IV SA/Wa 1051/10
WyrokWSA w Warszawie2010-09-14
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Jakub Linkowski, Marek Wroczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił opłatę z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji, gdy strona twierdziła, że prace miały charakter interwencyjny i były związane z zabezpieczeniem skarpy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły opłatę z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji, ponieważ strona nie uzyskała decyzji o wyłączeniu gruntu leśnego z produkcji, a prace miały charakter nielegalnego wydobycia kruszywa, co wskazuje na świadome działanie. Argumenty o charakterze interwencyjnym prac i konieczności zabezpieczenia skarpy nie miały znaczenia dla postępowania prowadzonego w trybie kontroli przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a także nie wypełniały przesłanek art. 8 ustawy.Stan faktyczny
Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych ustalił opłatę z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji na rzecz W. S. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych po rozpatrzeniu odwołania strony. Strona skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego oraz przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, twierdząc, że prace miały charakter interwencyjny i były związane z zabezpieczeniem skarpy. Skarżąca kwestionowała również, czy była właściwym podmiotem obciążonym opłatą.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wyłączenia działek z produkcji leśnej - oddala skargę -
IV SA/Wa 1051/10
Uzasadnienie
Po przeprowadzeniu z urzędu postępowania administracyjnego, Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], ustalił opłatę w wysokości 55.659,32 zł obciążającą W. S. z tytułu wyłączenia z produkcji, niezgodnie z przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, gruntów o powierzchni 0,1810 ha na części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie ewidencyjnym K. gmina P.
Od powyższej decyzji W. S. wniosła odwołanie, w którym podniosła, że decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Strona wskazała także na naruszenie art. 8 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych ponieważ, zdaniem odwołującej się, prace podjęte na gruncie miały charakter interwencyjny. Strona wskazała, że prace przeprowadzone były w związku z koniecznością zabezpieczenia skarpy, co znajduje oparcie w treści art. 8 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Generalny Lasów Państwowych decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych [...] z dnia [...] grudnia 2009 r.
W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano, że na podstawie analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji stwierdzono, że postępowanie prowadzone przez Dyrektora RDLP [...] było prawidłowe i brak było podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. Wskazano, że w przeprowadzonym postępowaniu Dyrektor RDLP [...] umożliwił stronie czynny udział na każdym etapie postępowania. Organ odwoławczy podał, że w ewidencji gruntów przedmiotowe nieruchomości są opisane jako las (Ls). Strona nie kwestionowała bezspornego faktu dokonania wyłączenia gruntu leśnego z produkcji, pomiary powierzchni wyłączonej z produkcji zostały dokonane przez eksperta - geodetę, którego ustaleń zainteresowana również nie podważyła – o czym świadczy choćby protokół z dnia 20 listopada 2008 r. spisany w siedzibie Dyrektora RDLP i podpisany przez stronę. Informacja Wójta Gminy P. z dnia 31 października 2007 r. (zn. [...]) wskazuje, że dla przedmiotowej nieruchomości brak było aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Podnoszony przez odwołującą się fakt, że przeprowadzenie prac miało na celu poprawę bezpieczeństwa i zabezpieczenie osuwającej się skarpy, nie ma znaczenia dla postępowania prowadzonego w trybie przepisów art. 28 ust. 1. Zdaniem organu odwoławczego nie można też uznać, że niniejszy przypadek wypełniał przesłanki wynikające z przepisów art. 8 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co uzasadniałoby dokonanie wyłączenia okresowego wynikającego z klęski żywiołowej lub wypadku losowego. Cytowany przepis art. 8 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych dotyczy ponadto tylko ograniczania przeznaczania gruntów na cele nierolnicze i nieleśne wymaganych przepisami art. 7 ustawy. Strona myli postępowanie polegające na zmianie przeznaczenia gruntów leśnych na cele nierolnicze i nieleśne z postępowaniem o wyłączeniu gruntów z produkcji. Sposób postępowania przy wyłączeniu gruntów z produkcji przedstawiony jest w innym rozdziale ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a niniejsze postępowanie dokonywane jest w trybie kontroli wykonywania przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Zdaniem organu odwoławczego nie można dopatrzyć się również w postępowaniu Dyrektora RDLP [...], prowadzonym przy wydaniu zaskarżonej decyzji, naruszenia art. 7 i art. 77. W sprawie zostały sporządzone pomiary dokonane przez uprawnionego geodetę, pomiary te strona zaakceptowała. Dyrektor RDLP uznał dowód w sprawie przedstawiony przez zainteresowaną w kwestii ustalenia siedliska lasu wyłączonego z produkcji, korzystniejszy dla niej. Wbrew twierdzeniom strony, przedstawionym w odwołaniu, Dyrektor RDLP dopuścił wszystkie środki dowodowe zgłoszone przez zainteresowaną i znajdują się one w aktach sprawy. Organ odwoławczy stwierdził, że podnoszenie przez stronę, że Dyrektor RDLP nie wyjaśnił czy przedmiotowa skarpa była niestabilna przed podjęciem prac interwencyjnych nie ma znaczenia dla sprawy w świetle wyłączenia gruntu leśnego z produkcji. Informacja o tym, że w przeszłości skarpa miała łagodny spadek nie jest istotna w niniejszym postępowaniu dotyczącym wyłączenia gruntu leśnego z produkcji. Jest to tylko informacja uzupełniająca, mająca na celu unaocznienie, że późniejsza niestabilność skarpy była następstwem prowadzonych przez stronę prac ziemnych. Na podstawie informacji przekazanych przez Starostę K. prace prowadzone przez stronę postępowania miały charakter nielegalnego wydobycia kruszywa naturalnego, co wskazuje, że prowadzone były świadomie, nie można więc mówić o czynniku losowym. Prowadzenie prac eksploatacyjnych bez przewidzenia ich konsekwencji świadczy o braku stosownych działań zabezpieczających, w wyniku których doszło do wyłączenia gruntów z produkcji leśnej. Organ odwoławczy podkreślił, że przy prowadzeniu eksploatacji kruszywa, zgodnie z art. 64 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 228, poz. 1947 z późn. zmian.) na prowadzącym wydobycie ciąży obowiązek dbałości o ochronę środowiska oraz zapobieganie powstawania szkodom (por. wyrok WSA z 21 października 2009 r., IV SA/Wa 1202/09). W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano również, że art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie przewiduje żadnych sytuacji wyjątkowych, które umożliwiłyby Dyrektorowi RDLP odstąpienie od wydania decyzji administracyjnej lub wymierzenie niższej należności, jeżeli spełnione są przesłanki art. 28 powołanej ustawy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyła W. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono obrazę przepisu art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego.
Skarżąca wskazała także na naruszenie art. 8 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych ponieważ, jej zdaniem, prace podjęte na gruncie miały charakter interwencyjny i były podjęte zgodnie z treścią art. 8 ww. ustawy.
W skardze zarzucono także naruszenie art. 28 ust. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez niewłaściwe przyjęcie, że właścicielka gruntu jest sprawcą jego wyłączenia z produkcji leśnej i w konsekwencji skierowano decyzję do niewłaściwego podmiotu. Skarżąca wskazała również, że określenie w decyzji pierwszoinstancyjnej czternastodniowego terminu uiszczenia opłaty od daty uprawomocnienia się decyzji nie znajduje podstawy prawnej.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Generalny Lasów Państwowych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że w toku postępowania organy administracji dopuściły się naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. W sprawie zostały sporządzone pomiary dokonane przez uprawnionego geodetę, pomiary te strona zaakceptowała. Dyrektor RDLP [...] uznał dowód w sprawie przedstawiony przez zainteresowaną w kwestii ustalenia siedliska lasu wyłączonego z produkcji. Wbrew twierdzeniom strony, Dyrektor RDLP dopuścił środki dowodowe zgłoszone przez zainteresowaną i znajdują się one w aktach sprawy. Stwierdzić należy, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania prawidłowej decyzji.
Organy administracji prawidłowo ustaliły, że w ewidencji gruntów przedmiotowe nieruchomości są opisane jako las (Ls). Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w razie stwierdzenia, że grunty zostały wyłączone z produkcji niezgodnie z przepisami ustawy, sprawcy wyłączenia ustala się opłatę w wysokości dwukrotnej należności.
Stwierdzić należy, że skarżąca w toku postępowania administracyjnego nie kwestionowała faktu dokonania wyłączenia gruntu leśnego z produkcji, pomiary powierzchni wyłączonej z produkcji zostały dokonane przez eksperta - geodetę, którego ustaleń zainteresowana również nie podważyła - o czym świadczy protokół z dnia 20 listopada 2008 r. spisany w siedzibie Dyrektora RDLP i podpisany przez skarżącą. Informacja Wójta Gminy P. z dnia 31 października 2007 r. (zn. [...]) wskazuje, że dla przedmiotowej nieruchomości brak było aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z protokółu z dnia 20 listopada 2008 r. jak też z protokółu z dnia 8 kwietnia 2008r. wynika bezspornie, że wyłączenia gruntu leśnego z produkcji dokonano na zlecenie właścicielki gruntu – W. S.
Podnoszony przez skarżącą fakt, że przeprowadzenie prac miało na celu poprawę bezpieczeństwa i zabezpieczenie osuwającej się skarpy, nie ma znaczenia dla postępowania prowadzonego w trybie przepisów art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Zgodnie z art. 8 ww. ustawy przepisów art. 7 nie stosuje się do okresowego wyłączania gruntów z produkcji, związanego z podjęciem natychmiastowych działań interwencyjnych wynikających z klęsk żywiołowych lub wypadków losowych. Zdaniem Sądu nie można uznać, że niniejszy przypadek wypełniał przesłanki wynikające z przepisów art. 8 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co uzasadniałoby dokonanie wyłączenia okresowego wynikającego z klęski żywiołowej lub wypadku losowego. Cytowany przepis art. 8 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych dotyczy ograniczania przeznaczania gruntów na cele nierolnicze i nieleśne wymaganych przepisami art. 7 ustawy. Strona myli postępowanie polegające na zmianie przeznaczenia gruntów leśnych na cele nierolnicze i nieleśne z postępowaniem o wyłączeniu gruntów z produkcji. Sposób postępowania przy wyłączeniu gruntów z produkcji przedstawiony jest w innym rozdziale ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (rozdział 3), a postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji prowadzone było na podstawie przepisów rozdziału 7 tj. o kontroli wykonywania przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Wskazać należy, że skarżąca nie uzyskała decyzji o wyłączeniu przedmiotowego gruntu leśnego z produkcji.
Podkreślić także należy, że organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że podnoszenie przez stronę w toku postępowania, że Dyrektor RDLP nie wyjaśnił czy przedmiotowa skarpa była niestabilna przed podjęciem prac interwencyjnych nie ma znaczenia dla sprawy w świetle wyłączenia gruntu leśnego z produkcji bez uzyskania stosownej decyzji. Informacja o tym, że w przeszłości skarpa miała łagodny spadek nie jest istotna w niniejszym postępowaniu dotyczącym wyłączenia gruntu leśnego z produkcji. Jest to tylko informacja uzupełniająca, mająca na celu unaocznienie, że późniejsza niestabilność skarpy była następstwem prowadzonych przez stronę prac ziemnych.
Na podstawie informacji przekazanych przez Starostę K. organy prawidłowo ustaliły, że prace prowadzone przez stronę postępowania miały charakter nielegalnego wydobycia kruszywa naturalnego, co wskazuje, że prowadzone były świadomie. Prowadzenie prac eksploatacyjnych bez przewidzenia ich konsekwencji świadczy o braku stosownych działań zabezpieczających, w wyniku których doszło do wyłączenia gruntów z produkcji leśnej. W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 64 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. prawo geologiczne i górnicze na prowadzącym wydobycie ciąży obowiązek dbałości o ochronę środowiska oraz zapobieganie powstawania szkodom.
Wypada także jednoznacznie stwierdzić, że art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie przewiduje żadnych sytuacji wyjątkowych, które umożliwiłyby organowi administracji odstąpienie od wydania decyzji administracyjnej lub wymierzenie niższej należności, jeżeli spełnione są przesłanki art. 28 powołanej ustawy ( por. wyrok NSA z dnia 9 października 2001 r., II SA 2169/00).
W zakończeniu należy także dodać, że podnoszony przez skarżącą zarzut, iż określenie w decyzji pierwszoinstancyjnej czternastodniowego terminu uiszczenia opłaty od daty uprawomocnienia się decyzji nie znajduje podstawy prawnej, nie może być uwzględniony bowiem oczywistym jest, że opłata jest wymagalna od chwili uprawomocnienia się decyzji, która opłatę nałożyła.
Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżone decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie zostały wydane z naruszeniem prawa.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło