III SA/Lu 386/10
WyrokWSA w Lublinie2010-10-28
Skład orzekający: Marek Zalewski, Ewa Ibrom, Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika drogowego za naruszenie warunków zezwolenia, polegające na zatrzymaniu się poza wyznaczonym przystankiem i niezakończeniu kursu zgodnie z rozkładem jazdy, jest zgodne z prawem, nawet jeśli kierowca twierdzi, że zatrzymał się z powodu awarii pojazdu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Kara pieniężna została nałożona prawidłowo za naruszenie warunków zezwolenia, które obejmowały niewłaściwą realizację rozkładu jazdy poprzez zatrzymanie się poza przystankiem w celu zabierania i wysadzania pasażerów oraz niezakończenie kursu zgodnie z rozkładem. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność administracyjną za naruszenia ponosi przedsiębiorca, a nie kierowca, i że przedsiębiorca odpowiada również za działania osób, którymi się posługuje. Przepisy art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, dotyczące braku wpływu na powstanie naruszenia, nie znalazły zastosowania, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie miał wpływu na powstałe naruszenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika drogowego A. K. za naruszenie warunków zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego. Kontrola wykazała, że kierowca zatrzymał się na przystanku nieujętym w rozkładzie jazdy i poza przystankiem w celu zabierania i wysadzania pasażerów, a także nie zakończył kursu zgodnie z rozkładem. Przewoźnik odwołał się od decyzji, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zebrania materiału dowodowego i niepoinformowanie kierowcy o prawach podczas kontroli. Organy administracji utrzymały karę pieniężną w mocy, uznając zarzuty za bezzasadne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Referent stażysta Joanna Szopa, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie warunków zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 93 ust. 1 i ust. 3, art. 92 ust. 4, art. 92a ust. 4, art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. g), art. 18b ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 3 oraz pkt 2.2.2 i pkt 2.2.3 Załącznika ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po rozpatrzeniu odwołania A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą H. – B. Transport Samochodowy Publiczny utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa z dnia [...] kwietnia 2010r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 3500 zł i nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy:
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009r. organ pierwszej instancji postanowił przeprowadzić kontrolę firmy skarżącego w zakresie zgodności wykonywania transportu drogowego z przepisami ustawy o transporcie drogowym i warunkami udzielonego zezwolenia z dnia [...] marca 2004r. (wydanego z up. Marszałka Województwa ) na linię komunikacyjną K. D. – W., w okresie 60 dni od daty otrzymania postanowienia.
W dniu [...] sierpnia 2009r. przeprowadzono zaplanowaną kontrolę. W jej wyniku stwierdzono naruszenia warunków zezwolenia, które polegały na niewłaściwej realizacji rozkładu jazdy przez zatrzymanie się na przystanku nie ujętym w obowiązującym rozkładzie jazdy i poza przystankiem w celu zabierania i wysadzania pasażerów oraz braku zakończenia realizacji kursu z W. do K. D. na przystanku końcowym w K. D.zgodnie z obowiązującym rozkładem jazdy.
Zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2009r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie i wezwał skarżącego w trybie art. 90 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, do niezwłocznego usunięcia uchybień stwierdzonych w czasie kontroli. Jednocześnie tym samym pismem wezwał odwołującego do złożenia wyjaśnień i dokumentów oraz pisemnej informacji o podjętych działaniach mających na celu wyeliminowanie zaistniałych nieprawidłowości ponadto doręczył kserokopię protokołu kontroli.
W piśmie z dnia [...] sierpnia 2009r. skarżący złożył wyjaśnienia, w których poinformował, że kurs z godz. 9.15 z W. do K. D. w dniu [...] sierpnia 2009r. realizował kierowca R. K.. Dalej stwierdził, że kierowca nie przyznał się do tego, że wysadzał bądź zabierał pasażerów z miejsc, które nie były przystankami ujętymi w rozkładzie jazdy. Ponadto kierowca stwierdził, iż w dniu [...] sierpnia 2009r. nie był kontrolowany, gdyż nie zauważył kontrolujących, którzy mieliby wykonywać wobec niego czynności kontrolne.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2009r. organ pierwszej instancji zawiadomił stronę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W dniu [...] listopada 2009r. z udziałem strony odwołującej przesłuchano w charakterze świadka kierowcę odwołującego, tj. R. K.. W wyniku przesłuchania ustalono, że świadek R. K. jest zatrudniony w firmie odwołującego, jeździ autobusem (busem) marki Mercedes - Benz nr rej. [...]. Świadek nie pamiętał, czy realizował kurs w dniu [...] sierpnia 2009r., potwierdził, iż jest mu znany rozkład jazdy na linii komunikacyjnej W. – K. D.. Świadek nie pamiętał, czy zatrzymał się w R. w miejscu niebędącym przystankiem. Po okazaniu zdjęć nr 1, 2, 3, 4 i 5 świadek rozpoznał samochód, którym wykonuje przewozy i osobę która stoi przy tym samochodzie (zdjęcia nr 2 i 3), stwierdził, iż jest to jego znajoma J. J., która podeszła do samochodu i rozmawiała z nim, po czym odeszła. Nie pamiętał, kiedy miało miejsce to spotkanie. Następnie odnośnie zatrzymania się w P. przy ul. P., świadek stwierdził, że nikogo nie wysadzał, pamiętał jedynie, że była taka sytuacja, że złapał "kapcia". Stwierdził, że kurs z dnia [...] sierpnia 2009r. został zakończony w K. D., nie pamiętał godziny zakończenia tego kursu. Nikogo w tym dniu nie zabierał ani nie wysadzał poza przystankami. Stwierdził, iż wykonując przewozy nie zabierał ani nie wysadzał pasażerów na przystankach nie ujętych w rozkładzie jazdy. Nie rozpoznał się na zdjęciu nr 7, stwierdził, iż może tak być, iż był to inny kierowca. Dodał, iż gdy rozmawiał z J. J. nie miał problemów z samochodem i nie kojarzył, aby ktoś go kontrolował. Następnie świadek stwierdził, iż awaria koła w dniu [...] sierpnia 2009r. nie miała wpływu na możliwość kontynuowania kursu. Zatrzymał się w najbliższym możliwym miejscu, obejrzał koło, stwierdził, iż jest "kapeć" na tylnej osi i pojechał dalej, gdyż na tylnej osi są cztery koła, i nie miało to wpływu na możliwość kontynuowania kursu. Stwierdził, iż w dniu [...] sierpnia 2009r. zakończył kurs zgodnie z rozkładem jazdy i pojechał do warsztatu. Nie pamiętał, ile osób jechało w busie od momentu stwierdzenia awarii. Dodał, iż takie uszkodzenie nie ma wpływu na ilość przewożonych osób. Autobus na koniec linii jest prawie pusty. W przesłuchaniu świadka stronę odwołującą reprezentował fachowy pełnomocnik. Organ pierwszej instancji odmówił przesłuchania wnioskowanego świadka J. J.. Pismem z dnia [...] stycznia 2010r. organ zawiadomił odwołującego o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w trybie art. 10 § 1 k.p.a.
Następnie organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
Od powyższej decyzji odwołał się przewoźnik – A. K. zarzucając naruszenie art. 7, 8, 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania wnioskowanego materiału dowodowego, nierozpatrzenie zebranego materiału dowodowego i przyjęcie za udowodnione faktów, które nie znajdują oparcia w zebranym materiale dowodowym, naruszenie art. 79b ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez niepoinformowanie kierowcy busa wykonującego kurs o prawach i obowiązkach w trakcie kontroli. Zarzucił też naruszenie art. 35 i 36 k.p.a. poprzez załatwienie sprawy z przekroczeniem terminu określonego w art. 35 § 3 i niepoinformowanie strony o przyczynach zwłoki oraz naruszenie art. 24 k.p.a. poprzez niewyłączenie od udziału w postępowaniu osoby, która sporządzała protokół kontroli stanowiący podstawę do nałożenia kary, tj. była świadkiem w sprawie (podinspektor I. D.). Zarzucił, iż organ pominął dowód z przesłuchania świadka J. J., którą wg stwierdzenia odwołującego, kontrolujący uważają za osobę, która wysiadła z busa na skrzyżowaniu poza przystankiem, co stanowiło podstawę do nałożenia kary pieniężnej. Skarżący stwierdził, iż zdjęcie przedstawiające zatrzymanie autobusu w P. przy ul. P. nie stanowi dowodu, że kierowca wysadził na nim pasażerów, gdyż z zeznań kierowcy wynika, że zatrzymał się on w tym miejscu, gdyż miał problem z bliźniaczym kołem prowadzonego busa. Ponadto skarżący stwierdził, iż kontrolujący zaniechali swojego obowiązku zapoznania kierowcy ze sporządzonym protokołem i nie zastosowali art. 79b ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, jako zgodnej z prawem. Kolegium w pełni podzieliło ustalenia i wnioski organu I instancji, które znajdują oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Wyjaśnienia odwołującego i zeznania świadka - kierowcy busa nie podważają zebranego materiału dowodowego i ustaleń organu. W ocenie Kolegium organ I instancji w oparciu o materiał dowodowy (m.in. protokół kontroli, materiał zdjęciowy, zeznania świadka), wykazał, iż kierowca odwołującego wykonywał przewóz niezgodnie z zezwoleniem, tj. zatrzymał się na przystanku nie ujętym w rozkładzie jazdy i poza przystankiem wysadzając i zabierając pasażerów, a za takie naruszenie zezwolenia ustawa o transporcie drogowym przewiduje administracyjną karę pieniężną w wysokości 3.000,00 zł. Ponadto nie przestrzegał godzin odjazdu i przyjazdu, tj. nie dojechał o czasie do przystanku końcowego, za co ustawa o transporcie drogowym przewiduje administracyjną karę pieniężną w wysokości 500,00 zł. Natomiast ustawa o transporcie drogowym nie daje organowi wydającemu decyzję możliwości miarkowania tych kar, ani w wypadku stwierdzenie naruszeń, możliwości odstąpienia od ich wymierzenia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium stwierdziło, iż jako niezasadne, nie mogą zostać uwzględnione. SKO nie znalazło podstaw do twierdzenia, iż zostały naruszone art. 7, art. 8, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organ I instancji prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy i zasadnie odmówił przesłuchania drugiego wnioskowanego świadka, tj. J. J., gdyż nie przyczyniłoby się to do wyjaśnienia sprawy i nie miałoby znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W żadnym miejscu kontrolujący nie stwierdzili, iż kobieta, która rozmawia z kierowcą i którą kierowca rozpoznał, jako swoją znajomą – J. J., wysiadła z busa. Natomiast bus skarżącego w dniu kontroli zatrzymał się w miejscu niebędącym przystankiem, co jest naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym i warunków zezwolenia. Ponadto na zdjęciach Nr 1 i 2 uwidoczniono jak do busa wsiada mężczyzna, zaś na zdjęciu nr 6 fakt zatrzymania się busa na przystanku nieujętym w rozkładzie jazdy, a na zdjęciu nr 7 fakt wysadzania pasażerki tego busa. Wbrew twierdzeniom skarżącego kontrolujący nie stwierdzili, aby na przystanku w P. kierowca wysiadał z busa i sprawdzał stan ogumienia.
Kolegium wyjaśniło, że podinspektor I.D. jest pracownikiem organu, który dokonywał kontroli i prowadził postępowanie w niniejszej sprawie i nie występował w niej w charakterze świadka. Nie podlegał też wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 k.p.a.
Bezzasadny jest zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 79b ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Kontrolujący musieliby się wylegitymować wobec kierowcy busa przedstawiając mu na przystanku końcowym protokół kontroli, wówczas poinformowali by go o jego prawach i obowiązkach, natomiast kontrolowany bus nie zakończył kursu na przystanku końcowym.
W ocenie Kolegium nie znajduje uzasadnienia również zarzut, iż zostały naruszone art. 35 i 36 k.p.a. poprzez przekroczenie terminu określonego wart. 35 § 3 k.p.a., bowiem organ przedłużał termin załatwienia sprawy zgodnie z procedurą określoną w k.p.a. wydając stosowne postanowienia.
Kolegium stwierdziło, iż postępowanie kierowcy przewoźnika było postępowaniem, na które miał on wpływ i nie ma tu zastosowania art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym.
Na powyższą decyzję skargę do sądu administracyjnego wniósł A. K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą H.-B. Transport Samochodowy Publiczny. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 18 b ust. 1 pkt 3 i art. 18 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie, że samo zatrzymanie się w miejscu nie będącym przestankiem stanowi naruszenie wymienionych przepisów prawa i podlega karze w myśl pkt 2.2.3 załącznika do w/w ustawy o transporcie drogowym (vide s.13 uzasadnienia);
- art. 80 kpa poprzez przyjęcie za udowodnione faktów, które nie znajdują oparcia w zebranym materiale dowodowym, ale stanowią wyłącznie twierdzenia organu I instancji;
- art. 7 kpa poprzez przyjęcie, że niepoinformowanie w dniu [...] sierpnia 2009 r. kierowcy autobusu wykonującego kurs na trasie W. – K. D. o prawach i obowiązkach przysługujących mu w trakcie kontroli jest zgodne z prawem, gdy w rzeczywistości narusza art. 79 b ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz poprzez przyjęcie, że prowadzenie sprawy w I instancji przez I. D., nie stanowi naruszenia art. 24 kpa, gdy sporządzony przez tegoż kontrolującego protokół kontroli i zdjęcia stanowią dowody w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz.1269 ze zm.). Wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji może nastąpić jedynie wówczas, gdy postępowanie sądowe daje podstawy do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne, bądź przepisy postępowania określone w art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja prawa nie narusza, zatem skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Działania organu odwoławczego w niniejszej sprawie odbywały się zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) ustawa ta określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego i międzynarodowego transportu drogowego oraz krajowego i międzynarodowego niezarobkowego przewozu drogowego.
Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 6a powołanej ustawy, przewóz drogowy oznacza transport drogowy (krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy) lub niezarobkowy przewóz drogowy (...). Stosownie do art. 87 ust 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców. Przedsiębiorca lub podmiot wykonujący przewozy na potrzeby własne odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty (art. 81 ust. 3 ustawy).
Stosownie natomiast do art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów:
1) o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych,
2) o czasie pracy kierowców,
3) o odpadach,
4) o ochronie zwierząt,
5) o ruchu drogowym oraz w zakresie ochrony środowiska, okresowych ograniczeń ruchu pojazdów na drogach lub zakazu ruchu niektórych ich rodzajów,
6) o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
7) wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych,
8) wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych
- podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15000 złotych.
W myśl ustępu 4 art. 92 ustawy o transporcie drogowym, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy.
Stosownie do art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, uprawnieni do kontroli, o których mowa w art. 89 ust. 1, mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 18b ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym, przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według m.in. zasady, że wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy. Stosownie do art. 18b ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy, podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy.
W myśl pkt 2.2.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków, wysokość kary wynosi 3000 zł. Zgodnie zaś z pkt 2.2.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu, wysokość kary wynosi 500 zł.
Omawiane przepisy mają istotne znaczenie ze względu na system sankcjonowania naruszeń związanych z wykonywaniem przewozów drogowych, statuuje bowiem odpowiedzialność w postaci kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego lub innych czynności związanych z przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków określonych w ustawie o transporcie drogowym i powyższych przepisach. Istotne przy tym jest to, że ta odpowiedzialność, co potwierdza również orzecznictwo sądowoadministracyjne, ma charakter wyłącznie administracyjny, nie karnoadministracyjny. Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 26 lipca 2007 r. (sygn. akt I OSK 1257/06, LEX nr 382716) stwierdził, że kary pieniężne wymierzane w postępowaniu administracyjnym na podstawie ustawy o transporcie drogowym nie uzależniają nałożenia kary od winy, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne odpowiedzialność administracyjną ponosi przedsiębiorca. Odpowiedzialność tę ponosi także za skutki działań osób, którymi przy wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje.
Do podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności z nim związane nie zalicza się kierowców, którzy dokonują fizycznej czynności kierowania pojazdem. Sankcje zawarte w przepisie art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym dotyczą podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności z nim związane, podmiotami tymi nie są jednak kierowcy przedsiębiorcy-przewoźnika, lecz sam przedsiębiorca, co wynika z definicji przewozu drogowego zawartego w art. 4 pkt 6a ustawy (por. wyrok WSA w warszawie z dnia 29 maja 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 315/07, LEX nr 342125).
Zagadnienie odpowiedzialności przedsiębiorcy na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym stanowiło przedmiot rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 31 marca 2008 r., SK 75/06, OTK-A ZU 2008, nr 3, poz. 30, wskazał, że sankcje administracyjne stosowane niejako automatycznie, z mocy samej ustawy, mają znaczenie przede wszystkim prewencyjne. Trybunał Konstytucyjny stwierdził również, że istotą kary administracyjnej jest przymuszenie respektowania nakazów i zakazów. Proces wymierzania kar pieniężnych należy zatem postrzegać w kontekście stosowania instrumentów władztwa administracyjnego. Kara ta nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem (por. także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 stycznia 2007 r., P 19/06, OTK-A ZU 2007, nr 1, poz. 2).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza, wobec czego podniesiona w skardze zarzuty nie mogą być uwzględnione.
Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia zarówno art. 18b ust. 1 pkt 3, jak i art. 18 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym. Wbrew twierdzeniom skarżącego organ nie nałożył kary na przedsiębiorcę wyłącznie za samo zatrzymanie się w miejscu niebędącym przystankiem. Przedmiotowa kara została nałożona bowiem za naruszenie warunków zezwolenia polegające na niewłaściwej realizacji rozkładu jazdy poprzez zatrzymanie się na przystanku nieujętym w obowiązującym rozkładzie jazdy i poza przystankiem w celu zabierania i wysadzania pasażerów oraz braku realizacji skontrolowanego kursu na przystanku końcowym. Wszystkie te okoliczności zostały udowodnione przez organ m.in. poprzez sporządzenie dokumentacji fotograficznej. Zachowanie niezgodne z koncesją zostało wyjaśnione w sposób niebudzący wątpliwości, wobec czego nie zostały uwzględnione wyjaśnienia kierowcy, iż zatrzymywał się w innym celu niż zabieranie i wysadzanie pasażerów. W przedmiotowej sprawie organ administracji podjął niezbędne kroki do wyjaśnia sprawy, tj. po przeprowadzeniu kontroli i stwierdzeniu naruszeń, wysłał protokół z kontroli stronie skarżącej, przesłuchał świadka a przed wydaniem decyzji umożliwił stronie zapoznanie się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie i złożenie wyjaśnień.
W ocenie Sądu zebrany przez organ materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, wobec czego działanie organu polegające na odmowie przesłuchania drugiego wnioskowanego świadka, nie narusza prawa. Organ prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy, zatem nie znajdują uzasadnienia również zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 Kpa oraz art. 80 Kpa.
Sąd, dokonując kontroli zaskarżonej decyzji z prawem, ocenia także prawidłowość postępowania organu administracji, poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy administracji w przepisach art. 7, 77 § 1 i 80 Kpa.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji należy również zwrócić uwagę na jednoznaczne stanowisko doktryny, w którym przyjmuje się, iż wobec administracyjnego charakteru odpowiedzialności określonej w powołanym wyżej art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, do stwierdzenia zaistnienia tej odpowiedzialności wystarczające jest co do zasady stwierdzenie samego naruszenia, nawet gdy powstało ono w sposób niezawiniony. Wyjątek od tego stanowi sytuacja określona w art. 92a ust. 4 i 5 oraz art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym.
Zgodnie z art. 92a ust. 4 cyt. ustawy, postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy [...] nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. (chyba, że naruszenie ma charakter rażący, wówczas, zgodnie z ust. 5 art. 92a nie stosuje się cyt. ust. 4). Natomiast w myśl art. 93 ust. 7 nie stosuje się przepisów o nałożeniu kary pieniężnej, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć.
Powyższe unormowania nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, iż jako przedsiębiorca nie miała wpływu na powstałe naruszenia. Za powstałe naruszenia nie może zostać nałożona kara na kierowcę pojazdu, lecz na przewoźnika który ponosi odpowiedzialność za działania zatrudnionego przez siebie kierowcy. Ustawodawca jednoznacznie odniósł sankcje zawarte w przepisie art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Osobami takimi nie mogą być zatem kierowcy przedsiębiorcy - przewoźnika, lecz sam przedsiębiorca, co wynika przede wszystkim z definicji transportu drogowego i przewozów na potrzeby własne zawartych w art. 4 pkt 1 - 3 i 4 ustawy. Kierowca pojazdu nie wykonywał transportu drogowego w rozumieniu ustawy i nie był przewoźnikiem. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy na mocy uprawnienia administracyjnego odpowiedzialność administracyjną ponosi - z podmiotowego punktu widzenia - przedsiębiorca i jego organy. Także za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje - niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z taką osobą (także co do obowiązku właściwej realizacji obowiązującego rozkładu jazdy).
Wobec powyższego Sąd uznał, że sytuacja strony skarżącej została oceniona przez organy administracji w sposób prawidłowy, przy uwzględnieniu zasad prawa materialnego i procesowego.
Z tych względów skarga jako bezzasadna, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło