I OZ 118/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 877/10 o odrzuceniu skargi kasacyjnej P. M. w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby kandydackiej postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 24 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 877/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną P. M. od wyroku tego sądu z 21 października 2010 r. wydanego w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby kandydackiej. Odrzucając skargę kasacyjną, sąd pierwszej instancji wskazał, że odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu 16 listopada 2010 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru – k. 280 akt sądowych. Następnie 16 grudnia 2010 r. (data stempla pocztowego na kopercie zaadresowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego – k. 332) nadano w Urzędzie Pocztowym skargę kasacyjną od powyższego wyroku, kierując ją bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Została ona przekazana przez Naczelny Sąd Administracyjny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie 21 grudnia 2010 r. (data wpływu skargi do Biura Podawczego WSA w Warszawie). W niniejszej sprawie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu upłynął 16 grudnia 2010 r. Wprawdzie skarga kasacyjna została wniesiona w ostatnim dniu wskazanego terminu, jednak została skierowana bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, co oznacza, że nie została wniesiona do sądu, który wydał zaskarżony wyrok. Powołując art. 177 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej jako p.p.s.a.), WSA w Warszawie podkreślił, że omyłkowe skierowanie skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie usprawiedliwia uchybienia terminu przewidzianego w tym przepisie. W zażaleniu, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, P. M. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu przyznano, że skarga kasacyjna została wysłana przez pełnomocnika do NSA zgodnie z adresem wskazanym na kopercie. Z treści skargi wynikało jednak bezsprzecznie, że jest ona skierowana za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W ocenie skarżącego należy odróżnić oznaczenie adresata w treści dokumentu skargi, od adresata wskazanego na kopercie błędnie opisanej przez pełnomocnika. Ponadto, wszelkie uchybienia nie wynikały z działania strony, lecz jej pełnomocnika. Ponieważ ustanowienie pełnomocnika nie było realizacją uprawnienia skarżącego, lecz wynikało z obowiązku nałożonego przez ustawodawcę (art. 175 p.p.s.a.), zaniedbanie pełnomocnika nie powinno przesądzać o winie strony. Wniesiono również o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Na podstawie art. 177 p.p.s.a., skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej decyduje, przy wnoszeniu pism za pośrednictwem poczty, data nadania w urzędzie pocztowym pisma adresowanego do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W orzecznictwie i doktrynie uznaje się, że omyłkowe skierowanie skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego lub innego wojewódzkiego sądu administracyjnego niż ten, którego orzeczenie zostało zaskarżone, nie usprawiedliwia uchybienia terminowi określonemu w omawianym przepisie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., komentarz do art. 177, teza 6, s. 437-438 i cytowane tam orzecznictwo). W niniejszej sprawie, termin do złożenia skargi kasacyjnej upływał 16 grudnia 2010 r. Pomimo prawidłowego pouczenia (k. 279) została ona jednak wniesiona bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nie do sądu wojewódzkiego. W takiej sytuacji termin jest zachowany jedynie w przypadku, gdy Naczelny Sąd Administracyjny prześle tę skargę do właściwego sądu wojewódzkiego przed upływem terminu do jej wniesienia. Skoro skargę kasacyjną złożono do Naczelnego Sądu Administracyjnego w ostatnim – trzydziestym dniu zakreślonym przez przepisy prawa do jej wniesienia, to przekazanie tej skargi do właściwego sądu wojewódzkiego musiało nastąpić po terminie – w niniejszej sprawie 21 grudnia 2010 r. Skarżący działał przez profesjonalnego pełnomocnika, który podlega dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu radcy prawnego, i od którego można oczekiwać należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu, że należy rozróżnić skutki działania pełnomocnika dla strony w zależności od sposobu ustanowienia (z wyboru, czy z urzędu). Pełnomocnik, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Zaniedbania osób, którymi posługuje się skarżący, obciążają jego samego (por. post. NSA z 28 września 2010 r., I OZ 712/10, czy z 8 listopada 2007 r., II FZ 563/07). Podsumowując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo przyjął, że nie można uznać skargi kasacyjnej za wniesioną w terminie i wydał postanowienie o jej odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.