IV SA/Po 415/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2010 r. ze skargi B. Sz., J. Sz. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...] Prezydent Miasta P. odmówił B. i J. Sz. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości Skarbu Państwa położonej w P. przy ul. B., oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb J., działka nr [...] o powierzchni 405 m2, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż współużytkownikami wieczystymi przedmiotowej nieruchomości są B. i J. Sz. na zasadzie ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, którzy nabyli prawo użytkowania wieczystego aktem notarialnym z dnia [...].10.2006 r.. a więc po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ( Dz. U z 2005 r., Nr 175, poz. 1459 z póź. zm. ) tj. po [...]października 2005 r. z przeznaczeniem na prowadzenie działalności gospodarczej pod nazwą "I." Pracownia D.-U. J.Sz. z siedzibą w P.. Działka była zabudowana budynkiem wolnostojącym jednokondygnacyjnym oraz budowlą toru suwnicy posadowionego na fundamencie. Organ podniósł, iż w związku z tym, że przedmiotowa nieruchomość na dzień [...] października 2005 r. znajdowała się w użytkowaniu wieczystym osoby prawnej tj. firmy R. - Spółka z o.o., nie zostały spełnione przesłanki do przekształcenia określone prawem. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli B. i J. Sz. oraz ich pełnomocnik adw. W. M., którzy zarzucili zaskarżonemu rozstrzygnięciu: 1) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 7 Kpa oraz nieuwzględnienie słusznego interesu stron (...) wyrażającego się w przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, 2) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy (...) oraz odmowę przekształcenia w prawo własności przysługującego odwołującym się prawa użytkowania wieczystego wskazanych nieruchomości w sytuacji gdy spełniają oni wszelkie przesłanki do przekształcenia tego prawa w prawo własności, a Urząd nie uwzględnia okoliczności sprawy mających dla jej rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie, 3) naruszenie przepisów prawa postępowania administracyjnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 8, 10, 76, 77, 78, 80 i 81 Kpa poprzez nieprzeprowadzenie pełnego i wyczerpującego postępowania dowodowego, nieuwzględnienie wniosków odwołujących się mających dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne znaczenie. Decyzją Wojewody W. z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] utrzymano zaskarżoną decyzje w mocy. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Przez nieruchomość rolną rozumie się nieruchomość rolną w rozumieniu Kodeksu Cywilnego, z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy na cele inne niż rolne. Z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, w prawo własności nieruchomości, mogą również wystąpić osoby fizyczne i prawne będące właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego oraz osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa m.in. w ust. 1 oraz osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 2 (ust. 3). Przepisy ust. 1 a pkt 2 i ust. 2 pkt 1 stosuje się również do osób, które prawo użytkowania wieczystego albo udział w tym prawie uzyskały po dniu wejścia w życie ustawy (ust. 4). W ocenie Wojewody nie została spełniona przesłanka podmiotowa, od której ustawa uzależnia przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż [...] października 2005 r., tj. w dacie wejścia w życie ustawy o przekształceniu, B. i J. Sz. (czyli osobom fizycznym) nie przysługiwało prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości - prawo to wnioskodawcy nabyli [...] października 2006 r. na mocy umowy zawartej w formie aktu notarialnego (repertorium [...]). W dniu wejścia w życie ustawy o przekształceniu użytkownikiem wieczystym przedmiotowej działki była osoba prawna - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością działająca pod firmą "R.". Jednocześnie organ wskazał, iż obowiązująca ustawa o przekształceniu przewiduje następstwo prawne osób prawnych jednakże tylko i wyłącznie takich, które, w dniu wejścia w życie ustawy, były właścicielami odrębnych lokali z udziałem w prawie użytkowania wieczystego w nieruchomości wspólnej (art. 1 ust. 2 i 3) co w przedmiotowej sprawie nie zachodzi. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli B. i J. Sz. podnosząc wcześniejszą argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.). Oznacza to między innymi, że sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W ocenie Sądu organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo powołały i zastosowały przepisy ustawy dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Stan faktyczny niniejszej sprawy jest bezsporny i wynika z niego, iż skarżący w dniu [...]września 2009 r. zwrócili się do Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami w P. z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] przy ul. B. P., w prawo własności. W sprawie bezsporne jest również, że na mocy aktu notarialnego z dnia [...] października 2006 r. (Rep. [...]) skarżący nabyli prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] od spółki "R.". W/w nieruchomość była zabudowana budynkiem wolnostojącym przeznaczonym na działalność gospodarczą. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. W myśl art. 1 ust. 1a ustawy z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą wystąpić również osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości, niezależnie od jej przeznaczenia, jeżeli użytkowanie wieczyste uzyskały: 1) w zamian za wywłaszczenie lub przejęcie nieruchomości gruntowej na rzecz skarbu Państwa na podstawie innych tytułów, przed dniem 5 grudnia 1990r.; 2) na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, w prawo własności, mogą również wystąpić: 1) osoby fizyczne i prawne będące właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego; 2) spółdzielnie mieszkaniowe będące właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży (art. 1 ust. 2). Zgodnie zaś z art. 1 ust. 3 ustawy z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą również wystąpić osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1 i 1a oraz osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 2. Pod pojęciem następstwa prawnego, o którym mowa w ww. przepisie, należy rozumieć zarówno następców prawnych na zasadzie sukcesji generalnej, jak i sukcesji syngularnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2008r., sygn. akt I OSK 1687/07, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Aby jednak osoba, która nabyła prawo użytkowania wieczystego w drodze sukcesji syngularnej (tak jak skarżący w niniejszej sprawie w drodze umowy sprzedaży), mogła żądać przekształcenia nabytego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, podmiot, od którego prawo to nabyła musi spełniać kryteria określone w art. 1 ust. 1, ust. 1a lub ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Wówczas dopiero, bowiem można uznać, że jest ona następcą prawnym w rozumieniu art. 1 ust. 3 tejże ustawy i przysługuje mu prawo żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. Dokonując oceny stanu faktycznego sprawy w oparciu o powyższe uregulowania prawne organ odwoławczy poczynił prawidłowe i zgodne z prawem ustalenia. Prawo wieczystego użytkowania przedmiotowej nieruchomości przed nabyciem go przez skarżących przysługiwało "R." Spółce z o.o., która jako osoba prawna nie spełnia zarówno kryteriów określonych w art. 1 ust. 1 jak i w art. 1 ust. 1a ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Osoby prawne uprawnione do żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zostały wymienione w art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy (przypadek dotyczący spółdzielni mieszkaniowych określony w art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy nie ma w niniejszej sprawie zastosowania), w którym mowa jest o osobach prawnych będących właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego. Przepis ten odnosi się do nieruchomości gruntowej znajdującej się we współużytkowaniu wieczystym większej liczby podmiotów, będących właścicielami wyodrębnionych lokali w nieruchomości budynkowej wybudowanej na takim gruncie. W odniesieniu do osób prawnych możliwość przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ma, zatem charakter ograniczony, gdyż nie dotyczy nieruchomości gruntowych i nieruchomości budynkowych, a jedynie udziałów w prawie użytkowania wieczystego związanych z odrębną własnością lokali (por. B.Jelonek-Jarco, A.Józefiak, Komentarz do ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, System Informacji Prawnej Lex). Z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynikało, że "R." Spółka z o.o. była wyłącznym użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości gruntowej oraz właścicielem nieruchomości budynkowej usytuowanej na tymże gruncie. Nie służyło jej prawo własności wyodrębnionego lokalu położonego w tym budynku, z którym to prawem związany byłby udział we współużytkowaniu wieczystym gruntu. Nie można było, w związku z tym, uznać skarżących za następcę prawnego w rozumieniu art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Organ odwoławczy prawidłowo, zatem zgromadził i ocenił materiał dowodowy i na tej podstawie w sposób dokładny wyjaśnił stan faktyczny przedmiotowej sprawy. Z tego względu zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania, należało uznać za bezzasadne. W reasumpcji uznać należy, że w dacie orzekania przez organy brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. MZ