I SA/Wa 201/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz WSA Bogdan Wolski (spr.) Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi [...] Dyrektora [...] na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego [...] Dyrektora [...] kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o.o. w S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...], w przedmiocie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej na terenie miasta L., stanowiącej działki oznaczone nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha oraz ustalenia odszkodowania za dokonanie wywłaszczenia, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia odszkodowania, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ rozstrzygając sprawę ustalił odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość w wysokości [...] zł i powiększył tę kwotę o 5%, to jest o kwotę [...]zł z tytułu wydania nieruchomości inwestorowi. Minister Infrastruktury przedstawił następujące okoliczności sprawy. Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Wojewoda [...] ustalił lokalizację inwestycji polegającej na rozbudowie i wzmocnieniu drogi [...] nr [...] na odcinku [...], w części [...]. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Wojewoda [...] orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości stanowiącej działki oznaczone nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, zapisanej w Kw nr [...] oraz ustalił odszkodowanie za wywłaszczenie. Od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. odwołanie wniosła [...] sp. z o.o. w S., reprezentowana przez radcę prawnego S. S., podnosząc, iż nie zgadza się z wysokością przyznanego odszkodowania. Minister Infrastruktury wskazał, że podstawę dla ustalenia odszkodowania przez Wojewodę [...] stanowił operat szacunkowy sporządzony w dniu [...] maja 2008 r. Ze względu na upływ terminu ważności operatu Minister Infrastruktury zlecił w piśmie z [...] maja 2009 r. przeprowadzenie postępowania w celu wyjaśnienia kwestii aktualności operatu. W odpowiedzi na ww. pismo Wojewoda [...] nadesłał przy piśmie z [...] lipca 2009 r. aktualny operat szacunkowy. Dokonana ocena operatu szacunkowego wskazuje, że został on sporządzony prawidłowo. Mając zatem na uwadze aktualną wycenę przedmiotowej nieruchomości należało uchylić decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. w części przyznającej odszkodowanie i orzec o przyznaniu odszkodowania w kwocie [...] zł. Minister Infrastruktury ponadto wskazał, iż zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r., jeżeli w terminie 30 dni od dnia wejście w życie ustawy właściciel bądź użytkownik wieczysty nieruchomości wyda tę nieruchomość, wysokość odszkodowania powiększa się o kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub użytkowania wieczystego. W piśmie z dnia 8 grudnia 2008 r. [...] Dyrektor [...] wyjaśnił, ze przedmiotowa nieruchomość została zajęta pod inwestycję w dniu [...] października 2008 r. Wobec powyższego należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 7 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Dlatego należało powiększyć ustaloną kwotę odszkodowania o 5 % wartości nieruchomości. Skarb Państwa – [...] Dyrektor [...] wniósł skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2009 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 6 k.p.a. w związku z art. 7 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw oraz art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niedokładne zbadanie stanu faktycznego sprawy. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej powiększenia odszkodowania o kwotę [...] zł oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż organ błędnie ustalił, iż do wydania przedmiotowej nieruchomości doszło na zasadach określonych w art. 7 ustawy z dnia ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Organ pominął fakt, iż w istocie skarżący zajął przedmiotową nieruchomość na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody [...] o niezwłocznym zajęciu nieruchomości z dnia [...] kwietnia 2008 r. Konstrukcja art. 7 ustawy odnosi się do innych stanów faktycznych, gdy do wydania nieruchomości dochodzi "dobrowolnie", z woli i z wniosku właściciel bądź użytkownika wieczystego. Zajęcie przedmiotowej nieruchomości wyklucza możliwość podwyższenia odszkodowania Minister Infrastruktury wniósł w odpowiedzi na skargę o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż [...] Dyrektor [...] w piśmie z dnia 8 grudnia 2008 r. nie podał, iż obowiązek wydania nieruchomości wynikających z wydania decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r. został wyegzekwowany w postępowaniu egzekucyjnym, a jedynie wskazał datę zajęcia nieruchomości przez inwestora. Oznacza to dobrowolną zgodę właścicieli na zajęcie nieruchomości przez inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga jest zasadna, ale z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", potwierdza, iż organ odwoławczy uchybił prawu w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy administracyjnej wynika, iż [...] sp. z o.o. w S. udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania tego podmiotu w sprawie o wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości w postępowaniu przed Wojewodą [...]. Zakres udzielonego pełnomocnictwa potwierdza w sposób jednoznaczny treść dokumentu z dnia 12 czerwca 2008 r. Oznacza to, iż w oparciu o powyższe pełnomocnictwo nie było możliwe skuteczne wniesienie odwołania w celu rozstrzygnięcia sprawy przez organ drugiej instancji. Wniesienie odwołania powodowało bowiem zmianę organu i dalsze prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury. Postępowanie przed tym organem nie zostało jednak objęte zakresem udzielonego pełnomocnictwa. Wobec powyższego Sąd wyjaśnia, że organ odwoławczy jest uprawniony i zobowiązany do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy po wcześniejszym potwierdzeniu, iż odwołanie zostało wniesione w terminie, a także przez stronę postępowania administracyjnego lub w imieniu tej strony przez przedstawiciela ustawowego lub należycie umocowanego pełnomocnika. Dopiero spełnienie tych wymagań formalnych stwarza podstawy do merytorycznego rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym. Natomiast w przypadku ustalenia, iż odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie legitymuje się wymaganym pełnomocnictwem do dokonania tej czynności, organ odwoławczy powinien wezwać pełnomocnika od uzupełnienia braków formalnych pisma w trybie art. 64 § 2 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1998 r., I SA/Lu 641/97, niepubl.) Minister Infrastruktury nie podjął niezbędnych czynności w celu uzupełnienia braków formalnych pisma w zakresie pełnomocnictwa do wniesienia odwołania w imieniu Spółki przez radcę prawnego S. S. Odwołanie nie zostało zatem podpisane zarówno przez stronę, jak też należycie umocowanego pełnomocnika. Wobec tego nie zostały spełnione ustawowe warunki do rozpoznania odwołania. Oznacza to, iż Minister Infrastruktury wydał decyzję działając bez podstawy prawnej, co prowadzi do nieważności aktu na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2000 r., III SA 417/00, niepubl.). Stwierdzone uchybienie czyni przedwczesną ocenę zarzutów ujętych w skardze. W toku dalszych postępowania Minister Infrastruktury uwzględni powyższe stanowisko, a więc podejmie czynności w celu uzupełnienia braków formalnych odwołania. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekał na podstawie art. 200 p.p.s.a.