie organ zaznaczył, że w świetle obowiązujących przepisów prawa przedmiotowa inwestycja nie jest zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie jest dla niej wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Z.R., L.A., J.A. i J.A. wnieśli o uchylenie wydanych w sprawie decyzji oraz zwrot kosztów postępowania, powtarzając w istocie zarzuty z odwołania od decyzji organu I instancji.
Skarga Z.R. została zarejestrowana przez Sąd pod sygn. akt II SA/Łd 729/09, L.A. pod sygn. akt II SA/Łd 730/09, J.A. pod sygn. akt II SA/Łd 731/09, zaś J.A. pod sygn. akt II SA/Łd 732/09.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 4 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 730 -732/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargi L. A., J. A. i J. A..
Na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. stawił się skarżący – Z.R., który poparł skargę, oraz uczestnicy postępowania J.A. i L.A., którzy poparli skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga Z.R. zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli w niej podniesione.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz normami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
W toku kontroli sądowoadministracyjnej sąd, mając na względzie regulację art. 135 ustawy, stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Sąd badając w tak zakreślonych granicach legalność decyzji Wojewody [...] orzekającej o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta P. o odmowie uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. nr [...] w sprawie pozwolenia na budowę Stacji Bazowej Telefonii Komórkowej [...] stwierdził, że rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały podjęte z istotnymi uchybieniami proceduralnymi, które musiały skutkować ich usunięciem z obrotu prawnego w części dotyczącej skarżącego Z. R.
W ocenie składu orzekającego z obrotu prawnego w części dotyczącej Z.R. należało usunąć także postanowienie organu I instancji o wznowieniu postępowania z dnia [...] r., ponieważ jest ono dotknięte znaczącymi błędami natury procesowej.
W pierwszej kolejności godzi się wyjaśnić, że wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji decyzji ostatecznych. Przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, których katalog, co należy podkreślić, ma charakter zamknięty, określone zostały przez ustawodawcę w przepisach art. 145 § 1 pkt 1-8 oraz art. 145a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej w skrócie "k.p.a.".
Co do zasady, wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Jednakże wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a następuje tylko i wyłącznie na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które następnie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.). Natomiast odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji (art. 149 § 3 k.p.a.).
Analiza powołanych wyżej przepisów prowadzi - zdaniem Sądu - do wniosku, że postępowanie dotyczące wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną ma w zasadzie charakter dwuetapowy. Mianowicie w pierwszym etapie, organ bada, czy podanie o wznowienie postępowania pochodzi od uprawnionego podmiotu, czy opiera się na ustawowej przesłance wznowienia postępowania, a więc czy podmiot zainteresowany wznowieniem postępowania powołał się chociażby na jedną z przesłanek określonych w art. 145 § 1 k.p.a. oraz, czy podanie to zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym stanowi art. 148.
Wyjaśnić w tym miejscu trzeba, że w sytuacji, gdy podmiot żądający wznowienia postępowania powołuje jako przesłankę wznowienia przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ocena, czy podanie o wznowienie pochodzi od podmiotu posiadającego interes prawny w postępowaniu następuje dopiero po wznowieniu postępowania. Pozytywna ocena wspomnianych wyżej przesłanek, które - co istotne - muszą być spełnione łącznie, obliguje organ do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, zaś negatywna do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Dopiero wznowienie postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ drugiego etapu postępowania, czyli postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że Z.R. wraz z innymi podmiotami, których skargi Sąd odrzucił mocą postanowienia z dnia 4 listopada 2009 r., pismem procesowym z dnia 8 października 2008 r. domagał się wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją organu I instancji z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę. Jako ustawową przesłankę wznowienia skarżący wskazał przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a więc okoliczność, że bez własnej winy nie brał udziału w niniejszym postępowaniu, jako jego strona.
Według Sądu, powołanie się przez wnioskodawcę na regulację art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nakładało na organ administracyjny, do którego zostało skierowane żądanie wznowienia postępowania obowiązek zbadania, czy w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja ostateczna, objęta wnioskiem o wznowienie. Przede wszystkim jednak jego obowiązkiem było ustalenie, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu jednego miesiąca określonego w art. 148 § 2 k.p.a., liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Termin, o którym stanowi przepis art. 148 § 2 k.p.a., biegnie bowiem od dnia, w którym strona dowiedziała się w jakikolwiek sposób o istnieniu decyzji. Informacja o wydanej decyzji wcale nie musi pochodzić od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie.
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na tezę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2008 r. sygn. akt II OSK 931/07 (Lex nr 516817), iż przepis art. 148 § 2 k.p.a. jest klarowny i jasny - ustawodawca liczy bieg terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie od daty doręczenia decyzji, lecz od dnia, w którym strona dowiedziała się o danej decyzji, tj. powzięła wiadomość o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji.
Podjęcie przez organ administracyjny działań zmierzających do wyjaśnienia kwestii zachowania owego terminu ma - w przekonaniu Sądu - niezwykle istotne znaczenie, a to z tego powodu, że wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, albowiem godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych.
W orzecznictwie sądów administracyjnych, podzielanym zresztą w pełni przez skład orzekający w niniejszej sprawie, dominuje stanowisko, iż to na stronie wnoszącej podanie o wznowienie postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, tak aby możliwe było ustalenie, że podanie pozostało złożone z zachowaniem terminu jednego miesiąca od tej daty. Jeżeli z treści podania nie można ustalić tej daty, organ na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. winien wezwać do jego uzupełnienia pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania. Dopiero po ustaleniu daty, w której strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, organ winien przedstawić swoje stanowisko co do kwestii zachowania terminu, które to stanowisko powinien poprzeć stosowną argumentacją (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 28 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Ke 325/08 – Lex nr 515677).
Podobnie w tej kwestii wypowiedział się także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z dnia 20 kwietnia 2009 r. sygn. akt V SA/Wa 2733/07 (Lex nr 531470) oraz z dnia 29 marca 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 2057/06 (Lex nr 337447).
Jak wynika z treści wniosku o wznowienie postępowania, skarżący nie podał żadnych okoliczności świadczących o zachowaniu przewidzianego prawem terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania i pomimo wezwania organu z dnia 13 października 2010 r. do złożenia wyjaśnień, które otrzymał w dniu 15 października 2008 r. (kwitując odbiór przesyłki własnoręcznym podpisem), nie wskazał daty, w której dowiedział się o decyzji z dnia [...] r.
Co istotne, organ I instancji kierując do wnioskodawców rzeczone wezwanie z dnia 13 października 2010 r., wskazał błędną podstawę prawną. Mianowicie na wstępie pisma przywołał przepis art. 50 § 1 k.p.a., natomiast w ostatnim jego zdaniu zagroził zastosowaniem sankcji z art. 64 § 2 k.p.a., w przypadku nieudzielenia odpowiedzi w zakreślonym terminie, podczas gdy faktycznie powinien wezwać strony nie do złożenia wyjaśnień, lecz do uzupełnienia braków formalnych podania wyłącznie w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Stosując wspomniany tryb Prezydent powinien wskazać, jakimi konkretnie brakami dotknięty jest wniosek o wznowienie, zakreślić siedmiodniowy termin na ich uzupełnienie i pouczyć, że ich nieusunięcie będzie skutkować pozostawieniem podania bez rozpoznania.
Z powyższym stanowiskiem koresponduje także dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych. Przykładowo w wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1715/07 (Lex nr 357489) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że jeżeli w podaniu pominięto lub przemilczano zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, będzie to stanowiło brak formalny pisma. Skoro organ ustalił, że strona powołuje się na ustawowe przesłanki wznowienia, to jego zadaniem było wezwać stronę do udokumentowania zachowania terminu do wniesienia podania w odniesieniu do tych okoliczności, które powołuje strona w podaniu, a nie w odniesieniu do jakiejkolwiek innej przesłanki wznowienia postępowania.
W przekonaniu Sądu, zgromadzona w sprawie dokumentacja dowodzi bezsprzecznie, że aspekt zachowania przez skarżącego terminu z art. 148 § 2 k.p.a. umknął zupełnie z pola widzenia organu I instancji, który w rezultacie z naruszeniem art. 149 § 1 wydał w stosunku do wszystkich wnioskodawców postanowienie o wznowieniu postępowania, nie odnosząc się ani jednym zdaniem w motywach podjętego rozstrzygnięcia do tego zagadnienia.
Problem zachowania rozważanego terminu nie został również dostrzeżony na dalszym etapie postępowania wznowieniowego, gdzie zarówno Prezydent, jak i Wojewoda [...] w wydanych decyzjach, skoncentrowali swoją uwagę wyłącznie na ustaleniu, czy wnioskodawcy posiadali interes prawny w postępowaniu dotyczącym udzielnie pozwolenia na budowę, a więc, czy przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. faktycznie w tej sprawie wystąpiła. Dowodem takiego postępowania jest chociażby kolejne wezwanie organu I instancji z dnia 29 stycznia 2009 r. do złożenia wyjaśnień, poczynione po uchyleniu przez Wojewodę [...] w dniu [...] r. decyzji Prezydenta z dnia [...] r. o odmowie wznowienia rzeczonego postępowania i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi.
Bierna postawa organów administracyjnych w dążeniu do rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji przedwczesne, bo bez uprzedniego zbadania przesłanek dopuszczalności - wznowienie postępowania, świadczy niewątpliwie o naruszeniu art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 149 § 1 i 2 k.p.a., a nadto o naruszeniu art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w stopniu, który miał znaczący wpływ na wynik sprawy.
Na marginesie powyższych uwag dodać jeszcze trzeba, że kwestia zachowania terminu z art. 148 § 2 k.p.a. została zlekceważona przez organy obu instancji nie tylko w przypadku skarżącego, ale także w przypadku J. A., która podobnie jak Z.R. nie udzieliła żadnej odpowiedzi na wezwanie organu z dnia 13 października 2008 r. i tym samym nie wyjaśniła, kiedy, w jakiej dacie powzięła wiadomość o decyzji z dnia [...] r.
Wobec stwierdzonych w toku kontroli sądowoadministracyjnej błędów, które obligowały Sąd do usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wraz z postanowieniem o wznowieniu postępowania, brak było jakichkolwiek podstaw do oceny zasadności zarzutów skargi.
Prowadząc ponownie postępowanie administracyjne organ I instancji zobligowany będzie zgodnie z poczynionymi wyżej rozważaniami wezwać Z.R. do usunięcia braków formalnych wniosku o wznowienie postępowania, poprzez wykazanie zachowania terminu, o którym stanowi art. 148 § 2 k.p.a.
W przypadku ustalenia, że wniosek skarżącego został złożony z zachowaniem ustawowego terminu, organ powinien wznowić postępowanie, a następnie przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, wydając jedną z decyzji przewidzianych w art. 151 k.p.a. W przeciwnym razie powinien podjąć w trybie art. 149 § 3 k.p.a. decyzję o odmowie wznowienia postępowania.
Z tych wszystkich powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął mając na względzie dyspozycję art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.
B.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło