I SA/Gd 998/10

WyrokWSA w Gdańsku2010-11-24

Skład orzekający: Sławomir Kozik, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak złożenia oświadczenia o skorzystaniu z ulgi meldunkowej w terminie wyklucza prawo do zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ciężar udowodnienia spełnienia warunków do zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości spoczywa na podatniku. Brak złożenia wymaganego oświadczenia w ustawowym terminie skutkuje brakiem prawa do zwolnienia, a organ prawidłowo ocenił brak dowodów na złożenie tego oświadczenia.
Stan faktyczny
K. T. sprzedała lokal mieszkalny w 2008 roku przed upływem 5 lat od nabycia. Nie złożyła w terminie oświadczenia o skorzystaniu z ulgi meldunkowej, co skutkowało wszczęciem postępowania podatkowego i określeniem zobowiązania podatkowego w wysokości 20.204 zł. Skarżąca twierdziła, że oświadczenie zostało złożone, ale organ je zagubił, co miały potwierdzać zeznania świadka. Organ i sąd uznały jednak, że brak jest wiarygodnych dowodów na złożenie oświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę K. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 sierpnia 2010 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Pellowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę. Dnia 1 grudnia 2008 r. K. T. aktem notarialnym (Rep. A nr [...]) dokonała sprzedaży położonej w Ch. nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny za kwotę 107.000,00 zł. Przedmiotowej sprzedaży dokonano przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego w którym nastąpiło nabycie. Ze względu na nie złożenie w stosownym terminie oświadczenia o skorzystaniu z ulgi meldunkowej oraz nie wykazanie w zeznaniu 19 % podatku dochodowego Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 16 lutego 2010 r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie 19 % podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. z tytułu w/w odpłatnego zbycia nieruchomości dokonanej dnia 1 grudnia 2008 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania, decyzją z dnia 5 maja 2010 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego określił K. T. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w 2008 r. w kwocie 20.204,00 zł. Organ I instancji wyjaśnił, że analiza zebranego materiału dowodowego doprowadziła do ustalenia, że podatniczka nie złożyła wymaganego przepisami ustawy oświadczenia przez co nie możliwe było zastosowanie wobec niej zwolnienia. Z tego względu, biorąc pod uwagę wysokość poniesionych przez K. T. tytułem sporządzenia aktu notarialnego kosztów w kwocie 662,60 zł organy określiły wysokość przedmiotowego zobowiązania w podatku dochodowym. Po rozpatrzeniu odwołania podatniczki, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 6 sierpnia 2010 r. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Organ odwoławczy, podobnie jak Naczelnik Urzędu Skarbowego wskazał, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki umożliwiające zastosowanie przedmiotowego zwolnienia. Organ odmówił uwzględnienia składanych przez podatniczkę oraz świadka – E. J. wyjaśnień w przedmiocie złożenia oświadczenia wskazując ponadto, że strona nie przestawiła żadnych wiarygodnych dowodów świadczących o dopełnieniu ustawowego wymogu złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej K. T. zarzuciła jej naruszenie przepisu art. 120 Ordynacji podatkowej. Skarżąca podniosła, że organ podatkowy niesłusznie podważył złożone pod groźbą kary za podanie fałszywych danych zeznanie E. J., zaś odnośnie uprawniającego do ulgi oświadczenia (zagubionego przez organ) nie przeprowadzono stosownego postępowania wyjaśniającego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej polegającego na nie przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego odnośnie złożenia w Urzędzie Skarbowym oświadczenia organ wyjaśnił, że sprawę zbadał, natomiast ze względu na ochronę danych osobowych nie mógł włączyć do akt sprawy wydruków z aplikacji "Biblioteka akt dotyczących wszystkich pism wpływających do urzędu", tym bardziej, że skarżąca nie była w stanie podać przybliżonego okresu, w którym rzekomo oświadczenie złożyła. Wyjaśniono, że spoczywającego na organie obowiązku polegającego na podejmowaniu wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebraniu i rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego nie należy utożsamiać z koniecznością nieograniczonego poszukiwania przez organy dowodów przemawiających na korzyść strony. Powołując się na orzecznictwo sądów podniesiono, że reguła przenosząca ciężar dowodu na organ doznaje wyjątku, gdy podatnik przejmuje inicjatywę procesową formułując twierdzenia odnośnie okoliczności stanu faktycznego nie znajdujących oparcia w zebranym przez organ materiale dowodowym lub gdy zaprzecza on poprawności dokonanej przez organ podatkowy ocenie stanu faktycznego. Organ zapewnił, że nie posiadał przedmiotowego oświadczenia, jak również informacji o jego wpływie do urzędu, natomiast skarżąca nie wykazała faktu złożenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podatnika nie zasługuje na uwzględnienie. Istotą zaistniałego sporu jest zasadność określenia podatnikowi zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości dokonanej w 2008 r. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000, Nr 14, poz. 176 ze zm., dalej u.p.d.o.f.), w brzmieniu obowiązującym na koniec 2008 r., dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości, co do zasady podlega opodatkowaniu. Jednakże, zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 126 w zw. z ust. 21 u.p.d.o.f., ustawodawca zwolnił z podatku m.in. przychód uzyskany z odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość pod warunkiem spełnienia przez podatnika łącznie dwóch przesłanek. Mianowicie, w okresie poprzedzającym zbycie podatnik powinien być zameldowany na pobyt stały w podlegającym zbyciu lokalu przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy, a ponadto w terminie 14 dni od dokonania odpłatnego zbycia podatnik powinien złożyć we właściwym ze względu na jego miejsce zamieszkania urzędzie skarbowym oświadczenie o spełnianiu warunków do w/w zwolnienia. Przytoczony, czternastodniowy termin do złożenia wymaganego oświadczenia w myśl § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 kwietnia 2008 r. w sprawie przedłużenia terminu do złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości i określonych praw majątkowych (Dz. U. z 2008 r., Nr 59, poz. 361) został przedłużony do dnia 30 kwietnia 2009 r. Tak więc, na gruncie niniejszej sprawy uznać należy, że aby skarżąca mogła ubiegać się o przedmiotowe zwolnienie, oprócz minimum dwunastomiesięcznego zameldowania na pobyt stały w położonym przy ul. [...] w Ch. lokalu, powinna najpóźniej do dnia 30 kwietnia 2009 r. złożyć oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia. W przeciwnym wypadku przychód ze sprzedaży kategorycznie nie podlegałby zwolnieniu. Mając na uwadze, że tzw. "ulga meldunkowa" przysługuje podatnikowi spełniającemu wspominane przesłanki oczywistym jest, że ciężar udowodnienia ich spełnienia spoczywa na podatniku. To podatnik powinien ponad wszelką wątpliwość wykazać, że spełnia określone przez prawodawcę warunki. Tymczasem, w sprawie organy podatkowe stwierdziły brak wymaganego oświadczenia, o którym mowa w przepisie art. 21 ust. 21 u.p.d.o.f. W trakcie postępowania przed organami podatkowymi skarżąca wielokrotnie podnosiła co prawda, że przedmiotowe oświadczenie z zachowaniem terminu zostało przez nią złożone zaś właściwy w sprawie organ I instancji dopuścił się jego zagubienia, czego potwierdzeniem miały być zeznania E. J. Zauważyć jednakże należy, że w interesie każdej osoby wnoszącej do organu administracji publicznej jakiekolwiek pismo leży uzyskanie od organu stosownego potwierdzenia. Zgodnie z obowiązującymi regulacjami pismo wnieść można do organu osobiście, ale i za pośrednictwem publicznego operatora świadczącego usługi pocztowe. W obu przypadkach możliwie jest uzyskanie potwierdzenia dokonania tej czynności, co stanowi wiarygodny, a w praktyce nawet niepodważalny dowód wniesienia pisma. Z tego względu osoby mające interes w skierowaniu do organu określonego oświadczenia wiedzy lub woli powszechnie żądają właściwej adnotacji na kopii takiego dokumentu, bądź korzystają z usług Poczty Polskiej S.A. zabezpieczając się tym samym przed negatywnymi dla nich skutkami ewentualnego nie dotarcia ich pisma do organu. Uzasadnione jest to po prostu doświadczeniem życiowym oraz przezornością. Dziwi tym samym, że skarżąca rzekomo wnosząc przedmiotowe oświadczenie, tak wszakże istotny dla niej dokument zwalniający z podatku dochodowego od osób fizycznych, nie zażądała od pracownika organu uprawnionego do przyjmowania pism odpowiedniego dowodu na jego przyjęcie. Ponadto, same wyjaśnienia złożone przez skarżącą oraz powołanego przez nią świadka nie przekonują Sądu co do prawdziwości złożenia oświadczenia w Urzędzie Skarbowym. Twierdzenia tych osób nie są precyzyjne przez co niewiele wnoszą do sprawy. Świadek nie był w stanie chociażby opisać jak wyglądało oświadczenie, ani jak doszło do jego złożenia. Podobnie skarżąca ograniczyła się jedynie do zapewnienia, że do dokonania czynności, o której tu mowa doszło, nie podając chociażby nazwiska pracownika, nr okienka, ani innych szczegółów. Z tego względu, Sąd przyznaje rację organowi uważając, że przeprowadzony przez Dyrektora Izby Skarbowej wywód w przedmiocie oceny wiarygodności zebranego materiału dowodowego jest w pełni logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd w pełni podziela w tym zakresie argumentację organu odwoławczego, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest w pełni uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów. Nie jest bowiem wystarczające samo przekonanie strony o innej niż przyjął organ wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena organu. Podniesione przez podatnika zarzuty stanowią jedynie polemikę z ustaleniami poczynionymi przez organ, wynikającą z przedstawionej w środku odwoławczym odmienności ocen w zakresie materiału zebranego w toku postępowania. Podkreślić należy, że w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe przeprowadziły szczegółowe postępowanie wyjaśniające, zgromadziły (zapewniając stronie prawo do wzięcia czynnego udziału) i wszechstronnie oceniły zgodnie z art. 187 Ordynacji podatkowej materiał dowodowy, czego potwierdzeniem jest drobiazgowe i analityczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Strona miała także możliwość zapoznania się z całością zgromadzonego materiału dowodowego. Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło