I FSK 450/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-01-19

Skład orzekający: Jan Zając, Krystyna Chustecka, Arkadiusz Cudak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na zakup materiałów budowlanych na potrzeby remontu części budynku mieszkalnego, które stanowiły integralną część inwestycji budowlanej prowadzonej przez rodziców skarżącej na podstawie pozwolenia na budowę, mogą być podstawą do ubiegania się o zwrot części tych wydatków na podstawie ustawy o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, mimo że formalne zakończenie inwestycji budowlanej nastąpiło po dacie poniesienia tych wydatków?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że ustawa o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym zawiera własną definicję remontu, która nie wymaga odniesienia do Prawa budowlanego. Skoro skarżąca wykazała poniesienie wydatków na prace remontowe wymienione w załączniku do ustawy i przedłożyła wymagane faktury, a posiadała tytuł prawny do lokalu (umowa użyczenia), odmowa zwrotu części wydatków była niezasadna. Sąd podkreślił, że celem ustawy było zrekompensowanie skutków finansowych podwyższenia stawki VAT na materiały budowlane, a odmawianie zwrotu wydatków na prace odpowiadające kryteriom remontu jest sprzeczne z intencją ustawodawcy.
Stan faktyczny
G. S. złożyła wniosek o zwrot części wydatków poniesionych na remont drugiego piętra budynku mieszkalnego, którego była użyczycielem na podstawie umowy z rodzicami, właścicielami budynku. Organ podatkowy odmówił zwrotu, uznając, że prace te stanowiły część inwestycji budowlanej prowadzonej przez rodziców i nie można ich zakwalifikować jako remontu przed formalnym zakończeniem tej inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że skarżąca spełniła warunki do zwrotu wydatków.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w O. na rzecz G. S. kwotę 650 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zając, Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Nowik, po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej G. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Op 548/10 w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 18 czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w O. na rzecz G. S. kwotę 650 (sześćset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Op 548/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę G. S. (dalej jako strona lub skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 18 czerwca 2010 r. wydanej w przedmiocie odmowy zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych. Sąd pierwszej instancji przedstawiając stan faktyczny sprawy podał, że w dniu 19 czerwca 2006 r. G. S. złożyła w [...] Urzędzie Skarbowym w O., wniosek VZM-1 o zwrot części wydatków poniesionych w okresie od 1 maja 2004 r. do 31 grudnia 2007 r., w związku z remontem budynku mieszkalnego. Wniosek ten następnie skorygowała, ujmując także wydatki wykazane w załączniku VZM-1/A, wskutek czego kwota zwrotu wyniosła 1784,00 zł. Do wniosku załączyła kserokopie faktur VAT dokumentujących poniesione wydatki, decyzję Burmistrza O. z dnia 24 czerwca 2002 r., wydaną dla państwa J. i U. S. - rodziców skarżącej- ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania działki 487/9 k.m. 3 obręb K., dla zmiany konstrukcji dachu na jednorodzinnym budynku mieszkalnym i adaptacji strychu na pomieszczenia mieszkalne oraz umowę użyczenia drugiego piętra tego budynku z dnia 31 grudnia 2004 r., zawartą między skarżącą i rodzicami na czas nieokreślony. W związku ze złożonym wnioskiem organ podatkowy przeprowadził oględziny drugiego piętra budynku mieszkalnego położonego w K., w wyniku których ustalił, że nadbudowa drugiego piętra budynku mieszkalnego obejmowała cztery pokoje, łazienkę oraz przedpokój - kompletnie wykończone. W trakcie prowadzonych czynności kontrolnych skarżąca oświadczyła, iż właścicielami budynku są jej rodzice, którzy posiadają pozwolenie na budowę w zakresie nadbudowy drugiego piętra w postaci zmiany konstrukcji dachu i adaptacji strychu na cele mieszkaniowe i do 31 grudnia 2004 r. ponosili oni wszystkie wydatki związane z nadbudową. W dniu 31 grudnia 2004 r. zawarła z rodzicami umowę użyczenia, na podstawie której zobowiązała się do przeprowadzenia remontu drugiego piętra, powstałego w ramach nadbudowy budynku we własnym zakresie i za własne środki, celem dostosowania ich do potrzeb mieszkalnych. Na wezwanie organu skarżąca przedłożyła kserokopię zawiadomienia o zakończeniu nadbudowy przedmiotowego budynku, złożonego w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w dniu 10 stycznia 2007 r., oświadczając jednocześnie, iż w dacie zawarcia umowy użyczenia, przedmiot użyczenia znajdował się w stanie surowym, posiadał dach, ściany, podłogi, oraz stolarkę okienną, natomiast wykonane przez nią prace nie wymagają pozwolenia na budowę. W związku z powyższym decyzją z dnia 29 stycznia 2007 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w O., działając na podstawie art. 6 ust. 1 w związku z art. 3, art. 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U. Nr 177, poz. 1468)- zwanej dalej ustawą o zwrocie, odmówił skarżącej zwrotu wnioskowanej kwoty. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że dniu złożenia wymienionego wniosku skarżąca nie spełniała warunków uprawniających do zwrotu, z uwagi na brak wymaganego dokumentu do przeprowadzenia inwestycji polegającej na adaptacji drugiego piętra budynku celem przystosowania do celów mieszkalnych, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o zwrocie. Po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor Izby Skarbowej w O. decyzją z dnia 5 lipca 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Po rozpoznaniu skargi strony na powyższą decyzję wyrokiem z dnia 28 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę G. S. uznając, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę kasacyjną strony, wyrokiem z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt I FSK 525/08, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Opolu. W motywach rozstrzygnięcia Sąd drugiej instancji wskazał, że brak odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do zarzutów strony podniesionych w skardze, dotyczącego naruszenia prawa procesowego przez wydanie decyzji przez osobę nieuprawnioną jest uchybieniem wyrażającym się w niedostatecznej realizacji wymogów zawartych w art. 141 p.p.s.a. Ponadto w sytuacji, gdy podpisanie decyzji przez osobę nieupoważnioną skutkuje nieważnością postępowania, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, NSA uznał za trafny zarzut skargi kasacyjnej, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, wyrokiem z dnia 17 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Op 447/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym wyrokiem, wobec wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia 5 lipca 2007 r., Dyrektor Izby Skarbowej w O., ponownie rozpatrzył zarzuty zawarte w odwołaniu z dnia 14 lutego 2007 r. i decyzją z dnia 18 czerwca 2010 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji z dnia 29 stycznia 2007 r. W uzasadnieniu wskazał, iż wniosek złożony przez G. S. dotyczył wydatków poniesionych przed 10 stycznia 2007 r. na zakup materiałów budowlanych związanych z prowadzoną do tego czasu inwestycją wymagającą pozwolenia na budowę, wobec nieprzedłożenia decyzji właściwego organu administracji architektonicznej- budowlanej organ uznał, że skarżąca nie spełniła warunku z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o zwrocie. Organ przyznał, iż przeprowadzone prace, same w sobie mogą stanowić remont, jednakże dopiero po zakończeniu przez inwestorów – J. i U. S. – procesu inwestycyjnego polegającego na nadbudowie budynku mieszkalnego. Wobec powyższego, ponoszenie wydatków przed zakończeniem procesu inwestycyjnego nie uprawnia do otrzymania zwrotu ich części na zasadach określonych w ustawie o zwrocie. Dalej organ wywodził, iż przedmiot użyczenia do dnia 10 stycznia 2007 r. stanowił integralną część inwestycji prowadzonej przez J. i U. S., którzy w dniu 10 stycznia 2007 r. złożyli wniosek o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego, a zatem zwrotowi podlegałaby wyłącznie cześć wydatków poniesionych przez skarżącą po dniu 10 stycznia 2007 r., jednak takich wydatków wnioskiem nie objęto. Organ uznał za bezzasadny podnoszony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 710 K.c. Odnosząc się do pojęcia "remontu" wskazał, iż z uwagi na definicję zawartą w art. 2 pkt 5 ustawy o zwrocie w przedmiotowej sprawie nie powinna mieć zastosowania definicja z ustawy Prawo budowlane, na którą powołał się organ pierwszej instancji, co jednak pomimo zasadności zarzutu skarżącej nie uzasadnia uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, bowiem organ podatkowy nie zanegował poniesionych wydatków i przeprowadzonych prac, lecz zakwestionował z uwagi na ustaloną datę zakończenia nadbudowy budynku mieszkalnego- zakwalifikowanie tych prac. Na powyższą decyzję G. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, w której zarzuciła naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 710 k.c. i art. 2 pkt 1 i 5 , art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o zwrocie oraz art. 3 pkt 11, art. 28 ust. 2 i art. 32 ust. 4 oraz art. 54 ustawy Prawo budowlane. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w O. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził, że skarga jest niezasadna. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy poniesienie przez skarżącą wydatków na zakup materiałów budowlanych w czasie trwania procesu inwestycyjnego- realizowanego przez rodziców skarżącej na podstawie pozwolenia na budowę, polegającego na nadbudowie budynku mieszkalnego, lecz przed zakończeniem tego procesu - uprawnia skarżącą do otrzymania zwrotu ich części na zasadach określonych w ustawie o zwrocie. Zdaniem Sądu, okoliczności ustalone w toku postępowania przez organ drugiej instancji, bez wątpienia dowodziły zasadności podjętego rozstrzygnięcia w sprawie. W ocenie Sądu w świetle przepisów ustawy o zwrocie oraz ustawy Prawo budowlane nie ulega wątpliwości, że prawo do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych dotyczy po pierwsze wyłącznie budownictwa mieszkaniowego, po drugie może być dokonane wyłącznie pod warunkiem wykazania się przez osobę dokonującą wydatków i realizującą jedną ze wskazanych w przepisie inwestycji odpowiednim dokumentem; tj. prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane lub tytułem prawnym albo pozwoleniem na budowę, zaś w przypadku remontu oświadczeniem o zakresie przeprowadzonego remontu (art. 5 ust. 4 pkt 7 ustawy o zwrocie). Następnie Sąd podniósł, że do użytkowania obiektu budowlanego, do którego wzniesienia jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić dopiero po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji, co wynika bezpośrednio z art. 54 ustawy Prawo budowlane. Dopiero wtedy w sensie techniczno-budowlanym można mówić o zakończeniu budowy obiektu budowlanego. Obiekt powinien, więc być w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania. O tym czy obiekt budowlany, na którego wzniesienie wymagane jest pozwolenie budowlane odpowiada warunkom, jakim w myśl obowiązujących przepisów musi czynić zadość obiekt przeznaczony na cele mieszkalne, decyduje właściwy organ nadzoru budowlanego i służy temu regulacja art. 54 ustawy Prawo budowlane. Nie ma natomiast wpływu na tę ocenę fakt zawarcia umowy użyczenia, czy zameldowania w nim osób z najbliższej rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na uwadze powyższe rozważania uznał, że organ odwoławczy dokonał właściwej interpretacji przepisów przyjmując, iż złożony przez skarżącą wniosek o zwrot części wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym dotyczył wydatków poniesionych przed 10 stycznia 2007 r. na zakup materiałów budowlanych związanych z prowadzoną do tego czasu inwestycją wymagającą pozwolenia na budowę (nadbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego), stąd występując z podaniem o przyznanie prawa do zwrotu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 25 sierpnia 2005 r. o zwrocie należało dysponować decyzją właściwego w tej sprawie organu administracji budowlanej. Ponadto argumentując swoje stanowisko wskazał, że z akt sprawy wynika natomiast, iż o wydanie takiej decyzji skarżąca się nie ubiegała. Decyzja Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia 24 czerwca 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zmianie konstrukcji dachu na jednorodzinnym budynku mieszkalnym i adaptacji strychu na pomieszczenia mieszkalne na działce nr 487/9 płożonej w K., została wydana rodzicom skarżącej – J. i U. S.. Wobec powyższego skoro skarżąca nie była adresatem powyższej decyzji wydanej w odniesieniu do inwestycji polegającej na nadbudowie budynku mieszkalnego, to nie sposób przyjąć, iż spełniała kryterium zawarte w cyt. wyżej art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o zwrocie z dnia 25 sierpnia 2005 r. przewidziane w art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o zwrocie, zgodnie, z którym prawo do zwrotu przysługuje pod warunkiem, że osoba fizyczna posiada pozwolenie na budowę w przypadku inwestycji, dla której zgodnie z ustawą Prawo budowlane wymagane jest takie pozwolenie. Podkreślił również, że w przedmiotowej sprawie organy skarbowe nie kwestionowały, iż rodzaj i zakres prac przeprowadzonych przez skarżącą same w sobie mogą odpowiadać kryteriom remontu. Jednak prace takie będą stanowiły remont lub modernizację dopiero wtedy, gdy nastąpią po zakończeniu budowy. Powyższy wyrok w całości strona zaskarżyła skargą kasacyjną. W środku odwoławczym zarzucono: a) naruszeniu prawa materialnego, a to: - art. 2 pkt 1 i 5 oraz art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o zwrocie - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż część budynku mieszkalnego, stanowiąca jego drugie piętro, użyczone stronie skarżącej przez jej rodziców, nie mogło być przedmiotem remontu w rozumieniu ww. ustawy, albowiem w chwili zawarcia umowy użyczenia przedmiot umowy stanowił integralną część inwestycji budowlanej prowadzonej przez rodziców skarżącej, - art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o zwrocie w zw. z art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż strona skarżąca nie posiadała w niniejszym przypadku prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ani tytułu prawnego do budynku, pomimo iż załączyła do wniosku o zwrot części wydatków na zakup materiałów budowlanych, podpisaną z rodzicami umowę użyczenia, która jest zaliczana do tytułów prawnych do budynku (lokalu) mieszkalnego, -art. 28 ust. 2, art. 32 ust. 4 i art. 54 ustawy Prawo budowlane - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie, albowiem prace remontowe (modernizacyjne) budynku (lokalu) mieszkalnego, o których mowa m.in. w art. 2 pkt 5 ustawy o zwrocie, a których dokonała skarżąca, nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, a tym samym podejmowania dalszych czynności, jakie Prawo budowlane wiąże z budową (nadbudową) budynku mieszkalnego, - art. 710 k.c. w zw. z art. 65 § 2 k.c. - poprzez oparcie swojego rozstrzygnięcia jedynie na dosłownym brzmieniu postanowień umowy użyczenia, bez uwzględnienia zgodnego zamiaru stron i celu tejże umowy, jak i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż przedmiotem Użyczenia może być jedynie budynek (lokal) mieszkamy, którego budowa w sensie techniczno – budowlanym została zakończona, pomimo iż art. 710 k.c. takich ograniczeń nie zawiera, tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt. 1 P.p.s.a. b) naruszeniu przepisów postępowania: - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.)., art. 3 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 lit. c oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.") w zw. z art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej- poprzez nie ustosunkowanie się w uzasadnieniu skarżonego wyroku do zarzutu naruszenia przez organ podatkowy ww. przepisu Ordynacji podatkowej, jak również przyjęcie jakoby w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania w stopniu mającym co najmniej wpływ na wynik sprawy, tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w O. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarzuty skargi kasacyjnej są uzasadnione, a zatem rozpoznawany środek odwoławczy odnosi zamierzony skutek w postaci uchylenia zaskarżonego wyroku. Większość zarzutów skargi kasacyjnej wywiedziona jest w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Jedyny zarzut naruszenia przepisów postępowania ma w dużej mierze charakter akcesoryjny albowiem kasator zarzuca naruszenie art. 1 ustawy p.u.s.a., art. 3 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej- poprzez nie ustosunkowanie się w uzasadnieniu skarżonego wyroku do zarzutu naruszenia przez organ podatkowy ww. przepisu Ordynacji podatkowej, jak również przyjęcie jakoby w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania w stopniu mającym co najmniej wpływ na wynik sprawy. Dlatego też w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. W niniejszej sprawie stan faktyczny był w istocie bezsporny. Organ podatkowy bowiem nie kwestionował, że skarżąca poniosła wskazane na fakturach wydatki. Przedmiotem rozbieżności była subsumcja tego stanu faktycznego pod normy prawne ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, poz. 1468 z późn. zm.). Organy podatkowe bowiem dokonały wykładni spornych przepisów w ten sposób, że uznały, iż prace przeprowadzone przez skarżącą przed formalnym zgłoszeniem przez jej rodziców zakończenia rozbudowy budynku, nie można przyporządkować do remontu. Stanowisko to zostało zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku. Natomiast zdaniem autora skargi kasacyjnej powyższy pogląd nie znajduje odzwierciedlenia w treści wskazanej ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że w tym sporze racje ma skarżąca. Przede wszystkim zasadny jest bowiem pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut naruszenia art. 2 pkt 1 i 5 oraz art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o zwrocie - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż część budynku mieszkalnego, stanowiąca jego drugie piętro, użyczone stronie skarżącej przez jej rodziców, nie mogło być przedmiotem remontu w rozumieniu ww. ustawy, albowiem w chwili zawarcia umowy użyczenia przedmiot umowy stanowił integralną część inwestycji budowlanej prowadzonej przez rodziców skarżącej. W istocie była to zasadnicza podstawa prawna oddalenia przez Sąd pierwszej instancji skargi. W związku z tak postawionym zarzutem należy podkreślić, że w sytuacji, gdy dany akt prawny zawiera samodzielne definicje legalne pojęć użytych w tej ustawie, zbędnym, a wręcz niedopuszczalnym jest wówczas sięganie do treści innych ustaw, czy też do szukania wyjaśnienia tych pojęć na gruncie aktów prawnych wywodzących się z innych gałęzi prawa. W analizowanej ustawie zaś w art. 2 zawarty jest tzw. słowniczek pojęć używanych w tym akcie prawnym. Trafnie więc autor skargi kasacyjnej twierdzi, że ustawa o zwrocie zawiera samodzielną definicje remontu na potrzeby stosowania tego aktu. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 5 ilekroć w ustawie jest mowa o remoncie - rozumie się przez to wykonanie robót określonych w załączniku do ustawy. Tenże załącznik zaś precyzyjnie wylicza wykaz robót zaliczanych do remontu budynku lub lokalu mieszkalnego. Należy podkreślić, że analizowana ustawa odsyła do Prawa budowlanego jedynie w art. 4 ust. 2 stanowiąc, że prawo do zwrotu przysługuje, pod warunkiem, że osoba fizyczna posiada: prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, z późn. zm.) albo tytuł prawny do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w przypadku inwestycji określonej w art. 3 ust. 1 pkt 3 (przepis ten dotyczy remontu); bądź też pozwolenie na budowę w przypadku inwestycji, dla której zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane wymagane jest takie pozwolenie. Zatem w zakresie prac, które stanowią remont brak jest odesłania do regulacji zawartej w Prawie budowlanym. Stąd też nie do zaakceptowania jest stanowisko zajmowane przez Sąd pierwszej instancji, że do dnia złożenia przez rodziców skarżącej zawiadomienia o zakończeniu nadbudowy przedmiotowego budynku, złożonego w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w dniu 10 stycznia 2007 r., nie można było przeprowadzać prac remontowych, upoważniających do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych. Skoro bowiem podatniczka wykazała stosownymi fakturami VAT fakt poniesienia wydatków na prace remontowe, szczegółowo wymienione w załączniku do analizowanej ustawy, brak jest podstaw prawnych w tym akcie do odmowy zwrotu. W konsekwencji powyższych uwag uzasadnione są pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej. Bez wątpienia podatniczka miała tytuł prawny do dysponowania lokalem, pomimo tego, że formalnie proces budowlany nadbudowy budynku nie został zakończony. Niewątpliwie skarżąca posiadała podpisaną z rodzicami umowę użyczenia, która jest zaliczana do tytułów prawnych do budynku (lokalu) mieszkalnego. Tym samym naruszono art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o zwrocie. Zresztą w tej umowie jednoznacznie określono cel jej zawarcia w postaci wykończenia nadbudowanej części, poprzez przeprowadzenie remontu i dostosowanie do własnych potrzeb mieszkaniowych. Tym samym nie można się zgodzić z stanowiskiem organu podatkowego, zaakceptowanym przez Sąd pierwszej instancji, że do czasu formalnego zgłoszenia zakończenia rozbudowy budynku mieszkalnego, prawo do zwrotu przysługuje jedynie osobom fizycznym w stosunku do których wydano decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zmianie konstrukcji dachu na jednorodzinnym budynku mieszkalnym i adaptacji strychu na pomieszczenia mieszkalne. Ponadto należy zaznaczyć, że wyżej zaprezentowana wykładnia jest zgodna z celem ustawy o zwrocie. Ratio legis tego aktu prawnego było zrekompensowanie osobom fizycznych skutków finansowych podwyższenia stawki podatku od towarów i usług na materiały budowlane. Skoro więc organy podatkowe nie kwestionują, że skarżąca przeprowadziła zakres prac, które odpowiadają kryteriom remontu, albowiem wymienione są te prace w wspomnianym załączniku do ustawy, przedłożyła wymagane faktury VAT, to sprzeczne z intencją ustawodawcy jest odmawianie zwrotu części poniesionych wydatków. Jeśli zaś chodzi o pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej to w istocie odnoszą się do stanowiska organu odwoławczego. Skarga kasacyjna zaś jest środkiem odwoławczym od wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych. Skoro w swych pisemnych motywach Sąd pierwszej instancji nie wskazywał tych norm prawnych nie można zasadnie twierdzić, że je naruszył. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uwzględnił skargę kasacyjną w całości. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. W skład zasądzonych kosztów postępowania wchodzą: 100 zł opłaty kancelaryjnej za wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku; 100 zł wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w wysokości 450 zł, określone w oparciu o § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b), § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a/ i § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło