II SA/Bd 667/10
WyrokWSA w Bydgoszczy2010-09-21
Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Wojciech Jarzembski, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał merytorycznie odwołanie, które nie zostało podpisane przez stronę wnoszącą?Ratio decidendi
Organ odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia prawa, rozpoznając merytorycznie odwołanie, które nie zostało podpisane przez stronę wnoszącą. Brak podpisu stanowił istotną wadę formalną podania, która powinna skutkować wezwaniem do jego uzupełnienia, a w przypadku braku uzupełnienia – pozostawieniem odwołania bez rozpoznania. Nierozpoznanie tej wady formalnej stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżący H. J. wniósł skargę na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego o zmianie nazwiska małoletniej córki skarżącego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o zmianie imienia i nazwiska oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.Rozstrzygnięcie
1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz skarżącego 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grażyna Malinowska- Wasik Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Ewa Majchrzak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 września 2010 r. sprawy ze skargi H. J. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany nazwiska 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz skarżącego 340 ( trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
H. J., działając poprzez pełnomocnika, wniósł skargę na decyzję Wojewody [...]z dnia 14 maja 2010 r. (znak [...]) utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w B. z dnia 16 marca 2010 r. (znak [...]) orzekającą zmianę nazwiska małoletniej córki skarżącego. Zaskarżona decyzja wydana została w następujących okolicznościach.
M. K. –G., działając w imieniu małoletniej córki – Z., złożyła w Urzędzie Stanu Cywilnego w B. wniosek o zmianę nazwiska córki z J. na G. Do wniosku dołączyła prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie z dnia 26 czerwca 2009 r. (sygn. akt [...]) zezwalające M. K. –G. na samodzielne wystąpienie z wnioskiem o zmianę nazwiska małoletniej córki, gdyż zgodę ojca zastępuje wymienione postanowienie Sądu. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że małoletnia Z. J. od wieku przedszkolnego posługuje się nazwiskiem G., które jest nazwiskiem jej ojczyma. Takim nazwiskiem posługuje się także jej brat oraz najbliższa rodzina. Wyżej wskazaną decyzją z dnia 16 marca 2010 r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w B. orzekł zmianę nazwiska małoletniej Z. M. J. z nazwiska "J." na "G.".
Od decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w B. odwołał się ojciec małoletniej Z. J., jednak wyżej określoną decyzją z dnia 14 maja 2010 r. Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu odwoławczego decyzja Kierownika USC jest prawidłowa, gdyż interes dziecka wychowywanego w rodzinie, w której wszyscy oprócz niego noszą jedno nazwisko, jest wystarczająco ważnym względem do zmiany nazwiska dziecka na noszone przez pozostałych członków rodziny.
W skardze do tutejszego Sądu decyzji organu odwoławczego zarzucono naruszenie praworządności oraz interesu skarżącego poprzez naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. Nr 220, poz. 1414, dalej jako: "ustawa o zmianie imienia") oraz art. 8 ust. 2 tej ustawy, a także art. 8 i art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako: "k.p.a.") oraz art. 18 Konstytucji. Mając na uwadze powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i zmianę nazwiska, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji, a ponadto o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty przedstawione w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Zatem kontrolują czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, albo stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: "ustawa p.p.s.a."). Zgodnie zaś z art. 134 tej ustawy sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zatem kontrola legalności dokonywana jest przez sądy orzekające w I instancji również z urzędu, niezależnie od oceny zasadności zarzutów podniesionych w skardze. Nadto, art. 135 ustawy p.p.s.a. upoważnia sąd do zastosowania przewidzianych w ustawie środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Sąd, badając zaskarżoną decyzję Wojewody dostrzegł, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, które to uchybienie, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. powoduje obowiązek stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślenia wymaga, że Sąd w każdej sprawie przed jej merytorycznym rozpatrzeniem zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania przesłanek formalnych wniesionego odwołania i skargi, a więc czy środek odwoławczy został wniesiony przez uprawnioną osobę i czy strona zachowała termin do wniesienia środka odwoławczego. Odwołanie wniesione przez H. J., choć nie zostało przez niego własnoręcznie podpisane, organ II instancji rozpoznał merytorycznie i orzekł co do istoty sprawy. Stanowi to rażące naruszenie prawa, ponieważ odwołanie, będące również podaniem, powinno, zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a., być podpisane przez wnoszącego. Skoro odwołanie nie spełniało tego warunku, należało wezwać wnoszącego do podpisania odwołania w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tego braku spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Podpis warunkuje, że żądanie pochodzi od osoby określonej jako wnoszącej podanie. Brak podpisu strony, gdy nie zostanie usunięty, powoduje brak uniemożliwiający wywołanie określonego skutku prawnego wniesionego podania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 marca 2009 r. II SA/Kr 83/2009 oraz WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2008 r. VI SA/Wa 2047/2007. Wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślenia wymaga przy tym, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem podpis pod pismem w toku postępowania administracyjnego musi być własnoręczny, nie może go zastąpić żaden podpis mechaniczny (tak SN w orzeczeniu z 17 kwietnia 1967 r. II PZ 22/67 Nowe Prawo 1967/12 str. 1720). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy wezwie wnoszącego podanie o uzupełnienie braków podania w zakreślonym terminie, a następnie wyda stosowne rozstrzygnięcie.
Biorąc pod uwagę powyższe motywy orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 tej ustawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło