I OSK 211/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-28
Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Janina Antosiewicz, Anna Lech
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi Służby Więziennej, jeśli wcześniej istniała decyzja potwierdzająca jego uprawnienie do tego świadczenia, a organ nie wyeliminował tej decyzji z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzje organów obu instancji. Sąd pierwszej instancji zasadnie wskazał, że organ nie mógł odmówić przyznania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego bez wyeliminowania z obrotu prawnego wcześniejszej decyzji potwierdzającej spełnienie przez skarżącego warunków do otrzymania tego świadczenia. NSA podkreślił, że skarga na bezczynność organu ma na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia, a sąd orzeka jedynie o obowiązku wydania aktu, nie rozstrzygając merytorycznie sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania funkcjonariuszowi Służby Więziennej równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, argumentując brak stosownego oświadczenia mieszkaniowego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na istnienie wcześniejszej decyzji potwierdzającej uprawnienie do świadczenia i brak jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie: sędzia NSA Janina Antosiewicz sędzia NSA Anna Lech (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Monika Myślak - Kordjak po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Ol 850/10 w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w O. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 850/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w pkt 1 uchylił decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w O. z dnia [...] czerwca 2010 r., Nr [...], oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia [...] maja 2010 r., w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego; w pkt 2 orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; w pkt 3 zasądził od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w O. na rzecz skarżącego kwotę 40 (czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny sprawy:
Dyrektor Aresztu Śledczego w B. decyzją z dnia [...] maja 2010 r., na podstawie art. 88 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r., Nr 207, poz. 1761 ze zm.) oraz na podstawie § 3 ust. 4 i § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 132, poz. 1234 z późn. zm.), odmówił A. Z. przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w 2009 r.
Organ podniósł, iż w przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie złożył stosownego oświadczenia mieszkaniowego, które określa załącznik do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W ocenie organu raport z dnia 7 maja 2009r., w którym wnioskodawca domaga się wypłaty należnego świadczenia nie stanowi dokumentu, na podstawie którego może być zrealizowana wypłata przedmiotowego świadczenia. Ponadto raport nie zawiera oświadczenia o zajmowaniu lokalu mieszkalnego w dniu 1 stycznia 2009r., które stanowi podstawę uprawniającą do przyznania równoważnika. Zaznaczono przy tym, iż wnioskodawca posiadał świadomość obowiązku złożenia stosownego oświadczenia mieszkaniowego, gdyż takowe oświadczenia składał już kilkakrotnie.
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w O. decyzją z dnia [...] czerwca 2010r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji podzielając argumenty organu pierwszej instancji.
Na tę decyzję A. Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w zarzucając naruszenie art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej oraz art. 110 k.p.a. oraz z art. 170 i art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 stycznia 2010r., a także § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w związku z prawomocną decyzją administracyjną organu pierwszej instancji z dnia 20 kwietnia 2004r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w O. wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wyrokiem z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 850/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylając decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w O. z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazał w pierwszej kolejności, że w sprawie zastosowanie ma art. 170 i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), gdyż niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpatrzenia przez sąd administracyjny. A. Z. wniósł bowiem skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w B. w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Postępowanie to zakończyło się prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 stycznia 2010r. (sygn. akt II SAB/Ol 73/09). Sąd zauważył, że co prawda skarga dotyczyła bezczynności organu, lecz w uzasadnieniu wydanego wyroku Sąd wskazał tryb, w jakim wniosek skarżącego winien być załatwiony, a wskazania te – w myśl powołanych wyżej przepisów – są wiążące nie tylko dla składu orzekającego w niniejszej sprawie, ale przede wszystkim dla organów administracji.
Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 73/09, Sąd uznał, iż nie można odmówić wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego bez wyeliminowania decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia [...] kwietnia 2004 r. potwierdzającej spełnienie przez skarżącego warunków do otrzymania przedmiotowego świadczenia ze wskazaniem, że równoważnik ten będzie corocznie waloryzowany. Zaznaczono, iż decyzja ta jest rozstrzygnięciem wydanym w sprawie osobowej zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, związanej z realizacją wynikających z treści stosunku służbowego uprawnień funkcjonariusza, zaś z akt sprawy nie wynika, aby została ona wyeliminowana z obrotu prawnego. Tym samym Sąd uznał, że skarżący w chwili wniesienia raportu z dnia 7 maja 2009 r. nadal pozostawał uprawniony do otrzymania tego równoważnika. Sąd wskazał przy tym, iż organ nie może skutecznie bronić się twierdzeniem, że skarżący nie złożył stosownego oświadczenia mieszkaniowego, a jedynie wystąpił z raportem z dnia 7 maja 2009 r., gdyż każde żądanie wszczyna postępowanie w sprawie, a nawet ewentualne niekorzystne rozstrzygnięcie dla funkcjonariusza winno przybrać formę decyzji administracyjnej, chyba że nastąpi wypłata świadczenia, co stanowi jedynie czynność materialno – techniczną.
Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do wydania nowej decyzji odmawiającej przyznania skarżącemu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. O ile bowiem w ocenie organu nie zostały spełnione przesłanki do jego wypłaty za 2009r., to należało wyeliminować decyzję o przyznaniu równoważnika z dnia [...] kwietnia 2004 r. Wydanie zaskarżonej decyzji takiego skutku nie miało. Sąd wskazał, że w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 14 stycznia 2010 r. uznano, że nie można odmówić wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego bez wyeliminowania decyzji potwierdzającej spełnienie przez skarżącego warunków do otrzymania przedmiotowego świadczenia.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji oznacza to, że organ powinien ponownie rozpatrzyć wniosek skarżącego mając na względzie wskazania Sądu.
Od wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie skargę kasacyjną złożył A. Z., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych za obydwie instancje.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1) art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez wadliwą wykładnię treści tego przepisu, że w sytuacji, gdy nie ma i nie było podstaw do wydania decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy ma jeszcze raz wydać swoją decyzję odwoławczą po uprawomocnieniu się zaskarżonego kasacyjnie wyroku. Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd niezasadnie przyjął, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zamiast orzec, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości, co oznacza, iż nie może być ona w ogóle wykonana, nawet po stwierdzeniu prawomocności wskazanego wyroku;
2) art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. na skutek art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 104 § 2 k.p.a. w związku z art. 110 k.p.a. na skutek art. 16 § 1 k.p.a., przez niewłaściwą wykładnię, w wyniku której przyjęto, że naruszone zaskarżonymi decyzjami organów obu instancji przepisy postępowania, to jest art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. na skutek art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 104 § 2 k.p.a. w związku z art. 110 k.p.a. na skutek art. 16 § 1 k.p.a., nie stanowiły wystarczającej podstawy do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji organu pierwszej i drugiej instancji z powodu istotności oraz ich wyeliminowania z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. na skutek art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 104 § 2 k.p.a.. W ocenie skarżącego kasacyjnie nie wiadomo dlaczego Sąd pierwszej instancji przyjął, iż w sprawie doszło jedynie do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na skutek art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. w związku z art. 135 tej ustawy, przez bezpodstawne przyjęcie, iż zaskarżone decyzje nie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a., w stopniu stwierdzającym ich nieważność w zakresie legalności podjętego przez obydwa organy administracji prawa do rozstrzygnięcia, gdyż brak było wystarczających podstaw do przyjęcia przez Sąd, że badana w trybie nadzoru decyzja organu drugiej instancji oraz ją poprzedzająca została wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na jej końcowe rozstrzygnięcie, gdy z faktów sprawy i jej dowodów wynika, że decyzje obu organów zostały podjęte wbrew występującym w sprawie faktom i przepisom prawa, art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. na skutek art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 2 w związku z art. 110 k.p.a.,
4) naruszenie prawa materialnego, przez pominięcie przez Sąd pierwszej instancji art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 tej ustawy, to jest przez brak w aktach sprawy jego uwzględnienia i zastosowania, gdyż w zaistniałej sytuacji nie było podstaw do podjęcia zaskarżonych decyzji, gdyż o sprawie merytorycznie już rozstrzygnięto prawomocną ostateczną drugą wcześniejszą decyzją organu pierwszej instancji z dnia 20 kwietnia 2004 r., Nr 162/RM/2004, którą to przyznano skarżącemu corocznie równoważnik za remont lokalu mieszkalnego,
5) art. 141 § 4 w związku z art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na skutek art. 200 w związku z art. 199 tej ustawy w związku z art. 205 § 1 ustawy i na skutek art. 145 § 1 pkt 2 tejże ustawy w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. na skutek art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 2 k.p.a., które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik wyroku, bowiem gdyby Sąd właściwie ocenił niniejszą sprawę, uwzględniłby skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie w zaskarżonym wyroku Sąd błędnie przyjął i ocenił sytuację, przez co nie dostrzegł, że w sprawie (w której dwukrotnie rozstrzygnięto o sprawie) doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. i, że naruszenie to obligowało go do zastosowania normy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Podniesiono, że Sąd wadliwie przyjął, iż wyszczególnione przez skarżącego koszty sądowe są niezasadne, gdyż nie mieszczą się w normie art. 205 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.;
6) art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec tego, że Sąd pierwszej instancji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie wyszedł poza ich granice, mimo iż w danej sprawie powinien i mógł to uczynić. Podniesiono, że zadaniem tego Sądu było, niezależnie od zarzutów skargi, zbadanie, czy weryfikowane postępowanie obarczone jest wadą określoną art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, czego Sąd nie uczynił należycie;
7) art. 135 w związku z art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez jego nieuwzględnienie i niestosowanie polegające na tym, że Sąd pomimo zawarcia w swoim wyroku jednoznacznego stanowiska, iż; "brak było podstaw do wydania nowej decyzji odmawiającej przyznania skarżącemu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego", nie usunął z obrotu prawa wadliwego i bezprawnego aktu prawa na mocy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
8) art. 200 wskazanej ustawy w zw. z art. 98 § 1 K.p.c. na skutek art. 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 213 tej ustawy w związku z art. 134 ustawy na skutek art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez niezasadne przyjęcie, że ujęte w normie art. 205 § 1 tejże ustawy koszty sądowe nie są tożsamymi kosztami sądowymi, co koszty sądowe wyszczególnione w spisie skarżącego z dnia 16 listopada 2010 r. oraz wadliwość przyjęcia, iż nie są one kosztami niezbędnymi, art. 200 powołanej ustawy w związku z art. 98 § 1 k.p.c., do celowego dochodzenia przez skarżącego praw w niezbędnych granicach, a poniesionych i przedmiotem sprawy i zakresem jej zasadności.
W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto postawione wyżej zarzuty, kładąc nacisk na konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na zakaz kilkukrotnego orzekania w tej samej sprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, organ wniósł o jej oddalenie, przychylając się do stanowiska Sądu pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
W niniejszej sprawie głównym zarzutem skargi kasacyjnej jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut ten jest całkowicie pozbawiony usprawiedliwionych podstaw. Podkreślić bowiem należy, że stwierdzenie nieważności decyzji jest możliwe tylko w przypadku ustalenie istnienia przesłanek wskazujących na to, że kontrolowana w tym postępowaniu decyzja dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że sąd administracyjny jest obowiązany stwierdzić nieważność decyzji, jeżeli ustali zaistnienie kwalifikowanej wady powodującej ich nieważność.
W niniejszej jednak sprawie nie mamy do czynienia z nieważnością postępowania, nie doszło bowiem do kilkukrotnego orzekania w tej samej spawie, co podniesiono w skardze kasacyjnej.
Przypomnieć należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 73/09, w sprawie skargi A. Z. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w B. w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, zobowiązał Dyrektora Aresztu Śledczego w B. do wydania aktu administracyjnego w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 7 maja 2009 r. dotyczącego równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego w terminie 1 miesiąca od daty zwrotu akt sprawy.
Przypomnieć także należy, że instytucja skargi na bezczynność określona została w art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym przepis ten nie określa kryteriów jakimi powinien kierować się sąd administracyjny. Skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Zatem uznając skargę na bezczynność organu za zasadną, sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w terminie przez siebie wskazanym. Sąd orzeka więc jedynie o obowiązku wydania rozstrzygnięcia w sprawie, nie rozstrzyga natomiast kwestii merytorycznych i nie określa w jaki sposób powinna być rozpatrzona sprawa w postępowaniu administracyjnym. Tym samym Sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność organu nie może nakazać organowi wydania decyzji, postanowienia, innego aktu lub podjęcia czynności o określonej treści. Ewentualne wskazania nie są wiążące.
Dlatego też w niniejszej sprawie nie można się zgodzić z Sądem pierwszej instancji, że mają zastosowanie przepisy art. 153 i art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast merytoryczne powody uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd pierwszej instancji są – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – zasadne.
Zatem w obliczu wydanego wyroku oraz wobec postawionych zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że okoliczność, iż Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że w sprawie zastosowanie mają przepisy art. 153 i art. 170 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie niesie dla skarżącego kasacyjnie ujemnych skutków prawnych.
W kontekście powyższego zarzut naruszenia art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest niezasadny.
Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 152 powołanej wyżej ustawy. Rozstrzygnięcie, o którym mowa w tym przepisie stanowi obligatoryjny element każdego wyroku uwzględniającego skargę. Stwierdzenie przez sąd administracyjny w wyroku, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu na podstawie tego przepisu oznacza, że decyzja ta nie wywołuje skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok uchylający tę decyzję nie jest jeszcze prawomocny.
Wydanie przez sąd administracyjny wyroku uwzględniającego skargę poprzez uchylenie decyzji organu administracji oznacza zatem, że decyzja ta nadal istnieje w obrocie prawnym. Jednak wynikający z niej skutek prawny (wykonalność), jest zawieszony do czasu uprawomocnienia się wyroku z mocy rozstrzygnięcia z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dopiero uprawomocnienie się wyroku sądu pierwszej instancji prowadzi do skutku w postaci wyeliminowania aktu administracji z obrotu prawnego. O ile jednak taki wyrok zostanie uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej, upadają też wszelkie wynikające z niego skutki.
Zarzut skargi kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi także nie jest uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a więc norma dotycząca warunków, w jakich Sąd uwzględnia skargę na decyzję została zastosowana.
Nie jest również trafny zarzut naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżony wyrok spełnia przesłanki określone w tych przepisach. Stanowią one, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1), zaś uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania (art. 141 § 4). Prawidłowe uzasadnienie wyroku jest zatem niezwykle istotne. Jest ono bowiem odzwierciedleniem toku badania danej sprawy przez sąd, przez co powinno umożliwiać skontrolowanie tak przez strony, jak i przez Naczelny Sąd Administracyjny, czy Sąd pierwszej instancji nie popełnił błędu w swoich rozważaniach. Z treści uzasadnienia powinno wynikać, że sąd przeanalizował wszystkie zarzuty zamieszczone w skardze, konfrontując je z ustaleniami organu i materiałem dowodowym sprawy. Przy czym zaznaczyć należy, że nie wszystkie dokumenty zgromadzone w sprawie i nie wszystkie zarzuty podnoszone w postępowaniu muszą być omówione w pisemnych motywach rozstrzygnięcia, lecz tylko te, które są w sprawie istotne.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia ustawowe wymogi, o których mowa powyżej, natomiast subiektywne poczucie skarżącego kasacyjnie, że jest inaczej, nie może być podstawą do skutecznego wzruszenia zapadłego w sprawie wyroku.
Co zaś do zarzutu naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 205 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to uznać należy, że i ten zarzut jest chybiony. Przepis ten stanowi bowiem, że do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego. W takim też zakresie Sąd pierwszej instancji zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sad Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło