I GSK 344/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-05-08

Skład orzekający: Jan Bała, Magdalena Bosakirska, Urszula Raczkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot, który nie dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodu osobowego, może żądać zwrotu podatku akcyzowego z tytułu tej czynności?
Ratio decidendi
Prawo do zwrotu podatku akcyzowego przysługuje podmiotowi, który w swoim imieniu dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodu osobowego, rozporządzając nim jak właściciel, niezależnie od tego, czy sam dokonał fizycznego przemieszczenia pojazdu. W sytuacji gdy dostawa została dokonana przez nabywcę środkiem własnym, to nabywca, a nie zbywca, jest uprawniony do zwrotu akcyzy. Skarga na decyzję odmowną zwrotu podatku złożona przez podmiot, który nie dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej, jest nieuzasadniona.
Stan faktyczny
Spółka "T. C." złożyła wniosek o zwrot podatku akcyzowego zapłaconego od wewnątrzwspólnotowej dostawy samochodów osobowych, w tym pojazdu marki S., sprzedanego niemieckiemu nabywcy, który odebrał samochód na terenie Polski i przetransportował go do Niemiec własnym środkiem transportu. Organ I instancji odmówił zwrotu podatku, uznając, że dostawa nie została dokonana przez spółkę, lecz przez nabywcę. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA, który uchylił decyzję organu i przyznał zwrot podatku spółce. Dyrektor Izby Celnej złożył skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 25 października 2010 r., sygn. I SA/Gd 790/10, oddalił skargę spółki i zasądził od spółki na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. kwotę 565 zł tytułem kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała (spr.) Sędziowie NSA Magdalena Bosakirska Urszula Raczkiewicz Protokolant Patrycja Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 25 października 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 790/10 w sprawie ze skargi T. C. Spółki z o.o. w P. obecnie A. C. P. Spółka z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od A. C. P. Spółki z o.o. z siedzibą w P. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. kwotę 565 (pięćset sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem kosztów postępowania. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 października 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 790/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uwzględnił skargę "T. C." Spółki z o.o. z siedzibą w P. (obecnie, po zmianie nazwy, A. C. P. Sp. z o.o. z siedzibą w P.) i uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], o odmowie zwrotu podatku akcyzowego. Ponadto, Sąd określił, że uchylona decyzja nie może być wykonana, a także zasądził od organu administracji na rzecz skarżącej 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. I Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia. W dniu [...] grudnia 2009 r. "T. C." Spółka z o.o. wystąpiła do Naczelnika Urzędu Celnego w G. z wnioskiem o zwrot podatku akcyzowego zapłaconego od wewnątrzwspólnotowej dostawy trzech samochodów osobowych w tym S. o nr nadwozia [...], który jest przedmiotem niniejszego postępowania, w łącznej wysokości 3 880 zł. Jako podstawę swojego żądania spółka wskazała art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11, ze zm.; dalej powoływana jako "u.p.a. z 2008 r.") oraz przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 lutego 2009 r. w sprawie zwrotu akcyzy od samochodu osobowego (Dz. U. Nr 32, poz. 246, ze zm.; dalej powoływane jako "rozporządzenie MF z dnia 24 lutego 2009 r."). Z załączonych przez spółkę dokumentów i oświadczeń, w tym oświadczenia o wywozie nowego środka transportu poza terytorium Polski, wynikało, że wskazany wyżej samochód marki S. został sprzedany w dniu [...] maja 2009 r. niemieckiej firmie, przy czym nabywca odebrał samochód na terenie Polski (w Sz.), a następnie przetransportował zakupiony pojazd do Niemiec. Decyzją z dnia [...] marca 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego w G. odmówił wnioskodawcy zwrotu akcyzy z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodu osobowego S. o nr nadwozia [...]. Powołując się na treść art. 107 ust. 1 u.p.a. z 2008 r., organ I instancji stwierdził, że zwrot akcyzy przysługuje podmiotowi dokonującemu dostawy wewnąrzwspólnotowej. Organ uznał, że skoro pojazd został wywieziony poza granice Polski przez niemieckiego nabywcę, zatem to nie wnioskująca spółka dokonała dostawy wewnątrzwspólnotowej i wobec tego nie przysługuje jej zwrot akcyzy. Wnioskująca spółka złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez dokonanie przez organ błędnej wykładni art. 107 ust. 1 u.p.a. z 2008 r. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Dyrektor Izby Celnej w G. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że skoro w momencie przemieszczania samochodu osobowego z terytorium kraju na terytorium Niemiec to klient-odbiorca dysponował już prawem rozporządzania samochodem jak właściciel, to dokonaną transakcję należało potraktować jako sprzedaż w kraju. Zdaniem organu, dokonana na terenie kraju sprzedaż samochodu osobowego obywatelowi państwa członkowskiego nie jest wewnąrzwspólnotową dostawą zdefiniowaną w art. 2 ust. 1 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. skargę na decyzję organu odwoławczego. Skarżąca zarzuciła w szczególności naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 107 w związku z art. 2 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. oraz § 2 rozporządzenia MF z dnia 24 lutego 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uwzględnił skargę, uchylając zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zwrot podatku – w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotwej – jest instytucją, która ma urzeczywistnić funkcjonowanie podstawowej zasady jednokrotnego poboru podatku akcyzowego, jeżeli od wyrobu niezharmonizowanego akcyza została zapłacona na terenie kraju. Wobec tego - aby umożliwić podmiotom dokonującym dostawy na terytorium państwa członkowskiego ubieganie się o zwrot akcyzy zapłaconej na terytorium kraju - ustawodawca wprowadził uregulowania zawarte w art. 77 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257, ze zm.; dalej powoływana jako "u.p.a. z 2004 r.") i art. 107 u.p.a. z 2008 r. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, przedmiotem sporu między stronami jest możliwość ubiegania się o zwrot podatku akcyzowego w sytuacji, gdy wewnątrzwspólnotowa dostawa samochodu osobowego została dokonana środkiem własnym nabywcy tego towaru, a nie środkiem jego dostawcy. Podzielając poglądy wyrażone w wyroku NSA z dnia 3 kwietnia 2008 r. o sygn. akt I FSK 333/07, Sąd pierwszej instancji uznał, że podatnik podatku akcyzowego, dokonujący dostawy wewnątrzwspólnotowej z użyciem środka transportu nabywcy wyrobów akcyzowych lub przewoźnika albo spedytora działającego na zlecenie nabywcy, jest podmiotem, który dostarczył wyroby akcyzowe niezharmonizowane i jednocześnie jest uprawniony do żądania zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego na terytorium kraju, pod warunkiem że nastąpi przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium RP na terytorium państwa członkowskiego udokumentowane w sposób wskazany w art. 77 ust. 2 u.p.a. z 2004 r. (art. 107 ust. 3 u.p.a. z 2008 r.). W ocenie Sądu, teza taka jest uprawniona, gdyż ani art. 77 u.p.a. z 2004 r., ani też art. 107 u.p.a. z 2008 r. nie zawierają żadnych ustaleń co do kwestii środka transportu. W konkluzji Sąd pierwszej instancji uznał, że nie można zgodzić się z poglądem organów podatkowych, iż z uwagi na fakt wywozu przedmiotowego samochodu przez kontrahenta niemieckiego poza granicę RP, to nie skarżąca dokonała dostawy wewnątrzwspólnotowej i że w związku z tym nie przysługuje jej zwrot akcyzy. W efekcie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego i wobec tego uchylił to rozstrzygnięcie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako "p.p.s.a."). Jednocześnie Sąd zobowiązał organ odwoławczy do uwzględnienia przy ponownym rozpoznaniu sprawy wykładni przepisów prawa materialnego dokonanej w wyroku. II Skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji złożył Dyrektor Izby Celnej w G. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Organ podatkowy wnoszący skargę kasacyjną zarzucił zaskarżonemu wyrokowi: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie: a) art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez dokonanie niewłaściwej oceny stanu faktycznego sprawy przyjmując jako element stanu faktycznego okoliczność, że skarżąca spółka dokonała dostawy wewnąrzwspólnotowej pojazdu samochodowego, b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nie wzięcie pod uwagę i nie rozważenie przez Sąd pierwszej instancji przedstawionego w sprawie stanowiska Dyrektora Izby Celnej w G. oraz brak jednoznacznego wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku, c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 107 ust. 1 i 2 oraz art. 2 ust. 1 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. poprzez uznanie, że zaistniały podstawy do uchylenia decyzji; 2) naruszenie prawa materialnego – art. 107 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że podmiot, który nie dokonuje dostawy wewnątrzwspólnotowej pojazdu samochodowego ma prawo ubiegać się o zwrot podatku akcyzowego z tytułu tej czynności. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej stwierdził, że z uzasadnienia wyroku nie wynika, by Sąd pierwszej instancji brał pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy argumenty przedstawione przez Dyrektora Izby Celnej w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę. Sąd pierwszej instancji wadliwie również przyjął, że okolicznością bezsporną w sprawie jest fakt dokonania przez skarżącą spółkę dostawy wewnątrzwspólnotowej, podczas gdy właśnie kwestia oceny kto jest podmiotem, który dokonał dostawy wewnatrzwspólnotowej samochodu jest kwestią sporną i rzutującą bezpośrednio na odmowę dokonania zwrotu podatku akcyzowego. Zdaniem kasatora, wykładnia językowa art. 107 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. prowadzi do wniosku, że sprzedawca dokonujący na terenie kraju sprzedaży samochodu nabywcy (obywatelowi państwa członkowskiego) i wydający tenże pojazd nabywcy nie dokonuje dostawy wewnatrzwspólnotowej, ale czynność ta jest sprzedażą krajową. Również wykładnia celowościowa tych przepisów prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza istoty opodatkowania podatkiem akcyzowym samochodów osobowych (jednokrotności opodatkowania), bowiem w przypadku, gdyby o zwrot podatku wystąpił nabywca pojazdu, który faktycznie dokonał jego dostawy wewnątrzwspólnotowej, to taki zwrot zostałby dokonany. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organu administracji skarżąca spółka wniosła o oddalenie środka odwoławczego złożonego przez Dyrektora Izby Celnej, a także o zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pełnomocnik spółki poinformował również, że skarżąca zmieniła firmę, która obecnie brzmi A. C. P. Spółka z o.o. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest uzasadniona. Na wstępie wskazać należy, że stan faktyczny w sprawie jest niesporny: polska spółka sprzedała niemieckiemu nabywcy samochód osobowy w dniu [...] maja 2009 r. (data faktury), a następnie niemiecki nabywca tego samego dnia odebrał kupiony pojazd i własnym transportem (na lawecie) wywiózł go do Niemiec. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa procesowego nie zwalczają sposobu przeprowadzenia postępowania dowodowego, dokonanych ustaleń, ani też sposobu sporządzenia uzasadnienia wyroku, a jedynie podważają kwalifikację prawną tego, co zostało niewadliwie ustalone i opisane tj. uznania przez Sąd pierwszej instancji, że to sprzedawca a nie nabywca dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej uprawniającej go do zwrotu podatku akcyzowego. Tak sformułowane zarzuty procesowe mają w istocie charakter materialnoprawny, nie zaś procesowy, bowiem z ich treści wynika, że co do zastosowanych procedur kasator nie ma zastrzeżeń. W ocenie składu orzekającego, kwestionowanie poglądów Sądu pierwszej instancji dotyczących wykładni prawa materialnego poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest trafne. Powołany przepis wskazuje na obligatoryjne elementy uzasadnienia wyroku i nie służy do zwalczania poglądów wyrażonych w tym uzasadnieniu. W sprawie niniejszej uzasadnienie wyroku zawiera wszystkie wymagane elementy, a także wyraźnie wskazuje podstawę prawną rozstrzygnięcia tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w powiązaniu z art. 107 u.p.a. z 2008 r., zatem zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jest nietrafny. Z kolei, wskazany jako naruszony art.133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Nie ma żadnych wątpliwości, że w sprawie niniejszej Sąd pierwszej instancji tak uczynił i kasator faktu tego nie kwestionuje. Zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. jest zatem nieusprawiedliwiony. W tym stanie rzeczy wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za nieuzasadnione. Za uzasadnione uznać należy natomiast zarzuty naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię. Sąd pierwszej instancji, uchylając zaskarżoną decyzję o odmowie zwrotu podatku akcyzowego, powołał się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. i zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz zaprezentował organowi własną wykładnię art. 107 ust. 3 u.p.a. z 2008 r. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 8 tej ustawy. Wykładnia powołanych przepisów prawa dokonana przez Sąd pierwszej instancji jest błędna. Przede wszystkim przypomnieć należy, że dostawa wewnątrzwspólnotowa, to zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 8 u.p.a. z 2008 r. przemieszczenie wyrobów akcyzowych lub samochodów osobowych z terytorium kraju na terytorium państwa członkowskiego. Zatem, jak wynika z powołanego przepisu, samo przemieszczenie samochodu osobowego stanowi dostawę wewnątrzwspólnotową (wywóz). Zgodnie z art. 100 ust. 1 u.p.a. z 2008 r. przedmiotem opodatkowania akcyzą w przypadku samochodu osobowego jest import samochodu niezarejestrowanego wcześniej w kraju, a także nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu niezarejestrowanego wcześniej w kraju (przywóz) oraz pierwsza sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju. Jak wynika z powyższego, dostawa wewnątrzwspólnotowa (wywóz) nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, podatkowi temu podlega natomiast nabycie wewnątrzwspólnotowe i import (przywóz). Zgodnie z art. 100 ust. 3 u.p.a. z 2008 r. zasadą jest, że jeżeli w stosunku do samochodu osobowego powstał obowiązek podatkowy w związku z wykonaniem jednej czynności podlegającej opodatkowaniu, to obowiązek ten nie powstaje na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu, jeżeli kwota akcyzy została zadeklarowana lub określona w należnej wysokości. Podatek akcyzowy jest bowiem podatkiem jednofazowym i płacony jest jeden raz przy pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu. Jak wynika z powyższego, podmiot, który importuje samochód osobowy lub dokonuje nabycia wewnątrzwspólnotowego staje się z tego tytułu podatnikiem podatku akcyzowego, a jego obowiązek podatkowy powstaje z dniem określonym w art. 101 ust. 1 i ust. 2 u.p.a. z 2008 r. Dalej wskazać należy, że podatek akcyzowy - jako podatek konsumpcyjny - jest podatkiem pośrednim, stanowiącym element kalkulacyjny ceny za wyroby akcyzowe, co oznacza, że faktycznym podmiotem ponoszącym ciężar opodatkowania akcyzą jest ostateczny konsument, a nie podmiot, który był obowiązany do naliczenia i zapłaty tego podatku (por. S. Parulski, Komentarz do art. 1 ustawy o podatku akcyzowym, pkt 4, Lex 2010). Mając na uwadze rozważania powyższe można przystąpić do wykładni art. 107 u.p.a. z 2008 r. Zgodnie z art. 107 ust. 1 u.p.a. z 2008 r. podmiotowi, który nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel i który dokonuje dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju (...) samochodu osobowego, od którego akcyza została zapłacona na terytorium kraju (...) przysługuje zwrot akcyzy (...). Zgodnie z art. 107 ust. 3 u.p.a. z 2008 r. podmiot ten obowiązany jest posiadać dokumenty potwierdzające dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu, w szczególności dokumenty przewozowe, celne, fakturę i specyfikację dostawy oraz inne dokumenty handlowe związane z dostawą wewnątrzwspólnotową albo eksportem. Do wniosku o zwrot akcyzy dołącza się dowód zapłaty akcyzy lub fakturę z wykazaną kwotą akcyzy oraz dokumenty potwierdzające dostawę wewnątrzwspólnotową lub eksport. Jak wynika z powyższego, uprawnionym do żądania zwrotu akcyzy od samochodu osobowego przy dostawie wewnątrzwspółnotowej jest podmiot, który: 1/ nabył prawo rozporządzania samochodem jak właściciel, 2/ dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej, 3/ wykazał, że akcyza od samochodu została w kraju zapłacona. Ostatnią okoliczność uprawniony do żądania zwrotu akcyzy wykazuje dołączając do wniosku o zwrot dowód zapłaty akcyzy lub fakturę z wykazaną kwotą akcyzy. Żądający zwrotu akcyzy dołącza także do wniosku dokumenty potwierdzające dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej (albo eksportu). Zauważyć należy, że zgodnie z art. 107 ust. 1 u.p.a. z 2008 r. zwrot akcyzy przysługuje podmiotowi, który nabył prawo rozporządzania samochodem jak właściciel także wtedy, gdy dostawa wewnątrzwspólnotowa została dokonana w jego imieniu przez inny podmiot. Posłużenie się innym podmiotem do wykonania dostawy, w imieniu podmiotu dokonującego dostawy, nie ma żadnego wpływu na określenie podmiotu uprawnionego do zwrotu akcyzy, bowiem uprawnionym do zwrotu akcyzy jest zawsze ten podmiot, w którego imieniu dostawa została zrealizowana. Zatem uprawnionym do zwrotu akcyzy jest ten, kto mając prawo rozporządzania pojazdem jak właściciel zlecił jego przewiezienie np. spedytorowi, przewoźnikowi, a nawet nabywcy (jeżeli stanowiło to element umowy sprzedaży), realizując w ten sposób dostawę wewnątrzwspólnotową. W świetle cytowanych przepisów, uprawnienie do zwrotu akcyzy nie jest związane z samą zapłatą podatku akcyzowego, tylko z dostawą wewnątrzwspólnotową wyrobu akcyzowego. Każdy kto takiej dostawy dokonuje jest uprawniony do zwrotu akcyzy. Uprawnionym jest zatem ten podmiot, który rozporządzając samochodem jak właściciel dokonał w swoim imieniu dostawy wewnątrzwspólnotowej przy pomocy własnych lub cudzych środków transportu. Nie jest zatem uprawnionym do zwrotu akcyzy spedytor lub przewoźnik działający na zlecenie jednej ze stron. Zaznaczyć należy, że jeżeli dostawy wewnątrzwspólnotowej dokonuje podmiot, który był podatnikiem podatku akcyzowego, to do wniosku o zwrot akcyzy dołącza dowód zapłaty podatku akcyzowego na terytorium kraju, zaś jeżeli dostawy wewnątrzwspólnotowej dokonał inny podmiot, który poniósł ekonomiczny ciężar tego podatku w cenie samochodu, to do wniosku o zwrot akcyzy dołącza fakturę nabycia samochodu z wykazaną kwotą akcyzy (art. 107 ust. 4 u.p.a. z 2008). Reasumując stwierdzić należy, że prawo do zwrotu akcyzy wiąże się nie z jej naliczeniem i zapłatą, tylko z dokonaniem we własnym imieniu dostawy wewnątrzwspólnotowej towaru akcyzowego, od którego akcyza została zapłacona w kraju. W tym stanie rzeczy uznać należy za błędną wykładnię art. 107 u.p.a. z 2008 r. zaprezentowaną w zaskarżonym wyroku, a opierającą się w głównej mierze na wyroku NSA z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt I FSK 333/07, wydanym w innym stanie prawnym tj. na gruncie art. 77 u.p.a. z 2004 r. zawierającego odmienne uregulowania. Przenosząc rozważania powyższe na grunt sprawy niniejszej zauważyć należy, że jest niesporne, iż skarżąca spółka zapłaciła podatek akcyzowy z tytułu importu, a następnie sprzedała samochód na rzecz firmy niemieckiej. Nabywca ten w dacie nabycia przejął władztwo nad pojazdem i swoimi środkami transportu i na swój koszt przemieścił pojazd z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego. W tej sytuacji zasadny jest wniosek, że nabywca pojazdu po przejęciu go od zbywcy i objęciu w posiadanie, rozporządzał nim jak właściciel w rozumieniu art. 107 ust. 1 u.p.a. z 2008 r. Trafny jest także wniosek, że więź faktyczna i prawna zbywcy z pojazdem ustała po przekazaniu go nabywcy do przetransportowania na terytorium innego państwa członkowskiego środkami nabywcy i na jego koszt, zaś przemieszczenie samochodu z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego (czyli dostawa wewnątrzwspólnotowa) było dokonane przez nabywcę we własnym imieniu. Zatem prawo do żądania zwrotu akcyzy służyło podmiotowi, który w swoim imieniu dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej, czyli w sytuacji sprawy niniejszej – nabywcy samochodu, który rozporządzając nim jak właściciel, swoimi środkami, w swoim imieniu i na swój koszt przewiózł go do Niemiec. W tym stanie rzeczy odmowa zwrotu podatku akcyzowego podmiotowi, który nie dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej nie naruszała prawa, zaś skarga na decyzję o odmowie zwrotu podatku akcyzowego zbywcy pojazdu, który nie dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej – była nieuzasadniona. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie rozpoznał skargę i w konsekwencji orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 209 p.p.s.a. w związku z art. 203 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło