II GSK 2302/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 6 września 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1378/10 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: oddalić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia [...] września 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1378/10 odrzucił skargę M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał, że pismem z dnia [...] maja 2010 r. M. M. (dalej: skarżący) wniósł skargę na powyższą decyzję. Zarządzeniami z dnia [...] lipca 2010 r. oraz z [...] lipca 2010 r. skarżący został wezwany do podpisania skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 340 złotych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwań pod rygorem odrzucenia skargi. Korespondencja zawierająca powyższe wezwania, dwukrotnie awizowana w dniach [...] lipca 2010 r. i [...] lipca 2010 r., została zwrócona przez Urząd Pocztowy z adnotacją "nie podjęto w terminie", zaś na zwrotnym potwierdzeniu odbioru doręczyciel zawarł adnotację, iż przesyłkę można odebrać w placówce odbiorczej: UP 1 oraz jako przyczynę podano: mieszkanie zamknięte. Zarządzeniem sędziego korespondencja została dołączona do akt ze skutkiem doręczenia. Sąd I instancji wskazał, że skarżący w zakreślonym terminie nie podpisał skargi, a z zamieszczonej w aktach sprawy informacji, udzielonej w dniu [...] sierpnia 2010 r. przez Oddział Finansowo – Budżetowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. (verte k. 15) wynika, iż po sprawdzeniu w dokumentach księgowych dotyczących opłat sądowych niezidentyfikowano wpłaty w niniejszej sprawie. Termin do uzupełnienia wskazanych braków formalnych skargi upłynął zatem w dniu [...] sierpnia 2010 r. Z wyżej wymienionych względów, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a. Sąd I instancji odrzucił skargę. Od powyższego postanowienia M. M. wniósł skargę kasacyjną, którą zaskarżył powyższe postanowienie w całości. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 73 § 1 - 4 p.p.s.a. w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym z dnia [...] czerwca 1999 r. (Dz. U. Nr 62, poz. 697), a także art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i art. 220 § 3 p.p.s.a. Dodatkowo, skarżący powołując się na art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów (znajdujących się w aktach sprawy) oraz przesłuchanie świadka. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że zawodowo zajmuje się serwisowaniem hydrauliki siłowej, dlatego też swoje czynności zawodowe wykonuje poza siedzibą, w miejscu wyznaczonym/wskazanym przez klienta. Z przyczyn zupełnie niezależnych od siebie nie posiadał wiedzy o brakach formalnych skargi oraz o trybie ich usunięcia. Zdaniem skarżącego zawarta w aktach sprawy zwrócona przesyłka sądowa, wskazuje, że skutek doręczenia w rozumieniu art. 73 p.p.s.a. nie nastąpił. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu. Przed przystąpieniem do rozpoznania postawionego zarzutu kasacyjnego należy stwierdzić, iż wezwanie Sądu pierwszej instancji o uzupełnienie braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie zostało jasno i precyzyjnie sformułowane. Nie budzi wątpliwości, że skarżący nie zrealizował wezwania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braku formalnego skargi we wskazany przez sąd sposób (podpisanie skargi złożonej w sądzie albo przesłanie dodatkowego egzemplarza podpisanej skargi). Wobec braku formalnego skargi, Sąd I instancji prawidłowo wezwał skarżącego do jego uzupełnienia oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jak również pouczył o konsekwencjach niezastosowania się do wezwania. Mając na uwadze fakt, iż na skardze nie widnieje żaden podpis, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji trafnie odrzucił skargę w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego skarżącemu doręczono w trybie art. 73 p.p.s.a. Przesyłka była możliwa do odebrania w siedzibie urzędu pocztowego przez okres 14 dni. Przyczyną zastosowania doręczenia zastępczego stanowiło nieodebranie przesyłki przez skarżącego. W rozpoznawanej sprawie przesłanką uznania przez Sąd I instancji, że zachodzi podstawa do odrzucenia skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. było przyjęcie, iż wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało doręczone z dniem upływu terminu awizo. W związku z powyższym zauważyć należy, że tryb doręczeń pism sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym został uregulowany w art. 65–81 p.p.s.a. Skuteczne doręczenie może mieć zatem miejsce tylko w trybie i na zasadach określonych w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. post. SN z dnia 13 września 2001 r. sygn. akt IV CZ 105/01, opubl. "Prok. i Pr." – dodatek 2002 r., nr 4, poz. 44). Zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65–72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 p.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Z kolei w myśl art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Doręczenie uregulowane w omawianym przepisie może mieć miejsce w razie niemożności doręczenia pisma w sposób właściwy lub zastępczy. Fikcja prawna doręczenia przewidziana w art. 73 p.p.s.a. jest skuteczna w tym znaczeniu, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia, które to doręczenie jest oparte na domniemaniu, iż zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Oznacza to, że skuteczność doręczenia dokonanego w tym trybie zależy w szczególności od prawidłowego zawiadomienia adresata o pozostawieniu pisma, które może być odebrane. W rozpoznawanej sprawie wezwanie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. do usunięcia braków formalnych skargi zostało nadane jako przesyłki polecone na adres wskazany w skardze. Z adnotacji poczynionych na potwierdzeniach odbioru oraz na kopertach, w których znajdowały się przesyłki wynika, że pismo Sądu nie mogło zostać doręczone osobiście, gdyż adresat był nieobecny (mieszkanie zamknięte). Jednocześnie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika w sposób jednoznaczny i niebudzący jakichkolwiek wątpliwości gdzie doręczyciel umieścił zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, na okres wskazany w art. 73 § 1 p.p.s.a. W miejscu określającym na druku wskazanie informacji o umieszczeniu zawiadomienia o przesyłce dla adresata zaznaczono wyraźnie: "w skrzynce oddawczej". Zawiadomienie o złożeniu pisma w placówce pocztowej, w myśl art. 73 § 2 p.p.s.a. powinno nastąpić przez jego umieszczenie w skrzynce oddawczej. Dopiero gdy ten sposób zawiadomienia nie jest możliwy, informację należy umieścić w jednym z miejsc wskazanych w powołanym przepisie. Dla skuteczności doręczenia w trybie art. 73 p.p.s.a. konieczne jest zaznaczenie przez doręczyciela na potwierdzeniu odbioru, gdzie umieścił on zawiadomienie o przesyłce dla adresata (por. post. NSA z dnia 12 maja 2006 r. sygn. akt II FSK 709/05, zbiór Lex nr 273669; wyrok SN z dnia 22 lutego 2001 r. sygn. III RN 70/00 opubl. OSNAPiUS 2001, nr 19, poz. 574; wyrok SN w sprawie o sygn. I CKN 861/00). W rozpoznawanej sprawie istnieje bardzo dokładne wskazanie poprzez wyraźne i jednoznaczne zaznaczenie, gdzie pozostawiono zawiadomienie. Dokonanie takiego zawiadomienia czyni doręczenie skutecznym, wskutek czego Sąd I instancji mógł przyjąć, jak to uczynił w zaskarżonym postanowieniu, iż w dniu [...] lipca 2010 r. nastąpiło doręczenie skarżącemu wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. Przesyłki polecone były prawidłowo awizowane i prawidłowo doręczone, a w konsekwencji istniały podstawy do odrzucenia skargi przez Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodów z dokumentów oraz o przesłuchanie świadka należy stwierdzić, że zgodnie z art. 106 p.p.s.a. przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki: 1) jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości; 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości, zaś przeprowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym z zeznań świadków nie jest możliwe (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2000 r., I SA 428/99, LEX nr 55767). Z regulacji art. 106 § 3 wynika, że nie każdy dowód może być dopuszczony w postępowaniu administracyjnym, lecz jedynie dowód z dokumentów, przy czym ma to być dowód uzupełniający, a więc taki, który nie był przedstawiony i oceniony w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżaną decyzją. Dyspozycja art. 106 § 3 nie daje podstaw, by żądać przeprowadzenia przed sądem administracyjnym postępowania dowodowego wskazującego na istnienie nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podniosła w toku postępowania przed organem administracji (wyrok NSA z dnia 6 października 2009 r., II FSK 615/08, LEX nr 533874). Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał doręczenia pism wzywających do uzupełnienia braków formalnych skargi na wskazany adres, tym samym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z przyczyn wymienionych wyżej doręczenie zostało dokonane w sposób prawidłowy i skuteczny. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak postanowieniu.