II FZ 33/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Krzymień, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Po 608/10 w zakresie opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 30 czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Po 608/10, Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał Z. P. do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym na skutek zgłoszonego żądania. Jak wynika z akt sprawy, wyrokiem z dnia 18 listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Strony na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 30 czerwca 2010 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. W wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej wyjaśniono, iż w przypadku nieuiszczenia powyższej opłaty w terminie 7 dni, Przewodniczący zarządzi jej ściągnięcie zgodnie z art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U, nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a." Tożsame wezwanie skierowano do Skarżącej w 3 innych sprawach: III SA/Po 609/10, III SA/Po 610/10, III SA/Po 611/10. Na powyższe zarządzenie Skarżąca wniosła zażalenie (pismo z dnia 7 grudnia 2010 r.), w którym podkreśliła, iż wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożyła zgodnie z pouczeniem na rozprawie w dniu 18 listopada 2010 r. Jak wskazała Strona, nie została ona jednakże wówczas poinformowana o konieczności uiszczenia kolejnej opłaty. Zdaniem Skarżącej, koszt ten – mimo, iż wynika z powołanej w wezwaniu ustawy – jest zbyt wysoki biorąc pod uwagę wcześniejsze uiszczenie wpisu od skargi. W uzasadnieniu zażalenia podkreślono również trudną sytuację finansową firmy Skarżącej i wniesiono o zwolnienie jej z powyższych opłat kancelaryjnych. Strony nie stać aktualnie na uiszczenie kolejnej opłaty, a wzywanie do takowej spowoduje utratę gwarantowanego w Konstytucji RP prawa do obrony oraz uniemożliwi poznanie przyczyn oddalenia skargi i wniesienie skargi kasacyjnej. Wyroki w sprawach Strony są – w jej ocenie – głęboko niesprawiedliwe, przez co Skarżąca "czuje się oszukana przez miasto P.". W zażaleniu Skarżąca podniosła ponadto, iż nie rozumie podzielenia jej "sprawy" na cztery odrębne (czterokrotnie opłacane), skoro wszystkie dotyczą tego samego podatku od nieruchomości. Na podstawie zarządzenia z dnia 10 grudnia 2010 r. zobowiązano Skarżącą do wyjaśnienia w terminie 7 dni, czy pismo z dnia 7 grudnia 2010 r. jest zażaleniem na zarządzenie wzywające do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, czy też wnioskiem o przyznanie prawa pomocy pod rygorem uznania, iż jest to zażalenie. Powyższe wezwanie Strona odebrała w dniu 16 grudnia 2010 r. i pozostawiła bez odpowiedzi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których oddalono skargę, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Stosownie natomiast do treści art. 234 § 2 p.p.s.a., przy złożeniu wniosku strona powinna uiścić opłatę kancelaryjną. Zgodnie z treścią § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, zgłoszonego w terminie siedmiu dni od ogłoszenia orzeczenia albo doręczenia odpisu sentencji orzeczenia, pobiera się w kwocie 100 zł. Z powyższych unormowań wynika wprost, iż Skarżącą prawidłowo wezwano do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. Odnosząc się do zarzutów zażalenia wskazać należy, iż jedyną przesłanką do wydania zarządzenia w przedmiocie opłaty kancelaryjnej jest nieopłacenie wniosku o doręczenie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Art. 234 § 2 p.p.s.a. nakazuje przewodniczącemu zarządzić ściągnięcie opłaty kancelaryjnej niezależnie od możliwości płatniczych strony czy słuszności rozstrzygnięcia Sądu I instancji, dlatego też argumenty zażalenia podniesione w tym zakresie nie mogą spowodować uchylenia ani zmiany zaskarżonego zarządzenia. Podkreślenia wymaga również fakt, iż Strona nie skorzystała z możliwości doprecyzowania zakresu żądania zawartego w piśmie z dnia 9 grudnia 2010 r. jako wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie. Z tych samych względów nie można uwzględnić argumentu Skarżącej co do "zbytniej wysokości opłaty", czy nadmiernego obciążenia finansowego Strony, która już raz uiściła opłatę za przeprowadzenie postępowania sądowego, tj. wpis od skargi. Tak sformułowany zarzut można kierować do prawodawcy, a nie Sądu, który zobowiązany jest do działania zgodnie z obowiązującym prawem. Brzmienie powołanych powyżej przepisów jest jasne w swej treści i nie pozostawia Przewodniczącemu Wydziału możliwości wyboru, czy wzywać Stronę do uiszczenia opłaty kancelaryjnej czy nie. Nie znajduje również potwierdzenia w aktach sprawy zarzut zażalenia, iż Skarżąca nie zastała poinformowana w dniu rozprawy o ewentualnej konieczności uiszczenia opłaty kancelaryjnej. Jak wynika bowiem z protokołu rozprawy z dnia 18 listopada 2010 r. obecny na ogłoszeniu wyroku pełnomocnik Strony został zarówno pouczony o możliwości złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia jak i poinformowany, iż wniosek ten podlega opłacie kancelaryjnej w wysokości 100 zł. Treści protokołu Strona nie kwestionowała. Brak środków finansowych w chwili obecnej nie pozbawi Strony prawa do poznania motywów rozstrzygnięcia Sądu I instancji z dnia 18 listopada 2010 r., bowiem – jak słusznie poinformowano Skarżącą w wezwaniu z dnia 29 listopada 2010 r. –nieuiszczenie opłaty kancelaryjnej spowoduje konieczność jej przymusowego ściągnięcia, a nie odmowę sporządzenia uzasadnienia orzeczenia i odmowę doręczenia Stronie jego odpisu. Odnosząc się natomiast do zarzutu zbędnego "podzielania sprawy" Skarżącej na cztery odrębne Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, iż objęcie jedną skargą kilku decyzji pozostających ze sobą w związku (w tym przypadku decyzji ustalających wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2005 – 2008) nie oznacza, że jest to jedna skarga, lecz należy przyjąć, iż jest to połączenie skarg w jednym piśmie procesowym (art. 57 § 2 p.p.s.a.). Słusznie zatem Sąd I instancji zarejestrował skargi na poszczególne decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oddzielnie (jako cztery odrębne sprawy sądowoadministracyjne). Wobec wykazania bezzasadności zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 i art. 198 p.p.s.a. – postanowił jak w sentencji.