VII SA/Wa 1442/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant ref. staż. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2010 r. sprawy ze skargi J. N. i R. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. N. i R. N. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną [...] maja 2010r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] kwietnia 2009r. odmawiającą wszczęcia na wniosek J. i R. N. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z [...] grudnia 2004r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie R. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na dz. nr [...] przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ podał, że planowany budynek został usytuowany z zachowaniem odległości od granicy z działką nr ew. [...], o której mowa w §12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. Nr 75 poz. 690). Ponadto wskazano, że inwestycja nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń, zagrożeń czy innych uciążliwości dla działki nr ew. [...]. Jednocześnie wnioskodawcy nie wskazali przepisu, z którego wywodziliby swój interes prawny do kwestionowania decyzji Starosty W. z dnia [...] grudnia 2004r. Co więcej sporna inwestycja nie oddziałuje na środowisko w sposób wymagający przeprowadzenia procedury postępowania w sprawie oddziaływania na środowisko, w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Jak wynika z powyższego brak jest podstaw, aby wyznaczyć obszar oddziaływania obiektu na podstawie odrębnych przepisów, o których mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, niż na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. W związku z powyższym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, że działka nr ew. 5 nie znajduje się w obszarze oddziaływania budynku, którego dotyczy decyzja Starosty W. z dnia [...] grudnia 2004r. Skarżący nie brali również udziału w postępowaniu zakończonym ww. decyzją. Brak jest zatem podstaw dla przyznania J. i R. N. przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli J. i R. N. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji pełnomocnik skarżących zarzucił organowi naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz §12, 13 i 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie a także art. 7, 8, 77 kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna. Należy podkreślić, iż rozstrzygając w postępowaniu administracyjnym organ administracji publicznej zobligowany jest mieć na uwadze słuszny interes obywateli oraz uwzględniać interes społeczny, w szczególności zaś powinien zmierzać do realizacji prawdy obiektywnej. Dlatego też trafność rozstrzygnięcia w każdym wypadku wymaga szczegółowego zbadania i rozważenia wszelkich argumentów, które stanowiłyby podstawę do przyjęcia określonego stanowiska. Wydając decyzję organ jest zobligowany do przestrzegania przepisów kpa, a przede wszystkim do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych w celu wyjaśnienia stanu faktycznego. Zobowiązany jest również do wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 77§1 i art. 80 kpa oraz do uzasadnienia rozstrzygnięcia według wymogów określonych w art. 107§3 kpa. W związku z powyższym sądowa kontrola prawidłowości podjętej decyzji przy zastosowaniu wskazanego na wstępie kryterium legalności, obejmuje w szczególności badanie, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej, a to zarówno przepisów szczegółowych jak i zasad ogólnych określonych w rozdziale drugim działu I kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd kontroluje zatem, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji oraz czy podjęte na ich podstawie rozstrzygnięcie nie wykracza poza granice określone przepisami prawa, innymi słowy nie nosi cech dowolności. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana [...] maja 2010r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] kwietnia 2009r. odmawiającej wszczęcia na wniosek skarżących J. i R. N. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z [...] grudnia 2004r. wydanej w przedmiocie pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu organy obu instancji wydając kontrolowane rozstrzygnięcia naruszyły zasady postępowania administracyjnego, które obowiązują organy również w prowadzonym postępowaniu nadzorczym. Jak wyżej podkreślono kontrolowane decyzje zapadły w postępowaniu nieważnościowym, w którym nie ma zastosowania ogólna reguła wyrażona w art. 61§3 kpa, gdyż organ może odmówić wszczęcia postępowania (art. 157§3 kpa0. Zgodnie z treścią art. 157§3 kpa odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności następuje w drodze decyzji. Przepis ten ma zastosowanie do sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wynika w sposób oczywisty, że wnoszący żądanie nie ma w sprawie interesu prawnego. Postępowanie wyjaśniające poprzedzające odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji może więc dotyczyć jedynie kwestii formalnych. Natomiast w sytuacji, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia określonych czynności, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku wszczętego postępowania nadzorczego, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie (vide: wyrok NSA z 25 kwietnia 2006r. sygn. akt I OSK 725/05 Lex nr 209119). Przy czym w niniejszej sprawie obowiązkiem organu było ustalenie, czy wnioskujący o wszczęcie postępowania nadzorczego małżonkowie J. i R. N. mają interes prawny dla skutecznego wszczęcia tego postępowania biorąc pod uwagę również zarzuty zgłaszane w złożonym przez nich wniosku. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 152 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.