II SA/Rz 404/10
WyrokWSA w Rzeszowie2010-10-28
Skład orzekający: Maria Piórkowska, Magdalena Józefczyk, Ewa Partyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, powołując się na toczące się postępowanie o zniesienie współwłasności nieruchomości, na której ma być prowadzona sprzedaż?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko z powodu toczącego się postępowania o zniesienie współwłasności nieruchomości. Kwestia zarządu rzeczą wspólną, w tym zgoda na prowadzenie działalności gospodarczej, jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego, a dopiero brak zgody lub spór w tym zakresie może stanowić zagadnienie prejudycjalne. W przypadku braku takiej przeszkody, organ powinien kontynuować postępowanie i merytorycznie rozstrzygnąć sprawę.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę H. S., D. S. i W. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Zawieszenie nastąpiło z uwagi na toczące się postępowanie o zniesienie współwłasności nieruchomości, na której miał być prowadzony punkt sprzedaży. Skarżący zarzucili naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., twierdząc, że postępowanie o zniesienie współwłasności nie jest zagadnieniem wstępnym dla sprawy zezwolenia na sprzedaż alkoholu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta. Sąd stwierdził również, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Piórkowska Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ SO (del.) Ewa Partyka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. sprawy ze skargi H. S., D. S. i W. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
II SA/Rz 404/10
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowanie administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwana dalej w skrócie k.p.a.) zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2008r. Nr [...] o wydaniu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży wydanym dla przedsiębiorcy A Sp. z o.o. Spółka komandytowa ul. [...] w P. w lokalu usytuowanym przy ul. [...] w P. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sprawy z wniosku B. C. o zniesienie współwłasności, prowadzonego przez Sąd Rejonowy w P. Wydział I Cywilny.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli H. S., W. S. oraz D. S. i zarzucili rażące naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy zależy od wyniku sprawy o zniesienie współwłasności. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienie i merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, gdyż postanowienie o zniesienie współwłasności nie pozbawi ich przymiotu strony. Wskazali, że pełnomocnik wnioskodawcy wprowadził organ w błąd, a postępowanie prowadzone jest na jego korzyść.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO), działając na podstawie art. 123 § 1, wzw. z art. 125 § 3 i art. 138 § 1 ust. 1 (winno być pkt 1) k.p.a., utrzymało w mocy wymienione na wstępie postanowienie.
W uzasadnieniu SKO wskazując na dotychczasowy przebieg postępowania oraz toczące się przed sądem powszechnym postępowanie o zniesienie współwłasności spornej nieruchomości uznało, że końcowe orzeczenie sądu powszechnego będzie miało istotne znaczenie dla końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23.11.1994 r., sygn. III ARN 55/94 (OSNAPiUS 1995 nr 7 poz. 83) organ wskazał, iż dowolność traktowania ustaleń faktycznych może dotyczyć tylko niekompletnego materiału dowodowego. Zarzut dowolności wykluczają ustalenia dokonane w całości materiału dowodowego, zgromadzonego i rozpatrzonego kompleksowo.
Organ stwierdził, że nie doszło do naruszenia art. 97 k.p.a. , chybiony jest zarzut stronniczego prowadzenia postępowania i wprowadzenia organu w błąd, bowiem postanowienie Sądu Rejonowego w P. z dnia [....].04.2009 r., sygn. [...] jest postanowieniem wstępnym, którym uznano żądanie zniesienia współwłasności nieruchomości położonej przy ul. [...] w P. za usprawiedliwione co do zasady, lecz nie dokonano ostatecznego zniesienia współwłasności.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na ww. postanowienie złożyli H. S., W. S. oraz D. S. i wnieśli o jego uchylenie. Zarzucili obrazę art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez przyjęcie, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku toczącego się przed sądem powszechnym postępowania o zniesienie współwłasności. Podnieśli, iż sprawa ta nie ma znaczenia dla rozpoznania ich wniosku o wznowienie postępowania, gdyż jako współwłaściciele 4/6 niewydzielonej części nieruchomości posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. i powinni brać udział w postępowaniu o wydanie decyzji zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu znajdującym się przy ul. [...] w P. Wskazali, iż w nieruchomości budynkowej znajduje się lokal użytkowy będący w posiadaniu B. C., która wynajęła ten lokal, bez zgody większości współwłaścicieli na rzecz przedsiębiorstwa A Sp. z o.o. Spółka komandytowa w P. Przedsiębiorstwo to prowadzi sprzedaż napojów alkoholowych, a skarżący jako współwłaściciele nieruchomości nie brali udziału w postępowaniu o wydanie decyzji zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych. H. S., W. S. oraz D. S. wskazali, iż firma A korzysta wbrew ich woli z ich własności, czym narusza art. 201 i art. 204 K.c., a oni sami nie wyrażają zgody na sprzedaż napojów alkoholowych w tym lokalu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej w skrócie p.p.s.a.).
Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Poddawszy takiej kontroli zaskarżone postanowienie Sąd doszedł do przekonania, że organy naruszyły przepis art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 7 i 77 k.p.a., co wyczerpuje przesłanki uchylenia kwestionowanego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., który jest podstawą prawną zaskarżonego postanowienia, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie administracyjne gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne, o jakim mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowi materialnoprawną przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania jurysdykcyjnego, której usunięcie warunkuje merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Zagadnienie to w pierwszym rzędzie musi dotyczyć kwestii materialnoprawnej, która warunkuje wyznaczenie konsekwencji normy prawnej dla indywidualnej sytuacji i determinuje tym samym treść merytorycznego rozstrzygnięcia (wyrok WSA w Krakowie z dnia 20.04.2009r. sygn. akt II SA/Kr 132/09 teza 1; LEX nr 550496).
W judykacyjnym postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada w myśl, której organ obowiązany jest rozstrzygać sprawę administracyjną z uwzględnieniem wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych istniejących w chwili orzekania. Zaistnienie niezbędnej sfery faktów i sfery okoliczności prawnych obliguje organ administracji do podjęcia rozstrzygnięcia nawet wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo zmiany tych okoliczności w przyszłości.
Przyczyną zawieszenia postępowania wskazaną przez organy orzekające jest toczące się postępowanie o zniesienie współwłasności w częściach niewydzielonych. Jednakże rozstrzygnięcie, jakie zapadnie w przyszłości, nie stoi na przeszkodzie kontynuowania postępowania w sferze zrealizowania przesłanki warunkującej skuteczne złożenie wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, o której mowa w art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007r. nr 70, poz. 1982 ze zm.), poprzez dołączenie pisemnej zgody właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Uzyskanie zgody przez wnioskodawcę ma charakter formalny i dotyczy sytuacji, gdy punkt sprzedaży napojów alkoholowych mieści się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym niebędącym własnością ani współwłasnością wnioskodawcy. Z tej racji wnioskodawca winien do wniosku dołączyć zgodę właściciela budynku wielorodzinnego Natomiast, gdy nieruchomość, na której ma znajdować się miejsce sprzedaży napojów alkoholowych stanowi współwłasność, to kwestie zgody właściciela - zarządu rzeczą wspólną -regulują przepisy szczególne, które organ administracji winien mieć na uwadze (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 maja 2008r. sygn. akt II SA/Po 613/07 LEX nr 507792). Przepisy, które należy w takiej sytuacji zastosować znajdują się w Kodeksie cywilnym, Księdze Drugiej, Tytuł I, Dział IV Współwłasność.
Powyższe pokazuje, że kwestia zniesienia współwłasności nieruchomości nie tamuje prowadzenia postępowania, bo istnieją przepisy, które jednoznacznie regulują zarząd nieruchomością wspólną. Dopiero w przypadku braku zgody, można wystąpić na drogę sadową celem uregulowania zarządu rzeczą wspólną i wtedy istotnie powstanie zagadnienie prejudycjalne. W rozpoznawanej sprawie nie istnieje przeszkoda do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej we wznowionym postępowaniu.
Organ błędnie i bez dokładnego wyjaśnienia stanu tak faktycznego i prawnego przyjął istnienie podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Mając na względzie przedstawiony Stan rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 p.p.s.a Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
W ponownie prowadzony postępowa organ uwzględni ocenę prawną zawarta w uzasadnieniu niniejszego wyroku w zakresie możliwości dalszego prowadzenia postępowania, o ile nie uległ zmianie stan faktyczny sprawy po wniesieniu skargi do Sądu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło