II GSK 1466/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Sulimierski Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędzia NSA Marzenna Zielińska Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1959/10 w sprawie ze skargi M.B. Spółki z o.o. w W. na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości na rzecz M.B. Spółki z o.o. w W. 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 4 listopada 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 1959/10, po rozpoznaniu skargi M. Sp. z o.o. w W. na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości - zawartą w piśmie F. w W. z [...] lipca 2010 r., nr [...], w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu stwierdził, że została ona przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy: Spółka M. Sp. z o.o. w W. złożyła 26 października 2009 r. w F. w W. - Regionalnej Instytucji Finansującej (dalej RIF) wniosek o dofinansowanie projektu: "[...]". Projekt złożony został w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka (PO IG), Oś priorytetowa VIII - Społeczeństwo informacyjne - zwiększanie innowacyjności gospodarki, Działanie 8.1 - Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej. W piśmie z [...] marca 2010 r. RIF poinformowała Spółkę, że złożony przez nią projekt nie spełnia kryterium nr 7 - "środki będą wykorzystane w sposób efektywny" (relacja nakład/rezultat). Spółka została również pouczona o prawie do złożenia protestu w terminie 14 dni, z którego strona skorzystała. Protest rozpatrzony został pozytywnie, o czym RIF poinformowała beneficjenta w piśmie z [...] maja 2010 r., w którym podano również, że zgodnie z § 10 ust. 2 Procedury odwoławczej w ramach PO IG stanowiącej załącznik nr 4.4. do Szczegółowego opisu priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 wniosek został skierowany do ponownej oceny merytorycznej. Pismem z [...] lipca 2010 r., RIF – F. poinformowała wnioskodawcę, że nie zostało mu przyznane dofinansowanie na realizację zgłoszonego projektu. Projekt bowiem, jak podano, nie spełnia kryteriów 1, 3, 5, 6, 8 i 9 oceny merytorycznej. W piśmie tym zawarto pouczenie, iż Spółce przysługuje stosownie do art. 30c ust. 1 i 2 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 84 poz. 712 ze zm.) "prawo wniesienia skargi bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. w terminie 14 dni od otrzymania niniejszego pisma". Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. rozpoznając skargę stwierdził, że ustalenia wymaga w pierwszej kolejności przyjęcie właściwego w sprawie organu administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Sąd stwierdził, że w systemie dotyczącym Działania 8.1 przewidziano, iż wyniki oceny projektu ponownie przeprowadzonej w efekcie uwzględnienia protestu są wiążące i nie przysługuje od nich dodatkowo żaden środek odwoławczy (§ 10 pkt 5 załącznika 4.4). Z tej regulacji proceduralnej wynika, że ponowna ocena projektu przez RIF działającą w oparciu o zlecenie udzielone przez PARP (Instytucję Wdrażającą), dokonaną po przekazaniu jej projektu przez Instytucję Pośredniczącą w wyniku pozytywnego rozpatrzenia protestu, jest ostateczna. Wobec tego zaskarżeniu do sądu podlega, w myśl art. 30c ustawy, ten właśnie końcowy, negatywny dla strony wynik procedury odwoławczej. Jest bezsporne, że F. w W. pełni rolę Regionalnej Instytucji Finansującej zgodnie z zawartą w tej mierze umową z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości z 26 maja 2008 r. Wskazując na zadania F. określone w § 1 umowy z 29 kwietnia 2010 r., nr [...], Sąd stwierdził, że tak ukształtowana rola RIF uniemożliwia przyjęcie, że jest to organ administracji publicznej w rozumieniu art. 13 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z powyższym Sąd uznał, że organem administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, jest wskazana przez skarżącą i biorąca udział w sprawie Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, dlatego w ocenie Sądu istniały podstawy do merytorycznego rozpoznania skargi. Przechodząc w związku z tym do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd wskazał, że instytucja dokonująca wyboru projektów do dofinansowania, tj. w niniejszym przypadku F. w W., ma obowiązek stosowania wszystkich zasad i reguł określonych w systemie realizacji projektu (kryteria oceny, sposób stosowania tych kryteriów w nawiązaniu do projektu, rozpatrywanie środków odwoławczych) - do których musi stosować się także wnioskodawca zgłaszający określony projekt do dofinansowania - zaś sąd dokonuje kontroli ich stosowania. Załącznikiem do Szczegółowego opisu priorytetów PO IG jest dokument - załącznik nr 4.4 - Procedura odwoławcza w ramach PO IG, opracowana na podstawie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz zgodnie z Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie wymogów, jakie powinny spełniać procedury odwoławcze - ustalone dla programów operacyjnych. Sąd zauważył, że zgodnie z § 7 ust. 3 Procedury odwoławczej w proteście powinny być ujęte wszystkie zarzuty dotyczące dokonanej oceny; jeśli ocena została przeprowadzona niezgodnie z więcej niż jednym kryterium, wszystkie te kryteria należy wskazać w proteście pod rygorem utraty możliwości przytoczenia nowych argumentów w odwołaniu (taki środek odwoławczy, tj. odwołanie, przewidziany był - obok protestu - w Procedurze odwoławczej obowiązującej dla konkursów ogłoszonych przed 1 stycznia 2010 r.). Z kolei instytucja rozpatrująca protest związana jest jego zakresem (§ 9 ust. 3 cyt. wyżej Procedury) i sprawdza zgodność wniosku o dofinansowanie projektu tylko z tymi kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście. Logiczne w związku z tym jest stwierdzenie, że jeśli w ocenie negatywnej wskazano określone kryteria, których nie spełnia złożony wniosek (projekt), to w proteście (czy innym środku odwoławczym) wnioskodawca polemizuje właśnie z tą negatywną oceną w zakresie tych zakwestionowanych kryteriów, i tak też czyniła skarżąca Spółka cytując w proteście fragmenty przekazanej jej informacji i ustosunkowując się do nich. Sąd wskazał, że skoro w obowiązującym systemie odwoławczym przewidziano dla wnioskodawcy protest oraz odwołanie i w niniejszej sprawie wnioskodawca - Spółka z nich skorzystała wnosząc protest, a po jego rozpatrzeniu (od negatywnej oceny projektu w zakresie kryterium nr 7, bo tylko tego kryterium dotyczył protest), wskazanie przez RIF przy ponownym rozpoznaniu wniosku - nowych zastrzeżeń w zakresie niespełnienia przez projekt dalszych kryteriów oceny merytorycznej, których spełnienia dotychczas nie kwestionowano, uznać należy za naruszenie zasad procedury odwoławczej. Naruszenie tych zasad jest w ocenie Sądu o tyle istotne, że uniemożliwia już wnioskodawcy odniesienie się do "nowych" zarzutów pod adresem projektu. Zatem ponowna ocena właściwej instytucji odpowiedzialnej za ocenę projektów winna dotyczyć kryterium, bądź kryteriów, w których protest (bądź odwołanie), zostało uznane za zasadne, zaś wnioskodawca musi uzyskać jasne i wyraźne sformułowania, co do wyników tegoż rozpatrzenia, wraz z pisemnym ustosunkowaniem się do zarzutów przedstawionych przez Instytucję Rozpoznającą Protest (§ 10 ust. 3 lit. d/ Procedury Odwoławczej), po uprzednim wzięciu pod uwagę treści rozstrzygnięcia Instytucji Rozpoznającej Protest wraz z jego uzasadnieniem (§10 ust. 3 lit. b/). Wyniki bowiem ponownie przeprowadzonej oceny są wiążące i kończą procedurę odwoławczą (na etapie administracyjnym) w odniesieniu do określonego projektu. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3, art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) w związku z: - art. 30b ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przez przyjęcie, że organem w niniejszym postępowaniu jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości a nie F.; - art. 30b ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz § 7 ust. 3 w zw. z § 9 ust. 3 i § 10 ust. 2 i 3 Procedury odwoławczej, stanowiącej załącznik 4.4 do Szczegółowego opisu priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007 - 2013 przez stwierdzenie, że powtórna ocena wniosku o dofinansowanie projektu dokonana przez Komisję Konkursową w pełnym zakresie stanowiła naruszenie Procedury odwoławczej; - art. 30c ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przez uznanie, że: "przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest również negatywna ocena projektu objętego wnioskiem o dofinansowanie, dokonana przez Regionalną Instytucję Finansującą (...) kończąca postępowanie odwoławcze w tej sprawie", podczas gdy powtórnej oceny projektu, przeprowadzanej w ramach protestu, dokonuje niebędąca organem administracji Komisja Konkursowa, zaś sąd administracyjny nie może dokonywać kontroli aktów i czynności niepochodzących od organów administracji; - art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przez uznanie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, że przepisy ogólne regulujące PO IG, a następnie przepisy prawa materialnego i proceduralnego (Procedura odwoławcza w ramach PO IG), dokonują podziału kompetencji pomiędzy złożony, rozbudowany system organów. Ten układ kompetencji ma moc bezwzględnie obowiązującą. Zlecenie RIF przez PARP realizacji zadań związanych z udzielaniem pomocy finansowej ze środków publicznych w oparciu o art. 6d ust. 1 ustawy z 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, na podstawie umowy zawieranej między PARP a RIF, jest rodzajem "porozumienia do załatwienia sprawy". Z kolei podmiot, który realizuje zadania publiczne na podstawie porozumienia do załatwienia sprawy winien być traktowany jak organ. Zdaniem strony skarżącej, biorąc pod uwagę zakres kompetencji RIF, tryb powierzenia tych kompetencji (ustawa i umowa), jak również samodzielność i autonomię przy wykonywaniu powierzonych zadań, uznać należy, że to RIF – F.- a nie PARP, jest organem w przedmiotowej sprawie. Wyjaśniając zarzuty dotyczące stosowania Procedury odwoławczej organ stwierdził, że zgodnie z § 10 ust. 2 Procedury odwoławczej, w razie uwzględnienia protestu właściwa Instytucja Rozpoznająca Protest (IRP), kieruje projekt (wniosek) objęty protestem do ponownej oceny w ramach kryteriów lub kryterium, które wymagają ponownej oceny, wraz z uzasadnieniem przyjętego rozstrzygnięcia. Ponownej oceny projektu dokonuje Komisja Konkursowa stosując § 10 ust. 3 Procedury odwoławczej. Z powołanych przepisów wynika więc, że przy powtórnej ocenie wniosków o udzielenie dofinansowania (projektów), dokonywanej w ramach rozpatrywania protestu (przy pozytywnym jego rozpoznaniu przez IRP), kompetencje i pozycję IRP należy wyraźnie oddzielić od kompetencji i pozycji Komisji Konkursowej. Przepis § 10 ust. 2 Procedury odwoławczej jest przepisem regulującym zakres działania (kompetencje) IRP. Zdaniem strony skarżącej w tym zakresie można powiedzieć, że IRP dokonuje oceny protestu (środka odwoławczego), nie dokonuje natomiast oceny merytorycznej wniosku o udzielenie dofinansowania (projektu). Z kolei przepis § 10 ust. 3 Procedury odwoławczej jest przepisem regulującym zakres działania (kompetencje) Komisji Konkursowej. Komisja Konkursowa nie dokonuje oceny protestu, dokonuje natomiast ponownej oceny merytorycznej. Na gruncie przedmiotowej sprawy oznacza to, że kontroli sądu administracyjnego mogą podlegać tylko czynności RIF, jako organu, a nie czynności Komisji Konkursowej, która nie może być traktowana jak organ administracji. Z tego właśnie m.in. powodu Procedura odwoławcza nie nakłada na Komisję Konkursową obowiązku rozpoznania wniosku o udzielenie dofinansowania (projektu) w granicach zaskarżenia protestem. M. Sp. z o.o. w W. złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną wnosząc o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. W pierwszym rzędzie za bezzasadny należy uznać powiązany z zarzutami procesowymi argument naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., bowiem przepis ten nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawach wynikających z ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Przepis art. 30e tej ustawy stanowi, że - w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Po pierwsze, więc - kwestia przesłanek i sposobu uwzględnienia skargi została uregulowana odrębnie i wyczerpująco w art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy. Po drugie - jak łatwo zauważyć, przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ dotyczy decyzji i postanowień. Do tych kategorii aktów z woli ustawodawcy nie należą "rozstrzygnięcia" podejmowane w postępowaniu administracyjnym, mającym za przedmiot ocenę wniosku o dofinansowanie projektu. Odnosząc się do pierwszego zarzutu skargi kasacyjnej, wskazującego na naruszenie przepisów postępowania przez przyjęcie, że organem jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości a nie F., należy stwierdzić, że przedmiotem zaskarżenia jest informacja zawarta w piśmie F. w W. Zgodnie z art. 25 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju za prawidłową realizację programu operacyjnego odpowiada instytucja zarządzająca, którą jest odpowiednio minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego lub zarząd województwa. Instytucja zarządzająca może, zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy, powierzyć w drodze porozumienia instytucji pośredniczącej część zadań związanych z realizacją programu operacyjnego. Podmioty te zostały skonkretyzowane w Szczegółowym opisie priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 z 12 czerwca 2009 r., informacje na temat priorytetów i działań POIG w ramach Działania 8.1. Wynika z niego m.in., że rolę Instytucji Zarządzającej pełni Minister właściwy ds. rozwoju regionalnego - Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Departament Zarządzania Programami Konkurencyjności i Innowacyjności, Instytucji Pośredniczącej - Minister właściwy ds. informatyzacji - Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, Departament Społeczeństwa Informacyjnego, Instytucji Wdrażającej/Pośredniczącej II stopnia - Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Status Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości został określony w art. 1 ustawy z 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (Dz.U. z 2007 r. Nr 42, poz. 275; dalej: ustawa o PARP). Przepis ten stanowi, że Agencja jest państwową osobą prawną, której siedzibą jest miasto stołeczne Warszawa. Agencja może tworzyć oddziały w kraju. Zgodnie z art. 4 ust. 1a pkt 1 powołanej ustawy Agencja realizując zadania z zakresu administracji rządowej uczestniczy w realizacji programów operacyjnych, o których mowa w ustawie z 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju oraz w ustawie z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, jako instytucja wdrażająca (instytucja pośrednicząca II stopnia) albo pośrednicząca, udzielająca pomocy finansowej beneficjentom określonym w art. 6b ust. 1 ustawy. Przepis art. 6d ust. 1 zd. 1 ustawy o PARP ustanawia z kolei możliwość zlecenia regionalnej instytucji finansującej przez Agencję realizację niektórych zadań związanych z udzielaniem pomocy finansowej, w szczególności: promocji, udzielania informacji, przyjmowania wniosków oraz nadzorowania sposobu wykorzystania pomocy. Z informacji zamieszczonej na stronie internetowej Agencji (http://www.parp.gov.pl/index/index/1440) wynika, że na potrzeby realizacji Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka dla województwa mazowieckiego, Regionalną Instytucją Finansującą w drodze konkursu, o którym mowa w art. 6d ust. 3 ustawy o PARP, została wybrana F. Z Załącznika 4.3 - Opis systemu wdrażania działań zawartego w Szczegółowym opisie priorytetów POIG, 2007-2013, Priorytet 8 - Społeczeństwo informacyjne - zwiększanie innowacyjności gospodarki, Działanie 8.1 Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej w systemie wyboru projektów w trybie konkursowym, wynika, że zgodnie z opisem podmiotów systemu wdrażania Instytucją Wdrażającą jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Instytucją Pośredniczącą - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, Instytucją Zarządzającą - Minister Rozwoju Regionalnego, natomiast Regionalna Instytucja Finansująca m.in. przyjmuje wnioski o dofinansowanie i dokonuje oceny formalnej i merytorycznej, zgodnie z kryteriami wyboru projektów zatwierdzonymi przez Komitet Monitorujący POIG. Zapewnia obsługę Komisji Konkursowej, przygotowuje i przekazuje do Instytucji Wdrażającej (Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości) listę projektów rekomendowanych do dofinansowania, przyjmuje, weryfikuje i przekazuje do Instytucji Wdrażającej (Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości) wnioski o płatność. Regionalna Instytucja Finansująca uczestniczy w realizacji działań informacyjnych i promocyjnych. Tak ukształtowana rola Regionalnej Instytucji Finansującej (F.) uniemożliwia przyjęcie, że jest to organ administracji publicznej w rozumieniu art. 13 § 2 p.p.s.a. Zakres zadań Regionalnej Instytucji Finansującej wskazuje, że ma ona charakter pomocniczy w stosunku do Instytucji Wdrażającej (Pośredniczącej II stopnia) - Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Regionalna Instytucja Finansująca nie jest organem administracji publicznej. Ze strony internetowej F. wynika, że podstawowym celem F. jest udzielanie wszechstronnej pomocy małym i średnim przedsiębiorstwom w Polsce. F. promuje wprowadzenie zasad gospodarki rynkowej w kraju oraz pomaga w uzyskaniu środków finansowych, zarówno unijnych jak i rządowych, na wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw. F. współpracuje z instytucjami okołobiznesowymi oraz organizacjami przedsiębiorców (m.in. cechami, spółdzielniami i izbami rzemieślniczymi) i pracodawców. F. jest regionalnym partnerem Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organem administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, była Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, a więc zarzut naruszenia art. 30b ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przez przyjęcie, że organem jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, a nie F., należy uznać za nieuzasadniony. Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do zakwestionowania przez stronę skarżącą stanowiska Sądu pierwszej instancji, że wskazanie przez RIF nowych zastrzeżeń przy ponownej ocenie wniosku, w zakresie niespełnienia przez projekt innych kryteriów oceny w stosunku do oceny pierwotnej, było naruszeniem Procedury odwoławczej w ramach PO IG stanowiącej załącznik nr 4.4. do Szczegółowego opisu priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013. Podstawowym standardem każdego postępowania przed organami administracji publicznej w demokratycznym państwie (tak w znaczeniu ustrojowym, jak funkcjonalnym) jest prawo do odwołania rozumianego, jako prawo domagania się weryfikacji zaskarżonego aktu lub czynności. Weryfikacji polegającej na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy, co do zasady przez inny, zwykle nadrzędny organ. Najszerzej zasadę tę formułuje przepis art. 78 Konstytucji RP, według którego każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżania określa ustawa. W orzecznictwie sądowym i w piśmiennictwie prawniczym nie budzi wątpliwości teza, że wymóg z art. 78 Konstytucji RP spełnia środek zaskarżenia, za pomocą którego strona może domagać się ponownego, merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z 23 czerwca 2010, II GSK 659/10, niepubl.). W ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przewidziano, co najmniej jeden środek odwoławczy w postępowaniu o dofinansowanie projektu (art. 30b ust. 2). Ustawodawca nie wypowiedział się, co do charakteru tego środka. A zatem powinien on spełniać wyżej przedstawione wymagania. Niezależnie więc co faktycznie napisano w konkretnym systemie realizacji programu operacyjnego na temat procedury odwoławczej, procedura ta powinna zapewnić, co najmniej dwukrotne rozpatrzenie sprawy (dwukrotną ocenę projektu). Nawet jeżeli działanie organu odwoławczego ograniczałoby się jedynie do skontrolowania pod względem prawnym oceny projektu przeprowadzonej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, czyli do dokonania "oceny oceny" projektu, to jest to również ocena projektu w rozumieniu art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy, będąca istotną gwarancją obiektywnego i bezstronnego załatwienia sprawy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że w postępowaniu dotyczącym ponownej oceny wniosku naruszone zostały uregulowania Procedury odwoławczej. Z § 7 ust. 3 Procedury odwoławczej wynika wyraźnie, że w proteście należy wskazać zarzuty dotyczące wszystkich kryteriów oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy ocena została przeprowadzona niezgodnie z więcej niż jednym kryterium. Z kolei § 9 ust. 3 tej Procedury stanowi, że Instytucja Rozpatrująca Protest (IRP) jest związana protestem i sprawdza zgodność złożonego wniosku tylko z tym kryterium lub kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście, a § 10 ust. 2, że IRP kieruje projekt do ponownej oceny w ramach kryterium lub kryteriów, które wymagają ponownej oceny. Z uregulowań tych wynika, że ponowna ocena wniosku jest konsekwencją złożenia i uwzględnienia protestu. Nieuprawnione jest więc stanowisko strony skarżącej, że ponowna ocena dokonywana jest poza Procedura odwoławczą. Formułowanie zupełnie nowych zastrzeżeń odnośnie projektu przy powtórnej ocenie wniosku byłoby działaniem pozbawiającym stronę środka odwoławczego na etapie postępowania administracyjnego, gdyż od właściwie zupełnie nowej oceny służyłaby wnioskodawcy jedynie skarga do sądu. Wynika to z § 10 ust. 5 Procedury odwoławczej, który stanowi, że wyniki ponownie przeprowadzonej oceny są wiążące i kończą procedurę odwoławczą w odniesieniu do określonego projektu, a wnioskodawcy nie przysługuje dodatkowo żaden środek odwoławczy. Tym samym, jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, wnioskodawca zostałby pozbawiony możliwości odniesienia się do nowych zarzutów pod adresem projektu. Dlatego też należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Z powodów wyżej przedstawionych, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).