I SA/Wa 1715/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-20
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Emilia Lewandowska, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie wznowienia postępowania, opierając się na błędnym ustaleniu zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego. Organ administracji był zobowiązany do zbadania okoliczności zachowania przez stronę terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. w odniesieniu do przesłanek wznowienia wskazanych przez stronę we wniosku. Umorzenie postępowania w oparciu o błędnie ustalone okoliczności dotyczące zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania stanowi naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. B. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Świętokrzyskiego o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie nabycia przez Gminę Z. prawa własności nieruchomości. E. B. wnioskował o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 2002 r., twierdząc, że droga gminna ma inny przebieg. Organy uznały, że wniosek o wznowienie został złożony po terminie, ponieważ pierwotna decyzja została skutecznie doręczona E. B. w listopadzie 2002 r., a wniosek złożono w kwietniu 2003 r. Sąd administracyjny uznał, że organy błędnie ustaliły zachowanie terminu do wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa oraz decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] grudnia 2006 r. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Emilia Lewandowska Asesor WSA Agnieszka Miernik (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. B., utrzymał w mocy decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] umarzającą, po wznowieniu postępowania, postępowanie administracyjne w sprawie nabycia przez Gminę Z. prawa własności nieruchomości położonej w gminie Z., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. zajętej pod drogę gminną
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że Wojewoda Świętokrzyski, po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy Z., działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...], sprostowaną postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r., stwierdził nabycie przez Gminę Z. z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w K., zajętej pod drogę gminną "[...]".
Wnioskiem z dnia 2 kwietnia 2003 r. E. B. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją.
Wojewoda Świętokrzyski, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r., wznowił postępowanie wskazując na podstawę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] października 2003 r. nr [...] Wojewoda Świętokrzyski uchylił w całości poprzednią decyzję z dnia [...] września 2002 r. i stwierdził, że Gmina Z. nie nabyła z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności ww. działki.
Od tej decyzji odwołanie złożył Wójt Gminy Z.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Świętokrzyskiego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując m. in. na brak ustaleń co do terminu wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Skarga na decyzję Ministra Infrastruktury została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 12 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 102/05.
Wojewoda Świętokrzyski, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. i art. 148 k.p.a. Organ uznał, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony po upływie terminu określonego w art. 148 k.p.a., tzn. po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym E. B. dowiedział się o decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] września 2002 r., nr [...]. Organ stwierdził, że postępowanie wznowieniowe prowadzone było bez uprzedniego zbadania dopuszczalności jego wszczęcia, a skoro nie ma podstaw do wznowienia postępowania, to postępowania stało się bezprzedmiotowe.
Od powyższej decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] odwołanie złożył E. B.
Minister Budownictwa, w wyniku rozpatrzenia odwołania, wskazał, że E. B. we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 2 kwietnia 2003 r. powołał się na okoliczność, że droga, pod którą została zajęta jego nieruchomość, ma inny przebieg, niż określony w decyzji, a dopiero w piśmie z dnia 29 maja 2006 r. powołał się na okoliczność, iż o treści pierwotnej decyzji dowiedział się z rozmowy z rzeczoznawcą majątkowym w dniu 20 marca 2003 r. (co zostało potwierdzone w protokole z przesłuchania świadka). Podniósł także, że nie otrzymał pierwotnej decyzji.
Minister Budownictwa wskazał, że o postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] września 2002 r. strony zostały zawiadomione pismem Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 15 lipca 2002 r. Zawiadomienie wysłane do odwołującego się poczta zwróciła z adnotacją, że adresat odmówił przyjęcia przesyłki. Z akt wynika, że Eugeniusz Barucha odmówił przyjęcia również drugiego zawiadomienia z dnia 20 sierpnia 2002 r. o zebraniu materiału dowodowego. W ocenie organu, odmowa przyjęcia korespondencji świadczy o świadomej rezygnacji z uprawnień strony.
Minister Budownictwa wskazał także, że decyzja z dnia [...] września 2002 r. została wysłana do wnioskodawcy, jednak przesyłka nie została podjęta w terminie (została dwukrotnie awizowana) i zwrócona w listopadzie 2002 r. Organ stwierdził także, że pobyt w szpitalu E. B. nie był przyczyną nieodebrania przez niego decyzji. Minister Budownictwa przyjął zatem, stosownie do art. 44 k.p.a., że decyzja z dnia [...] września 2002 r. została skutecznie doręczona odwołującemu się.
Minister Budownictwa wyjaśnił ponadto, że powołana przez Wojewodę Świętokrzyskiego okoliczność, iż skarżący o treści decyzji z dnia [...] września 2002 r. dowiedział się z decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] (uchylonej wyrokiem sądu administracyjnego), nie może być podstawą do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia o wznowienie postępowania, z tego powodu, że w aktach organu wojewódzkiego nie ma dokumentów potwierdzających fakt doręczenia skarżącemu tej decyzji.
Mając na uwadze to, że postępowanie w sprawie zostało wznowione bez ustalenia zachowania terminu do jego wznowienia, a z dokonanych ustaleń wynika, że decyzja z dnia [...] września 2002 r. została skutecznie doręczona co najmniej w listopadzie 2002 r., Minister Budownictwa stwierdził, że złożenie wniosku o wznowienie w kwietniu 2003 r. wskazuje na naruszenie terminu wynikającego z art. 148 k.p.a. W jego ocenie zasadne było umorzenie nieprawidłowo wznowionego postępowania, które powinno zakończyć się wydaniem decyzji w trybie art. 149 § 3 k.p.a.
Z decyzją Ministra Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] nie zgodził się E. B. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze opisał przebieg postępowania w sprawie nabycia przez Gminę Z. prawa własności nieruchomości położonej w gminie Z., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. zajętej pod drogę gminną. Do akt sprawy wpłynęło także pismo skarżącego z dnia 5 lipca 2007 r. zawierające wyjaśnienie co do doręczenia mu decyzji z dnia [...] września 2002 r.
W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skargę należało uwzględnić, chociaż z innych przyczyn, niż w niej podniesione. Zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego.
Rozpatrując po raz kolejny niniejszą sprawę Wojewoda Świętokrzyski obowiązany był do zbadania okoliczności zachowania przez skarżącego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.
Podanie o wznowienie postępowania, zgodnie z treścią art. 148 § 1 k.p.a., wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Dla strony, która nie brała udziału w postępowaniu, miesięczny termin biegnie od daty powzięcia wiadomości o decyzji (będzie to okoliczność, dla tej strony, stanowiąca podstawę wznowienia).
Z akt sprawy wynika, że E. B. w dniu 2 kwietnia 2003 r. wniósł do Wojewody Świętokrzyskiego podanie o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] września 2002 r. nr [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę Z. z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w K., zajętej pod drogę gminną "[...]". W podaniu wskazał, ze przebieg drogi gminnej jest inny, niż przedstawiony na mapie sytuacyjnej, w oparciu o którą wydana została powyższa decyzja. Wojewoda Świętokrzyski wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uznając, że wyszły na jaw nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, a nie znane organowi.
A zatem organ winien był zbadać zachowanie przez skarżącego miesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania w odniesieniu do okoliczności, które skarżący powołuje, jako podstawę wznowienia postępowania. Tymczasem organ zbadał i ustalił okoliczności dotyczące doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] września 2002 r. Są to okoliczności, o których mowa w art. 148 § 2 k.p.a., konieczne dla ustalenia zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania jednakże z innej przyczyny, a mianowicie z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Jeżeli w podaniu pominięto lub przemilczano zachowanie terminu będzie to stanowiło brak formalny pisma. Wojewoda Świętokrzyski prawidłowo więc postąpił wzywając pismem z dnia 19 maja 2006 r. E. B. do usunięcia tego braku formalnego podania, zakreślając stosowny termin uzupełnienia wymogów formalnych podania. Jednakże wskazać należy, że skoro organ ustalił w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...], że strona powołuje się na ustawowe przesłanki wznowienia, to jego zadaniem było wezwać stronę do udokumentowania zachowania terminu do wniesienia podania w odniesieniu do tych okoliczności, które powołuje strona w podaniu, a nie w odniesieniu do jakiejkolwiek innej przesłanki wznowienia postępowania, w tym przypadku wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Tym samym poprzez wydanie decyzji w oparciu o błędnie ustalone okoliczności dotyczące zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania doszło do naruszenia art. 148 § 1 k.p.a., mającego wpływ na wynik postępowania i z tego powodu zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody Świętokrzyskiego, muszą być uchylone.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło