II OSK 1014/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel /spr./ Sędzia NSA del. Teresa Rutkowska Protokolant: Iwona Ścieszka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 720/08 w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania, decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną. 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 11 marca 2009 r. II SA/Sz 720/08 oddalił skargę A. C. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę. Wyrok ten został wydany w następującym stanie sprawy: a) Starosta Powiatu Koszalińskiego wydał R. K. decyzję z dnia [...] lipca 1999 r., nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę budynku garażowo-gospodarczego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w U.. Wnioskiem z dnia 8 grudnia 2006 r. A. C. zażądała wznowienia postępowania w sprawie powyższego pozwolenia, które mogło być wydane na podstawie sfałszowanych dowodów. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...], Starosta Koszaliński wznowił to postępowanie podając jako podstawę prawną wznowienia art.145 § 1 pkt 4 K.p.a. b) Decyzją z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], Starosta Koszaliński odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 1999 r. Usytuowanie przez R. K. swego budynku przy granicy działek oznaczonych numerami [...],[...] i [...] było zgodne z §12 ust.6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r., nr 15, poz.140). Wyrokiem z dnia 5 marca 2001 r. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że §12 ust.6 powołanego rozporządzenia jest niezgodny z art.7 ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. nr 106, poz.1126), w zakresie w jakim uzależnia usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej od uprzedniego uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej. Dlatego dla oceny decyzji z dnia [...] lipca 1999 r. nie ma znaczenia czy inwestor uzyskał pozwolenie na budowę posługując się sfałszowaną zgodą M. Ł. właścicielki działki sąsiedniej na budowę przy granicy działek. c) Wojewoda Zachodniopomorski decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. C., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 15 maja 2008 r. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty Koszalińskiego, że ewentualne fałszerstwo podpisu M. Ł. nie będzie miało wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę budynku bezpośrednio przy granicy działki z uwagi na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. 2. Wyrokiem z dnia 11 marca 2009 r. II SA/Sz 720/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę A. C. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] lipca 2008 r. Z uzasadnienia postanowienia Starosty Koszalińskiego z dnia 27 grudnia 2006 r. wydanego na podstawie art.145 § 1 pkt 4 K.p.a. wynikało, że decyzja Starosty Koszalińskiego z dnia [...] lipca 1999 r., nr [...] została wydana na podstawie sfałszowanych dowodów. Natomiast organ odwoławczy trafnie uznał, iż postępowanie wznowiono na podstawie art.145 § 1 pkt 1 K.p.a., dotyczącego wydania decyzji na podstawie fałszywych dowodów. Materiał dowodowy nie potwierdził zarzutu skarżącej, że inwestor uzyskał pozwolenia na budowę posługując się sfałszowanymi dowodami. Dlatego zgodne z prawem są decyzje organów obu instancji odmawiające uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] lipca 1999 r. Przywołany w postępowaniu administracyjnym wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. przesądził o tym, że ewentualne sfałszowanie podpisu M. Ł. nie mogło mieć znaczenia dla ewentualnego uchylenia decyzji z 1999 r. 3. A. C. w skardze kasacyjnej wniosła o uchylenie w całości wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I. instancji, alternatywnie zaś - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o uwzględnienie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi zarzucono naruszenie: - art.3 § 1, art.134 § 1, art.135, art.106 §§ 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002, nr 153, poz.1270 ze zm.; dalej powoływana jako "P.p.s.a. ") oraz z art.233 K.p.c. na skutek przyjęcia, że M. Ł. wyraziła zgodę na wybudowanie budynku garażowego na granicy swojej nieruchomości oraz nad swoją nieruchomością; - art.106 § 5 oraz art.134 § 1 P.p.s.a. w związku z art.233 K.p.c. - poprzez brak wszechstronnego rozpoznania sprawy w sposób, - art.141 § 4 P.p.s.a. - poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zarzutów skarżącej, - art.3 P.p.s.a. - poprzez niedostrzeżenie, że organy administracyjne powinny były wskazać jako podstawę wznowienia postępowania art.145 § 1 punkty 4 i 5 K.p.a. w zw. art.3 pkt 11 oraz art.32 ust.4 pkt 2 Prawa budowlanego, - art.3 § 1 oraz § 2 pkt. 1 P.p.s.a. - poprzez niedostrzeżenie, że organy administracji naruszyły art.97 § 1 pkt. 4 K.p.a. niezawieszając postępowania w sprawie podania o wznowienie postępowania, do czasu rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę budynku garażowo-gospodarczego z dnia [...] lipca 1999 r., - art.134 § 1 P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie prawnych konsekwencji zbiegu żądania o wznowienie postępowania z żądaniem stwierdzenia nieważności postępowania; - art.145 § 1 pkt 1 lit a, b, c P.p.s.a. oraz art.151 P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów prawa przez organ pierwszej i drugiej instancji. 4. Andrzej Brzozowski w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: A. Wydana w I.instancji decyzja z dnia 15 maja 2008 r., nr 104/34/2008 wskazała jako swą podstawę prawną artykuły 104 i 151 K.p.a. Również całe wnioskowanie i argumentacja zawarte w tej decyzji skoncentrowane są na przesłankach wznowienia postępowania. Dlatego zasadnie można przyjąć, że wspomnianą decyzją Starosta Powiatu Koszalińskiego załatwił wniosek o uchylenie decyzji po wznowieniu postępowania. Lakonicznie wspomniana została lokalizacja budynku gospodarczo-garażowego w kontekście § 12. rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (j.t.Dz.U.99.15.140, zm. Dz.U.1999.44.434), czego jednak w żaden sposób nie można potraktować jako załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 1999 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę budynku garażowo-gospodarczego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w U.. Na temat tego wniosku nie wypowiedział się również organ odwoławczy (w decyzji z dnia [...] lipca 2008 r.), ani Sąd I. instancji (w zaskarżonym wyroku). Oznacza to, że przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego i sądowego nie był wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 1999 r. Fakt nierozpoznania tego wniosku sam przez się nie powoduje wadliwości zaskarżonej decyzji, ani wyroku Sądu I.instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nie rozpoznawał również skargi na bezczynność w załatwieniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 1999 r. W konsekwencji oddalone zostają te zarzuty skargi kasacyjnej, które uzasadnione są właśnie brakiem załatwienia wspomnianego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 1999 r. B. Przedmiotem postępowania sądowego były decyzje z dnia 15 maja 2008 r. i z dnia [...] lipca 2008 r., a nie bezczynność w sprawie wniosków dotyczących kontroli decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. Postanowienie z dnia [...] grudnia 2006 r. o wznowieniu postępowania wskazało na decyzję z dnia [...] lipca 1999 r. jako na przedmiot postępowania. Decyzja odwoławcza z dnia [...] lipca 2008 r. potwierdza, że sprawa decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. nie była przedmiotem postępowania administracyjnego, więc nie było podstaw do wypowiadania się na ten temat przez zaskarżony wyrok. Nie zostają więc uwzględnione zarzuty związane z brakiem rozpatrzenia wniosków dotyczących decyzji z dnia [...] lipca 2008 r., która zezwalała na remont, modernizację i rozbudowę budynku mieszkalnego. C. Postępowanie zostało wznowione na wniosek zarzucający organowi administracyjnemu wydanie decyzji na podstawie fałszywych dowodów. Wprawdzie postanowienie z dnia 27 grudnia 2006 r. powołało w podstawie prawnej art.145 § 1 pkt 4 K.p.a., ale w uzasadnieniu przytoczony został zarzut sfałszowania dowodów. W decyzjach obu instancji i w wyroku Sądu I.instancji powołano wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. stwierdzający, że §12 ust.6 powołanego rozporządzenia jest niezgodny z art.7 ust.2 pkt 1 Prawa budowlanego, w zakresie w jakim uzależnia usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej od uprzedniego uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej. Dlatego zbędne były czynności organów administracyjnych na temat ewentualnego podrobienia podpisu M. Ł.. Stanowiło to wprawdzie naruszenie zasady szybkości (ekonomii) postępowania (art.12 K.p.a.), ale nie uzasadniało uchylenia decyzji. Również relatywnie szerokie analizowanie wartości dowodowej oświadczenia i podpisu M. Ł. w zaskarżonym wyroku było naganne w świetle art.141 § 1 P.p.s.a., ale i w tym wypadku nie miało to żadnego wpływu na końcowe załatwienie skargi. W konsekwencji nie jest to przesłanka do uwzględnienia skargi kasacyjnej (art.174 pkt 2 P.p.s.a. ). Podniesiony w tym zakresie zarzut skargi kasacyjnej (oznaczony numerem 1.) jest tym bardziej bezzasadny, że Sąd nie poczynił własnych ustaleń, lecz odwołał się do materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym, a ten – nie potwierdził zarzutu sfałszowania podpisu M. Ł.. D. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną