I OSK 213/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-02-22

Skład orzekający: Wiesław Kisiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prezes zarządu spółdzielni mieszkaniowej jest organem administracji publicznej podlegającym kontroli sądu administracyjnego w sprawie skargi na bezczynność?
Ratio decidendi
Prezes zarządu spółdzielni mieszkaniowej nie jest organem administracji publicznej ani podmiotem wykonującym zadania publiczne, wobec czego skarga na jego bezczynność nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Spółdzielnia mieszkaniowa jest dobrowolnym zrzeszeniem osób fizycznych, działającym na podstawie prawa spółdzielczego i ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, nie wykonującym zadań publicznych i nie dysponującym majątkiem publicznym.
Stan faktyczny
B. O. złożył skargę na bezczynność Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w B. w przedmiocie wydania zaświadczenia. WSA w Białymstoku postanowieniem z 18 listopada 2010 r. odrzucił skargę, uznając, że prezes spółdzielni nie jest organem administracji publicznej. B. O. wniósł skargę kasacyjną do NSA od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 listopada 2010 r., II SAB/Bk 67/10 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi B. O. na bezczynność Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w B. w przedmiocie wydania zaświadczenia postanawia: oddalić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 18 listopada 2010 r., II SAB/Bk 67/10, odrzucił skargę B. O. na bezczynność Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w B. w przedmiocie wydania zaświadczenia. W ocenie Sądu prezes zarządu spółdzielni mieszkaniowej nie jest organem administracji publicznej. Spółdzielnie mieszkaniowe działają na podstawie ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze (Dz.U. nr 188, poz.1848 ze zm.) oraz ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. nr 119, poz.1116 ze zm.). Spółdzielnia mieszkaniowa jest dobrowolnym zrzeszeniem (korporacją) osób fizycznych, które w tej formie organizacyjnej zmierza do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych swoich członków i ich rodzin oraz potrzeb gospodarczych, kulturalnych, oświatowych i innych społecznych potrzeb (członków tej spółdzielni). Działalność spółdzielni mieszkaniowych nie może być utożsamiana z wykonywaniem zadań publicznych, skoro działalność ta ogranicza się do realizacji podstawowego celu, jakim jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych członków tej spółdzielni i ich rodzin. O tym, iż spółdzielnie nie wykonują zadań publicznych świadczy również fakt, że aby stać się członkiem spółdzielni osoba do niej przystępująca zobowiązana jest złożyć pisemne oświadczenie, to znaczy deklarację członkowską, pod rygorem nieważności. Ponadto jedynie członkowie spółdzielni decydują o zakresie jej działania, czasie trwania, likwidacji, podziale itp. Spółdzielnie mieszkaniowe nie dysponują majątkiem publicznym ani też nie reprezentują osób, które dysponują takim majątkiem. Majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków (art.3 prawa spółdzielczego) i tylko oni o nim decydują. Spółdzielnie mieszkaniowe nie należą również do sektora finansów publicznych w rozumieniu art.9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz.1240 ze zm.). B. O. w skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie zarzuciła naruszenie przepisów postępowania art.3 § 1 i § 2 pkt. 4 i 8, art.58 § 1 pkt 1, art.134, art.141 § 4 w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit.a i c, art.149 i art.174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."); art.1 pkt 4, art.5 § 2 pkt 3 i 5, art.7, art.8, art.9, art.10, art.217 § 1 pkt 2, art.218 § 1 i 2 i art.219 K.p.a. Zarzuciła również błędną wykładnię art.1 ust.1, 6, i 7 oraz art.3 ust.1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. nr 119, poz.1116 ze zm.) oraz naruszenie art.2, art.32, art.45 ust.1, art.77 i art.78 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Zgodnie z art.3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, Skarga na bezczynność organu jest pochodną dopuszczalności skargi ponieważ można ją wnieść jedynie w przypadkach określonych w art.3 § 2 pkt 1-4a (art.3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w przedmiocie wydania zaświadczenia. Sąd I instancji nie rozpatrywał jednak merytorycznie skargi, gdyż po jej wstępnej kontroli stwierdził, iż przedmiotowa kwestia nie mieści się w katalogu spraw określonych w art.3 § 2 P.p.s.a., podlegających kontroli sądu administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I. instancji prawidłowo uznał, że podmiot, którego dotyczy skarga nie posiada przymiotów organu administracji publicznej. Spółdzielnia mieszkaniowa działa na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 września 1982 roku - Prawo spółdzielcze oraz ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o spółdzielniach mieszkaniowych i jest dobrowolnym zrzeszeniem osób fizycznych, które w tej formie organizacyjnej zmierza do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych swoich członków i ich rodzin oraz potrzeb gospodarczych, kulturalnych, oświatowych i innych społecznych potrzeb jej członków. Nie sposób zatem przyjąć, iż spółdzielnia mieszkaniowa, a tym bardziej jej prezes jako członek zarządu spółdzielni są organami administracji publicznej - organem państwowym lub samorządowym albo innymi podmiotami sprawującymi w ich imieniu funkcje publiczne, nie można nawet uznać, iż podmioty te wykonują zadania publiczne (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2005 r., I OPS 1/05) Z tych względów zarówno działalność jak i bezczynność prezesa spółdzielni mieszkaniowej nie może być uznana za działanie organu administracji publicznej, które podlegałoby kontroli sądów administracyjnych na podstawie art.3 § 2 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.184 w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło