II OSK 1912/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-06
Skład orzekający: Wiesław Kisiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona do sądu administracyjnego po terminie, ale w sytuacji gdy sąd powszechny uznał się za niewłaściwy, powinna zostać odrzucona z powodu uchybienia terminu, czy też zastosowanie powinien znaleźć art. 58 § 4 P.p.s.a. zakazujący odrzucenia skargi z powodu niewłaściwości sądu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może odrzucić skargi z powodu niewłaściwości sądu, jeśli wcześniej sąd powszechny uznał się za niewłaściwy (art. 58 § 4 P.p.s.a.). Jednakże, nie ma przeszkód prawnych do odrzucenia skargi z innych przyczyn, w tym z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia (art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości przedłużenia terminu do wniesienia skargi w przypadku, gdy sąd powszechny uznał się za niewłaściwy, a w aktach sprawy brak jest wniosku o przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej W. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło skargę na zarządzenie zastępcze Wojewody Pomorskiego w przedmiocie wygaśnięcia mandatu wójta. WSA odrzucił skargę, uznając ją za wniesioną po terminie, mimo że skarżący powoływał się na art. 58 § 4 P.p.s.a. w związku z wcześniejszym uznaniem się przez sąd powszechny za niewłaściwy. Skarżący wniósł skargę do WSA po uprawomocnieniu się postanowienia sądu powszechnego stwierdzającego brak drogi sądowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel po rozpoznaniu w dniu 6 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2010 r., III SA/Gd 202/10, o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi W. G. na zarządzenie zastępcze Wojewody Pomorskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu wójta Gminy Czarna Dąbrówka - Wojciecha Gralaka postanawia: oddalić skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 21 czerwca 2010 r., III SA/Gd 202/10, odrzucił skargę W. G. na zarządzenie zastępcze Wojewody Pomorskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu wójta Gminy C. D. – W. G..
W uzasadnieniu Sąd I. instancji podniósł, że zaskarżone zarządzenie zastępcze stwierdzające wygaśnięcie z mocy prawa mandatu wójta Gminy C. D. doręczono W. G. w dniu 24 sierpnia 2009 r. z prawidłowym pouczeniem o terminie i trybie wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Skarżący uznał, iż pouczenie o terminie i trybie wniesienia skargi zawarte w zarządzeniu było błędne i z tego względu wniósł odwołanie od zarządzenia Wojewody Pomorskiego do Sądu Okręgowego w Gdańsku. Po uprawomocnieniu się postanowienia tego Sądu stwierdzającego brak drogi sądowej w postępowaniu przed sądem powszechnym, w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku (w dniu 12 marca 2010 r.), W. G. wniósł w dniu 12 kwietnia 2010 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Skarżący poniósł, mając na uwadze postanowienie sądu powszechnego, że zgodnie z art.58 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. nr 153, poz.1270 ze zm. dalej "P.p.s.a."), sąd administracyjny nie może odrzucić skargi, jeżeli w tej sprawie sąd powszechny uznał się za niewłaściwy.
W ocenie Sądu I. instancji skarga została wniesiona po terminie, ponieważ termin do wniesienia skargi upłynął z dniem 23 września 2009 r. Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art.54 § 1 P.p.s.a.), zatem w tym przypadku skargę należało wnieść za pośrednictwem Wojewody Pomorskiego, o czym skarżący był informowany prawidłowym pouczeniem zawartym w końcowej części uzasadnienia do zarządzenia zastępczego. Zarządzenie zastępcze doręczono skarżącemu w dniu 24 sierpnia 2009 r., natomiast skarga wpłynęła do Sądu (za pośrednictwem organu) w dniu 12 kwietnia 2010 r., termin do jej wniesienia nie został zachowany. O przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie wnoszono.
Sąd I. instancji podniósł, że przywoływany w skardze art.58 § 4 P.p.s.a. brzmi, cyt.: "sąd nie może odrzucić skargi z powodu, o którym mowa w § 1 pkt. 1, jeżeli w tej sprawie sąd powszechny uznał się za niewłaściwy", co zmienia sens przepisu w stosunku do wyjaśnianego w skardze. W art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. jest mowa o odrzuceniu skargi z tej przyczyny, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Ponieważ Sąd nie odrzucił skargi z tej przyczyny, że sprawa nie należy do jego właściwości lecz dlatego, że skargę wniesiono z uchybieniem terminu, bezprzedmiotowe w sprawie jest wyjaśnianie znaczenia przepisu art.58 § 4 P.p.s.a..
Z tych względów Sąd I. instancji skargę odrzucił (art.58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W. G. w skardze kasacyjnej wniósł o uchylenie postanowienia z dnia z dnia 21 czerwca 2010 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I. instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art.58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.; art.58 § 4 P.p.s.a. w zw. z art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.; art.53 § 1 P.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (art.53 § 1 P.p.s.a.). Uchybienie terminu do złożenia skargi jest obligatoryjną przesłanką jej odrzucenia, określoną w art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Sąd nie może odrzucić skargi z powodu, o którym mowa w § 1 pkt 1, jeżeli w tej sprawie sąd powszechny uznał się za niewłaściwy (art.58 § 4 P.p.s.a.).
Przywołany przepis zawiera unormowanie, które ma zapobiegać negatywnym sporom o właściwość między sądami administracyjnymi i sądami powszechnymi. Stanowi on szczególną podstawę właściwości sądu administracyjnego, nawet w przypadku, gdy sprawa należy "de facto" do właściwości sądu powszechnego. Jedyną przesłanką ustalenia wystąpienia tej szczególnej podstawy właściwości jest wcześniejsze uznanie się przez sąd powszechny niewłaściwym do rozpoznania sprawy. Wobec powyższego Sąd I. instancji z mocy art.58 § 4 P.p.s.a. nie mógł odrzucić skargi stwierdzając swą niewłaściwość i zastosować art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.. Jednakże nie ma przeszkód prawnych przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi, jeśli zachodzi którakolwiek z pozostałych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 2-6 P.p.s.a.).
Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości przedłużenia terminu do wniesienia skargi (art.53 § 1 P.p.s.a.), w przypadku jego uchybienia na przykład, z uwagi na uznanie się przez sąd powszechny za niewłaściwy. W przypadku, gdy strony nie dokonały w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd administracyjny na wniosek stron, postanawia o przywróceniu terminu (art.86 § 1 P.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie zarządzenie zastępcze Wojewody Pomorskiego z dnia 21 sierpnia 2009 r. doręczono W. G. w dniu 24 sierpnia 2009 r. z prawidłowym pouczeniem o terminie i trybie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Tym samym termin do wniesienia skargi na decyzję upływał z dniem 23 września 2009 r. Prawidłowo więc Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, iż skarga wniesiona w dniu 12 kwietnia 2010 r. była spóźniona, a skarżący uchybił terminowi wynikającemu z art.53 § 1 P.p.s.a. W aktach sprawy brak jest wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.182 § 1 i art.184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło