II OSK 111/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi D.L. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1273/11, w sprawie ze skargi kasacyjnej D.L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 263/10 w zakresie odrzucenia skarg A.L., A.L. i D.L. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Postanowieniem z dnia 6 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1273/11, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną przez D.L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 263/10, w zakresie odrzucenia skarg A.L., A.L. i D.L. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że kontrolowane orzeczenie Sądu I instancji było prawidłowe, albowiem wpis od skargi został uiszczony z przekroczeniem ustawowego siedmiodniowego terminu. Skargę o wznowienie postępowania zakończonego opisanym wyżej postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła D.L., wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wywiedzionej skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 263/10 oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa przez radcę prawnego według norm przepisanych. Jako podstawę skargi o wznowienie postępowania skarżąca wskazała przepis art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., podnosząc, że w trakcie przeglądania akt ustaliła, iż w toku postępowania sprawy o sygn. akt II SA/Kr 263/10 zostały do niej skierowane dwa pisma stanowiące podstawę żądania uiszczenia wpisu, tj. wezwanie Sądu I instancji z dnia 9 grudnia 2010 r. do uiszczenia wpisu i postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. o oddaleniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na odmowę udzielenia jej prawa pomocy, a do akt została dołączona jedynie "zwrotka" dotycząca pierwszego z pism. W dalszej części wskazano, że z potwierdzenia odbioru wynika, iż wezwanie z dnia 9 grudnia 2010 r. mąż pełnomocnika skarżącej A.L., a nie sama pełnomocnik A.L., odebrał w dniu 14 grudnia 2010 r. Autor skargi kasacyjnej wskazał także, że uprawnionym do odbioru pism był tylko pełnomocnik, a nie jego małżonek, który cierpi na chorobę miażdżycową i ma zaniki pamięci. W związku z tym w ogóle nie przekazał odebranego pisma i A.L. się o nim nie dowiedziała. Zaś drugie potwierdzenie odbioru potwierdza doręczenie korespondencji (postanowienia NSA z dnia 25 listopada 2010 r.) w dniu 15 grudnia 2010 r. do rąk pełnomocnika A.L. Nadto skarżąca wskazuje, że powyższe potwierdzenie odbioru w trakcie przeglądania akt sprawy nie było wpięte do akt, nie zapoznał się z nią również Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną w sprawie o sygn. akt II OSK 1273/11. Zdaniem skarżącej potwierdzenie odbioru postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. stanowi istotny dowód w sprawie, a jego treść nie została wzięta pod uwagę przy rozstrzyganiu skargi kasacyjnej, chociaż wynika z niego, że wiedzę o uprawomocnieniu się postanowienia o odmowie udzielenia prawa pomocy skarżąca otrzymała dzień po doręczeniu A.L. wezwania do uiszczenia wpisu sądowego. Wezwanie z dnia 9 grudnia 2010r. nie zostało doręczone pełnomocnikowi, lecz innej osobie (mężowi pełnomocnik), wobec czego pełnomocnik nie zapoznał się z nim w dniu 14 grudnia 2010 r. Doręczenie samego postanowienia z dnia 25 listopada 2010 r. nastąpiło dzień później. Podniesiono także, że warunkiem rozpoczęcia biegu terminu do uiszczenia wpisu winno być w pierwszej kolejności zawiadomienie o odmowie udzielenia pomocy prawnej, a dopiero potem wezwanie do uiszczenia wpisu. Zatem, zdaniem autora skargi o wznowienie postępowania, wpis sądowy uiszczony w dniu 22 grudnia 2010 r. został uiszczony w terminie, bowiem termin ten rozpoczął swój bieg od dnia 15 grudnia 2010 r., a nie od dnia 14 grudnia 2010 r., jak błędnie uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2011 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 1273/11 podlega odrzuceniu. Przepis art. 280 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci. Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie o jakim mowa w ww. przepisie nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest bowiem stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki formalne, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. W niniejszej sprawie nie można powiedzieć, że skarga o wznowienie postępowania została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W tym miejscu wyjaśnić należy, że zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że dla stwierdzenia, iż skarga opiera się na ustawowych podstawach wznowienia nie jest wystarczające samo sformułowanie ich w sposób odpowiadający dyspozycji przepisów art. 271 - 274 p.p.s.a. (porównaj: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2010, str. 633, porównaj także orzeczenia NSA, np: z dn. 9 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1065/10, z dn. 28.07.2011 r., sygn. akt I OSK 1160/11, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych zamieszczonej na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący obowiązany jest bowiem do przedstawienia odpowiadających treści przepisów argumentów i to odnoszących się do ustawowych przesłanek wznowienia i dopiero takie wskazanie daje podstawy do rozpoznania merytorycznego skargi o wznowienie postępowania sądowego. W niniejszej sprawie skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała przepis art. 273 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że "można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu". Ze zwrotu "z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu" wynika, że chodzi tutaj o wykrycie okoliczności i środków dowodowych w poprzednim postępowaniu w ogóle nie ujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nie znanych stronom. Nie dotyczy to zatem takich okoliczności i dowodów, które były w poprzednim postępowaniu jawne, a tylko strona ich nie dostrzegła. W przeciwnym bowiem razie skarga o wznowienie postępowania służyłaby naprawianiu błędów strony popełnionych przy prowadzeniu poprzedniej sprawy (porównaj: ww. Komentarz, str. 624). W niniejszej sprawie wskazano, że środkiem dowodowym, na który skarżąca nie mogła powołać się wcześniej, a który miał istotny wpływ na wynik sprawy, jest potwierdzenie odbioru korespondencji zawierającej postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. o oddaleniu jej zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2010 r. o odmowie udzielenia prawa pomocy. Data doręczenia powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanego w przedmiocie prawa pomocy (15 grudzień 2010 r.) jest – w ocenie skarżącej – dowodem na to, że uiściła ona wpis w terminie, a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając jej skargę kasacyjną w dniu 6 lipca 2011 r. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lutego 2011 r. o odrzuceniu skarg nie wziął tego dowodu pod uwagę, bowiem – jak twierdzi – nie było go w aktach sprawy. Jednakże, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie można przyjąć, że z powyższego środka dowodowego skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zwrócić bowiem należy uwagę, że postanowienie o odrzuceniu skarg Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wydał w dniu 23 lutego 2011 r., zaś postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. zostało pełnomocnikowi skarżącej doręczone w dniu 15 grudnia 2010 r. Zatem w tej sytuacji, skarżąca miała obiektywną możliwość podniesienia powyższego we wniesionej skardze kasacyjnej. Nawet w sytuacji, gdy - jak twierdzi - potwierdzenia odbioru przedmiotowego orzeczenia nie było w aktach sprawy w terminie otwartym do wniesienia środka odwoławczego, to okoliczność ta mogła być podniesiona w wywiedzionej skardze kasacyjnej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wiedzę o dacie doręczenia jej tego postanowienia skarżąca posiadała, przy czym dla powyższego nie ma znaczenia, że korespondencja ta została doręczona jej pełnomocnikowi do doręczeń. Nadto skarżąca mogła również zwrócić się do sądu o załączenie przedmiotowego potwierdzenia odbioru, a w przypadku nie dokonania powyższego, podnieść odpowiedni zarzut we wniesionej skardze kasacyjnej. W tej sytuacji stwierdzić należy, że istniała obiektywna możliwość podniesienia w poprzednim postępowaniu, że postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. zostało skarżącej doręczone w dniu 15 grudnia 2010 r. i że – zdaniem skarżącej – od tej daty należy liczyć bieg siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu. Tym samym, w okolicznościach podanych przez skarżącą w treści skargi o wznowienie postępowania nie można dopatrzeć się wskazania przesłanki do wznowienia postępowania z art. 273 § 2 p.p.s.a. Bowiem podanie tego przepisu, jak wynika z poczynionych wyżej rozważań, nie zostało poparte argumentacją odpowiadającą jego treści. Pozostałe zaś okoliczności wskazywane przez autora skargi o wznowienie postępowania, tj. fakt, że wezwanie do uiszczeniu wpisu odebrał mąż pełnomocnika skarżącej, a nie sama pełnomocnik, że osoba ta cierpi na zaniki pamięci i nie oddała odebranej korespondencji adresatowi oraz, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie błędnie ustalił początek biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi, nie mogą stanowić podstawy skargi o wznowienie postępowania, bowiem nie mieszczą się w dyspozycji art. 273 § 2 p.p.s.a. Tym samym uznano w okolicznościach tej sprawy, że nie oparto przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania na ustawowych podstawach. Z tego względu, na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.