I SA/Wr 851/10

WyrokWSA we Wrocławiu2010-10-07

Skład orzekający: Marek Olejnik, Annetta Chołuj, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż działek wydzielonych z gospodarstwa rolnego, które były wykorzystywane jako pastwiska, a które miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje pod zabudowę jednorodzinną, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (VAT) w sytuacji, gdy sprzedający nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie handlu nieruchomościami?
Ratio decidendi
Zaskarżona interpretacja indywidualna Ministra Finansów została uchylona z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej, który nakłada na organ obowiązek przedstawienia prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym w przypadku negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy. Uzasadnienie interpretacji było niejasne i nie pozwalało na jednoznaczne ustalenie, czy sprzedający działał jako podatnik VAT w charakterze rolnika, handlowca, czy też jako osoba fizyczna sprzedająca majątek osobisty. Sąd nie badał kwestii materialnoprawnych, ponieważ wadliwość proceduralna uniemożliwiła merytoryczną ocenę.
Stan faktyczny
Skarżący R. M. zakupił prawo użytkowania wieczystego gruntu z budynkami gospodarczymi, które wykorzystywał na cele osobiste i rolnicze (hodowla koni, pastwiska), korzystając z dopłat unijnych. W związku z trudną sytuacją finansową, postanowił sprzedać część działek, które miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidywał pod zabudowę jednorodzinną. Skarżący złożył wniosek o interpretację indywidualną, pytając, czy sprzedaż tych działek podlega opodatkowaniu VAT. Minister Finansów uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe, stwierdzając, że sprzedaż działek jest czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT, ponieważ skarżący występuje w roli podatnika VAT, a dostawa działek nie korzysta ze zwolnienia. Skarżący złożył skargę na interpretację, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o VAT.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów, stwierdzono, że uchylona interpretacja nie może być wykonana, oraz zasądzono od Ministra Finansów na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi: R. M. na interpretację indywidualną Ministra Finansów zastępowanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. stwierdza, że uchylona interpretacja nie może być wykonana; III. zasądza od Ministra Finansów tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem 0/100) złotych. W dniu [...] 2010 r. został złożony przez R. M. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy użytkowania wieczystego działek budowlanych. Dnia [...] 2010 r. wniosek uzupełniono o doprecyzowanie stanu faktycznego sprawy. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny. W dniu [...]2000 r. w drodze przetargu a następnie aktem notarialnym z dnia [...] 2000r. Wnioskodawca kupił prawo użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni [...] ha wraz z budynkami gospodarczymi. Zamiarem było osiedlenie się na tym terenie i wybudowanie domu oraz możliwość posiadania koni, dla których przeznaczone były budynki gospodarcze oraz wybiegi – pastwiska. Wnioskodawca jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, natomiast żona nie pracowała, w związku z tym od dnia zakupu gospodarstwa jest zobowiązana do płacenia KRUS. Wnioskodawca wraz z małżonką nie prowadzą żadnej działalności gospodarczej i nie wykorzystują gruntu do jej prowadzenia. Nie dokonują zbiorów i sprzedaży płodów. Nieruchomości to pastwiska na których przebywają konie. Ponieważ Wnioskodawca wraz z małżonką posiadają działkę rolną o powierzchni powyżej 1 ha oraz zwierzęta duże, grunt był wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Wnioskodawca korzysta z dopłat unijnych do pastwisk i zwierząt. Na przedmiotowym gruncie rozpoczęto – i obecnie kończona jest – budowa domu, na który wzięto znaczny kredyt (380.000 zł), a firma w której od lat pracuje Wnioskodawca, w najbliższych miesiącach zostanie zlikwidowana. Zainteresowany wraz z małżonką zmuszeni zostali do sprzedaży części gospodarstwa żeby spłacić kredyt, gdyż w przeciwnym wypadku bank może zabrać dom oraz grunt. Wnioskodawca wraz z małżonką postanowili sprzedać działki [...], [...], [...], [...], [...], które były użytkowane rolniczo do tej pory, ale miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje możliwość zabudowy jednorodzinnej. Uzyskane pieniądze Wnioskodawca chce przeznaczyć na spłatę zadłużenia, zakończyć budowę domu oraz stworzenie miejsca pracy gdyż w wieku Wnioskodawcy ([...] lat oraz małżonki – [...] lat) ma niewielkie szanse na znalezienie pracy. Wnioskodawca nie może też liczyć na zasiłek dla bezrobotnych gdyż posiada więcej niż 2 ha na osobę, a to uniemożliwia otrzymanie zasiłku. Dnia [...]2009 r. Wnioskodawca sprzedał prawo użytkowania wieczystego działki [...]. Natomiast w dniu [...]2009 r. sprzedał prawo użytkowania wieczystego działki [...]. Wnioskodawca wraz z małżonką nie zamierza zajmować się działalnością polegającą na handlu nieruchomościami po sprzedaży pozostałych trzech działek, tj. [...], [...], [...] Zainteresowany sądzi, iż przetrwa powstałą sytuację finansową. Dnia [...]2010 r. Zainteresowany uzupełnił wniosek o doprecyzowanie stanu faktycznego wskazując, iż nie jest rolnikiem ryczałtowym, nie dostarcza produktów rolnych i nie świadczy usług rolniczych oraz nie prowadzi ksiąg rachunkowych. Na wymienionym we wniosku gruncie nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Wnioskodawca nie udostępnia nieruchomości – ani jej części – osobom trzecim. Działki [...], [...], [...], [...], [...] zostały wydzielone w trakcie konstruowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Do wymienionych działek nie są przyłączone media. Zainteresowany wyjaśnił, iż w związku z nabyciem nieruchomości nie przysługiwało mu prawo do odliczenia podatku VAT. Ponadto dostawa nieruchomości wraz z budynkami na rzecz Wnioskodawcy nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Zainteresowany wyjaśnił także, iż na sprzedanych i przeznaczonych do zbycia działkach nie znajdują się budynki ani budowle. Ponadto poza wymienionymi we wniosku działkami ([...] i [...]) Wnioskodawca sprzedał w dniu [...]2007 r. wspólnie z małżonką użytkowanie wieczyste działki niezabudowanej o powierzchni [...] m². W związku z powyższym zadano następujące pytanie. Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do odprowadzenia części pieniędzy uzyskanych ze sprzedanych działek o nr [...] i [...] jako podatku od towarów i usług (VAT). Zdaniem Wnioskodawcy, w opisanej sytuacji nie powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku VAT. Dyrektor Izby Skarbowej w P. działający w imieniu Ministra Finansów w interpretacji z dnia [...]r. Nr [...] uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Wskazał, że ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, iż Zainteresowany realizuje dostawy działek, które były wykorzystywane rolniczo (pastwiska), ale miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje możliwość zabudowy jednorodzinnej. Ponadto dokonując dostawy kolejnych działek Zainteresowany wykazał zamiar dokonania transakcji wielokrotnie (powtarzalnie). W konsekwencji zdaniem organu wnioskodawca zobligowany jest opodatkować dostawę działek o nr [...] i [...] podstawową, tj. 22% stawką VAT i odprowadzić stosowną kwotę podatku. Powyższe wynika z faktu, iż Zainteresowany w związku ze sprzedażą działek występuje w roli podatnika podatku VAT, a dostawa działek jest czynnością podlegającą opodatkowaniu, która ze względu na przeznaczenie działek nie może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa R. M. złożył skargę na w/w interpretację wnosząc o jej uchylenie z uwagi na naruszenie art.15 ust.2 oraz art.43 ust.1 pkt 9 ustawy o VAT. W uzasadnieniu powołując się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych wywodził, że sprzedaż majątku prywatnego nie powinna być traktowana jako czynność podlegająca opodatkowaniu VAT. Poniósł także, że w jego ocenie działki mają charakter rolny, z którego nie wynika, że są przeznaczone pod zabudowę. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że Strona nabyła przedmiotową nieruchomość nie tylko na cele osobiste, ale także celem wykorzystywania na pastwiska dla koni. W świetle art.2 pkt 15 ustawy o VAT hodowla i chód zwierząt stanowi działalność rolniczą, a Strona hoduje konie i wykorzystuje także grunty dla tej działalności (wypas koni). Ponadto ma zamiar dokonywania czynności sprzedaży częstotliwie występując w charakterze handlowca. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art.43 ust.1 pkt 9 ustawy o VAT wskazuje, że o charakterze danego gruntu decydować winien odpowiedni zapis w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Skarga okazała się uzasadniona aczkolwiek z innych powodów niż w niej wywiedzione. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.). W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych mieści się m. in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 §1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Prawne podstawy wydania oraz wymogi jakim powinno odpowiadać rozstrzygnięcie organu stanowiące interpretację indywidualną zostały sformułowane w przepisach Ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm.), dalej zwaną w skrócie o.p. I tak też zgodnie z brzmieniem art. 14b § 1 o.p. minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Z kolei art. 14 c § 1 o.p. stanowi, że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. Stosownie do art. 14c § 2 o.p. w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Dla potrzeb niniejszej sprawy wystarczy powiedzieć, że przez stosowanie prawa podatkowego należy rozumieć określenie konsekwencji prawnych określonego w danej sprawie stanu faktycznego. Aby rezultat taki uzyskać musi nastąpić przyporządkowanie danego stanu faktycznego do odpowiedniej normy prawnej zawartej w poszczególnych ustawach podatkowych dotyczących występujących w naszym Państwie podatków. Normy te określają przede wszystkim zakres podmiotowy i przedmiotowy podatku. A więc przede wszystkim należy ustalić pierwszy z podstawowych elementów konstrukcyjnych podatku, czyli podmiot, na który ustawa podatkowa nakłada obowiązek podatkowy. Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, przede wszystkim należy zauważyć, iż wydana interpretacja dotycząca zakwalifikowania czynności sprzedaży działek wydzielonych z gospodarstwa rolnego jako objętych podatkiem VAT, ma charakter negatywny w stosunku do stanowiska przedstawionego przez skarżącego. Sformułowanie przez organ takiej oceny obliguje go jednocześnie do zachowania zaostrzonych warunków przewidzianych dla prawidłowej formy wyrażenia takiej oceny. Zgodnie bowiem z powołanym art. 14c § 2 o.p. obowiązkiem organu – w przypadku negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy – jest zawarcie w swoim rozstrzygnięciu prawidłowego stanowiska oraz jego uzasadnienie. Szczególne wymogi dotyczą także owego uzasadnienia interpretacji, z uwagi na rolę jaką pełni ono w procesie informowania podatnika o prawidłowym stosowaniu przepisów prawa podatkowego. Uzasadnienie to bowiem winno wyjaśnić powody, dla których organ zajął określone stanowisko, a wyjaśnienie to winno zostać sformułowane w taki sposób, aby mogło stanowić jasną, logiczną i rzetelną informację dla podatnika. Warto przywołać poglądy wyrażone w tym zakresie w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 września 2009 r. o sygn. akt I SA/Wr 1102/02 oraz z 25 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 597/09, w których stwierdzono, że "istota interpretacji udzielanej w trybie art. 14b o.p. polega na dokonaniu wykładni przepisów prawa podatkowego, mających zastosowanie w przedstawionym przez stronę we wniosku o wydanie interpretacji stanie faktycznym (...). Ocena ta powinna zawierać wyjaśnienie przesłanek, jakimi kierował się organ tak, a nie inaczej, oceniając konsekwencje prawnopodatkowe przedstawionych przez stronę we wniosku zdarzeń. Stąd też w przypadku interpretacji indywidualnej kluczową rolę pełni jej uzasadnienie, bowiem ono właśnie ma zawierać wyjaśnienie, którego domaga się wnioskodawca i które wobec tego powinno być na tyle jasne i wyczerpujące, by nie pozostawiało wątpliwości tak co do jednoznacznej wykładni przepisu, jak i powodów, dla których w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym organ uznał stanowisko wnioskodawcy za prawidłowe lub nieprawidłowe". Zdaniem Sądu, cechom tym nie odpowiada uzasadnienie zaskarżonej interpretacji. Spór pomiędzy stronami koncentruje się zasadniczo wokół pojęcia podatnika w rozumieniu art.15 ust.1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2004 r., Nr 54, poz.535 ze zm.), zwaną dalej w skrócie ustawą o VAT. Określenie "podatnik" ma zasadnicze znaczenie dla zakresu opodatkowania. O ile bowiem określenie czynności podlegających opodatkowaniu określa zakres przedmiotowy opodatkowania, to pojęcie "podatnik" wskazuje na podmiotowy zakres opodatkowania. W efekcie opodatkowaniu mogą podlegać te czynności, w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. zaistniała czynność określona jako opodatkowana, która została wykonana przez podmiot mający cechę podatnika - w odniesieniu do danej czynności podmiot powinien występować w charakterze podatnika. Kwestia uznania za działalność gospodarczą czynności sprzedaży nieruchomości, które znajdują się w majątku osobistym osoby fizycznej i ulegają zbyciu, została rozstrzygnięta w wyroku składu siedmiu sędziów NSA z 29 października 2007 r., sygn. akt I FPS 3/07, ONSAiWSA 2008/1/8, w którym Sąd - na kanwie sprawy dotyczącej sprzedaży przez osobę fizyczną działek budowlanych - wskazał, w jakich okolicznościach dany podmiot należy uznawać za podatnika VAT. Sąd ten stwierdził, że dla uzyskania takiego statusu nie jest wystarczający sam zamiar dokonywania określonych czynności w sposób częstotliwy. W uzasadnieniu tego stanowiska NSA na wstępie stwierdził, że stosownie do art. 4 ust. 1 VI Dyrektywy podatnikiem jest "każda osoba wykonująca samodzielnie i niezależnie od miejsca zamieszkania działalność gospodarczą, określoną w ust. 2, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności". Treść tego przepisu, co do zasady, odzwierciedla przepis krajowy, którym jest art. 15 ust. 1 ustawy o VAT stanowiący, że "podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności". Zdaniem NSA w składzie poszerzonym różnica pomiędzy regulacją unijną a polską ujawnia się natomiast na tle samej definicji działalności gospodarczej. O ile bowiem zgodnie z art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców i osób świadczących usługi włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą, wykonywaniem wolnych zawodów, a także wykorzystywanie, w sposób ciągły, własności dóbr materialnych lub niematerialnych do celów zarobkowych, o tyle przepis art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, definiując działalność gospodarczą jako wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, operuje zwrotem "również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy". Zwrotu takiego w art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy brak. W art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy zawarto jednak upoważnienie dla Państw Członkowskich do uznania za podatnika każdego, kto okazjonalnie zawiera transakcje związane z działalnością gospodarczą zdefiniowaną w art. 4 ust. 2, w szczególności dotyczące określonych dostaw budynków, części budynków wraz z gruntami oraz dostaw działek budowlanych, przez które to działki VI Dyrektywa rozumieć każe każdą działkę nieuzbrojoną lub uzbrojoną "uznaną za budowlaną przez Państwa Członkowskie". Oznacza to, że użyty w treści art. 15 ust. 2 ustawy o VAT zwrot "również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy", jest wyrazem swoistej realizacji przez polskiego ustawodawcę opcji zawartej w art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy. Realizacja tej opcji nie została przy tym ograniczona wyłącznie do dostaw budynków lub części budynków wraz z gruntem oraz działek budowlanych wymagających zdefiniowania - lecz do wszystkich czynności podlegających opodatkowaniu, które dokonywane sporadycznie w związku z działalnością handlową, usługową lub produkcyjną, są wykonywane przez dany podmiot. Dalej Sąd stwierdził, że okoliczność, że VI Dyrektywa zezwala Państwom Członkowskim na uznanie za podatnika każdego, kto okazjonalnie zawiera transakcje związane z działalnością gospodarczą i że regulacje ustawy o VAT opcję tę realizują w końcowej części art. 15 ust. 2 poprzez odwołanie się do "czynności wykonanej jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy", nie przesądza jednak, że tylko z tego powodu dany podmiot staje się podatnikiem VAT. Zarówno z brzmienia art. 4 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy, jak i art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT wynika bowiem wyraźnie, że warunkiem niezbędnym do uznania danego podmiotu za podatnika VAT jest ustalenie, że działa on niezależnie jako producent, handlowiec, usługodawca, pozyskujący zasoby naturalne, rolnik czy wykonujący wolny zawód. Innymi słowy, jeśli dana czynność wykonana została poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika czy wykonującego wolny zawód, to w świetle art. 4 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy z tytułu wykonania takiej czynności dany podmiot nie może być uznany za podatnika VAT i to bez względu na to, czy czynność tę wykonał jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy, czy też wielokrotnie (podkr. Sądu). NSA podkreślił, że odpowiedź na pytanie, czy dany podmiot w odniesieniu do danej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do konkretnych okoliczności faktycznych danej sprawy. Na marginesie należy zauważyć, że orzeczeniem z 9 marca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny, w sprawie o sygn. akt I FSK 2134/08 w oparciu o art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. U.E. C 115 z 9 maja 2008 r.) postanowił o skierowaniu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego dotyczącego wykładni następujących przepisów prawa wspólnotowego: "Czy do rolnika ryczałtowego w rozumieniu art. 295 ust. 1 pkt 3 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. U.E. z 2006 r. L 347/1, ze zm.), który dokonuje sprzedaży działek służących jego działalności rolniczej, przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego gminy pod zabudowę mieszkaniowo-usługową, a nabytych jako grunty rolne (bez VAT), ma zastosowanie art. 16 tej dyrektywy uznający za dostawę odpłatną jedynie takie przeznaczenie aktywów przedsiębiorstwa na cele prywatne podatnika lub inne niż związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, jeżeli podatek od tych aktywów podlegał w całości lub w części odliczeniu?". Zasady wykładni gramatycznej i funkcjonalnej definicji działalności gospodarczej zawartej w art.15 ust.2 ustawy o VAT prowadzą do wniosku, że działalnością gospodarczą jest nawet pojedyncza czynność, jeżeli wiąże się z nią zamiar wykonywania w sposób częstotliwy (czyli stały i powtarzalny), przy czym czynność ta winna być wykonana przez producenta, handlowca, usługodawcę, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika lub wykonującego wolny zawód. Polski ustawodawca w art.15 ust.2 ustawy o VAT odrębnie zatem potraktował działalność rolników od działalności handlowców definiując pojęcie działalności gospodarczej dla potrzeb VAT. Tymczasem z treści zaskarżonej interpretacji nie sposób jednoznacznie wywnioskować czy organ podatkowy uznał czynności sprzedaży działek wydzielonych z gospodarstwa rolnego za wykonywane w ramach działalności rolnika, handlowca czy też oparł się jedynie na częstotliwości czynności jako samodzielnym kryterium : "Z powyższych okoliczności sprawy wynika zatem, iż Zainteresowany realizuje dostawy działek, które były wykorzystywane rolniczo (pastwiska), ale miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje możliwość zabudowy jednorodzinnej. Ponadto dokonując dostawy kolejnych działek Zainteresowany wykazał zamiar dokonania transakcji wielokrotnie (powtarzalnie). Reasumując, Wnioskodawca zobligowany jest opodatkować dostawę działek o nr [...] i [...] podstawową, tj. 22% stawką VAT i odprowadzić stosowną kwotę podatku. Powyższe wynika z faktu, iż Zainteresowany w związku ze sprzedażą działek występuje w roli podatnika podatku VAT, a dostawa działek jest czynnością podlegającą opodatkowaniu, która ze względu na przeznaczenie działek nie może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy". W odpowiedzi na skargę organ podatkowy z jednej strony wskazał, że okoliczności faktyczne przedstawione przez wnioskodawcę dają podstawę do uznania, że prowadzi on w rozumieniu art.2 pkt 15 ustawy o VAT działalność rolniczą by w konkluzji stwierdzić, że przy sprzedaży działek występuje on w charakterze handlowca bowiem dokonuje czynności sprzedaży z zamiarem ich wykonywania częstotliwie. Uzupełnienie swojego stanowiska dopiero w odpowiedzi na skargę jako spóźnione nie może być brane pod uwagę przez Sąd oceniający przecież stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji. Organ winien zatem biorąc po uwagę wszystkie okoliczności faktyczne opisane we wniosku o interpretację (tj. posiadanie gospodarstwa rolnego, hodowlę koni, wypasanie pastwisk, otrzymywanie dotacji do koni i pastwisk, opłacanie KRUS przez małżonkę Wnioskodawcy oraz wydzielenie z tego gospodarstwa kilku działek i przeznaczenie ich na sprzedaż) dokonać ich jednoznacznej oceny prawnej pod kątem definicji zawartej art.15 ust.2 ustawy o VAT i wskazać czy Skarżący przy dokonywaniu sprzedaży działek działa w charakterze podatnika jako rolnik (sprzedający składnik majątku związanego z działalnością rolniczą), handlowiec (podmiot, który nabył grunty celem odsprzedaży), czy też jako "niepodatnik" tj. osoba fizyczna sprzedająca swój majątek osobisty (prywatny). Dopiero jednoznaczne zajęcie stanowiska w w/w zakresie i jego uzasadnienie pozwolą nie tylko wypełnić dyspozycję art.14c§2 o.p., ale także dokonać Sądowi merytorycznej jego oceny. Ostatecznie należy zauważyć, iż uzasadnienie stanowiska organu, czyniące interpretację ułomną, stanowi również naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, wyrażonej w art. 121 § 1 o.p., a znajdującej zastosowanie na mocy odesłania do tego przepisu poprzez art. 14h o.p. Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów w przypadku wydawania interpretacji indywidualnych winna być bowiem realizowana w tym postępowaniu również poprzez przedstawienie pełnego i przekonującego uzasadnienia stanowiska organu. Konstrukcja tego uzasadnienia w sposób niepozwalający na zrozumienie przesłanek jakimi kierował się organ, nie spełniając wymogów jasnego, logicznego uzasadnienia, tym bardziej nie może prowadzić do realizacji zasady postępowania organów w sposób budzący zaufanie do nich. Z uwagi na powyższe Sąd uznał, iż wydana interpretacja, jako nieodpowiadająca wymogom sformułowanym w art. 14c § 2 o.p. narusza także konstytucyjną zasadę działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa, uznając, iż zaniechanie organu w zakresie pełnego uzasadnienia swego stanowiska doprowadziło do naruszenia tych granic, czyniąc ocenę organu dowolną. Z uwagi na stwierdzone wady wydanego rozstrzygnięcia, tj. naruszenie przepisów formułujących warunki jakim winna odpowiadać interpretacja indywidualna, Sąd odstąpił od kontroli zaskarżonego aktu na gruncie przepisów prawa materialnego, w tym naruszenia przepisów na które powołała się skarżąca. Dopiero bowiem wydanie rozstrzygnięcia odpowiadającego tym wymogom i jego ewentualne zaskarżenie przez stronę zobliguje Sąd do odniesienia się do tych kwestii, czyniąc tę kontrolę zasadną. Na obecnym etapie postępowania prowadzenie kontroli przez Sąd we wskazanym zakresie byłoby bezcelowe. Stosownie do art. 146 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art.3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając, iż wydana interpretacja indywidualna naruszała przepisy prawa procesowego, tj. art. 14c § 2 o.p., na podstawie art. 146 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach znajduje oparcie w treści art. 200 p.p.s.a., a w przedmiocie wykonalności w art.152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło