VII SA/Wa 822/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi B. S.A. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz B. S.A. w W. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2009r. na podstawie art. 105 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071, ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku B. S.A. z siedzibą w W. - umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...] z garażem podziemnym i usługami w parterach, przy ulicy [...], na terenie działek nr ew. [...] - część, [...], [...], [...], [...] z obrębu [...], położonych w W., wszczęte w dniu [...] sierpnia 2008 roku. W uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postępowania związany z wnioskiem B. S.A. z siedzibą w W., z dnia [...] sierpnia 2008 r. o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnych nr [...]. Po wpłynięciu wniosku organ dokonał sprawdzenia czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Zdaniem organu do wniosku nie zostały dołączone dokumenty pozwalające na merytoryczne rozpatrzenie sprawy. W dniu [...] września 2008 r. Prezydent [...] wezwał inwestora do uzupełnienia braków we wniosku. W wyznaczonym terminie inwestor nie usunął wskazanych braków. Wobec powyższego Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2008 r. umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w/w budynku. Od powyższej decyzji inwestor – B.S.A. wniósł odwołanie, a następnie cofnął je i złożył wniosek o umorzenie postępowania odwoławczego. Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie uwzględnił wycofania odwołania. Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 2 oraz art. 104 k.p.a. uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] października 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zgodnie z zaleceniami zawartymi w decyzji Wojewody, organ I instancji pismem z [...] maja 2009 r., powiadomił wnioskodawcę, iż z powodu nieuzupełnienia braków we wniosku z dnia [...] sierpnia 2008 r. w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...], w/w wniosek pozostawia bez rozpoznania. W tej sytuacji w dniu 15 maja 2009 r. inwestor złożył zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. Wojewoda [...] odmówił wyznaczenia Prezydentowi [...] terminu do załatwienia sprawy, wskazując, iż zażalenie na bezczynność w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę jest bezzasadne i uznając, iż zachodziły przesłanki wskazane w art. 64 ust. 2 k.p.a. W dniu 29 grudnia 2008r. inwestor wystąpił z tożsamym wnioskiem o udzielenie pozwolenia budowlanego jak w dniu [...] sierpnia 2008 r. Wniosek został rozpatrzony merytorycznie, decyzją Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Mając na uwadze wskazany wyżej bieg sprawy, organ I instancji stwierdził, że tylko kompletny wniosek skutkuje podjęciem postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie wniosek nie spełniał wymagań wynikających z ustawy - Prawo budowlane, co potwierdził organ II instancji w decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...].08.2009r. B. S.A. wniosła odwołanie podnosząc, iż w niniejszej sprawie bezprzedmiotowość nie zachodzi. Wniosek wymagał zatem merytorycznego rozpoznania i wydania decyzji. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2010r. na podstawie 138 § 1ust. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania B. S.A. od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...].08.2009r., umarzającej postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...] z garażem podziemnym i usługami - utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy przypomniał, że w dniu [...].09.2008 r. Prezydent [...] wezwał inwestora, na podstawie art. 64 § k.p.a. do uzupełnienia braków we wniosku z pouczeniem, że ich nieuzupełnienie spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Wobec nieuzupełnienia przez inwestora wskazanych braków, organ I instancji decyzją nr [...] z dnia [...].10.2008r., umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...]. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...].04.2009 r. uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Następnie pismem z dnia 4.05.2009 r. organ I instancji powiadomił wnioskodawcę, iż z powodu nieuzupełnienia braków we wniosku z dnia 25.08.2008r., wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania. Po czym decyzją z dnia [...].08.2009r. Prezydent [...], na podstawie art. 105 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Zdaniem organu odwoławczego skoro - zgodnie z art. 105 § 2 k.p.a. -postępowanie stało się bezprzedmiotowe, to organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Wniosek inwestora nie spełniał wymagań wynikających z ustawy - Prawo budowlane (art. 33 ust. 2), tym samym brak było możliwości wydania rozstrzygnięcia merytorycznego. Tylko złożenie kompletnego wniosku o pozwolenie na budowę skutkuje wszczęciem postępowania przed organem administracji architektoniczno-budowlanej. Złożenie przez inwestora wniosku zawierającego uchybienia formalne oraz nie uzupełnienie go, pomimo wezwania skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Jednakże w niniejszej sprawie organ odwoławczy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, czym potwierdził, iż postępowanie jest w toku. W związku z powyższym, wobec stwierdzenia przez organ I instancji ponownie rozpatrujący sprawę, nieusunięcia braków formalnych we wniosku inwestora, zasadne było orzeczenie o umorzeniu postępowania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...].03.2010 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, złożyła spółka B. S.A. zarzucając naruszenie art. 64 § 2,105, 107 § 3 K.p.a. oraz art. 33 i art. 35 ustawy Prawo budowlane. Inwestor domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w dniu 25.08.2008 r. spółka B. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. Projektowana inwestycja obejmuje osiedle mieszkaniowe, składające się łącznie z czterech budynków mieszkalnych wielorodzinnych, zlokalizowane przy ulicach [...] w W. W dniu 19.09.2008 r. Spółka została wezwana do uzupełnienia rzekomych braków wniosku. Żądanie to było niezasadne, bowiem przepisy Prawa budowlanego (art. 33 ust. 1) wprost dopuszczają podział inwestycji na etapy, wymagając przy tym, by przy pierwszym wniosku został złożony projekt zagospodarowania terenu dla całej inwestycji, co w niniejszej sprawie zostało spełnione. Nie było konieczne przedłożenie uzgodnień ZUD, bowiem nie była projektowana budowa obiektów, wymagających takiego uzgodnienia. W szczególności nie była projektowana budowa sieci. Po wydaniu przez Wojewodę [...] postanowienia Nr [...] z dnia [...].07.2009 r. o odmowie wyznaczenia Prezydentowi [...] terminu do załatwienia sprawy, Spółka B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...]. Przed przekazaniem do WSA akt, Prezydent [...] wydał decyzję nr [...], którą ponownie umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w zakresie budynku nr [...], wskazując, że stało się ono bezprzedmiotowe. Następnie, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].03.2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Stanowisko organów jest całkowicie sprzeczne z przepisem art. 105 k.p.a., który pozwala umorzyć postępowanie administracyjnie wyłącznie wówczas, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli przestał istnieć stan faktyczny podlegający uregulowaniu przez organ administracji w oparciu o konkretny przepis. Umorzenie przez organ administracji postępowania, gdy istnieją podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy stanowiło naruszenie art. 105 § 1 kpa i powinno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Nadto skarżąca podniosła, że charakter żądanego uzupełnienia wniosku wskazuje, iż nie dotyczyło kwestii formalnych, lecz materialno-prawnych wobec czego podstawa prawa zaskarżonego orzeczenia jest niewłaściwa. Decyzja Wojewody [...] nie czyniła również zadość wymaganiom art. 107 § 3 k.p.a., bowiem jej uzasadnienie nie określa dlaczego organ podziela stanowisko Prezydenta [...]. Organ odwoławczy nie odniósł się w ogóle do argumentów spółki podniesionych w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zaskarżone decyzje zapadły z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. Jak wynika z wezwania Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r. inwestor został zobowiązany do uzupełnienia braków wniosku poprzez złożenie czterech egzemplarzy projektu zagospodarowania terenu lub objęcia wszystkich czterech budynków jednym wnioskiem o pozwolenie na budowę, przedłożenia uzgodnień ZUD, oryginału warunków przyłączenia obiektu do sieci, oświadczenia właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą publiczną. Charakter żądanego uzupełnienia wniosku wskazuje, że dotyczył kwestii materialno-prawnych, a nie braków formalnych. Wezwanie na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. służy uzupełnieniu braków formalnych wniosku takich jak nie wskazanie adresu wnoszącego podanie oraz nie spełnienie innych wymagań co do treści pisma, przez które należy rozumieć braki podania wskazane w art. 63 § 2 i § 3 k.p.a. tj. określenie żądania, podpis strony, dołączenie pełnomocnictwa, oraz wymagania określone w przepisach szczególnych. Wezwanie wystosowane w trybie art. 64 § 2 k.p.a. powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku oraz jego załączników (wyrok NSA z dnia 12 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 869/05, LEX nr 236563). W rozpatrywanej sprawie nie zachodziły braki formalne wniosku lecz braki materialno-prawne których usunięciu służy art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Wzywając do usunięcia braków materialno - prawnych wniosku w trybie art. 64 § 2 k.p.a. organ naruszył wskazany przepis Prawa budowlanego. Uzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 105 § 2 k.p.a. z uwagi na brak przesłanki bezprzedmiotowości. Decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. wówczas gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności gdy strona zrezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Umorzenie postępowania powinno być traktowane jako środek ostateczny, mający zastosowanie tylko w tych sytuacjach, kiedy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Żadna z okoliczności wskazanych w art. 105 § 1 k.p.a. nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Organ powinien w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego nałożyć na skarżącą postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości , określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydać decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny podstawie art. 145 §1 pkt 1c o ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz 1270 z późn zm.) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy, o kosztach orzeczono na postawie art. 200 w/w ustawy.