II SA/Kr 118/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie NSA Joanna Tuszyńska WSA Krystyna Daniel Protokolant: Joanna Obrał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2009 r. sprawy ze skargi "[...]"[...] S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 28 listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie pozytywnej opinii projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej "[...]"[...] S.A. w K. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta K. postanowieniem z 22 sierpnia 2008 r. znak: [....] , wydanym na podstawie art. 93 ust. 4 i 5, art. 94 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r., Nr 261, póz. 2603 ze zm.), art. 123 kpa, po ponownym rozpoznaniu prowadzonej z urzędu sprawy o podział nieruchomości składającej się z działek nr: [....] i [....], obręb [....] w K. , w związku z realizacją celu publicznego, postanowił zaopiniować pozytywnie przedłożony projekt podziału nieruchomości stanowiącej działki nr: [....] i [....] obręb [....] w K. według załącznika graficznego stanowiącego integralną część postanowienia, jako niesprzeczny z ustaleniami obowiązującego na części przedmiotowej nieruchomości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla Trasy [....] . W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia podano, że teren po którym przeprowadzono proponowaną linię podziałową, podlega ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla Trasy N[....] , zatwierdzonego Uchwałą Nr CXVI 11/1250/06 Rady Miasta K. z 11 października 2006 r. (Dz. Urz. Woj. ...z 29 listopada 2006 r., Nr 847, póz. 5126). Stwierdzono również, że zaproponowany podział geodezyjny przedmiotowych działek polegający na wydzieleniu działek dla fragmentu terenów dróg publicznych wyznaczonych w obszarze obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla "Trasy [....] ", uwzględnia ustalenia tego planu. Nowopowstałe działki nr [....] i [....] znajdują się bowiem w terenach dróg publicznych - ulic klasy G (głównych), z wydzielonymi torowiskami tramwajowymi, oznaczonych na rysunku planu symbolem 2 KD (G+T), a część nowopowstałych działek nr [....] i [....] znajduje się w terenach dróg publicznych - ulic klasy D (dojazdowych), oznaczonych na rysunku planu symbolem 2.KD(D). Pozostała część działek nr [....] i [....] położona jest w terenach zabudowy usługowej, zabudowy produkcyjnej i magazynowej z wykluczeniem wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, oznaczonych na rysunku planu symbolem 2.UX/P. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła "[....] " [....] Spółka Akcyjna w K. zarzucając w nim naruszenie przepisów art. 7, 11, 77 i 107 § 3 kpa poprzez nieuwzględnienie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i zaniechanie jego oceny w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w szczególności w odniesieniu do dokumentów świadczących o zamierzeniach inwestycyjnych właściciela przedmiotowych działek. Strona skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 93 ust. 4 i ust. 5, art. 97 ust. 3 pkt 1 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez wydanie postanowienia opiniującego projekt podziału nieruchomości przez organ tożsamy z organem prowadzącym postępowanie główne, czyli Prezydentem Miasta [....] . Zdaniem strony skarżącej, w sytuacji tożsamości organu prowadzącego postępowanie główne i organu opiniującego, przepisy art. 93 ust. 4 i ust. 5 w/w ustawy nie mają zastosowania. Opiniowanie podziału zostało bowiem w całości uregulowane w art. 93 ust. 4 i ust. 5 ustawy i nie ma podstaw do przenoszenia tych uregulowań na podziały nieruchomości dokonywane z urzędu, przewidziane w art. 97 ust. 3 ustawy, ponieważ przepis ten nie przewiduje odpowiedniego stosowania art. 93 ustawy do podziałów z urzędu. Wnoszący zażalenie podkreślał także, iż na działce nr [....] znajduje się stacja trafo wraz z niezbędnymi instalacjami, a z planu podziału wynika, że planowana inwestycja przebiega dokładnie przez środek tego obiektu. Ponadto strona skarżąca wskazała, że wykonanie inwestycji w proponowanym kształcie uniemożliwi planowaną przez nią rozbudowę bazy magazynowej, znajdującej się na działkach, przez które ma przebiegać inwestycja - budowa Trasy [....] . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z 28 listopada 2008 r. znak: [....] wydanym na podstawie art. 93 ust. 1 - 5, art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, póz. 2603 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 144 kpa utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu postanowienia podało, że w myśl postanowień art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. Zgodnie z zapisem zawartym w ust. 4 i 5 art. 93 w/w ustawy, zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, przy czym opinie, o której mowa wyżej, wyraża się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Organ odwoławczy wskazał, iż w przypadku, gdy na danym terenie istnieje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, postępowanie opiniodawcze sprowadza się do porównania wstępnego projektu podziału nieruchomości z częścią tekstową i graficzną tego planu, a następnie do odpowiedzi na pytanie, czy proponowany projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia określonego w planie miejscowym. Zatem, o zgodności podziału z planem miejscowym będzie można mówić tylko wtedy, gdy wstępny projekt podziału nie naruszy zapisów planu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że w przedmiotowej sprawie projekt podziału opisanych na wstępie działek został sporządzony w oparciu o ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla Trasy [....] , zatwierdzonego Uchwałą Nr CXVI11/1250/06 Rady Miasta K. z 11 października 2006 r. (Dz. Urz. Woj. ....z 29 listopada 2006 r., Nr 847, póz. 5126). Jak ustalono, zaproponowany podział geodezyjny, polegający na wydzieleniu działek nr: [....] i [....] - dla fragmentu terenów dróg publicznych, wyznaczonych w obszarze obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla "Trasy [....] " - uwzględnia ustalony w tym planie przebieg linii rozgraniczającej pomiędzy terenami dróg publicznych - ulic klasy G (głównych) z wydzielonymi torowiskami tramwajowymi, oznaczonych na rysunku planu symbolem 2 KD (G+T), a terenami dróg publicznych - ulic klasy D (dojazdowych), oznaczonych na rysunku planu symbolem 2.KD(D) i terenami zabudowy usługowej, zabudowy produkcyjnej i magazynowej, z wykluczeniem wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, oznaczonych na rysunku planu symbolem 2UX/P. Nowopowstałe działki nr [....] i [....] znajdują się w terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem 2 KD (G+T), zaś część nowopowstałych działek nr [....] i [....] znajduje się w terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem 2.KD(D), a pozostała część tych działek (...i....) położona jest w terenach 2.UX/P. Można zatem stwierdzić, że przebieg granicy pomiędzy nowopowstałymi na projekcie podziału działkami stanowi odzwierciedlenie linii rozgraniczającej teren inwestycji celu publicznego, ustalonych na rysunku miejscowego planu - co uzasadnia dokonanie zaproponowanego podziału nieruchomości jako zgodnego z ustaleniami tego planu. Kolegium zaznaczyło, że przy wyznaczaniu linii rozgraniczających nowopowstałe działki ustalenia planu są dla organu zatwierdzającego projekt podziału wiążące i nie można ich zmieniać poprzez wyznaczenie granicy w inny sposób, niż to wynika z ustaleń planu, nawet gdy linia taka przebiega przez środek obiektu budowlanego. Dlatego też zarzuty zawarte w zażaleniu nie mogą być uwzględnione przez organ odwoławczy. W przedmiotowym postępowaniu ocenie organu odwoławczego podlega bowiem jedynie prawidłowość prowadzonego przez organ l instancji postępowania i - w tym konkretnym przypadku - zgodność przedłożonego wstępnego projektu podziału z ustaleniami planu. Skargę od powyższego postanowienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła "[....] " [....] Spółka Akcyjna w K. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 93 ust. 4 i ust. 5 w zw. z art. 97 ust. 3 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U.Nr 204, póz. 2086) - poprzez przyjęcie za zasadne, iż organ prowadzący postępowanie główne o podział nieruchomości (tj. Prezydent Miasta K.) jest na podstawie powyższych przepisów właściwy także do wydawania postanowienia o zaopiniowaniu, w zakresie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, własnego projektu podziału nieruchomości. Ponadto strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, 8 i 11 kpa - poprzez uznanie za dopuszczalne i prawidłowe pominięcie dowodów wnioskowanych w zażaleniu, w szczególności dowodów na okoliczność zamierzeń inwestycyjnych na działkach będących przedmiotem podziału, a także uznanie za prawidłowe niedopełnienie przez organ wydający postanowienie opiniujące wstępny projekt podziału obowiązku wyjaśnienia motywów, którymi kierował się przy rozstrzygnięciu, w szczególności zaniechania zajęcia stanowiska co do przyczyny pominięcia wnioskowanych dowodów. W uzasadnieniu zarzutów wskazano, że nie można zgodzić się ze stwierdzeniem Kolegium, iż obowiązek zaopiniowania projektu - gdy postępowanie prowadzone jest z urzędu - wypływa wprost z art. 93 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami W sytuacji, gdy postępowanie podziałowe prowadzone jest z urzędu brak jest bowiem przepisu stanowiącego podstawę do dokonywania opiniowania, zaś wykładnia systemowa art. 93 - 97 w/w ustawy prowadzi do wniosku, że tylko w przypadku podziałów dokonywanych na wniosek, na podstawie art. 93 ustawy, konieczna jest opinia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o zgodności proponowanego podziału z planem. Według strony skarżącej zagadnienie opiniowania podziału zostało uregulowane w całości w art. 93 ust. 4 i ust. 5 ustawy. Nie ma zatem podstaw do przenoszenia tych uregulowań na podziały nieruchomości dokonywane z urzędu, przewidziane w art. 97 ust. 3 ustawy, ponieważ przepis ten nie przewiduje odpowiedniego stosowania art. 93 ustawy do podziałów z urzędu. Do takich samych wniosków należy też dojść, zdaniem skarżącej spółki, poddając owe przepisy wykładni celowościowej, albowiem istota instytucji opiniowania polega na dokonywaniu oceny działań organu prowadzącego postępowanie przez inny niezależny organ. Natomiast w sytuacji, gdy organ, który stworzył plan podziału nieruchomości następnie dokonuje jego opiniowania w zakresie zgodności z planem, cel opiniowania polegający na rzetelnym i bezstronnym zbadaniu owej zgodności nie może zostać osiągnięty. Nadto strona skarżąca zarzuciła, że część dzielonych działek nr [....] i [....] oznaczonych jest w miejscowym planie dla trasy [....] symbolem 2UH/P -tereny zabudowy usługowej, zabudowy produkcyjnej i magazynowej z wykluczeniem obiektów handlowych i organ l instancji został poinformowany o rodzaju planowanej przez skarżącą spółkę inwestycji, polegającej na rozbudowie istniejącej już bazy magazynowej. Organ ten jednak nie wypowiedział się w tej kwestii, w sytuacji gdy pozytywne zaopiniowanie przedmiotowego podziału uniemożliwi lub przynajmniej znacznie utrudni jej zrealizowanie. Narusza to art. 11 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu postanowienia z 28 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa. W myśl art. 97 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (jedn. tekst Dz.U. nr 261 z 2004 r, póz. 2603 z późn. zm.) podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli: 1)jest on niezbędny do realizacji celów publicznych; 2) nieruchomość stanowi własność gminy i nie została oddana w użytkowanie wieczyste. Zgodnie natomiast z art. 6 pkt 1 w/w ustawy o gospodarce nieruchomościami celem publicznym jest między innymi wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. W przedmiotowej sprawie organ administracji publicznej l instancji pozytywnie zaopiniował projekt podziału nieruchomości w związku z realizacją Trasy [....] przewidzianej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym Uchwałą Nr CXVI 11/1250/06 Rady Miasta K. z 11 października 2006 r. (Dz.Urz. Województwa ......z 29 listopada 2006 r., Nr 847, póz. 5126). Należy jednak wskazać, że tryb dokonywania podziału nieruchomości przez Prezydenta Miasta K., dla której miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego określa szczegółowe zasady podziału, jest trybem uproszczonym w porównaniu z postępowaniem wszczętym na wniosek osoby uprawnionej. W razie bowiem dokonywania podziału nieruchomości z urzędu, do opracowania projektu podziału nie jest wymagana opinia, o której mowa w art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz w § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzaju dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz.U. Nr 25, póz. 130). Oznacza to, że organ dokonujący z urzędu podziału nieruchomości nie wydaje postanowienia opiniującego zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego. Podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, zatwierdzającej podział nieruchomości (art. 96 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami), czyli organu uprawnionego do wszczęcia postępowania dotyczącego podziału nieruchomości (art. 97 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Ponieważ w tym wypadku chodzi o ten sam organ, to wystarczająca jest jego ocena, że wymagana zgodność występuje, a następnie zlecenie geodecie opracowania projektu podziału. Opracowany projekt, jeżeli będzie spełniał wymagania określone w § 7 ust. 1 rozporządzenia, powinien zostać zatwierdzony przez organ decyzją bez potrzeby wydawania odrębnego postanowienia opiniującego zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego. Stanowisko powyższe jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA w Warszawie z 22.09.1998 r, sygn. akt l SA 547/98, wyrok NSA z 31.03.2008 r. sygn. akt l OSK 403/07, wyrok WSA w Krakowie z 28.11.2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1919/03), a sąd rozpatrujący niniejszą sprawę stanowisko to podziela. Mając zatem na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że organ administracji publicznej wydając zaskarżone postanowienie naruszyły przepisy prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu l instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Jednocześnie na podstawie art. 152 p.p.s.a. w pkt II wyroku Sąd orzekł, że postanowienie nie może być wykonywane w związku z uwzględnieniem skargi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.