I OZ 668/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wójta Gminy K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt II SO/Wa 15/10 o wymierzeniu grzywny Wójtowi Gminy K. za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w sprawie ze skargi W.S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie wniosku z dnia [...] 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. II SO/Wa 15/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Wójtowi Gminy K. grzywnę w wysokości 100 zł za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w sprawie ze skargi W.S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie wniosku z dnia [...] 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wyjaśnił, że Wójt Gminy K. przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę, odpowiedź na skargę i akta sprawy z uchybieniem piętnastodniowemu terminowi, albowiem skarga na bezczynność organu z dnia [...] 2010 r. wpłynęła do organu w dniu [...] lutego 2010 r., zatem ostatnim dniem terminu do dokonania powyższej czynności był dzień [...] lutego 2010 r. Natomiast skarga, odpowiedź na skargę i akta administracyjne wpłynęły do Sądu orzekającego dopiero w dniu 12 marca 2010 r. (data stempla pocztowego), czyli 18 dni po upływie ustawowego terminu. Ponadto podniesiono, że wymierzenie organowi grzywny może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie tego obowiązku nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny, albowiem – co wynika ze sformułowania art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – grzywna o której mowa w tym przepisie ma charakter mieszany dyscyplinująco-restrykcyjny. Wymierzając organowi grzywnę Sąd miał na uwadze zarówno stosunkowo krótkie uchybienie terminowi jak i sam fakt wypełnienia tego obowiązku. Powyższe orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stało się przedmiotem zażalenia Wójta Gminy K., w treści którego zaskarżono zakwestionowane postanowienie Sądu I instancji i wniesiono o jego uchylenie, podnosząc zarzuty formalne w postaci doręczenia niekompletnego postanowienia oraz braku wskazania podstawy prawnej wymierzonej grzywny i zasądzenia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ podniósł, że skarżący do chwili obecnej wystąpił do niego ze 148 różnego rodzaju wnioskami, skargami i zażaleniami prawie w całości dotyczącymi szeroko pojętego dostępu do informacji publicznej. Ponadto wskazał, że z licznych pism i skarg przekazywanych do Sądu orzekającego przez organ wynika jednoznacznie, że skarżący prowadzi "prywatną kontrolę i wojnę" z Urzędem poprzez wykorzystanie do tego przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i instytucję bezpośredniej skargi do WSA. W piśmie z dnia 25 sierpnia 2010 r. W.S. zwrócił uwagę, że powyższe zażalenie winno zostać odrzucone z uwagi brak sporządzenia i podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika, co dodatkowo podtrzymał w piśmie z dnia 8 października 2010 r. W dniu 20 września 2010 r. doręczono organowi odpis kompletnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2010 r. wraz z uzasadnieniem, wydanego w niniejszej sprawie. Następnie Wójt Gminy K. w piśmie z dnia 23 września 2010 r. podtrzymując zażalenie wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekając w tej sprawie na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy i dokonał prostej wykładni przepisu określającego termin przesłania skargi wraz z odpowiedzią i aktami sprawy. Nie wzięto pod uwagę, iż w okolicznościach tej sprawy zdarzenie związane z nieprzekazaniem skargi miało charakter precedensowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako nie zawierające usprawiedliwionych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadą jest, że zgodnie z treścią art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., organ winien przekazać skargę wniesioną do sądu administracyjnego za jego pośrednictwem w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Jednakże przepis art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) skraca powyższy trzydziestodniowy termin do dni 15 od dnia otrzymania skargi, w przypadku skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej. W razie niezastosowania się do obowiązków o których mowa powyżej sąd może, na mocy art. 55 § 1 P.p.s.a., na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Rację ma Sąd I instancji, że grzywna wymierzona na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany, dyscyplinująco-restrykcyjny. Na przyjęcie wyłącznie dyscyplinującego charakteru grzywny wskazanej w art. 55 § 1 powołanej ustawy nie pozwala dyspozycja tego przepisu w zestawieniu z art. 54 § 2 tej ustawy. Zawarte w art. 55 § 1 P.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. W świetle powyższego stanowisko organu, że przekazanie skargi nawet po terminie, ale przed wydaniem postanowienia o wymierzeniu grzywny, wyłącza możliwość jej wymierzenia, nie zasługuje na uwzględnienie. Wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ piętnastodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę oraz złożenie stosownego wniosku przez stronę. Przesłanki te w niniejszej sprawie zostały spełnione. Jak wynika z ustaleń poczynionych przez Sąd I instancji, czego żalący się nie kwestionuje, organ przekazał sądowi skargę W.S. z uchybieniem piętnastodniowego terminu wskazanego w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej o 18 dni. Złożony został również stosowny wniosek o ukaranie organu grzywną. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie wymierzył grzywnę Wójtowi Gminy K. Wskazane przez organ przyczyny uchybienia terminu w postaci wielości pism wnoszonych przez skarżącego (ok. 165) nie usprawiedliwia opóźnienia w wywiązaniu się organu z obowiązku nałożonego ustawą, jednakże – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - może mieć to wpływ na wymiar grzywny. Wysokość grzywny w tej sprawie była miarkowana przez Sąd i ustalenie jej na poziomie 100 zł jest wysokością, którą należy uznać za minimalną. W tym miejscu wyjaśnić należy, że - wbrew twierdzeniom skarżącego S.S. - na postanowienie sądu I instancji w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny brak jest wymogu jego sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Zatem wniesione zażalenie należało rozpoznać merytorycznie. Z powołanych wyżej względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.