II OZ 564/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-08

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, która ma charakter przygotowawczy i nie powoduje skutków prawnorzeczowych, może być wstrzymana na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. z powodu potencjalnego wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, jako etap przygotowawczy procesu inwestycyjnego, nie jest aktem wykonalnym w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie powoduje ona bezpośrednich skutków prawnorzeczowych ani nie daje podstaw do rozpoczęcia robót, w związku z czym nie może wyrządzić skarżącemu znacznej szkody ani spowodować trudnych do odwrócenia skutków, co wyklucza możliwość wstrzymania jej wykonania.
Stan faktyczny
Skarżący A.Z. złożył skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dwukrotnie odmówił wstrzymania wykonania, uznając decyzje za niewykonalne i niepowodujące szkody. Skarżący wniósł zażalenie na drugą odmowę, podnosząc, że nowy dokument (protokół z posiedzenia Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych) ustala lokalizację, która pomija jego własność i wyrządzi mu szkodę w wysokości 2 000 000 zł.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 1552/10 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w sprawie ze skargi A.Z. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia A. Z. zawarł wniosek o wstrzymanie zakwestionowanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia [...] lutego 2010 r. Postanowieniem z dnia 20 września 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1552/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania powyższych decyzji argumentując, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia ma charakter przygotowawczy dla postępowania w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej i ma na celu wyłącznie ustalenie, czy planowana inwestycja drogowa jest zgodna z przepisami prawa z zakresu ochrony środowiska. Ponadto nie powoduje żadnych skutków prawnorzeczowych, do których można przystąpić dopiero po uzyskaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji (zgodnie z art. 17 ust. 3 pkt 4 ustawy). Zatem Sąd uznał, że nie może ona spowodować niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków i wobec powyższego nie zachodzą ustawowe przesłanki do wstrzymania jej wykonania. Powyższe postanowienie, na skutek wniesionego przez skarżącego zażalenia, zostało podane kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 28/11, zażalenie to oddalił. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podziela stanowisko Sądu I instancji co do charakteru prawnego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wskazał również, że decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia jako etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia o udzielenie koncesji i pozwolenia na budowę. Jednakże nie stanowi ona aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji, a tym samym nie narusza na tym etapie inwestycyjnym żadnych praw skarżącego w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub nieodwracalnych skutków. Pismem z dnia 11 kwietnia 2011 r. (data wpływu) A.Z. ponownie wniósł o wstrzymanie zakwestionowanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia [...] lutego 2010 r. wskazując, że powstał nowy dokument w postaci protokołu z dnia [...] września 2010 r. nr [...] z posiedzenia Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych przy Generalnym Dyrektorze Dróg Krajowych i Autostrad bezpośrednio wiążący się ze złożoną skargą. Podniósł również że dokument ten w punkcie II ust. 5 ustala lokalizację miejsca obsługi podróżnych III kategorii na Miejsca Obsługi Podróżnych – M. oraz M., a zatem lokalizacja ta pomija jego własność – działkę numer [...], obręb K., którą w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy N. przeznaczono na Miejsce Obsługi Podróżnych. Zdaniem skarżącego uchwała ta wyrządzi mu szkodę w wysokości 2 000 000 zł i spowoduje nieodwracalny skutek jakim jest likwidacja Miejsca Obsługi Podróżnych. Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, wskazując, że rozpatrując ponowny wniosek Sąd w pełni podziela stanowisko zaprezentowane uprzednio w postanowieniu z dnia 20 września 2010 r. oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 stycznia 2011 r. Sąd powtórzył, że decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia jako etapu procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia o udzielenie koncesji i pozwolenia na budowę. Zaś na tym etapie inwestycyjnym nie narusza ona żadnych praw skarżącego, a tym samym nie może skutkować wystąpieniem po jego stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu sytuacji tej nie zmienia przywołany przez skarżącego protokół nr [...], albowiem nie czyni on wykonalną zakwestionowanej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł A. Z. zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 61 § 1 i 3 p.p.s.a. polegające na jego nieprawidłowej wykładni skutkującej odmową wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2010 r. oraz decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia [...]lutego 2010 r. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że Sąd niewystarczająco zbadał zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., opierając się jedynie na formalnoprawnym aspekcie problemu i poprzestając na stwierdzeniu, że przedmiotowa decyzja nie stanowi aktu będącego podstawą do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji. Zdaniem skarżącego trudno zgodzić się z argumentem, iż zakwestionowana decyzja nie stanowiła podstawy do rozpoczęcia realizacji inwestycji. Jest ona jednym z etapów procesu inwestycyjnego i pociąga za sobą określone skutki prawne. W związku z powyższym może skutkować powstaniem sytuacji, w której interesy skarżącego będą zagrożone w takim stopniu o jakim mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto skarżący wskazał, że możliwe jest wstrzymanie samych tylko skutków prawnych decyzji, a zatem nie można uzależniać wstrzymania danego aktu od wskazania, że określona decyzja jest niewykonalna. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako niezawierające usprawiedliwionych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem w ustawie przewidzianym. Co do zasady wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym wykonania nałożonych na adresata obowiązków lub przyznanych praw. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. W tym miejscu zwrócić należy uwagę, że przedmiotowy wniosek jest drugim z kolei wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Pierwszy z nich postanowieniem z dnia 20 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił z uwagi na brak cechy wykonalności decyzji objętych wnioskiem. Orzeczenie to na skutek zażalenia skarżącego zostało poddane kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który jednoznacznie podzielił stanowisko Sądu I instancji co do charakteru prawnego zakwestionowanej decyzji. Ocena prawna dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 28/11, zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. wiąże zarówno Sąd I instancji jak i Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący przedmiotowe zażalenie. W orzeczeniu tym przesądzono, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzającą jest niewykonalna oraz iż na tym etapie postępowania nie narusza żadnych praw skarżącego, a tym samym nie może mu zostać wyrządzona z tego tytułu żadna szkoda. Nie powstaną również trudne do odwrócenia skutki. Powyższą ocenę Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. W związku z powyższym Sąd I instancji prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Prawidłowo również podniósł, że na ocenę powyższego nie ma wpływu załączony do wniosku protokół nr [...], albowiem nie czyni on wykonalną zakwestionowanej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Mając na uwadze powyższe argumenty na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło