I OSK 1860/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-18
Skład orzekający: Monika Nowicka, Małgorzata Borowiec, Janusz Furmanek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji, które nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, ale stwierdza brak legitymacji procesowej podmiotu, może być uznane za decyzję administracyjną, od której przysługuje odwołanie?Ratio decidendi
Pismo organu administracji, wydane w sprawie administracyjnej i zawierające choćby niezbędne elementy właściwe dla decyzji administracyjnej, powinno być traktowane jak decyzja administracyjna w rozumieniu art. 104 K.p.a., nawet jeśli nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Stwierdzenie braku interesu prawnego wnioskodawcy musi być interpretowane jako odmowa uwzględnienia wniosku, co stanowi rozstrzygnięcie kończące postępowanie.Stan faktyczny
Kopalnia S.A. złożyła wniosek o wydanie decyzji uwłaszczeniowej. Urząd Wojewódzki pismem poinformował spółkę, że nie jest stroną postępowania, ponieważ nie wykazała interesu prawnego. Minister Infrastruktury stwierdził niedopuszczalność odwołania od tego pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Ministra, uznając pismo Urzędu za decyzję administracyjną. Minister Infrastruktury wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędne uznanie pisma za decyzję.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Infrastruktury.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Monika Nowicka, Sędzia NSA Małgorzata Borowiec, Sędzia del. NSA Janusz Furmanek (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krakowiecka, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Infrastruktury od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 161/10 w sprawie ze skargi Kopalni [...] w R. Spółka Akcyjna na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 czerwca 2010r., sygn. akt I SA/Wa 161/10, po rozpoznaniu skargi Kopalni [...]
w R. Spółki Akcyjnej z siedzibą w R. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, uchylił zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu wyroku podniesiono, że [...] Urząd Wojewódzki skierował do skarżącej spółki pismo z dnia [...] lipca 2009r. nr [...], nawiązujące do jej wniosku z [...]
czerwca 2009r. w sprawie wydania decyzji uwłaszczeniowej w trybie art. 201 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004r., nr 261, poz. 2603 ze zm.) w odniesieniu do działki nr [...] położonej w jednostce ewidencyjnej C., obręb D. W piśmie tym wyjaśniono, że zarządzeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 1991r. Minister Transportu i Gospodarki Morskiej utworzył z dniem [...] maja 1991r. przedsiębiorstwo Kopalnie [...] w K. z siedzibą w R. W załączniku do zarządzenia nr [...]
Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z [...] sierpnia 1994r. ustalono, że wśród nieruchomości, które wchodziły w skład przedsiębiorstwa Kopalnie [...] w K. znajduje się wskazana nieruchomość. Wojewoda K. decyzją z dnia [...]
grudnia 1997r. nr [...] zlikwidował z dniem 1 stycznia 1998r. to przedsiębiorstwo w celu oddania go do odpłatnego korzystania Kopalniom [...] Spółce Akcyjnej w R. Aktem notarialnym z dnia [...] stycznia 1998r. Skarb Państwa zawarł ze Spółką Akcyjną Kopalnie [...] w R. umowę oddania mienia do odpłatnego korzystania. Następnie aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 2002r. Minister Skarbu Państwa zawarł ze spółką umowę przeniesienia na jej rzecz własności zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego. Kopalnie [...] Spółka Akcyjna w R. nabyła własność mienia Skarbu Państwa opisanego w powołanych aktach notarialnych. W żadnych z powołanych aktów notarialnych nie została wymieniona działka nr [...]. Stosownie do art. 57 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami prawo do nieruchomości, które pozostały po zlikwidowanej lub sprywatyzowanej jednostce, przechodzą na rzecz Skarbu Państwa z dniem likwidacji lub z dniem zakończenia prywatyzacji. O sposobie ich zagospodarowania rozstrzyga Minister Skarbu Państwa. Ponieważ Kopalnie [...]
Spółka Akcyjna w R. nie jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a., w dniu [...] lipca 2009r. w stosunku do wskazanej nieruchomości wszczęto z urzędu postępowanie w trybie art. 201 ustawy o gospodarce nieruchomościami w sprawie nabycia przez przedsiębiorstwo Kopalnie [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009r. Minister Infrastruktury stwierdził niedopuszczalność odwołania Kopalni [...] w R. Spółki Akcyjnej.
