I SA/Kr 1517/10
WyrokWSA w Krakowie2010-11-09
Skład orzekający: WSA Beata Cieloch, WSA Paweł Dąbek, WSA Grażyna Firek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż kilku samochodów w krótkich odstępach czasu, przy jednoczesnym posiadaniu przez podatnika i jego żonę innych pojazdów, może być uznana za pozarolniczą działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nawet jeśli podatnik twierdzi, że transakcje te służyły zaspokojeniu jego indywidualnych potrzeb i pasji motoryzacyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż samochodów w krótkich odstępach czasu, przy jednoczesnym posiadaniu przez podatnika i jego żonę innych pojazdów, a także wcześniejszej rejestracji działalności gospodarczej obejmującej handel samochodami, spełnia przesłanki pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd podkreślił, że zarobkowy charakter działalności nie jest tożsamy z faktycznym osiągnięciem dochodu, a istotne jest ukierunkowanie na jego osiągnięcie. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.Stan faktyczny
H.K. został obciążony podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w związku ze sprzedażą samochodów. Organy podatkowe uznały te transakcje za pozarolniczą działalność gospodarczą, powołując się na wpis do ewidencji działalności gospodarczej i wcześniejsze decyzje podatkowe. H.K. odwołał się, twierdząc, że nie prowadził zorganizowanej działalności, a transakcje służyły jego prywatnym potrzebom i pasji. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. H.K. zaskarżył decyzję do WSA w Krakowie, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę H.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1517/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Sędziowie: WSA Paweł Dąbek, WSA Grażyna Firek, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2010r., sprawy ze skargi H. K., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 12 lipca 2010r. Nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r., - s k a r g ę o d d a l a -
Decyzją z dnia 7 kwietnia 2010 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego określił dla H.K. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. opłacanym według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych na kwotę 955 zł, przyjmując dochód w wysokości 17 150,30 zł (w tym wynagrodzenie ze stosunku pracy - 2 222,13 zł i dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej - 14 928, 17 zł).
Decyzja została oparta na ustaleniu, że H.K. prowadził w 2006 roku działalność gospodarczą w zakresie handlu samochodami. Nabył wówczas trzy samochody, z których dwa sprzedał (trzeci został sprzedany w 2007 r.), a także sprzedał samochód nabyty w 2005 r. Powołano się na zaświadczenie Wójta Gminy w B. o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, z którego wynikało, że H.K. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie mechaniki pojazdowej, blacharstwa samochodowego, handlu samochodami, a także kupna - sprzedaży i handlu częściami samochodowymi. Wskazano również, że fakt prowadzenia przez H.K. działalności gospodarczej w tym zakresie został potwierdzony decyzjami sprawie określenia zobowiązania podatkowego za rok 2004 i 2005 , które wobec ich niezaskarżenia stały się ostateczne.
Od decyzji tej odwołał się H.K., twierdząc, że nie prowadził w sposób zorganizowany i ciągły czynności, które można by było określić, jako działalność zarobkową. Dokonywane przez niego czynności były prowadzone wyłącznie na własny rachunek, posiadane przez podatnika samochody użytkowane były przez dłuższy czas, a szereg czynności nie miało charakteru powtarzającego się.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 12 lipca 2010 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz.60 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że analiza materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji wykazała, iż zaistniały podstawy do przyjęcia wniosku o osiąganiu przez H.K. przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej i zaliczenia do nich przychodów z tytułu zbycia samochodów osobowych.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozarolniczą działalnością gospodarczą jest działalność zarobkowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzona we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 w/w ustawy. Takie pojęcie pozarolniczej działalności gospodarczej ma charakter obiektywny, a więc to nie podatnik decyduje, czy osiągane przez niego dochody mają być zaliczone do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. To wypełnienie przesłanek określonych w wymienionym przepisie prawa pozwala organom podatkowym zaliczyć osiągane przez podatnika przychody do przychodów, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego , że działalność wykonywana przez H.K. stanowiła wyodrębnione źródło przychodu przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podatnik dokonywał zakupu i sprzedaży kolejnych samochodów cyklicznie: w 2005 r. dokonał zakupu samochodu osobowego A.; w 2006 roku kupił:
← samochód osobowy marki A.
← samochód osobowy marki A.
← samochód osobowy marki R.
H.K. w 2006 r. dokonał sprzedaży samochodu marki A. a w 2007 r. sprzedaży samochodu marki R., co jednoznacznie wskazywało na powtarzalność czynności oraz jej względnie stały charakter, a zawieranie kilku umów kupna-sprzedaży implikuje fakt uczestnictwa strony w obrocie gospodarczym. Skoro zatem podatnik dokonywał wielokrotnie zakupu samochodów używanych, to słusznie uznano fakt dokonywania szeregu powtarzających się czynności jako należących do konkretnego rodzaju działalności (działalność usługowa w zakresie handlu) w jakimś odcinku czasowym.
Ustosunkowując się do zarzutu odwołania dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych wskazano, że uiszczenie tej opłaty na gruncie powoływanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie miało wpływu na ocenę charakteru prowadzonej działalności. Jednocześnie podkreślono, że organ I instancji uwzględnił w kosztach uzyskania przychodów wszystkie udokumentowane koszty poniesione w związku z zakupem zbywanych samochodów.
Organ odwoławczy nie zgodził się również z zarzutem, że powyższe transakcje stanowiły wyłącznie zaspokajanie zwykłych potrzeb podatnika, gdyż jak organ I instancji wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, H.K. posiadał dla celów prywatnych samochód R. zakupiony w 2005 roku, a jego żona A.K. dysponowała samochodem H..
Zdaniem organu odwoławczego analiza dokonywanych przez H.K. transakcji potwierdziła, że podatnik prowadził działalność handlową polegającą na sprzedaży towarów handlowych w postaci samochodów osobowych dokonywaną na własny rachunek w sposób ciągły, zorganizowany, w celu zarobkowym. Dlatego też słusznie uznano te czynności za działalność gospodarczą. Nie należy przy tym utożsamiać zarobkowego charakteru działalności gospodarczej z faktycznym osiąganiem dochodów z tej działalności, ponieważ działalność gospodarcza często związana jest z ryzykiem nieosiągnięcia dochodów. Dana działalność jest wtedy zarobkowa, gdy ukierunkowana jest na osiągnięcie dochodu, przy czym dochód ten może pojawić się nie od razu, a w pewnej perspektywie czasowej, istotne jest aby całokształt działalności podmiotu zmierzał do osiągnięcia zysku, bez względu na rezultaty poszczególnych transakcji.
Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie H.K., zarzucając jej:
1) błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść decyzji poprzez przyjęcie, iż H.K. prowadził w roku 2006 r. działalność gospodarczą w postaci handlu samochodami, podczas gdy w rzeczywistości takiej działalności nigdy nie prowadził, a dokonywane przez niego w tamtym okresie czasu kupno i sprzedaż samochodów związane były z zaspokajaniem jego indywidualnych potrzeb użytkowych jego jak i jego członków rodziny, oraz związana była z jego nieodłączną pasją w postaci motoryzacji;
2) naruszenie art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności:
← okoliczności stałego użytkowania przez skarżącego oraz przez członków jego rodziny wszystkich zakupionych przez niego pojazdów, poprzez zaniechanie przesłuchania ich na tą okoliczności, pomimo faktu powołania się na nie przez skarżącego w jego wyjaśnieniach z dnia 23 kwietnia 2010 r., co pozwoliłoby ustalić, iż celem zakupu przedmiotowych pojazdów były tylko i wyłącznie prywatne potrzeby w/w osób a nie uzyskanie zarobku;
← okoliczności, jakie były koszty napraw samochodów uszkodzonych poniesionych przez skarżącego i porównanie ich kwoty wraz z ceną nabycia do ceny ich późniejszej sprzedaży, które to okoliczności tylko i wyłącznie mogłoby ustalić czy skarżący rzeczywiście na nich zarobił, a tym samym czy nabywając rzeczowe pojazdy kierował się chęcią zysku, czy względami kolekcjonerskimi;
3) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 107 k.p.a., przez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego zarówno decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2010 r., jak i decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 7 kwietnia 2010 r. Nr [...]
4) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:
← art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, poprzez jej niewłaściwe zastosowanie, skutkujące błędnym przyjęciem, iż kupno i sprzedaż samochodów prowadzone przez skarżącego w roku 2006 spełniały niezbędne przesłanki do uznania ich za dokonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, podczas gdy analiza akt sprawy prowadzi do zupełnie przeciwnych wniosków;
← - art. 5a pkt 6 oraz art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, iż czynności podejmowane przez skarżącego spełniają ich dyspozycje.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W związku z tym na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej również p.p.s.a.) Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jest prawidłowa.
Sąd za podstawę rozstrzygnięcia przyjął ustalony przez organy przedstawiony stan faktyczny.
Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kluczowa była ocena, czy dokonanie przez skarżącego w 2006 r. trzech umów kupna i trzech umów sprzedaży samochodów można zakwalifikować jako pozarolniczą działalność gospodarczą w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U.z 2000r,Nr14,poz.176 ze zm – dalej oznaczana w skrócie u.p.d.o.f.) Powołany przepis w brzmieniu obowiązującym w 2006 roku zawierał następującą definicję pozarolniczej działalności gospodarczej-"działalność zarobkowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzona we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.u. o p.d.o.f.)
W tym miejscu należy podkreślić, że art. 5a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera tzw. "słowniczek", który definiuje określone pojęcia na potrzeby tej ustawy. Zdefiniowane danego pojęcia w omawianym przepisie wyklucza możliwość stosowania definicji zawartych w innych ustawach - w tym przypadku wyklucza zastosowanie definicji działalności gospodarczej zawartej w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Tak więc powołany w skardze art. 2 ustawy o działalności gospodarczej nie mógł zostać w niniejszej sprawie naruszony, bowiem nie miał on w niej zastosowania. Do samo dotyczy podniesionego w uzasadnieniu skargi zarzutu naruszenia art. 3 pkt 9 Ordynacji podatkowej, który również zawiera definicję pojęcia działalności gospodarczej.
Zdaniem skarżącego jego działalność nie spełniała warunków określonych w przytoczonym wyżej art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem nie była nastawiona na zysk (zarobkowa) oraz nie była wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.
Z zarzutami tymi nie można się zgodzić.
Jak słusznie wskazał organ odwoławczy nie należy utożsamiać zarobkowego charakteru działalności gospodarczej z faktycznym osiąganiem dochodów z tej działalności. Nie było więc potrzeby prowadzenia dowodów na okoliczność kosztów napraw samochodów i porównywania ich z kosztami nabycia, a później sprzedaży pojazdów. Na motyw zarobkowy wskazywały - jak stwierdziły organy podatkowe - relatywnie krótkie (kilkumiesięczne) okresy pomiędzy zakupem i sprzedażą poszczególnych samochodów. Nie są wiarygodne twierdzenia skarżącego, iż "były one użytkowane przez skarżącego w ramach potrzeb jego i jego rodziny", skoro zarówno skarżący, jak i jego żona w 2006 r. dysponowali swoimi samochodami (R. i.H.). Niewiarygodne jest również twierdzenie, że skarżący zakupując samochody i "wymieniając" je po jakimś czasie na inne realizuje tylko i wyłącznie swoje hobby. Dla oceny tego twierdzenia istotny jest fakt, że w 2003 r. H.K. zarejestrował działalność gospodarczą obejmującą m. in. handel samochodami.
Wszystkie powyższe okoliczności wskazują, że działalność skarżącego polegająca na kupnie i sprzedaży samochodów w 2006 r. spełniała przesłanki działalności gospodarczej, o której mowa w art. 5a pkt 6 u.p.d.o.f.. Postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a organy podatkowe wyjaśniły wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe w sposób dostateczny, a zarazem kompletny zebrały i rozpatrzyły dostępny im materiał dowodowy. Rozpatrzenie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego doprowadziło zaś do jednoznacznych i nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych i prawnych. Skarżący nie podważył de facto dokonanych ustaleń faktycznych, a jedynie podjął polemikę z ich oceną pod kątem prawnopodatkowego stanu faktycznego, a to należy już do sfery oceny materiału dowodowego. W tym także kontekście stanowisko organów podatkowych uznać należy za prawidłowe, gdyż nie wykroczyło także poza granice swobodnej oceny dowodów przysługującej tym organom na podstawie art. 191 Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanym przypadku odrzucenie wyjaśnień i twierdzeń skarżącego zostało logicznie i przekonywająco uzasadnione.
Na marginesie należy wspomnieć, że art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. nie mają w niniejszej sprawie zastosowania, bowiem postępowanie podatkowe toczy się na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacji podatkowej(t,j Dz.U z 2005 r, Nr 8 poz. 60 ze zm) , a nie na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego.
Biorąc powyższe pod uwagę należało skargę H.K.uznać za bezzasadną i oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło