III SA/Wa 202/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia dokonanych wpłat na poczet kwoty zaległości celnych i zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług 1) stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...], 2) określa, że postanowienia, których nieważność stwierdzono nie podlegają wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz M. sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. na podstawie art. 216 § 1, art. 51, art. 53 § 3, art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239, art. 239g ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60.ze zm. powoływanej dalej jako O.p), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...]z dnia [...] lipca 2009 r. wydane w przedmiocie zaliczenia dokonanych przez Spółkę z o.o. M. – zwanej dalej Skarżącą lub Spółkę – wpłat na poczet kwoty zaległości celnych i zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] lipca 2009r Spółka dokonała wpłaty w wysokości 49.490 na poczet należności celno-podatkowych wynikających z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009r. Dyrektor Izby Celnej w W. dokonał rozliczenia wpłaconej kwoty. Na powyższe postanowienie Spółka pismem z dnia [...] sierpnia 2009 r. wniosła zażalenie, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. Spółka wniosła skargę na powyższe postanowienie zarzucając mu naruszenie: - art. 21 § 1 O.p., poprzez przyjęcie, że w imporcie zobowiązanie w podatku od towarów i usług powstaje w sposób opisany w tym przepisie , - art. 51 § 1 O.p., poprzez przyjęcie, że różnica podatku, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług z 11 marca 2004r. Dz. U. Z 2004r. Nr 54 poz. 535, stanowi zaległość podatkową - naruszenie art. 62 § 1 O.p. poprzez niezgodne z tym przepisem zarachowanie dokonanej wpłaty. W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zgodności z prawem działalności organów administracji publicznej. Obejmuje ona zarówno przestrzeganie przez organ administracyjny przepisów prawa materialnego, jak i przepisów proceduralnych. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ale z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi Skarżąca. Zezwala na to art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jak wynika z art. 145 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne badają przede wszystkim czy kwestionowane decyzje wydane w toku postępowania administracyjnego nie uchybiają przepisom prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz przepisom prawa procesowego w stopniu dającym podstawę do wznowienia postępowania lub mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zależności od rodzaju stwierdzonego naruszenia prawa - sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Zakres kognicji sądów administracyjnych obejmuje również kontrolę, czy zaskarżone rozstrzygnięcia organów administracji publicznej nie są dotknięte kwalifikowaną wadą prawną skutkującą ich nieważnością, a więc czy nie zachodzą przesłanki określone w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej "K.p.a.") lub art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r. Zatem w niniejszej sprawie Dyrektor Izby Celnej w W. działał jako organ pierwszej i drugiej instancji. Na wstępie należy podkreślić, że co do zasady, zgodnie z art. 13 § 1 pkt 1 O.p. w pierwszej instancji organami podatkowymi są: - naczelnik urzędu skarbowego, - naczelnik urzędu celnego, -) wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa. Ordynacja podatkowa w art. 13 § 2 pkt 2 lit. b) O.p. przewiduje, iż na podstawie odrębnych przepisów organem podatkowym pierwszej instancji mogą być również Dyrektor Izby Skarbowej, Dyrektor Izby Celnej. Co do zasady na podstawie art. 13 § 1 pkt 2 lit. a) O.p., organy te są organami odwoławczymi od decyzji naczelników urzedów skarbowych i naczelników urzedów celnych, czyli organami działaljaćymi w drugiej instancji. Zdaniem Sądu w systemie prawa brak jest normy przyznającej Dyrektorowi Izby Celnej kompetencje do wydawania w pierwszej instancji postanowień na podstawie art. 62 § 4 O.p. Zatem w ninejszej sprawie nie została spełniona wskazana w art. 13 § 2 pkt 2 lit. b) O.p. przesłanka do działania przez Dyrektora Izby Celnej w chrakterze organu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2009 r. wydano z naruszeniem art.13 § 1 pkt 2 lit. b) O.p. Naruszenie przepisów o właściwości na podstawie art. 247 § 1 pkt 1 O.p. stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie z treścią art. 219 do postanowień, na które służy zażalenie stosuje się odpowiednio przepisyart. 240-249 O.p. Z uwagi na treść rozstrzygnięcia zawartego w sentencji wyroku Sąd uznał, że zbędne było rozpoznanie sprawy pod kątem zarzutów podniesionych w skardze. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, 152 i art. 200 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.