W uzasadnieniu postanowienia Minister Infrastruktury wskazał, że pismem z dnia [...] lipca 2009r. spółka została poinformowana, że nie jest stroną postępowania wszczętego z urzędu w sprawie działki nr [...]. W ocenie Ministra Infrastruktury pismo to nie jest decyzją w rozumieniu K.p.a., bowiem nie zawiera rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Nie można uznać za rozstrzygnięcie istoty sprawy zawartej w piśmie z dnia [...] lipca 2009r. informacji, że Kopalnie [...] Spółka Akcyjna nie legitymuje się przymiotem strony w postępowaniu dotyczącym działki nr [...]. O tym, czy danemu podmiotowi przysługuje przymiot strony rozstrzygają przepisy prawa materialnego, a nie decyzja organu administracji. Skoro wymienione pismo nie zawiera istotnego elementu decyzji, tj. rozstrzygnięcia istoty sprawy, brak jest podstaw do uznania, że pismo zatytułowane "odwołanie" może być uznane za odwołanie w rozumieniu art. 127 K.p.a. Nie dotyczy ono decyzji administracyjnej wydanej przez organ pierwszej instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Kopalnie [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w R. wniosła o uchylenie w całości postanowienia Ministra Infrastruktury z [...] listopada 2009r.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca spółka zarzuciła naruszenie: art. 104 § 1 i 2 w związku z art. 105 § 1 oraz art. 107 § 1 K.p.a. polegające na błędnym przyjęciu, że pismo z dnia [...] lipca 2009r. nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu K.p.a. albowiem nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy; art. 134 K.p.a. polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że odwołanie jest niedopuszczalne z uwagi na brak przedmiotu zaskarżenia; art. 15 oraz art. 6 K.p.a. polegające na pozbawieniu prawa do ponownego rozpoznania sprawy przez organ drugiej instancji oraz naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. polegające na niewyjaśnieniu i niedokonaniu oceny prawnej wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości postanowienia Ministra Infrastruktury.
W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, że jakkolwiek pismo z dnia [...] lipca 2009r., wbrew wymogom przewidzianym w art. 107 § 1 K.p.a. nie zawiera wszystkich elementów decyzji administracyjnej, w istocie jest aktem administracyjnym stosowania prawa, kończącym postępowanie w sprawie wszczętej na wniosek skarżącej. Pismo to zawiera minimum elementów, które pozwalają uznać, że jest ono decyzją administracyjną, od której przysługiwały przewidziane prawem środki zaskarżenia. Uszedł uwadze organu II instancji fakt, że pojęcie decyzji administracyjnej odnosi się nie tylko do aktu rozstrzygającego co do istoty sprawy, ale również do aktu, który kończy postępowanie w sprawie w inny sposób niż przez orzeczenie co do istoty sprawy. Wniosek ten wypływa wprost z literalnego brzmienia art. 104 K.p.a. Nawet jeśli pismo nie zawiera rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, lecz rozstrzyga o innym sposobie zakończenia sprawy aniżeli przez przyznania uprawnienia lub nałożenie obowiązku, to taki dokument, jeśli zawiera pozostałe elementy stanowiące minimum decyzji administracyjnej, takie jak wskazanie strony, organu oraz podpis, musi być uznany za decyzję administracyjną, od której stronie przysługuje odwołanie. Nie ma bowiem żadnych argumentów by ugruntowane poglądy orzecznictwa i doktryny w tym zakresie odnosić wyłącznie do pism zawierających rozstrzygnięcia o charakterze stricte materialnym. Nie ulega wątpliwości, że pismo z dnia [...] lipca 2009r. zawiera rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 107 § 1 K.p.a., przy czym rozstrzygnięcie to ma charakter formalny. Z pisma wynika, że skarżąca z uwagi na brak interesu prawnego nie jest stroną w sprawie, w której złożyła wniosek. Pismo to zawiera zatem rozstrzygnięcie kończące postępowanie sprawie w inny sposób niż poprzez orzeczenie co do istoty sprawy, a z uwagi na fakt, że zawiera również pozostałe elementy składające się na minimum decyzji administracyjnej jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 K.p.a. W przypadku stwierdzenia, że wnioskodawca ma obiektywny interes znajdujący oparcie w prawie wydaje się decyzję merytoryczną, w przypadku drugim decyzję procesową umarzającą postępowanie ze względu na jego bezprzedmiotowość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając skargę za zasadną podkreślił, iż ugruntowany w orzecznictwie i w doktrynie jest pogląd, że o tym czy żądanie jednostki ma uzasadnienie w prawie, to jest czy legitymuje się ona interesem prawnym, przesądzić można przez rozpoznanie tego żądania na drodze procesu. Oznacza to, że organ administracji nie może poprzestać na udzieleniu stronie informacji co do braku możliwości pozytywnego załatwienia sprawy, gdy istnieją przesłanki do jej załatwienia w formie decyzji. Wnioskodawca ma prawo do tego by jego wnioski, oparte na prawie materialnym, były rozpatrywane w ramach przewidzianej prawem procedury i w określonych przez prawo formach. Nie jest natomiast zgodne z prawem takie postępowanie organów administracji, w których wnioski załatwiane są poza procedurą administracyjna. Powoduje to stan niepewności prawnej i ogranicza prawa strony do ochrony jej uprawnień przed organami administracji i sądami. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie można traktować pisma Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009r. wyłącznie w kategoriach informacji, skoro pismo to rozstrzyga o braku legitymacji materialnej Kopalni do występowania w charakterze strony i zawiera niezbędne elementy decyzji administracyjnej. Pismo to jest konsekwencją wystąpienia do właściwego organu z wnioskiem o uwłaszczenie, to jest o wydanie decyzji, w której organ dokonałby oceny przysługującego wnioskodawcy uprawnienia. Pismo to zostało wydane w wyniku postępowania wszczętego z dniem złożenia przez skarżącą spółkę wniosku o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez jej poprzednika prawnego prawa użytkowania wieczystego działki nr [...]. Organ przeprowadził czynności wyjaśniające, dokonał analizy złożonych dokumentów, przeprowadził ich ocenę i dokonał merytorycznej oceny ustalonych okoliczności w świetle przepisu art. 28 K.p.a. Wniosek określonego podmiotu o wydanie decyzji w sprawie, która zgodnie z art. 1 pkt 1 K.p.a. podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej nie może być załatwiony w formie pisma. Ocena, czy wnioskodawca może występować w postępowaniu administracyjnym, którego dotyczy wniosek, w charakterze strony, może zostać dokonana wyłącznie w drodze decyzji, od której służą przewidziane prawem środki zaskarżenia, a nie w piśmie, od którego nie przysługują środki odwoławcze. Organ drugiej instancji nie odniósł się do tych kwestii. Podzielił zatem nieprawidłowe i sprzeczne z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego stanowisko organu pierwszej instancji, co do braku po stronie skarżącej interesu prawnego w sprawie o uwłaszczenie. Z chwilą wystąpienia z wnioskiem o uwłaszczenie działką nr [...], skarżąca spółka stała się stroną postępowania w tej sprawie, bowiem legitymowała się interesem prawnym opartym na prawie materialnym – art. 201 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Rozstrzygnięcie przez organ pierwszej instancji, że nie posiada ona interesu prawnego zostało zawarte w piśmie, które ze względu na jego treść mogło być uznane za decyzję administracyjną o umorzeniu postępowania. Okoliczności tych organ drugiej instancji nie wziął pod uwagę przez co naruszył art. 104 K.p.a. w związku z art. 105 § 1 i art. 107 § 1 K.p.a. oraz art. 134 K.p.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Infrastruktury, reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego S. J., zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w związku z art. 104, art. 105 § 1, art. 107 § 1 oraz art. 134 K.p.a. ze względu na błędne przyjęcie, iż pismo organu I instancji z dnia [...] lipca 2009r. stanowi decyzję administracyjną, od którego służy odwołanie. W oparciu o powyższy zarzut kasacyjny Minister Infrastruktury wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzono, że pismo z dnia [...] lipca 2009r., od którego wniesiono odwołanie nie jest decyzją w rozumieniu przepisów K.p.a., bowiem nie zawiera rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Nie można bowiem uznać za rozstrzygnięcie istoty sprawy zawartej w piśmie z dnia [...] lipca 2009r. informacji, iż Kopalnie [...] w R. Spółka Akcyjna nie legitymuje się przymiotem strony w postępowaniu dotyczącym działki nr [...]. Skarżąca spółka wnosiła o uwłaszczenie, tj. wydanie decyzji stwierdzającej nabycie prawa użytkowania wieczystego i własności budynków. W stosunku do takiego wniosku rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego może być pozytywne (stwierdzające nabycie), negatywne (odmowa nabycia) lub umarzające postępowanie. Oceniane pismo nie zawiera żadnego z powyższych rozstrzygnięć, a więc nie zawiera w ogóle rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Zawiera ono tylko informację czy też ocenę sytuacji prawnej dokonaną przez organ. W piśmie tym nie zawarto żadnego rozstrzygnięcia – nie orzeczono o prawach czy obowiązkach danego podmiotu. Brak rozstrzygnięcia, treści "decyzji" pozbawia dane pismo charakteru decyzji. Bez osnowy nie ma decyzji. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują żadnych podstaw do wydania aktów administracyjnych (postanowień, decyzji lub innych aktów) w zakresie odmowy uznania konkretnej osoby za stronę w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Nadto podniesiono, że kontroli sądowej winno podlegać wyłącznie postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009r. o niedopuszczalności odwołania, a nie ocena działań organu I instancji. Powyższe nie oznacza jednakże, iż skarżąca spółka została pozbawiona prawa kontroli działalności administracji publicznej. Jeżeli organ wojewódzki nie rozstrzygnie jej wniosku z dnia [...] czerwca 2009r. w sposób przewidziany przepisami K.p.a., wówczas wnioskodawca będzie mógł zarzucić organowi bezczynność. Tym samym sąd I instancji naruszył przepisy postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, gdyż gdyby prawidłowo ocenił charakter pisma z dnia [...] lipca 2009r., to musiałby dojść, że Minister Infrastruktury prawidłowo stwierdził, że nie można rozpatrywać odwołania od takiego pisma, a więc wydane postanowienie z dnia [...] listopada 2009r. o niedopuszczalności odwołania jest prawidłowe.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Kopalnie [...] Spółka Akcyjna, reprezentowana przez radcę prawnego A. G. – T., wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych na podstawie art. 204 i art. 205 P.p.s.a.
W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, iż sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że pismo Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009r. jest decyzją administracyjną kończącą postępowanie, wszczęte na jej wniosek z dnia [...] czerwca 2009r., tj. decyzją umarzającą postępowanie w sprawie. Organ drugiej instancji nie mógł zatem stwierdzić, iż nie istnieje przedmiot zaskarżenia i uznać, że odwołanie spółki jest niedopuszczalne. Za ustaleniem, iż pismo to jest decyzją administracyjną przemawia to, iż zostało ono wydane w sprawie administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 K.p.a. Sprawę tę organ załatwia w drodze decyzji administracyjnej. Ustalenie zatem, że pismo z dnia [...] lipca 2009r. zostało wydane w sprawie administracyjnej uprawniało do podjęcia dalszej analizy tego pisma z punktu widzenia spełnienia przez nie wymogów formalnych przewidzianych w art. 107 § 1 K.p.a. Jeśli bowiem pismo wydane w sprawie administracyjnej zawierało choćby tylko niezbędne elementy właściwe dla decyzji administracyjnej, winno było być traktowane jak decyzja administracyjna w rozumieniu art. 104 K.p.a. Ustalenie takie poczynił także sąd l instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Pismo z dnia [...] lipca 2009r. zawierało niezbędne minimum elementów, o których mowa w art. 107 § 1 K.p.a. pozwalających uznać, że jest ono decyzją administracyjną. Wbrew temu, co twierdzi Minister Infrastruktury w skardze kasacyjnej, pismo to rozstrzyga o prawach spółki. Wskazuje bowiem jednoznacznie, iż nie jest ona uprawniona do występowania z wnioskiem o stwierdzenie uwłaszczenia jej poprzednika prawnego i występowania w postępowaniu w tej sprawie w charakterze strony. Wobec wskazania w tym piśmie, że spółka nie jest stroną w sprawie stwierdzenia uwłaszczenia jej poprzednika prawnego, albowiem nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a., pismo to jest decyzją administracyjną umarzającą postępowanie w sprawie wszczętej na skutek wniosku spółki. Świadczy o tym nie tylko to, że – jak wynika z jego uzasadnienia – organ nie badał merytorycznie sprawy, tj. nie ustalał, czy spełnione zostały przesłanki do uwłaszczenia, lecz weryfikował jedynie istnienie po stronie spółki legitymacji materialnej, ale także to, że organ l instancji wyraźnie wskazał, iż w sprawie uwłaszczenia poprzednika prawnego spółki wszczął z urzędu nowe postępowanie. W kontekście tej ostatniej informacji, zawartej w piśmie z dnia [...] lipca 2009r., należało uznać, że pismo to jest decyzją kończącą postępowanie wszczęte na wniosek spółki w sprawie uwłaszczenia, czyli umarzającą postępowanie. Gdyby bowiem wskazane pismo miało być jedynie informacją skierowaną przez organ l instancji w ramach toczącego się postępowania w sprawie wszczętej na skutek wniosku z dnia [...] czerwca 2009r., wówczas organ pierwszej instancji, nie wskazywałby w nim, że wszczął już z urzędu postępowanie w tej samej sprawie. Oznaczałoby to przyznanie przez organ, że dopuścił się rażącego naruszenia przepisów postępowania, polegającego na prowadzeniu w tej samej sprawie dwóch niezależnych postępowań, wszczętych na wniosek spółki i z urzędu. Nawet więc jeśli pismo z dnia [...] lipca 2009r. nie zawierało rozstrzygnięcia wprost, a jedynie w sposób dorozumiany, w przedmiocie umorzenia postępowania, to nie zmienia to faktu, iż jest ono decyzją administracyjną, tyle tylko, że wadliwą. Skarżąca spółka podkreśliła, że ustalenie interesu prawnego osoby występującej z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego następuje w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego. Proces ten zawsze wymaga dokonania ustaleń faktycznych oraz prawnych związanych z meritum żądania zgłoszonego przez nią w wniosku. Dokonywanie tych ustaleń może mieć miejsce wyłączne w toku postępowania administracyjnego, a nie poza nim. Takich też ustaleń dokonał Wojewoda M., czemu dał wyraz w uzasadnieniu pisma z [...] lipca 2009r. i co zostało również dostrzeżone przez sąd l instancji orzekający w sprawie ze skargi spółki. Stwierdzenie, że pismo z dnia [...] lipca 2009r. nie jest decyzją administracyjną oznacza de facto przyzwolenie Ministra Infrastruktury na orzekanie o uprawnieniach podmiotów żądających załatwienia sprawy administracyjnej poza ramami postępowania administracyjnego. Ustalenia wynikające z takiego pisma nie mogą być w żaden sposób przez stronę kwestionowane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w analizowanym stanie faktycznym nie zachodziły.
Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej zostały oparte na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. to jest na naruszeniu przepisów postępowania w postaci: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 104, art. 105 § 1, art. 107 § 1 oraz art. 134 K.p.a., które to naruszenie – zdaniem skarżącego kasacyjnie – miało istotny wpływ na wynik sprawy a polegać miało na błędnym przyjęciu, że pismo organu wojewódzkiego z dnia [...] lipca 2009r. stanowiło decyzję administracyjną.
Z tym stanowiskiem Ministra Infrastruktury nie można się jednak zgodzić.
Wspomniane pismo zostało skierowane do Kopalni [...] w R. S.A. na skutek wystąpienia przez ten podmiot z wnioskiem o uwłaszczenie - w trybie art. 201 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) - istniejącego poprzednio, przed jego prywatyzacją, Przedsiębiorstwa Państwowego Kopalnie [...] w K. z siedzibą w R. Sprawa, która na skutek tego wniosku zawisła przez Wojewodą M. miała więc charakter administracyjny – w rozumieniu art. 1 pkt 1 K.p.a. i sprawę tę organ winien załatwić w drodze decyzji administracyjnej.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, jeśli pismo, wydane w sprawie administracyjnej, zawiera choćby tylko niezbędne elementy właściwe dla decyzji administracyjnej, winno być ono traktowane jak decyzja administracyjny – w rozumieniu art. 104 K.p.a. W szczególności ważna jest w tym wypadku, nie tyle jego forma a treść.
Do niezbędnych elementów decyzji orzecznictwo zalicza takie jej składniki jak: określenie autora, adresata, rozstrzygnięcie i podpis osoby reprezentującej organ (vide:
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 1981r., sygn. akt SA 1163/81, opubl. OSPiKA 1982, nr 9-10, poz. 169).
Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy zauważyć, że w/w wymagania spełnia sporne pismo z dnia [...] lipca 2009r. i dotyczy to również kwestii rozstrzygnięcia. Zwrócić bowiem trzeba uwagę, że we wspomnianym piśmie zawarta została wypowiedź rozstrzygająca o kwestii prawnej, dotyczącej podmiotu występującego o uwłaszczenie. Stwierdzenie, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego w sprawie, w której złożył wniosek musi być bowiem interpretowane jako odmowa jego uwzględnienia.
Powyższa interpretacja nasuwa się zwłaszcza w realiach analizowanej sprawy.
Po wpłynięciu wspomnianego wniosku, Wojewoda M. wystąpił do Starosty Powiatu N. z zapytaniem, czy toczą się jakieś postępowania dotyczące gruntu objętego tym wnioskiem, w których stroną jest Skarb Państwa, a następnie wszczął z urzędu postępowanie dotyczące uwłaszczenia spornym gruntem innego podmiotu niż wnioskodawca zawiadamiając o wszczęciu postępowania uwłaszczeniowego Starostę Powiatu N., Wójta Gminy C. oraz Ministra Skarbu Państwa i informując przy tym Kopalnie [...] w R. S.A. w R. o braku interesu prawnego w sprawie dotyczącej działki nr [...].
W tych warunkach, zwłaszcza fakt wszczęcia z urzędu nowego postępowania, dotyczącego uwłaszczenia tego samego gruntu, do którego odnosił się wniosek skarżącej, wyraźnie sugeruje, że organ wojewódzki, formułując w/w pismo z dnia [...] lipca 2009r., traktował sprawę wywołaną wnioskiem Spółki za wyjaśnioną i zakończoną.
Z tego powodu trafnie Sąd Wojewódzki przyjął, iż pismo Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009r., w którym Wojewoda M. wskazał, że Kopalnie [...] w R. S.A. w R. nie ma interesu prawnego – w rozumieniu art. 28 K.p.a. – w sprawie stwierdzenia uwłaszczenia jej poprzednika prawnego w odniesieniu do działki nr [...] położonych w D., gmina C. jest decyzją administracyjną kończącą postępowanie, wszczęte na jej wniosek z dnia [...] czerwca 2009r.
Wprawdzie nieprawidłowym było przyjęcie, że decyzja ta ma charakter decyzji umarzającej postępowanie w sprawie, gdyż w istocie, jak wspomniano wyżej, decyzja z dnia [...] lipca 2009r. (nazwana wadliwie pismem), choć nieprawidłowo zredagowana, stanowiła w istocie odmowę uwzględnienia żądania zawartego we wniosku, tym niemniej zaskarżony wyrok odpowiadał prawu. W zaistniałych warunkach, na skutek skargi wniesionej do Sądu Wojewódzkiego przez Kopalnie [...] S.A. w R., zaskarżone postanowienie winno być bowiem uchylone na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., co Sąd ten uczynił.
Uznając zatem, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej nie były usprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny - z mocy art. 184 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.
Żądanie zasądzenia kosztów postępowania na rzecz uczestnika postępowania nie zostało uwzględnione z uwagi na brak w tym zakresie odpowiedniej regulacji prawnej (vide: art. 203 i 204 P.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło