II SA/Sz 265/09

WyrokWSA w Szczecinie2009-06-18

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Henryk Dolecki, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o warunkach zabudowy, oparta na zarzutach dotyczących wad proceduralnych postępowania przed organem pierwszej instancji, może zostać utrzymana w mocy, jeśli wady te nie mają charakteru rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy błędnie zakwalifikował wady proceduralne postępowania organu pierwszej instancji jako rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji o warunkach zabudowy. Wady proceduralne, które nie prowadzą do oczywistej sprzeczności z prawem lub skutków nieakceptowalnych w państwie prawnym, nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własną decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-pensjonatowego. Kolegium uznało, że decyzja Burmistrza rażąco naruszała przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności poprzez wadliwą analizę urbanistyczno-architektoniczną i brak wyczerpania materiału dowodowego. Skarżący W. M. zaskarżył decyzję Kolegium, zarzucając naruszenie przepisów o stwierdzeniu nieważności decyzji i trwałości decyzji ostatecznych, twierdząc, że wady wskazane przez Kolegium miały charakter proceduralny i nie były rażącym naruszeniem prawa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 czerwca 2009r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] r., Nr [...] , stwierdzającą nieważność ostatecznej decyzji wydanej przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r., Nr [.. .] , ustalającą na rzecz skarżącego W. M. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwukondygnacyjnego budynku mieszkalno – pensjonatowego na działce nr, obręb [...] , gm. [...] . W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż poprzedni skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] prawidłowo uznał, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] r. w sposób rażący narusza przepisy prawa, tj. art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Organ odwoławczy wskazał, iż analiza urbanistyczno – architektoniczna wykonana została w sposób wadliwy i w konsekwencji organ bezpodstawnie dokonał kwalifikacji przedsięwzięcia jako spełniającego łącznie pięć warunków, określonych w przepisie art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie popierając swych twierdzeń żadnymi wyjaśnieniami, zatem wbrew dyspozycji przepisu art. 7 i art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nakazującym organowi w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ odwoławczy podał, że bezspornym w sprawie było, iż na terenie objętym inwestycją nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego co oznacza, iż w takich sytuacjach stosowne przepisy określają szczegółowo tryb postępowania, który powinien zostać wyczerpany dla zebrania niezbędnego materiału dowodowego przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy. Organ wskazał, że zgodność z normami prawa powszechnie obowiązującego była tak warunkiem koniecznym, jak i wystarczającym do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podało, że w spornej sprawie zastosowanie znaleźć powinny były przepisy art. 53 ust. 3 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny, które regulują kwestie postępowania wyjaśniającego, w trakcie którego organ rozpatrując wniosek strony zobowiązany jest dokonać analizy dwóch elementów: warunków, zasad zagospodarowania terenu i jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego, w tym m.in. stanu infrastruktury technicznej, ukształtowania terenu i stanu prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Zdaniem organu odwoławczego w postępowaniu dowodowym w sprawie o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy ważne jest bowiem zweryfikowanie istniejącego stanu rzeczywistego z danymi przedstawionymi we wniosku i nie można tego czynić w oderwaniu od istniejącej na tym terenie funkcji, a nadto dokonanie ustaleń, czy i w jakim zakresie zastosowanie znajdą przepisy ustaw szczególnych, m.in. ustawy o ochronie przyrody, Prawo ochrony środowiska, ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych, ustawa o odpadach i o drogach publicznych. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swego stanowiska zwrócił uwagę na fakt, że jedną z ogólnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada załatwiania sprawy w formie pisemnej, sformułowana w przepisie art. 14 Kodeksu postępowania administracyjnego, stąd też nie podzielił poglądu wnioskodawcy o braku przepisu nakazującego sporządzenie analizy urbanistyczno – architektonicznej w formie pisemnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że organ I instancji dopuścił się naruszenia podstawowych zasad postępowania, bowiem prowadząc postępowanie w sprawie, nie zbadał wszystkich okoliczności sprawy, czym rażąco naruszył przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, postępowanie nie zostało poparte wynikami analizy uwarunkowań i zasad zagospodarowania terenu, przeprowadzonej w bardzo ograniczonym zakresie, jak też nie dokonał pozytywnej weryfikacji łącznego spełnienia pięciu warunków sformułowanych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ podał ponadto, że na dołączonych do akt sprawy załącznikach graficznych nie zakreślono granic analizowanego obszaru, którego nie można było powiązać z częścią tekstową wyników analizy, jak również nie rozważył możliwości dopuszczalności budowy osiedla [...] budynków mieszkalno – pensjonatowych w odniesieniu do istniejącej w sąsiedztwie zabudowy. Odnosząc się do twierdzeń wnioskodawcy o zamiarze uzupełnienia przez samą stronę braków w postępowaniu dowodowym, organ odwoławczy wskazał, że podlegająca kontroli decyzja zapadła w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, które ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. Organ podał, że orzekając w nadzwyczajnym trybie posiada jedynie uprawnienia kasacyjne co oznacza, że rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nie istnienia przesłanek z art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w oparciu o dowody zgromadzone przez organ I instancji, nie orzeka natomiast o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, stąd też nie było możliwe "naprawienie" błędów popełnionych przez organ I instancji. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji nie zbadał, czy teren działki, dla której wystąpiono o ustalenie warunków zabudowy, wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze zgodnie z przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Kolegium podało, że przeprowadzenie nakazanej przez ustawodawcę szczegółowej analizy ma na celu umożliwienie określenia cech planowanej przez inwestora zabudowy, która ma być kontynuacją charakteru zabudowy sąsiedniej. Charakter zabudowy w prawidłowo wyznaczonym obszarze analizowanym umożliwia, bowiem określenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestora i w konsekwencji określenie warunków zabudowy zgodne z wnioskiem inwestora. W rozpatrywanej sprawie wyniki analizy nie potwierdziły, które spośród działek sąsiednich będą stanowiły punkt odniesienia do ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy, zaś ustalając parametry i wskaźniki, nie wskazano i nie opisano, jaka funkcja jest funkcją dominującą, jaka zaś uzupełniającą. Choć podane zostały wskaźniki, takie jak powierzchnia zabudowy, szerokość elewacji frontowej, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, rodzaj dachu i ukształtowanie połaci dachowej, kąt nachylenia dachu oraz wysokość kalenicy, to uśredniając je nie wskazano, jakie wartości i z jakich działek gruntu je przyjęto. Nadto organ podał, że wnioskodawca wskazał wydzieloną działkę nr [...] jako dostęp do drogi publicznej, podczas gdy z załącznika graficznego w postaci mapy geodezyjnej i sytuacyjno – wysokościowej nie wynika, aby działka nr [...] była podzielona geodezyjnie. Organ odwoławczy nie uznał, aby polegały na prawdzie twierdzenia wnioskodawcy, co do zapewnienia wystarczającego uzbrojenia terenu działki nr[...] w niezbędne media. Powołując się na przepis art. 61 ust. 1 pkt 3 i art. 52 ust. 1 i 2 oraz przepis art. 2 pkt 13 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) Kolegium wskazało, że skoro teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy nie był uzbrojony, zaś z uwagi na fakt, że wnioskodawca nie przedłożył stosownych umów z właściwą jednostką organizacyjną czy przedsiębiorstwem prowadzącym działalność w zakresie świadczenia usług na dostarczanie mediów, organ I instancji – wbrew przepisowi art. 61 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – nie zbadał czy uzbrojenie działki gruntu jest wystarczające dla konkretnego zamierzenia inwestycyjnego. Organ odwoławczy stwierdził również, że z uwagi na fakt, iż działka nr [...] objęta wnioskiem inwestora znajduje się w obszarze prawnie chronionym, to organ I instancji przed wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy, zobowiązany był uzgodnić planowane przez inwestora przedsięwzięcie z organami wyspecjalizowanymi, czego w rzeczywistości w przeprowadzonym postępowaniu nie uczynił. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., działając przez pełnomocnika, złożył W. M. i wniósł o jej uchylenie w całości, jak również o uchylenie decyzji ją poprzedzającej zarzucając naruszenie przepisów art. 16 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący – powołując się na zasadę ogólną jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego trwałości decyzji ostatecznych oraz treść art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. – stwierdził, że wydana przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] decyzja nie jest dotknięta wadą, która mogłaby stanowić rażące naruszenie prawa i tym samym doprowadzić do stwierdzenia jej nieważności. Skarżący wskazał, że zgodnie z dyspozycją przepisu art. 156 K.p.a., wada ma tkwić w samej decyzji, tymczasem podniesione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wobec decyzji z dnia [...] r. i decyzji z dnia [...] r. zarzuty dotyczą zagadnień czysto proceduralnych, sprowadzających się do tego, że organ I instancji nie zbadał kwestii, które – w ocenie organu odwoławczego – powinien był zbadać i ustalić. Zdaniem skarżącego, wobec wyjątkowego charakteru instytucji stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, która jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w powinno dokonać ustaleń odnoszących się nie tylko do uchybień proceduralnych, ale także ich materialno – prawnych skutków. By stwierdzić, bowiem nieważność decyzji, konieczne jest ustalenie, że sama decyzja – a nie wyłącznie postępowanie poprzedzone jej wydaniem – dotknięta jest wadami kwalifikowanymi, implikującymi skutki, których nie można zaakceptować w praworządnym państwie. Skarżący nie zgodził się z poglądem organu odwoławczego, zgodnie z którym za rażące naruszenie prawa należy uznać takie naruszenie, które ma wpływ na istotę rozstrzygnięcia wskazując jednocześnie w tym zakresie na stanowisko doktryny i orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Według stanowiska prezentowanego przez naukę prawa, jako rażące naruszenie prawa traktuje się takie naruszenie przepisów prawa, które kumulatywnie spełnia trzy następujące przesłanki: 1/ jest naruszeniem oczywistym, nie wynika z przyjęcia jednej z uzasadnionych interpretacji zastosowanego przepisu, lecz polega na ewidentnym naruszeniu przepisu obowiązującego prawa, 2/ dotyczy przepisu, którego zastosowanie nie wymaga zabiegów interpretacyjnych, a więc przepisu, który można zastosować wprost, 3/ prowadzi do skutków, których nie można zaakceptować w praworządnym państwie. Skarżący stwierdził, że ani w decyzji z dnia [...] r., ani też w decyzji z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie wykazało, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r. jest dotknięta choćby jedną z wyżej wymienionych wad, zaś błędne założenie wstępne decyzji organu odwoławczego z dnia [...] r. doprowadziło w rezultacie do wydania przez Kolegium decyzji naruszających nie tylko przepis art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego nadużycie, polegające na nieuzasadnionym jego zastosowaniu w sprawie, ale w konsekwencji także przepis art. 16 §1 K.p.a., statuujący zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Skarżący uważa, że nie sposób traktować jako rażące naruszenie prawa braki w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, okoliczność niesprawdzenia przez organ I instancji zgodności planowanej inwestycji z odrębnymi przepisami, czy nie oznaczenie obszaru poddanego analizie, bowiem wady te nie posiadają wyżej wskazanych cech, a nadto mają charakter wyłącznie proceduralny. W ocenie skarżącego błędne jest stwierdzenie organu odwoławczego, jakoby organ I instancji zaniechał sporządzenia analizy stanu faktycznego i prawnego terenu objętego wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. Skarżący stwierdził, że przepis art. 53 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi o dokonaniu analizy, a nie o jej sporządzeniu, co oznacza, że organ odwoławczy przeinaczył treść powołanego przepisu. Ponadto skarżący podał, że zarzut nie zbadania przez organ I instancji wszystkich istotnych okoliczności sprawy, czym naruszył przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest gołosłowny, bowiem w uzasadnieniu organ odwoławczy nie wskazał, naruszenia konkretnie, którego przepisu dopuścił się w tym względzie organ I instancji, a ponadto stwierdził, iż gdyby nawet przyjąć postawiony zarzut za trafny, to miałby on wyłącznie charakter proceduralny. Skarżący wskazał, że postawiony przez organ odwoławczy zarzut braku uzgodnienia decyzji Burmistrza Gminy [...] z wyspecjalizowanymi organami również jest całkowicie pozbawiony podstaw prawnych. Skarżący podniósł, że Kolegium nie wskazało organu, z którym uzgodnień należało dokonać, jak też nie podało podstawy prawnej uzasadniającej wyrażone stanowisko. Skarżący podał, że teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy położony jest na obszarze [...] Parku Krajobrazowego, w strefie chronionego krajobrazu "[...] ", a także w strefie obszaru Natura 2000 "[..] ". Zgodnie z przepisem art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w takim przypadku organem właściwym do uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy jest wojewoda. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że Wojewoda [...] uzgodnił realizację zamierzonej inwestycji, dla której Burmistrz Gminy [...] wydał w dniu [...] r. decyzję unieważnioną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] . W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [..] wniosło o jej oddalenie z powodu nie istnienia przesłanek do uznania jej niezgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działania administracji pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga okazała się zasadna, ponieważ poprzez wydanie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] r. doszło do naruszenia przepisu prawa mającego wpływ na wynik postępowania. Podstawę prawną wydania zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji stanowi art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W doktrynie przyjmuje się, że istotę rażącego naruszenia prawa trzeba upatrywać w tym, iż powoduje ono zaprzeczenie któregoś z elementów normy prawnej, oraz również w tym, że nie jest ono stopniowalne (patrz. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. B. Adamiak, J. Borkowski. Wydanie 8. Wydawnictwo C. H. Beck. Warszawa 2006r. str. 742). Zasadne jest więc odwołanie się do gradacji wad decyzji administracyjnej i odróżnienie wadliwości decyzji powodujących jej wzruszalność w zwykłym trybie postępowania adminstracyjnego od takich wad, które powodują przez swoje istnienie lub wywoływane skutki nieuchronną konieczność eliminacji decyzji z obrotu prawnego w trybie nadzwyczajnych środków wzruszania decyzji ostatecznych przewidzianych w art. 145 i art. 156 K.p.a. Skutki tej kwalifikacji mają istotne znaczenie, gdyż zastosowanie trybów nadzwyczajnych wzruszania decyzji administracyjnych, jest warunkiem odstąpienia od ogólnie przyjętej w art. 16 ust. 1 K.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnych. W konkluzji należy stwierdzić, że konieczność eliminowania decyzji w trybie stwierdzenia jej nieważności musi dotyczyć ustalenia w niej wad nie jakichkolwiek, ale o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Naruszenia prawa mają charakter rażący w takim przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (patrz. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. B. Adamiak, J. Borkowski. Wydanie 8. Wydawnictwo C. H. Beck. Warszawa 2006r. str. 745-746). Jako rażące kwalifikowane są nie tylko naruszenia przepisów prawa materialnego, lecz także przepisów kompetencyjnych, jak również przepisów procesowych, co oznacza wyjście poza ramy wąsko rozumianego stosunku materialnoprawnego nawiązywanego na podstawie decyzji administracyjnej, ale zawsze podważa to byt prawny decyzji jako ciężko wadliwego aktu rozstrzygającego władczo i jednostronnie o prawach lub obowiązkach jednostki. Przykładowo za "rażące naruszenia prawa", będzie uznawane: oczywiste lub nieprawidłowe zastosowanie zasad ogólnych z ograniczeniem praw stron; oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy a treścią przepisu; naruszenie przepisów o trwałości decyzji, jej sądowej kontroli, dwuinstancyjności; naruszenie podstawy prawnej decyzji niegodzące się z systemem prawa; oczywista sprzeczność z przepisem prawa nie do pogodzenia z założeniami działania organu praworządnego państwa; proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu wskazujące na jawną sprzeczność. Stan prawny sprawy powinien być możliwy do ustalenia na podstawie treści przepisów prawnych bez takich rozbieżności wykładni, które mogą być usunięte tylko na zasadzie wyboru równorzędnych dla siebie rozwiązań prawnych, czyli konsekwencje prawne obowiązywania norm prawnych powinny być w nich wyrażone w sposób dostatecznie precyzyjny dla praktyki ich stosowania w określeniu praw lub obowiązków stron postępowania administracyjnego. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy nie można podzielić zarzutów Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wyrażonego w decyzji z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r., że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] zawierała takie wady, które w myśl powołanych wyżej przepisów oraz przyjętej doktryny i orzecznictwa uznać należałoby za rażąco naruszające prawo, skutkujące wyeliminowaniem tej decyzji z obrotu prawnego. Należy zauważyć, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] ., Nr [...] , ustalająca na rzecz W. M. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwukondygnacyjnego budynku mieszkalno–pensjonatowego na działce nr [...] obręb [...] , Gmina [...] , wydana została w oparciu przepisy ustawy z dnia [...] r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). W zakresie art. 61 ust. 1 tej ustawy organ zobowiązany jest zbadać, czy planowana przez wnioskodawcę inwestycja spełnienia łącznie 5 warunków w tym przepisie wyszczególnionych tj. co najmniej jedna działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej budowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu (tzw. warunek dobrego sąsiedztwa); teren ma dostęp do drogi publicznej; istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia; teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze: decyzja jest zgodna przepisami odrębnymi. Przy założeniu, że wniosek spełnia określone w przepisach warunki organ przystępuje do dalszych czynności, w tym m.in. do sporządzenia na podstawie art. 53 ust. 3 w związku z art. 64 ust 1 powołanej wyżej ustawy analizy zawierającej ocenę stanu faktycznego i prawnego terenu objętego inwestycją, analizę warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że charakter prawny gruntów został w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r. oceniony w sposób uniemożliwiający przyjęcie, że stan prawny i faktyczny gruntów jest nieznany lub przyjęty błędnie. Skoro jednocześnie w samej treści uzasadnienia swej decyzji z dnia [..] r. Kolegium podaje, że w analizowanym obszarze znajdują się tereny zadrzewione, łąka i nieużytek, a nadto znana jest z innych dokumentów klasa gruntów rolnych w tym obszarze. W takiej sytuacji nie sposób przyjąć za Kolegium, że Burmistrz Miasta i Gminy [...] nie sporządził analizy stanu faktycznego i prawnego terenu objętego inwestycją, można jedynie mieć wątpliwości co do stopnia rzetelności tej analizy, co może znaleźć skutki na etapie ubiegania się przez inwestora o przekwalifikowanie gruntów w klasie IV na inne cele niż rolnicze, jednakże nie wyklucza to zupełnie przeznaczenia tej klasy gruntów na inne cele niż związane z rolnictwem. Odnośnie zarzutów stawianych przez Kolegium decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r., o braku sporządzenia analizy istniejącej zabudowy i zagospodarowania terenu, to stwierdzić należy, że faktycznie analiza powinna opierać się na danych, które odnoszą się do zakresu ich funkcji, parametrów, gabarytów i wskaźników do wskazanych przez inwestora parametrów i cech planowanej inwestycji. Nadto zgodnie z przepisem § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), winna się składać z części opisowej i z części graficznej. Sąd zwraca uwagę, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się analiza tekstowa (k. 16-14) odnosząca się nowej zabudowy w obszarze działki nr [..] i zawiera w swej treści określenie cech i funkcji istniejącej zabudowy na obszarze analizowanym, nie można więc podzielić stanowiska Kolegium, że organ we wspomnianym zakresie nie dokonał żadnej oceny i ustaleń przedmiotowej sprawy. Kwestia nie załączenia przez wnioskodawcę załącznika graficznego w postaci mapy zasadniczej w skali 1:1000 ma tym przypadku znaczenie drugorzędne, bowiem w aktach sprawy w załącznikach do projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla W. M. znajdują się kopia mapy sytuacyjno-wysokościowej na której zaznaczona została działka będąca przedmiotem analizy. W aktach znajduje się również mapa przedstawiająca koncepcje zagospodarowania przestrzennego działki nr [...] i działek sąsiednich. Mając wgląd w te mapy i opis znajdującym się w części tekstowej analizy (k. 16-14) Burmistrz Miasta i Gminy [...] miał możliwość ustalenia podstawowych parametrów i cech analizowanego obszaru. Jeśli zaś organ orzekający miał jakąkolwiek wątpliwość, co do ustalenia obszaru analizowanego mógł wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia w tym zakresie dokumentacji. Nie można się jednak zgodzić z założeniem, że organ orzekający w sprawie o warunkach zabudowy nie miał potrzebnej wiedzy, podstawowych danych do tego, aby dokonać analizy istniejącej zabudowy poszczególnych działek położonych w granicach wyznaczonego obszaru. Sąd nie podziela także stanowiska Kolegium o konieczności stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r., z uwagi na niewłaściwą ocenę przez ten organ przedmiotowych [...] wniosków o wydanie [...] decyzji, dotyczących zabudowy jednej działki. Nie można bowiem wykluczyć wydania w tym samym czasie decyzji o warunkach zabudowy dla tej samej działki, jeżeli nie stoi to w sprzeczności z ustaleniami faktycznymi i zapisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i ustaw szczególnych. Inwestor nie zaprzecza, że zakupił grunt w celach komercyjnych, nie wyklucza to sytuacji, że w odpowiednim czasie może on scedować prawa własności udziałów w gruncie nowym właścicielom wraz z określeniem dla nich warunków zabudowy oddzielnie, bez konieczności występowania w tym celu do właściwego organu z wnioskiem o wydanie decyzji tylko dla jednej lub dwóch z [..] działek. Jeżeli wola strony zawarta we wniosku byłaby w tym zakresie inna to niewątpliwie znalazłoby to swoje odzwierciedlenie w postaci złożenia przez inwestora odwołania o decyzji o warunkach zabudowy. Odnośnie stwierdzonych przez Kolegium braku ustaleń, co do sieci zbiorowego zaopatrzenia i ewentualnych zamierzeń inwestora w kosztach partycypacji budowy urządzeń tej infrastruktury to wnioski o rażącym naruszeniu prawa decyzji są zbyt daleko idące. Organ opracowując analizę dotyczącą nowej zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki skarżącego wskazał w informacjach ogólnych na zamiar budowy niezbędnej infrastruktury technicznej. Zakres wniosku inwestora o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dotyczył również budowy niezbędnej infrastruktury technicznej. Inwestor podejmując się tego zamierzenia miał wiedzę i winien liczyć się z ryzykiem poniesienia kosztów wybudowania tych urządzeń. W przypadku, gdy w odpowiednim czasie nie stworzy ku temu warunków, jego zamierzenie inwestycyjne zostanie negatywne zweryfikowane w momencie ubiegania się o decyzję o pozwoleniu na budowę obiektu, który zamierza wybudować na działce nr [...] w miejscowości [...] , Gmina [...] . Z wielkości zapotrzebowań na media zgłoszonych przez inwestora nie wynika, że nie jest możliwe do spełnienia. Kolegium nie wskazało jednocześnie, które ze stosownych umów z przedsiębiorstwem zajmującym się dostarczanie usług w sprawie brakuje i które są bezwzględnie wymagane. Ten sam zarzut należy postawić Kolegium w zakresie stwierdzonych uchybień w postępowaniu wpadkowym odnoszącym się do uzyskania uzgodnień od organów wyspecjalizowanych. Kolegium nie zaprzeczyło, że istnieją w aktach sprawy pozytywne stanowiska organów wyspecjalizowanych, a wskazując konieczność uzyskania brakujących uzgodnień Kolegium nie wskazało którego organu braki te dotyczą. Sąd podziela stanowisko pełnomocnika wynikające z treści skargi z dnia [...] r., że kategoria stwierdzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchybień dotyczy wad proceduralnych, które wystąpiły w postępowaniu administracyjnym przed Burmistrzem Miasta i Gminy [...] zakończonym decyzją z dnia [...] r. w sprawie wydania na wniosek W. M. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Sąd kolejny raz pragnie podkreślić, że ustawodawca w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. posłużył się nieostrym pojęciem "rażącego naruszenie prawa", co wymaga szczególnej staranności w budowaniu tezy, że naruszenie jasnych w treści norm proceduralnych jest rażącym naruszeniem prawa. W przypadku norm prawa materialnego teza ta w zasadzie nie jest kwestionowana, ale w odniesieniu do prawa procesowego, chociażby z uwagi na istnienie trybu wznowienia, tylko niektóre przypadki mogą być kwalifikowane, jako rażące (vide wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 stycznia 2009 r. sygn. akt II GSK 600/08, opublikowany w LEX nr 475235). Wady wskazane przez Kolegium, odnoszące się w istocie do ustalenia braków w zakresie zebranych dowodów, same w sobie nie wykluczały podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia. Stwierdzone wady nie tkwią więc w samej decyzji, ale w aspektach proceduralnych tego postępowania, jak słusznie zauważył to w skardze pełnomocnik strony skarżącej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie wskazało w uzasadnieniu swej decyzji na takie materialno-prawne skutki tych uchybień, które są nie do pogodzenia, albo w rażący sposób są sprzeczne z treścią zapisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i ustaleniami faktycznymi w sprawie. Nie występuje więc w sprawie przypadek wynikający z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., przesądzający, że organ rozstrzygając wniosek W. M. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy błędnie zastosował normę prawną, przy ustalonym stanie faktycznym i w konsekwencji podjął błędne rozstrzygnięcie, którego treść nie da się pogodzić z zasadą praworządności. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w decyzji z dnia [...] r., jak i w ją poprzedzającej z dnia [...] r. dopuściło się naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej. Organ w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, kierując się oceną prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku dokona oceny materiału dowodowego pod kątem, czy treść decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [..] pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisów prawa, a charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Organ ten powinien przede wszystkim rozważyć, czy waga stwierdzonych naruszeń jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji oraz czy jej skutki powodują nieuchronną konieczność eliminacji decyzji z obrotu prawnego. W tych okolicznościach stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł jak sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 w/w ustawy, a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło