VI SA/Wa 1168/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-23

Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Małgorzata Grzelak, Jolanta Królikowska-Przewłoka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres pełnienia funkcji zastępcy komornika sądowego przez asesora komorniczego może być zaliczony do wymaganego dwuletniego okresu pracy w charakterze asesora komorniczego, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, przy ocenie kandydata na stanowisko komornika sądowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że okres pełnienia przez asesora komorniczego funkcji zastępcy komornika sądowego mieści się w dyspozycji art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, ponieważ jest to praktyka w kancelarii komorniczej przez okres co najmniej 2 lat. Pełnienie funkcji zastępcy komornika przez asesora komorniczego, działającego w miejsce komornika bez ustawowych ograniczeń, jest szersze niż działanie asesora na podstawie art. 33 ustawy, co nie wyklucza zaliczenia tego okresu do wymaganego stażu. W związku z tym, kandydatka A. K. spełniła wymóg dwuletniego stażu pracy jako asesor komorniczy.
Stan faktyczny
Skarżący J. O. złożył skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości o powołaniu A. K. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. i odmowie powołania skarżącego. Głównym zarzutem skarżącego było niespełnienie przez A. K. wymogu dwuletniego stażu pracy jako asesor komorniczy, argumentując, że okres pełnienia funkcji zastępcy komornika nie wlicza się do tego stażu. Minister Sprawiedliwości, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję, uznając, że A. K. spełnia wymogi formalne i posiada lepsze kwalifikacje do objęcia stanowiska.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2010 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego oddala skargę Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga J. O. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2010 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] o powołaniu A. K. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. oraz odmowie powołania na to stanowisko skarżącego. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: A. K. oraz J. O. złożyli do Ministra Sprawiedliwości wnioski o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. A. K.- ukończyła w 2004 r. na Uniwersytecie w [...] wyższe studia prawnicze z wynikiem dobrym, uzyskując tytuł magistra. Od [...] listopada 2004 r. pracowała w kancelarii komornika sądowego rewiru I przy Sądzie Rejonowym w B. Od [...] sierpnia 2009 r. pracuje w kancelarii komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. – E. D. Po odbyciu aplikacji komorniczej w dniach [...] października i [...] listopada 2006 r. zdała egzamin komorniczy na ocenę dobrą. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z [...] grudnia 2006 r. została powołana na stanowisko asesora komorniczego od [...] stycznia 2007 r. Od [...] stycznia 2008 r. do [...] lipca 2009 r. pełniła funkcję zastępcy komornika sądowego. J. O. - ukończył w 2002 r. na Uniwersytecie w [...] wynikiem dobrym wyższe studia prawnicze, uzyskując tytuł magistra. Ukończył również studia podyplomowe w zakresie finansów i rachunkowości przedsiębiorstw. Po odbyciu aplikacji prokuratorskiej w dniach [...],[...], [...]-[...] października 2006 r. zdał egzamin prokuratorski z wynikiem dobrym. Dnia [...] stycznia 2007 r. rozpoczął pracę w kancelarii komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. E. D. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. Rada Izby Komorniczej w [...] na przedmiotowe stanowisko rekomendowała A. K. podkreślając, że przez rok i siedem miesięcy pełniła obowiązki zastępcy komornika. W piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r. skarżący zgłosił zastrzeżenia do opinii Rady Izby Komorniczej w [...]. Ponadto stwierdził, że skoro A. K. przez długi czas pełniła funkcję zastępcy komornika, to wątpliwości budzi jej staż pracy na stanowisku asesora komorniczego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. Minister Sprawiedliwości działając na podstawie art. 62 i art. 104 k.p.a. oraz art. 11 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji powołał na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. A. K., jednocześnie odmówił powołania na to stanowisko skarżącemu. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w przypadku gdy kandydaci spełniają wymogi formalne, przy obsadzie wolnego stanowiska należy uwzględnić okoliczności, które pozwolą na wybór osoby dającej najpełniejsze zabezpieczenie interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Minister Sprawiedliwości stwierdził, że wnioskodawcy spełniają wymogi formalne przewidziane w art. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji niezbędne do powołania na stanowisko komornika sądowego. W ocenie Ministra Sprawiedliwości odpowiedniejszą kandydatką na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. jest A. K., która egzamin komorniczy zdała na ocenę dobrą i z takim samym wynikiem ukończyła studia prawnicze. Organ podkreślił, że Pani A. K. od ponad pięciu lat pracuje w kancelarii komorniczej, w tym od ponad trzech lat na stanowisku asesora komorniczego. Zaakcentował, że dotychczasowa praca kandydatki została wysoko oceniona przez samorząd komorniczy, który udzielił jej rekomendacji do objęcia przedmiotowego stanowiska. W odniesieniu do kandydatury skarżącego organ podniósł, że skarżący ze studiów prawniczych oraz z egzaminu zawodowego (prokuratorskiego) rownież uzyskał dobre wyniki. Jednakże, co podkreślił organ, Pan J. O. ma jednak krótszy ogólny staż pracy w kancelarii komorniczej. Nadto w ocenie organu A. K. posiada większe doświadczenie w samodzielnym prowadzeniu kancelarii komorniczej, pełniąc przez rok i siedem miesięcy obowiązki zastępcy komornika, co uzasadnia powołanie tej kandydatki na stanowisko komornika, jako że daje lepszą prognozę wykonywania przedmiotowej funkcji. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości żadnych wątpliwości nie budzi długość pracy A. K. na stanowisku asesora, ponieważ jako asesor komorniczy, zgodnie z treścią art. 26 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, mogła pełnić funkcję zastępcy komornika sądowego. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, iż wymóg formalny z art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji przez A. K. nie został spełniony. Odwołujący się podniósł, że przywołany przepis jednoznacznie wskazuje, że na stanowisko komornika może zostać powołana osoba, która pracowała w charakterze asesora komorniczego co najmniej 2 lata, a ten wymóg zdaniem skarżącego nie został spełniony. Jednocześnie skarżący zaznacza, iż nie składał żadnych zastrzeżeń na okoliczność pełnienia przez A. K. funkcji zastępcy komornika sądowego. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. utrzymał decyzję z dnia [...] stycznia 2010 r. w mocy. W uzasadnieniu Minister Sprawiedliwości podzielił stanowisko zawarte w decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r. Stwierdził ponadto, iż postępowanie o powołanie na stanowisko komornika sądowego ma na celu wyłonienie kandydata spełniającego ustawowe wymogi oraz posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. Organ podkreślił, że argumenty skarżącego zawarte we wniosku znane były organowi administracyjnemu przed podjęciem zaskarżonej decyzji i rozważone zostały przy jej podejmowaniu. Ponownie je analizując Minister Sprawiedliwości uznał, że brak jest podstaw do zmiany decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r. W ocenie Ministra Sprawiedliwości nietrafne są zarzuty skarżącego odnośnie stażu pracy powołanej kandydatki na stanowisko asesora komorniczego. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że A. K. na stanowisko asesora komorniczego została powołana decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. i pracuje w tym charakterze nieprzerwanie od [...] stycznia 2007 r. Zgodnie z treścią art. 26 ust. 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, mogła w tym czasie pełnić funkcję zastępcy komornika sądowego, co nie oznacza, że przestała być asesorem. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie i powołanie go na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. W uzasadnieniu ponowił zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie, która odbyła się przed tutejszym Sądem [...] września 2010 r. skarżący popierał skargę, natomiast uczestniczka postępowania A. K. wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm - zwaną dalej p.p.s.a. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 201O r. [...] naruszała prawo. W rozpatrywanej sprawie skarżący J. O. zarzucił, iż decyzja o powołaniu A. K. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. oraz o odmowie powołania na to stanowisko skarżącego narusza art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (tekst jednolity Dz.U.z 2006r. Nr 167 poz. 1191 ze zm. zwanej dalej ustawą o komornikach sądowych ) poprzez powołanie na to stanowisko kandydatki, która nie przepracowała w charakterze asesora komorniczego, co najmniej dwóch lat. W piśmie z dnia [...] września 2009 r. złożonym na rozprawie, która odbyła się przed tutejszym Sądem w dniu [...] września 2010 r. skarżący podnosi, że powołana na stanowisko komornika A. K. pracowała w charakterze asesora komorniczego od [...] stycznia 2007r. do [...] stycznia 2008r. a więc niespełna rok. Z pisma tego wynika również, że skarżący uznaje, iż okres pełnienia przez A. K. funkcji zastępcy komornika nie mieści się w pojęciu pracy w charakterze asesora komorniczego, o jakiej mowa w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach. J. O. podkreśla przy tym, że być asesorem komorniczym a pracować w charakterze asesora - to dwa różne aspekty wynikające z ustawy o komornikach. Zdaniem Sądu, podniesiony zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych nie jest uzasadniony. W myśl art.10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach: na stanowisko komornika może zostać powołana osoba, która pracowała w charakterze asesora komorniczego co najmniej 2 lata. W tej sprawie podstawowym problemem prawnym było rozstrzygnięcie, co oznacza zwrot zawarty w omawianym przepisie a mianowicie: osoba pracowała w charakterze asesora komorniczego, gdyż ustawa o komornikach sądowych nie zawiera wyjaśnienia (definicji legalnej) powyższego pojęcia. Zdaniem Sądu, rezultat interpretacyjny wykładni językowej omawianego zwrotu, która nakazuje ustalić znaczenie normy prawnej ze względu na język prawny, w którym jest ona formułowana, budzi wątpliwości. Z kolei niemożność ustalenia znaczenia normy prawnej w drodze wykładni językowej uzasadnia potrzebę odwołania się w niniejszej sprawie do reguł wykładni celowościowej czy systemowej W opinii Sądu, zwrotu zawartego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych pomimo użycia w nim sformułowania "pracowała" nie można utożsamiać wyłącznie z pozostawaniem przez asesora komorniczego w stosunku pracy - w rozumieniu przepisów ustawy Kodeks Pracy - z komornikiem sądowym a to ze względu na szczególny status prawny asesora komorniczego. Należy również zwrócić uwagę, że omawiane uregulowanie nie stanowi, iż na stanowisko komornika może zostać powołana osoba, która była zatrudniona w charakterze asesora komorniczego co najmniej 2 lata. Ustawa o komornikach sądowych nie wskazuje także formy prawnej zatrudnienia asesora komorniczego. Analiza przepisów ustawy o komornikach sądowych prowadzi do wniosku, że status prawny asesora komorniczego, podobnie zresztą jak status prawny komornika sądowego, jest złożony i zróżnicowany, ze względu na przepisy poszczególnych gałęzi i działów prawa (administracyjnego, cywilnego, karnego, prawa pracy itd.). Asesora komorniczego znamionuje nie tylko szereg ustawowych wymogów, jakie musi spełnić osoba powołana na to stanowisko, ale także procedura nawiązania stosunku pracy (zawarcia umowy o pracę) z komornikiem sądowym, który niewątpliwie łączy się (ściśle) z powołaniem przez Prezesa właściwego sądu apelacyjnego zgodnie z treścią art. 32 ust. 3 ustawy o komornikach sądowych ("asesora komorniczego powołuje prezes właściwego sądu apelacyjnego na wniosek osoby zainteresowanej, po zasięgnięciu opinii rady właściwej izby komorniczej"). W myśl ust.4 ww. przepisu, właściwa rada izby komorniczej przedstawia opinię, o której mowa w ust. 3, w terminie 21 dni od dnia otrzymania wniosku. W opinii tej wskazuje komornika, który zatrudni asesora komorniczego. Z kolei według ust.6 powołanego uregulowania "Komornik ma obowiązek zatrudnić w okresie 2 lat co najmniej jednego asesora komorniczego. Prezes właściwego sądu apelacyjnego może zwolnić komornika z tego obowiązku po zasięgnięciu opinii prezesa sądu rejonowego i rady właściwej izby komorniczej." W piśmiennictwie prawniczym podkreśla się, że w świetle przepisów ustawy o komornikach sądowych niedoregulowany i niejasny jest status pracowniczy asesorów komorniczych. Potrzeba ochrony trwałości stosunku pracy asesora komorniczego przemawia zaś za przyjęciem tezy, iż pomimo że asesor komorniczy jest powołany przez prezesa sądu apelacyjnego to jednak jego stosunek pracy nawiązywany jest na podstawie umowy o pracę, której stroną jest zatrudniający go komornik. Powołanie w tym wypadku jest tzw. powołaniem pozornym, gdyż nie powoduje nawiązania stosunku pracy, a oznacza jedynie powierzenie pewnych funkcji związanych z realizacją władzy publicznej (szerzej patrz: Walerian Sanetra: "Stosunek pracy komornika po nowemu" Przegląd Sądowy 1998/Nr2/47). Nie bez znaczenia dla przedmiotowej interpretacji jest zwrócenie uwagi na przysługujący asesorowi komorniczemu ustawowy katalog uprawnień: asesor komorniczy może być zastępcą komornika i w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 2 ustawy o komornikach, asesorowi komorniczemu pełniącemu funkcję zastępcy komornika przysługują prawa i obowiązki komornika (art. 26 ust. 2 i 3 ustawy). Komornik może zlecić asesorowi komorniczemu przeprowadzenie egzekucji w sprawach o świadczenie pieniężne oraz w sprawach o zabezpieczenie roszczenia pieniężnego, z wyłączeniem egzekucji z nieruchomości (art. 33 ust. 1 ustawy o komornikach). Komornik może zlecić asesorowi komorniczemu także dokonanie określonych czynności w innych sprawach (z wyłączeniami, o których mowa w art. 33 ust. 2 ustawy). Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 maja 2009 r. w sprawie K 21/08 wyjaśnił, że obowiązująca droga do uzyskania kwalifikacji zawodowych komorników została uregulowana jako system aplikacji, egzaminów zawodowych oraz odbycia praktyki na stanowisku asesora komorniczego. Taki sposób kształtowania kadr komorniczych wymaga zagwarantowania w obu etapach przygotowania zawodowego (aplikacji i asesury) udziału w praktycznym wykonywaniu zawodu. Jedynym właściwym sposobem uzyskania umiejętności praktycznych w tym specyficznym zawodzie jest praktyka w kancelarii komorniczej. Z tego względu uznał za niezbędne ustawowe zagwarantowanie możliwości zatrudnienia aplikanta i asesora w konkretnej kancelarii komorniczej. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że dbałość o właściwe przygotowanie zawodowe przyszłych komorników spoczywa na samorządzie komorniczym. Przy czym uznał, że sprawowanie przez samorząd komorniczy pieczy nad asesorem komorniczym odbywa się za pomocą instrumentów bliższych treści pieczy sprawowanej nad należytym wykonywaniem zawodu komornika. Trybunał Konstytucyjny zwrócił również uwagę, że asesorzy komorniczy nie tylko kształcą się w trakcie zatrudnienia w kancelarii komorniczej, ale także - jako pracownicy - wykonują pracę na rzecz komornika, który ich zatrudnia. Uwzględniając powyższe rozważania, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, istotą uregulowania zawartego w art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych jest odbycie przez asesora komorniczego praktyki w kancelarii komorniczej przez okres co najmniej 2 lat. Przenosząc poczynione rozważania teoretyczne na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że powołana na stanowisko komornika A. K. na dzień złożenia wniosku o to powołanie spełniła przesłankę o jakiej mowa w art. 10 ust.1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych. Jak wynika z dokumentów zawartych w aktach administracyjnych niniejszej sprawy A. K. została powołana na stanowisko asesora komorniczego w Kancelarii Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w B. z dniem [...] stycznia 2007 r. Funkcję tę sprawowała do [...] lipca 2009 r. Poczynając od dnia [...] sierpnia 2009 r. na podstawie decyzji zmieniającej Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] została przeniesiona na stanowisko asesora komorniczego w Kancelarii Komornika E. D. (v. decyzje Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] oraz z dnia [...] lipca 2009r. [...]). Ponadto, podczas pełnienia asesury w Kancelarii Komornika Sądowego Rewiru I, na podstawie zarządzenia Prezesa Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia [...] stycznia 2008r. Nr [...] uczestniczka postępowania sprawowała jednocześnie zastępstwo Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w B., poczynając od [...] stycznia 2008 r. do czasu likwidacji tejże kancelarii tj. do dnia [...] lipca 2009 r. Z zestawienia danych zawartych w omówionych wyżej decyzjach Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] oraz z dnia [...] lipca 2009 r. [...], a także zaświadczenia Izby Komorniczej w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2009 r. znajdującego się w aktach administracyjnych (k.9) wynika również, że A. K. nieprzerwanie od [...] stycznia 2007 r. aż do dnia złożenia wniosku o powołanie na stanowisko komornika - tj. [...] sierpnia 2009 r. (data prezentaty) była powołana na stanowisko asesora komorniczego. W ocenie Sądu, pełnienie przez asesor A. K. funkcji zastępcy komornika sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w B. zleconej jej na podstawie art. 26 ust.1 i 2 ustawy o komornikach sądowych przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] w terminie od [...] stycznia 2008 r. do czasu likwidacji tejże kancelarii tj. do dnia [...] lipca 2009 r. mieści się w dyspozycji art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o komornikach. Przepis art. 26 ustawy o komornikach sądowych w brzmieniu obowiązującym w okresie pełnienia funkcji zastępcy komornika sądowego przez asesor A. K. stanowił: Jeżeli komornik nie może pełnić obowiązków z powodu przeszkód prawnych lub faktycznych, pełnienie obowiązków zleca się zastępcy komornika (ust. 1) 2.(48) Zastępcą komornika może być inny komornik albo asesor komorniczy. 3. W zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 2, asesorowi komorniczemu pełniącemu funkcję zastępcy komornika przysługują prawa i obowiązki komornika. 4. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie śmierci albo odwołania komornika. Stosownie zaś do treści art. 2 ww. ustawy o komornikach sądowych (w brzmieniu na dzień sprawowania przez A. K. funkcji zastępcy komornika) czynności egzekucyjne w sprawach cywilnych wykonuje wyłącznie komornik, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w innych ustawach. Komornik wykonuje także inne czynności przekazane na podstawie odrębnych przepisów. 2. Komornik pełni czynności osobiście, z wyjątkiem przypadków określonych w przepisach prawa. 3. Komornikom powierza się w szczególności następujące zadania: 1) wykonywanie orzeczeń sądowych w sprawach o roszczenia pieniężne i niepieniężne oraz o zabezpieczenie roszczeń; 2)(2) wykonywanie innych tytułów wykonawczych wydanych na podstawie odrębnych przepisów oraz tytułów egzekucyjnych, które zgodnie z odrębnymi przepisami podlegają wykonaniu w drodze egzekucji sądowej bez zaopatrywania ich w klauzulę wykonalności; 3) sporządzanie protokołu stanu faktycznego przed wszczęciem procesu sądowego lub przed wydaniem orzeczenia na zarządzenie sądu lub prokuratora. 4.Komornik, poza zadaniami określonymi w ust. 3, ma prawo: 1) doręczania zawiadomień sądowych, obwieszczeń, protestów i zażaleń oraz innych dokumentów za potwierdzeniem odbioru i oznaczeniem daty; 2) na wniosek organizatora licytacji - sprawowania urzędowego nadzoru nad dobrowolnymi publicznymi licytacjami, z przybiciem najniższej lub najwyższej oferty. 5.(3) Organy administracji publicznej, urzędy skarbowe, organy rentowe, o których mowa w art. 476 § 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z późn. zm.), banki, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, podmioty prowadzące działalność maklerską, organy spółdzielni mieszkaniowych, zarządy wspólnot mieszkaniowych, inne podmioty zarządzające mieszkaniami i lokalami użytkowymi, jak również inne instytucje są obowiązane na pisemne żądanie komornika udzielić mu informacji niezbędnych do prawidłowego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, dokonania zabezpieczenia oraz wykonania innych czynności wchodzących w zakres jego ustawowych zadań, w szczególności dotyczące stanu majątkowego dłużnika oraz umożliwiających identyfikację składników jego majątku. Przepis art. 762 Kodeksu postępowania cywilnego stosuje się odpowiednio. 6. Komornik ponosi odpowiedzialność za szkody wynikające z ujawnienia tajemnicy bankowej lub skarbowej i wykorzystania jej niezgodnie z przeznaczeniem. 7.(4) W sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń alimentacyjnych lub rent mających charakter alimentów oraz w sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń wszczętych na wniosek Skarbu Państwa, w tym na polecenie sądu lub prokuratora, niezwiązanych z wykonywaniem działalności gospodarczej, informacje, o których mowa w ust. 5, udzielane są nieodpłatnie. 8.(5) Informacji, o których mowa w ust. 5, udziela się w terminie 7 dni od dnia otrzymania żądania w oparciu o dane przekazane przez komornika. 9.(6) Opłatę za udzielenie informacji komornik uiszcza po jej udzieleniu, na wezwanie podmiotu udzielającego informacji. Z kolei w myśl art. 33 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych: Komornik może zlecić asesorowi komorniczemu przeprowadzenie egzekucji w sprawach o świadczenie pieniężne oraz w sprawach o zabezpieczenie roszczenia pieniężnego, w obu przypadkach o wartości nieprzekraczającej kwoty stanowiącej równowartość stukrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz. U. z 1996 r. Nr 70, poz. 335, z późn. zm.1)), stosowanego poczynając od drugiego kwartału roku przez okres pełnego roku, zwanego dalej "przeciętnym wynagrodzeniem miesięcznym", z wyłączeniem egzekucji z nieruchomości. 2.(86) Komornik może zlecić asesorowi komorniczemu także dokonanie określonych czynności w innych sprawach, z wyłączeniem: 1)sprzedaży oraz wydania wierzycielowi ruchomości o wartości przekraczającej kwotę, o której mowa w ust. 1; 2) wykonania opróżnienia lokalu, pomieszczenia, gruntu lub przedsiębiorstwa; 3) wykonania orzeczenia o zastosowaniu środków przymusu; 4) ustalenia wysokości kosztów egzekucyjnych w sprawach o roszczenia niepieniężne oraz o roszczenia pieniężne przekraczające kwotę, o której mowa w ust. 1; 5) sporządzenia planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji, o ile suma ta przekracza kwotę, o której mowa w ust. 1; 6) wydawania decyzji i podpisywania dokumentów dotyczących depozytu. 3. Zlecenie, o którym mowa w ust. 1 i 2, powinno być wystawione na piśmie i określać sprawy lub czynności, do których przeprowadzenia asesor komorniczy został upoważniony. W świetle przytoczonych przepisów art. 26 i 33 ustawy o komornikach sądowych, nie jest sporne, że katalog praw i obowiązków przysługujących asesorowi komorniczemu pełniącemu funkcję zastępcy komornika sądowego na podstawie cytowanego wyżej art. 26 ustawy jest inny niż w sytuacjach wskazanych w art. 33 tejże ustawy. Nie oznacza to jednak, że asesor komorniczy pełniący funkcję zastępcy komornika sądowego nie może wykonywać w ramach swoich obowiązków czynności o jakich mowa w art. 33 ustawy. Przeciwnie, asesor komorniczy pełniący funkcję zastępcy komornika sądowego działa w miejsce komornika bez ustawowych ograniczeń, jakie odnoszą się asesora komorniczego mogącego działać jedynie w ramach przytoczonego art. 33 ustawy. Innymi słowy, katalog praw i obowiązków przysługujących asesorowi komorniczemu pełniącemu funkcję zastępcy komornika sądowego jest szerszy niż katalog obowiązków i uprawnień jakie przysługują asesorowi komorniczemu, któremu nie zlecono przedmiotowego zastępstwa. Zakładając racjonalność ustawodawcy normującego w art. 26 ust.2 ustawy o komornikach sądowych możliwość zlecenia zastępstwa komornika nie tylko innemu komornikowi ale również asesorowi komorniczemu nie sposób przyjąć, że pełnienie przez asesora komorniczego funkcji zastępcy komornika sądowego (a co za tym idzie, wykonywanie czynności za komornika bez ustawowych ograniczeń odnoszących się do asesora komorniczego nie pełniącego tej funkcji), miałoby powodować niemożność zaliczenia okresu pełnienia funkcji zastępcy komornika do okresu pracy w charakterze asesora komorniczego w rozumieniu art. 10 ust.1 pkt 10 ustawy o komornikach. Reasumując, w rozpatrywanej sprawie, powołanie A. K. na stanowisko komornika sądowego nie narusza przepisu art. 10 ust.1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych, gdyż łączny okres pracy uczestniczki w charakterze asesora komorniczego, wraz z okresem w jakim pełniła ona funkcję zastępcy komornika sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w B., przekracza 2 lata. Ze względu na to, że Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę nie był związany zarzutami i wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną ale miał obowiązek rozstrzygnięcia sprawy w jej granicach (art.134 p.p.s.a.) stwierdzić należy, że dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd nie dostrzegł uchybień skutkujących wyeliminowaniem zakwestionowanego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Minister Sprawiedliwości wydając decyzję o powołaniu na stanowisko komornika działa w ramach tzw. uznania administracyjnego. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej polega na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy (wybór jednego z kandydatów) i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego wyboru. Decyzje uznaniowe wymagają więc również wnikliwego i logicznego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.). Organ administracji publicznej, działając w granicach uznania administracyjnego, zanim podejmie rozstrzygnięcie i zdecyduje, w jakim zakresie uczyni użytek ze swych uprawnień, ma obowiązek wyjaśnić wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji (art. 7, 77 k.p.a.), rozpatrzyć stan faktyczny sprawy w świetle wszystkich przepisów prawa mogących mieć zastosowanie w sprawie. Decyzja uznaniowa może być uchylona przez sąd administracyjny, w wypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ nie uzasadnił swojego wyboru, pozostawił poza swoimi rozważaniami istotne dla sprawy argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe. Zdaniem Sądu, takie uchybienia w rozpoznawanej sprawie nie miały miejsca. W sytuacji, gdy o jedno stanowisko ubiega się kilku kandydatów, którzy spełniają warunki formalne do objęcia stanowiska komornika sądowego, organ dokonując wyboru musi właściwie i czytelnie wskazać okoliczności uzasadniające dokonany wybór. Wybór taki nie może być dowolny. Mając na względzie taki zakres kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, iż decyzja nie nosi znamion wadliwości, które mogłyby w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkować uwzględnieniem skargi Z zebranego materiału wynika, że wniosek o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. złożyły dwie osoby. Skarżący J. O. oraz uczestniczka postępowania A. K. W świetle przedstawionego wyżej wywodu prawnego należy podzielić stanowisko organu, że oboje kandydaci spełniali wymogi formalne przewidziane w art. 10 ustawy o komornikach sądowych. Art. 11 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego. Dobór kandydatów do zawodu komornika sądowego należy zatem do uprawnień Ministra Sprawiedliwości, który jak wskazano wyżej działa w ramach tzw. uznania administracyjnego, dokonując oceny wszystkich kandydatów. Kandydaci, zgodnie z art. 12 zd. 2 ww. ustawy, przedstawili dla poparcia swojej kandydatury opinie świadectwa i zaświadczenia stanowiące o poziomie posiadanych kwalifikacji zawodowych. Podkreślenia w tej sprawie wymaga, że skarżący J. O. nie prezentuje odmiennej niż przyjęta przez organ, oceny jego kandydatury w porównaniu z oceną kandydatury A. K. a jedynie podnosi zarzut naruszenia art. 10 ust.1 pkt 10 ustawy o komornikach sądowych tj. niespełnienie przez powołaną na to stanowisko wymogu formalnego, która to kwestia została już wyjaśniona. Zdaniem Sądu, organ poczynił prawidłowe ustalenia co do faktów dotyczących powołanej na stanowisko komornika A. K. Minister Sprawiedliwości porównał osiągnięcia zawodowe i naukowe skarżącego oraz uczestniczki postępowania. Jak wynika z ustaleń Ministerstwa Sprawiedliwości A. K. posiada dłuższy ogólny staż w kancelarii komorniczej niż drugi kandydat, jej dotychczasowa praca została wysoko oceniona przez samorząd komorniczy, który udzielił jej rekomendacji do objęcia przedmiotowego stanowiska, ponadto posiada większe doświadczenie w samodzielnym prowadzeniu kancelarii komorniczej, gdyż przez rok i siedem miesięcy pełniła funkcję zastępcy komornika. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż kryterium doboru były doświadczenie oraz praktyka zawodowa gdyż kwalifikacje u obojga kandydatów zostały wysoko ocenione. Zdaniem Sądu, Minister Sprawiedliwości dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i w sposób właściwy zastosował przepisy prawa należycie uzasadniając treść rozstrzygnięcia. Swoją ocenę uzasadnił w sposób prawidłowy wskazując, iż postępowanie z udziałem kilku zainteresowanych powołaniem na stanowisko komornika - spośród osób spełniających kryteria ustawowe miało na celu wyłonienie kandydata posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. Za takiego kandydata Minister uznał A. K. i powołał ją na stanowisko komornika. W ocenie Sądu, w powyższym rozstrzygnięciu nie ma cech dowolności nie można zatem postawić zarzutu przekroczenia granic uznania administracyjnego. Dlatego też, zdaniem składu orzekającego zaskarżona decyzja w pełni odpowiada prawu. Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło