II SA/Po 575/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 listopada 2010 r. sprawy ze skargi M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2010r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie odmowy uchylenia decyzji o ustaleniu prawa do świadczeń rodzinnych; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/T. Świstak /-/B. Drzazga /-/J. Zieliński W latach 2005 i 2006 w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] u prowadzącym postępowania administracyjne z wniosków M. H. o przyznanie zasiłku rodzinnego na dzieci oraz dodatków do tego zasiłku, M. H. złożyła w imieniu swojego męża M. H. oświadczenia o osiąganych przez niego dochodach w 2004r. i 2005 r. z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, rozliczanej w formie karty podatkowej. W 2007r. został wydany wyrok rozwiązujący małżeństwo M. i M. H. Dnia 20 października 2009r Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] został zawiadomiony przez M. H., iż M. H. podrobiła zaświadczenia o dochodach jej byłego męża. Decyzją z dnia [...] 2010r. wydaną na podstawie art. 104, art. 145 § 1, art. 149 § 1 i 2, art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r kodeks postępowania administracyjnego, zwanej dalej k.p.a., (Dz. U z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), w zw. z art. 4 ust 1 i 2 pkt 1, art. 5 ust.1, art. 6, art. 8, art. 20 ust.1 i 2, art. 30 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych - zwanej dalej u.ś.r., (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 992 ze zm.), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, (Dz. U nr. 105, poz. 881 z późn. zm.), Wójt Gminy [...] odmówił uchylenia ostatecznych decyzji Wójta Gminy [...] o numerach: [...] z dnia [...] 2005r. oraz [...] z dnia [...] 2006r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż postępowanie zostało wznowione z urzędu, a organ I instancji zwrócił się do Urzędu Skarbowego w [...] o informację o dochodach uzyskiwanych przez M. H.. Organ uzyskał odpowiedź, iż nie jest możliwe w tym zakresie udzielenie precyzyjnej odpowiedzi, albowiem M. H. rozliczał się w formie karty podatkowej. Organ I instancji uznał, iż w przedmiotowej sprawie oprócz sprzecznych oświadczeń M. H. i M. H. brak jest dowodów, które pozwoliłyby jednoznacznie określić jakie dochody osiągnął M. H. w latach 2004 i 2005. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. H., podnosząc, że jego zdaniem ewidencja sprzedaży za 2005r. jest dokumentem, na podstawie którego, można określić dochód odwołującego się. M. H. nie wiedział, że jego była żona złożyła w jego imieniu oświadczenia majątkowe. Odwołujący powołał się również na korespondencję [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...], (pismo o nr [...]). Decyzją z dnia [...] 2010r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 i art. 127 § 1 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż M. H. nie przysługiwał status strony w postępowaniach administracyjnych dotyczących przyznania zasiłku rodzinnego, prowadzonych przez Wójta Gminy [...]. a zakończonych decyzjami o numerach: [...] z dnia [...] 2005r. oraz [...] z dnia [...] 2006r. Organ wskazał ponadto, iż wnioski o przyznanie świadczeń rodzinnych złożyła wyłącznie M. H. i to wyłącznie jej przysługiwał status strony. W tym stanie rzeczy M. H. nie posiadał interesu prawnego w zakresie toczących się postępowań. Na powyższą decyzję M. H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zarzucając "błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jak również niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy". Skarżący argumentował ponadto, że organ I instancji uznał, iż M. H. jest stroną postępowania. W uzasadnieniu skarżący przytoczył swoją relację z rozmów prowadzonych z pracownikami Samorządowego Kolegium Odwoławczego, przekonując jakoby organ ten przeprowadził dwa posiedzenia w przedmiocie rozpoznania odwołania M. H.. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola ta obejmuje badanie, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego stosownie do unormowania art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) obejmuje wszystkie, a nie tylko podniesione w skardze kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym. Obejmuje więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń odnośnie do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i czy nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie najistotniejszą kwestią jest to czy skarżący posiadał legitymację czynną do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że skarżący nie jest stroną postępowania administracyjnego. Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić. Zgodnie z art. 95 § 1 i 3 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. nr 9, poz. 59 z późn. zm.) władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, przy czym władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, to zgodnie z art. 97 § 1 k.r.io. każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. Ponadto rodzice są ustawowymi przedstawicielami dziecka, pozostającego po ich władzą rodzicielską. Na podstawie art. 98 § 1 k.r.io. każde z rodziców może samodzielnie działać jako ustawowy przedstawiciel dziecka. W przedmiotowej sprawie Sąd zważył, iż każde z rodziców było upoważnione do działania w imieniu dzieci celem uzyskania świadczeń wynikających z ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 4 ust. 2 u.ś.r. prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje obojgu rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka. Przepis ten ma charakter proceduralny i w niczym nie podważa cytowanych powyżej zasad wynikających z kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Tym samym skarżący niewątpliwie miał interes prawny w postępowaniu administracyjnym dotyczącym przyznania matce dziecka, a byłej żonie skarżącego M.H. zasiłku rodzinnego. Celem tego zasiłku jest finansowa pomoc obojgu rodzicom dziecka, wspólnie je wychowującym. Stwierdzając powyższe Sąd podzielił stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zaprezentowane w wyroku z dnia 23 sierpnia 2005r, sygn. akt II SA/Ol 337/05 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji Sądowej Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na względzie Sąd uznał, iż organ odwoławczy naruszył przepis art. 28 k.p.a., a naruszenie to miało niewątpliwie wpływ na wynik sprawy. Z tego względu Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (p.p.s.a.) Dz. U. 02.153.1270 z późn. zm., uchylił zaskarżoną decyzję. Rozpoznając ponownie odwołanie M. H., organ II instancji winien uwzględnić przedstawione powyżej zapatrywania prawne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w zakresie interpretacji art. 28 k.p.a. w przedmiotowej sprawie, w stosunku do M. H.. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ T.Świstak /-/ B.Drzazga /-/ J.Zieliński MK