VII SA/Wa 1370/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-05
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Mirosława Kowalska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawidłowo nałożono grzywnę w celu przymuszenia na właścicielkę nieruchomości za niewykonanie obowiązku rozbiórki, który pierwotnie dotyczył poprzedniego użytkownika działki, a który nie został wykonany po jego śmierci?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie grzywny w celu przymuszenia na G.B. było zasadne i zgodne z prawem, ponieważ obowiązek rozbiórki, mimo że pierwotnie nałożony na zmarłego M.M., stał się obowiązkiem właścicielki nieruchomości G.B. w związku z jego śmiercią. Postępowanie egzekucyjne dotyczy wykonania obowiązku wynikającego z decyzji, a nie wykonania decyzji wobec konkretnej osoby. Organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w tym dotyczące upomnienia, tytułu wykonawczego i nałożenia grzywny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G.B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu na G.B. grzywny w kwocie 5000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki nadbudowy mieszkalnej. Obowiązek rozbiórki pierwotnie nałożono na M.M., który zmarł. Po jego śmierci, obowiązek ten został skierowany do właścicielki nieruchomości G.B., która nie wykonała nakazu rozbiórki, co skutkowało wszczęciem postępowania egzekucyjnego i nałożeniem grzywny.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę G.B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi G.B. –W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia skargę oddala.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] września 2001 r. nr [...] nakazał M.M. rozbiórkę nadbudowy mieszkalnej o wym. 5,70m x 5,60m nad wiatą magazynową, wykonaną przy budynku mieszkalno-gospodarczym, usytuowanym na działkach nr ew. [...] i [...] przy ul. [...] w [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] skierował do G.B. upomnienie z dnia [...] października 2009 r. znak [...], wskazując, że obowiązek wymieniony w decyzji z dnia [...] września 2001 r. nr [...] nie został wykonany, należy go wykonać w terminie 7 dni.
W związku z niewykonaniem ww. obowiązku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w dniu [...] listopada 2009 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], skierowany do G.B.
Następnie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 26 § 4, art. 119 § 2 oraz art. 121 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. Nr 229 poz. 1954 ze zm.) wobec skierowania do G.B. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. wraz z kosztami egzekucji do przymusowego wykonania: nałożył na G.B. grzywnę w kwocie 5000 zł (pięć tysięcy złotych) i wezwał do jej uiszczenia w terminie 7 dni. W przypadku nieuiszczenia grzywny zostanie ona przymusowo ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych; ustalił opłatę za dokonaną czynność egzekucyjną w kwocie 68 zł; oraz wezwał do wykonania obowiązku wymienionego w tytule wykonawczym nr [...] w terminie 7 dni. W przypadku niewykonania ww. obowiązku w terminie będzie orzeczone wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła G.B.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia G.B., postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ podał, że w związku z niewykonaniem obowiązku nałożonego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2001 r, zgodnie z obowiązującym prawem, kwotę grzywny zasadnie ustalono w oparciu o przepis art. 121 § 2 i § 4 cyt. ustawy. Obowiązek wykonania rozbiórki należy do właścicielki nieruchomości, tj. G.B. (z uwagi na śmierć adresata decyzji M.M. - poprzedniego użytkownika działki).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. złożyła G.B.
Skarżąca podniosła, że nadbudowa została wykonana, jako samowola budowlana, której sprawcą był M.M. i to na jej wniosek wydano decyzję rozbiórkową, której adresatem był M.M. Do 2005 r. nadzór budowlany nie interesował się sprawą. Przedmiot samowoli jest zamieszkany przez rodzinę M.M.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi
następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do uregulowania art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], nakładające na G.B. grzywnę w kwocie 5000 zł oraz wzywające do wykonania obowiązku wymienionego w tytule wykonawczym, tj. do wykonania rozbiórki.
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w brzmieniu obowiązującym w czasie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał w dniu [...] października 2009 r. znak [...], upomnienie, o którym mowa w art. 15 § 1 cytowanej ustawy, które zostało doręczone G.B. w dniu [...] października 2009 r.
W związku z niewykonaniem ww. obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w dniu [...] listopada 2009 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], skierowany do G.B.
Zobowiązana nadal nie wykonała nakazanego obowiązku. W tych warunkach postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nałożył na G.B. grzywnę w wysokości 5000 zł, w celu przymuszenia do wykonania obowiązku polegającego na rozbiórce nadbudowy mieszkalnej o wym. 5,70m x 5,60m nad wiatą magazynową, wykonaną przy budynku mieszkalno-gospodarczym, usytuowanym na działkach nr ew. [...] i [...] przy ul. [...] w [...].
W okolicznościach sprawy należy uznać za zasadne i zgodne z prawem postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], jak również utrzymane nim w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] znak: [...], którym organ nałożył na G.B. grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku - rozbiórki.
Postanowienie to zostało wydane w oparciu o art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zawierało: wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nie uiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych; wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie, będzie orzeczone wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanej.
W ocenie Sądu, organ pierwszej instancji wypełnił dyspozycję przepisu art. 122 § 1 opisanej wyżej ustawy - grzywna została nałożona przez organ egzekucyjny, który doręczył zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego oraz postanowienie o nałożeniu grzywny.
Tytuł wykonawczy, wystawiony został na G.B.. Stosownie do przepisu art. 26 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tytuł ten został sporządzony według wymaganego wzoru określonego w załączniku nr 24 do rozporządzenia Ministra Finansów z 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 137, poz. 1541) oraz odpowiada wymogom art. 27 tej ustawy.
Tytuł wykonawczy zawiera wskazanie podstawy prawnej obowiązku, tj. decyzję administracyjną i jej treść, a także pouczenie w zakresie prawa zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Z akt sprawy nie wynika, aby zobowiązana wnosiła środki zaskarżenia do tytułu wykonawczego.
Zgodnie z przepisem art. 122 § 2 ww. ustawy, postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, zawiera wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nie uiszczenia grzywny w terminie, zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Ponadto, zawarto wezwanie do
wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie, będzie orzeczone wykonanie zastępcze.
W ocenie Sądu, wysokość grzywny nałożonej w celu przymuszenia, została miarkowana bez przekroczenia ram uznania administracyjnego, stosownie do celu jakiemu służy i w okolicznościach braku wykonania zobowiązania od wielu miesięcy. Grzywna, została miarkowana w takiej wysokości, aby zobowiązanemu nie opłacało się jej uiszczenie i poprzez to przeciąganie postępowania egzekucyjnego i oddalenie osobistego lub zastępczego wykonania obowiązku.
Podkreślenia wymaga to, że do obiektu budowlanego lub jego części, którego rozbiórkę nakazano, a który nie jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane przy nakładaniu grzywny w celu przymuszenia nie można stosować przepisu art. 121 § 5 stawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966r. (Dz.U. z 2005r., Nr 229, poz.1954, ze zm.) Grzywna powinna być ustalona w oparciu o przepis art. 121 § 2, 3, 4 ww. ustawy. Także ten wymóg w niniejszej sprawie został spełniony.
Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, mającym na celu przymuszenie do wykonania obowiązku, nie jest natomiast sankcją karną. Oznacza to, że jeżeli obowiązek zostanie wykonany to nie uiszczona grzywna podlega umorzeniu stosownie do dyspozycji z art. 125 § 1 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966r. Natomiast w razie wykonania obowiązku prawo przewiduje możliwość zwrócenia już zapłaconej grzywny zgodnie z treścią art. 126 cyt. ustawy.
W okolicznościach niniejszej sprawy wskazać należy także to, że w postępowaniu egzekucyjnym chodzi wyłącznie o wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji, a nie o wykonanie decyzji w stosunku do osoby wymienionej w decyzji. Obowiązek rozbiórki organ prawidłowo nakładał na M.M. -inwestora samowoli budowlanej, jednak w związku z jego śmiercią, osobą, do której, zgodnie z przepisami, można było skierować tytuł wykonawczy i może być prowadzone postępowanie egzekucyjne jest właścicielka działki – G.B. (por wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1070/05, niepubl.).
Mając na uwadze powyższą argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
[pic]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło