II OSK 303/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 października 2010 r., II SA/Gl 860/10, o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi M. C., E. B. i A. B. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia, w wyniku wznowienia postępowania, w sprawie dokonania oceny stanu technicznego obiektu postanawia: oddalić skargę kasacyjną 1. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego w Katowicach, w wyniku wznowienia postępowania, uchylił swoje postanowienie z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy z dnia [...] października 2009 r. nr [...] nakładające na współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...] w Częstochowie obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej obiektu, w zakresie wyznaczonego terminu i wyznaczył nowy termin do dnia 31 października 2010 r., jednocześnie utrzymał w mocy postanowienie organu I. instancji w pozostałym zakresie. Organ pouczył strony, że od postanowienia przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w terminie 30 dni od daty jego doręczenia, za pośrednictwem Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego w Katowicach (art.50-54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."). 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 7 października 2010 r., II SA/Gl 860/10, odrzucił skargę M. C., E. B. i A. B., na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego w Katowicach z dnia [...] czerwca 2010 r. Warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach działającego w sprawie jako organ I. instancji jest uprzednie wystąpienie przez stronę skarżącą z zażaleniem do organu administracji publicznej wyższego stopnia, tj. Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie (art.141 § 1 K.p.a.). Postanowienie to zostało oparte na treści art.81c ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2006, nr 156, poz.1118 ze zm.) i przysługuje na nie zażalenie (art.81c ust.3 Prawa budowlanego). Skarżący przed wniesieniem skargi nie wystąpili z zażaleniem, a zatem nie wyczerpali przysługującego im w postępowaniu administracyjnym środka zaskarżenia. Z tego względu skarga jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu (art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a.) 3. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego w Katowicach w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I. instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art.52 § 1 P.p.s.a. w zw. z art.127 § 1 i art.144 § 1 K.p.a. poprzez nietrafne uznanie niedopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej na skutek niewyczerpania drogi odwoławczej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego w uchwale z dnia 15 grudnia 1984 r. III AZP 8/83, w której w uzasadnieniu wskazano: "Jeżeli zaś chodzi o instytucję wznowienia postępowania, to odpowiedź na pytanie, czy decyzja wznawiająca postępowanie jest decyzją pierwszej instancji czy też decyzją ostateczną, od której środek odwoławczy nie przysługuje, nie jest - jak w poprzednio omawianych przypadkach - jednoznaczna. Zależy to od tego, czy postępowanie wznowione zostało przed organem pierwszej instancji, czy też w ostatniej instancji. W pierwszej sytuacji nowa decyzja będzie nieostateczna i zaskarżalna jak każda decyzja, jeżeli zaś postępowanie wznowiono w ostatniej instancji, to nowa decyzja wydana we wznowionym procesie głównym będzie ostateczna. Odmienny wniosek stwarzałby dla stron prerogatywę w postaci dodatkowej instancji, co byłoby niezgodne z konsekwentnie przestrzeganą w kodeksie postępowania administracyjnego zasadą dwuinstancyjności przy rozstrzyganiu indywidualnych spraw". Skarżący organ uznał powyższy pogląd za trafny, wskazując że postępowanie wznowieniowe jest swoistą kontynuacją postępowania zwykłego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art.52 § 1 P.p.s.a.). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy, rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W niniejszej sprawie skarżący kierując się błędnym pouczeniem w przedmiotowym postanowieniu zaskarżyli go do sądu administracyjnego nie wyczerpując uprzednio środka zaskarżenia jakim było zażalenie do organu wyższej instancji – Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Odnoszą się do argumentów powołanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że decyzje wydane w postępowaniu wznowieniowym są decyzjami wydanymi w I. instancji, od których służy odwołanie. "Od decyzji wydanej po wznowieniu postępowania stronie przysługuje odwołanie wnoszone i rozpoznawane według przepisów normujących zwyczajne postępowanie administracyjne stosownie do art. 127-140 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 10 lutego 2010 r. , II GSK 369/09, "Postępowanie toczące się na skutek wniosku o wznowienie jest postępowaniem odrębnym i nie stanowi prostej kontynuacji postępowania zakończonego ostateczną decyzją. Zatem decyzja wydana w trybie art. 151 kpa zapada w pierwszej instancji. Oznacza to, że przysługuje od niej środek odwoławczy. Jeżeli decyzję wydał naczelny organ administracji państwowej, nie przysługuje od niej odwołanie, lecz stosownie do art. 127 § 3 kpa strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy." (postanowienie NSA z dnia 9 lipca 1999 r., I SA 1600/98) "Na decyzję wydaną w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. przysługuje odwołanie, a nie skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego" (wyrok NSA z dnia 27 lipca 1998 r., I SA/Wr 20/97). W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawidłowo zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 października 2010 r. skargę odrzucił. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 w zw. z art. 182 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.