I SA/Po 674/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-11-25

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Jerzy Małecki, Roman Wiatrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r., uznając, że kosztem uzyskania przychodu z tytułu sprzedaży nieruchomości wniesionej aportem do spółki cywilnej jest jej cena nabycia, a nie wartość rynkowa ustalona przez wspólników?
Ratio decidendi
Organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia nadpłaty, ponieważ kosztem uzyskania przychodu z tytułu sprzedaży nieruchomości wniesionej aportem do spółki cywilnej jest jej cena nabycia, a nie wartość rynkowa ustalona przez wspólników. Wartość początkowa towaru handlowego wniesionego aportem do spółki cywilnej powinna być ustalona według ceny nabycia przez wspólnika wnoszącego aport, zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz przepisami ustawy o rachunkowości.
Stan faktyczny
Podatnik A.G. w 2007 r. uzyskał przychody z samodzielnej działalności gospodarczej oraz z udziału w spółce cywilnej 'D.'. W zeznaniu podatkowym wykazał m.in. podatek z odpłatnego zbycia nieruchomości, co następnie zakwestionował, wnosząc o stwierdzenie nadpłaty. Argumentował, że sprzedaż nieruchomości nastąpiła w ramach działalności spółki 'D.', a nie jako odrębne zbycie. Organy podatkowe uznały, że wartość nieruchomości wniesionych aportem do spółki powinna być wyceniona według ceny nabycia, a nie wartości rynkowej, co skutkowało określeniem wyższego zobowiązania podatkowego i odmową stwierdzenia nadpłaty w żądanej wysokości.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędzia WSA Roman Wiatrowski (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2010r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. w żądanej wysokości oraz określenia nadpłaty. oddala skargę. /-/ R. Wiatrowski /-/ M. Jaśniewicz /-/ J. Małecki A.G. w 2007 r. uzyskał przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie: w zakresie organizacji budowy, marketingu i sprzedaży mieszkań, usług pośrednictwa i prac budowlanych. Od [...] czerwca 2006r. podatnik wraz z S.G. i P.W. - prowadzili działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej - D. W zakresie działania tego podmiotu było wykonywanie robót ogólnobudowlanych, związanych ze wznoszeniem budynków. Każdy ze wspólników posiadał 33,33% udziału w ww. spółce. W analizowanym roku podatkowym podatnik korzystał z opodatkowania podatkiem liniowym w wysokości 19 % - na zasadach określonych w art. 30 c ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. ; dalej powoływana jako: u.p.d.o.f. ). W załączniku PIT- B do zeznania podatkowego za rok 2007 PIT - 36 L, złożonego w dniu [...] 04.2008r. w Urzędzie Skarbowym w [...] , podatnik wykazał przychód w wysokości [...] zł, w tym z samodzielnej działalności gospodarczej [...] zł, natomiast z udziału w spółce [...] zł; koszty uzyskania przychodu w wysokości [...] zł, w tym z samodzielnej działalności gospodarczej w kwocie [...] zł, natomiast z udziału w spółce [...] zł. Tym samym z działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie podatnik wykazał dochód w wysokości [...] zł, natomiast z udziału w spółce stratę w wysokości [...] zł. W zeznaniu za rok 2007 z ww. źródła przychodów wynika łączny dochód w wysokości [...] zł oraz podatek w kwocie [...] zł - obliczony przy zastosowaniu stawki 19%. Ponadto w zeznaniu tym, w poz. 56, podatnik wykazał podatek z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o którym mowa w art. 30 e u.p.d.o.f. -w kwocie [...] zł. Z danych będących w posiadaniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wynika, iż w roku 2007, A.G. wpłacił zaliczki na podatek dochodowy w wysokości [...] zł. Ponadto w dniu [...] 04.2008r. wpłacił kwotę [...] zł, natomiast w dniu [...] 07.2008r. -kwotę [...] zł. Łącznie z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2007, podatnik wpłacił kwotę [...] zł. W dniu [...] 02.2009r. do Urzędu Skarbowego w [...] wpłynął wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007 - w kwocie [...] zł, wraz z korektą zeznania o wysokości osiągniętego dochodu PIT-36 L, za tenże rok podatkowy. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnicy podatnika wskazali na błąd w pierwotnie złożonym zeznaniu, polegający na niezasadnym wykazaniu podatku w kwocie [...] zł, z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o którym mowa w art. 30 e u.p.d.o.f. Z wyjaśnień przedstawionych we wniosku wynika, iż aktami notarialnymi z dnia [...] 06.2007r. oraz [...] 06.2007r., podatnik wspólnie z P.W. oraz S.G. - działając jako osoby nieprowadzące działalności gospodarczej nabyli udziały w prawie własności dwóch nieruchomości rolnych, za łączną kwotę [...] zł. W następstwie wskazanych wyżej czynności prawnych, każdemu ze współwłaścicieli przysługiwał udział ułamkowy, wynoszący po 1/3 części w prawie własności każdej z nieruchomości. Koszt zakupu udziałów w nieruchomościach, przypadający na każdego ze współwłaścicieli wyniósł [...] zł. Podatnik wraz z pozostałymi wspólnikami spółki D. umową zawartą w dniu [...] 07.2007r. - w formie aktu notarialnego - dokonali zmiany umowy ww. spółki cywilnej oraz zawarli umowę przeniesienia udziałów w prawach własności, na podstawie której rozporządzili przysługującymi im udziałami w prawach własności przedmiotowych nieruchomości znajdującymi się dotychczas w majątku osobistym każdej z ww. osób - w ten sposób, iż udziały te przenieśli jako wkład niepieniężny (aport) do majątku spółki D. Wspólnicy wycenili wartość wniesionych tytułem wkładu nieruchomości na łączną kwotę [...] zł; wartość wkładów przypadająca na każdego ze wspólników stanowiła [...] zł. Wniesione do spółki cywilnej nieruchomości, potraktowane zostały jako towar handlowy. W dniu [...] 12.2007r. podatnik wraz z S.G. i P.W. - działając jako D. - sprzedali przedmiotowe nieruchomości – spółceT., za kwotę [...] zł netto. Pełnomocnicy podatnika we wniosku o stwierdzenie nadpłaty wskazali, iż sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nastąpiła i została wykazana w ramach D., zatem niezasadne było ujęcie - w pierwotnie złożonym zeznaniu PIT- 36 L - kwoty podatku z odpłatnego zbycia nieruchomości w wysokości [...] zł. W skorygowanym zeznaniu PIT-36L za 2007r., złożonym w załączeniu wniosku o stwierdzenie nadpłaty, podatnik wykazał: przychód [...] zł ( przed korektą [...] zł), koszty uzyskania przychodu [...] zł ( przed korektą [...] zł),dochód [...] zł (przed korektą [...] zł), podatek należny [...] zł (przed korektą [...] zł), podatek z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych( poz.56 PIT-36 L) [...] zł (przed korektą [...] zł). Postanowieniem z dnia [...] 04.2009r. organ podatkowy I instancji wszczął w stosunku do A.G. postępowanie podatkowe w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] 05.2009r. określającą wysokość zobowiązania w kwocie [...] zł. W konsekwencji powyższego decyzją z dnia [...] 05.2009r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] odmówił podatnikowi stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. we wnioskowanej kwocie tj. [...] zł. Decyzjami z dnia [...] 08.2009r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...], w związku z wniesionym przez podatnika odwołaniem, uchylił wyżej wskazane rozstrzygnięcia organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zebrany materiał dowodowy nie uprawniał Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] do wydania zarówno decyzji określającej podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego, jak i decyzji w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007. Podkreślono, iż organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego, pomimo, iż nie podjął niezbędnych czynności, zmierzających do prawidłowego ustalenia wysokości przychodów oraz kosztów ich uzyskania, przypadających na podatnika z tytułu udziału w D. Ustalenia w zakresie dochodów podatnika z tytułu udziału w ww. spółce - przedstawione w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji - opierały się wyłącznie na treści złożonego przez podatnika zeznania PIT-36L za rok 2007 oraz na wyjaśnieniach zawartych we wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Organ odwoławczy wskazał, iż w przedmiotowej sprawie decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty może zapaść wyłącznie po określeniu prawidłowej wysokości zobowiązania w podatku dochodowym za rok 2007. W konsekwencji ponownego postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007, Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] 03.2010r. określił podatnikowi wysokość przedmiotowego zobowiązania w kwocie [...] zł. Orzekając w ww. sprawie uwzględniono argumentację strony przytoczoną we wniosku o stwierdzenie nadpłaty, uznając, iż sprzedaż nieruchomości, istotnie nastąpiła w ramach działalności gospodarczej prowadzonej w ramach D., stąd też brak jest uzasadnienia dla dodatkowego opodatkowania dochodu z tego tytułu, podatkiem z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych na podstawie przepisu art. 30 e u.p.d.o.f. Zakwestionowano natomiast - dokonaną przez wspólników D. -wycenę wartości nieruchomości gruntowych, wniesionych jako wkład niepieniężny (aport). Następnie decyzją z dnia [...] 03.2010r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007, w żądanej przez wnioskodawcę kwocie tj. [...] zł i stwierdził tę nadpłatę w kwocie [...] zł. Kwotę nadpłaty wynikającą z przedmiotowej decyzji organu pierwszej instancji, określono w wyniku rozliczenia wpłat dokonanych przez podatnika - z tytułu zeznania PIT-36 L za rok 2007 oraz wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych, określonego podatnikowi decyzją wymiarową Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] 03.2010r. W odwołaniu wniesionym pismem z dnia [...] 04.2010r. pełnomocnicy podatnika wnieśli o uchylenie ww. decyzji z dnia [...] 03.2010r. oraz stwierdzenie nadpłaty zgodnie z wnioskiem podatnika. Decyzją z dnia [...] 07.2010r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] 03.2010r. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty uznając rozstrzygniecie organu I instancji za prawidłowe. Wcześniej decyzją z dnia [...] 06.2010r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 07.2010r. organ odwoławczy podtrzymał stanowisko i argumenty przestawione w decyzji, którą rozpatrzono odwołanie od decyzji wymiarowej . W szczególności w uzasadnieniu decyzji podniesiono, że poza sporem jest, iż wniesione do spółki cywilnej D. - tytułem wkładu nieruchomości, w spółce tej potraktowane zostały jako towar handlowy i zaewidencjonowane na koncie 331-2 "towary handlowe". Nie stanowiły one środków trwałych, do których odnosi się przepis art. 22 g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f. Ustawodawca nie wskazał na możliwość odpowiedniego stosowania tej regulacji do innych składników majątku, stąd też zarzut pominięcia przez organ pierwszej instancji ww. regulacji - uznać należy za nieuzasadniony. Za prawidłowe organ odwoławczy uznał również stanowisko organu pierwszej instancji, w odniesieniu do kwestii stosowania przepisu art. 28 ust. 2 ustawy o rachunkowości, uznając, że w ustalonym, bezspornym stanie faktycznym sprawy, nieruchomości wprowadzone do spółki cywilnej - jako aport, winny być wycenione w oparciu o cenę ich nabycia, wynikającą z aktów notarialnych z dnia [...] 06.2007r. oraz [...] 06.2007r. W ocenie organu odwoławczego postępowanie podatkowe przeprowadzone w przedmiotowej sprawie wykazało, iż księgi podatkowe D. prowadzone są z naruszeniem regulacji ww. ustawy o rachunkowości, co czyni je wadliwymi. W konsekwencji - w ocenie organu odwoławczego - zasadnym było odmówienie uznania ich za dowód w postępowaniu, na podstawie przepisu art. 193 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej powoływana jako O.p.). Za nieuzasadniony organ podatkowy uznał również zarzut naruszenia przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., poprzez wydanie decyzji w sprawie nadpłaty, pomimo, że postępowanie w tej sprawie - w opinii strony - powinno być zawieszone do dnia ostatecznego zakończenia postępowania, w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za rok 2007. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w [...], okoliczność wskazana przez pełnomocników strony tj. potrzeba ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za rok 2007 - nie stanowiła zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 201 §1 pkt 2 O.p. Stąd tez nieuzasadnionym jest postawiony w odwołaniu zarzut, zaniechania przez organ pierwszej instancji zawieszenia postępowania, w sprawie stwierdzenia nadpłaty za rok 2007 - do czasu zakończenia postępowania wymiarowego za ten rok. Ponadto w ocenie organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] 03.2010r. zawiera prawidłowe uzasadnienie zarówno faktyczne jak i prawne, odpowiadające wymogom określonym w przepisie art. 210 § 4 O.p. W skardze na decyzję z dnia [...] 07.2010r. utrzymującą decyzję odmawiającą stwierdzenia nadpłaty strona wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej stawiając zarzuty: 1. naruszenie prawa materialnego, tj.: a) niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. w związku z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. a i b oraz art. 24 ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f., poprzez uznanie, że w przypadku sprzedaży nieruchomości wniesionej do spółki cywilnej jako towar handlowy, kosztem uzyskania przychodów nie będzie wartość rynkowa nieruchomości wykazana w akcie notarialnym, będącym podstawą wniesienia nieruchomości do spółki cywilnej, b) niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29.09.1994r. o rachunkowości (tekst jednolity Dz. U. z 2002r., Nr 76, poz. 694 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa o rachunkowości), poprzez uznanie, że z przepisu tego wynika, że środki majątkowe wprowadzone w drodze aportu do spółki cywilnej, powinny być wycenione w oparciu o cenę nabycia tych środków majątkowych, a nie według ceny sprzedaży takiego samego lub podobnego przedmiotu, określoną na dzień wniesienia środka majątkowego do spółki cywilnej, c) błędne zastosowanie przepisu art. 193 § 4 O.p., poprzez uznanie, że księgi rachunkowe D. są wadliwe i ujawniane w nich dane nie mogą stanowić dowodu w sprawie. 2. wadliwość formalnoprawną wynikającą z naruszenia przepisów: a) art. 121 § 1 O.p., poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, b) art. 124 w związku z art. 210 § 4 ustawy O.p., poprzez brak przedstawienia w uzasadnieniu decyzji przekonywujących motywów, w oparciu o które uznano przedstawione przez podatnika wyjaśnienia i argumenty za niewiarygodne. W uzasadnieniu skargi podniesiono min., iż w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych brak jest regulacji dotyczących zasad wyceny składników majątku, innych niż środki trwałe, stąd też w ustalonym stanie faktycznym - w ich ocenie - możliwym jest zastosowanie per analogiam - regulacji art. 22 g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., która odnosi się do środków trwałych. Zgodnie z tym przepisem wartość początkową środków trwałych nabytych w formie wkładu niepieniężnego (aportu), wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej, uważa się wartość poszczególnych środków trwałych ustaloną przez wspólników na dzień wniesienia wkładu lub udziału, nie wyższą od ich wartości rynkowej z dnia wniesienia wkładu. Wartość ta, ustalona przez wspólników na dzień wniesienia wkładu, w ocenie pełnomocników strony stanowi koszt uzyskania przychodów przy odpłatnym zbyciu tych składników obrotowych, w wysokości nie wyższej od wartości rynkowej z dnia wniesienia wkładu. W tym zakresie powołano się na pisemne interpretacje organów podatkowych, wydane w indywidualnych sprawach na podstawie art. 14 O.p., a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26.01.2010r. sygn. akt ISA/Gd 903/09 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11.06.2010r. sygn. akt ISA/Kr 623/10. Strona skarżąca argumentuje, iż nieruchomości zostały wniesione do spółki cywilnej w formie aportu tj. nieodpłatnie, stąd też - w ich opinii - wspólnicy byli zobowiązani do zastosowania regulacji art. 28 ust. 2 zdanie drugie ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem: jeżeli nie jest możliwe ustalenie ceny nabycia składnika aktywów w tym w drodze darowizny - jego wyceny dokonuje się według ceny sprzedaży takiego samego lub podobnego przedmiotu. W opinii strony prawidłowości dokonanej przez wspólników wyceny nieruchomości wniesionych aportem - tj. zgodnej z ich wartością rynkową - dowodzi ich późniejsza sprzedaż za zbliżoną cenę. Zdaniem skarżącego w analizowanej sprawie wycena aportu (nieruchomości) winna być dokonana z uwzględnieniem ceny, za jaką przedmiotowe nieruchomości nabyli wspólnicy spółki D. do majątków osobistych, podkreślając, iż nieruchomości te stały się składnikiem majątku wspólników, dopiero wskutek dokonania aportu. W tym zakresie powołano się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Katowicach z dnia 07.02.2000r. sygn. akt ISA/Ka 1100/98, w którym wskazano, iż majątek spółki stanowi współwłasność łączną, która oznacza niepodzielność tego majątku oraz brak określenia wysokości udziałów przysługujących poszczególnym wspólnikom; każdy wspólnik jest współwłaścicielem majątku jako całości. Autor skargi podnosi, iż nabywając przedmiotowe nieruchomości w dniach [...] 06.2007r. i [...] 06.2007 podatnik stał się współwłaścicielem części ułamkowej ( 1/3), natomiast w momencie wniesienia tychże nieruchomości do Spółki D. - współwłaścicielem łącznym. Strona powołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11.03.2003r. sygn. akt I SA/Rz 1485/02, w którym stwierdzono min., iż dla ważności umowy przeniesienia własności nieruchomości wymagane jest zachowanie formy aktu notarialnego. Jak wskazują autorzy skargi-podobne stanowisko w tej kwestii zajął Naczelnik Urzędu Skarbowego w Lesznie w przytoczonej w skardze interpretacji prawa podatkowego z dnia 03.04.2007r. Nr PD-Ia-415-3/07. Za nieuzasadnione uznano także stanowisko organów podatkowych w kwestii wadliwości ksiąg rachunkowych spółki D. podnosząc, iż nieruchomości wniesione do spółki wymienione zostały na podstawie art. 28 ust. 2 zdanie drugie ustawy o rachunkowości – to jest zgodnie z ich wartością rynkową na dzień dokonania aportu. W ocenie autorów skargi Dyrektor Izby Skarbowej nie uzasadnił w sposób wystarczający stanowiska wyrażonego w zaskarżonym rozstrzygnięciu- naruszając zasady postępowania podatkowego, w szczególności zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych – wyrażona w art. 121 § 1 ustawy O.p. Ponadto organ ten nie przedstawił przekonywujących motywów rozstrzygnięcia oraz nie odniósł się do treści przytoczonych przez stronę pism organów podatkowych- uchybiając zasadzie przekonywania, sformułowanej w art. 124 w związku z art. 210 § 4 ustawy O.p.. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu [...] listopada 2010r. na podstawie art. 111§1 p.p.s.a. Sąd na rozprawie postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia sprawę o sygn. akt [...] ze skargi na decyzję decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 06.2010r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego z niniejszą sprawą o sygn. akt [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania i nie tylko samej decyzji, ale także procedowania organu przed jej wydaniem. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze. zm. – powoływana dalej jako: p.p.s.a.) w postępowaniu przed sądem I instancji obowiązuje zasada oficjalności, w myśl której nie jest on związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych, a z drugiej poprzez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego - zakaz reformationis in peius. Skarga okazała się bezzasadna. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu pozostaje to, czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. w kwocie [...] zł. Różne stanowisko strony i organów podatkowych w odniesieniu do istnienia nadpłaty jest w rozpatrywanej sprawie wynikiem odmiennego od skarżącego postrzegania przez organy podatkowe kosztów uzyskania przychodów z tytułu zbycia nieruchomości. Mianowicie w ciężar kosztów uzyskania przychodów związanych z transakcją sprzedaży nieruchomości, wspólnicy spółki D. zaliczyli kwotę [...] zł, tj. wartość nieruchomości określoną przez wspólników na dzień wniesienia ich jako aportu do spółki oraz kwotę [...] zł, stanowiącą wartość nakładów na te nieruchomości. Wynikający z ksiąg podatkowych spółki koszt własny sprzedanych towarów (nieruchomości) wyniósł więc [...] zł, co oznacza, iż z transakcji tej wspólnicy wykazali stratę. W ocenie organów podatkowych w księgach podatkowych Spółki należało ująć wartość aportu (nieruchomości), w cenie nabycia wynikającej z aktów notarialnych z dnia [...] 06.2007r. oraz [...] 06.2007r., dokumentujących zakup tychże nieruchomości przez A.G., S.G. i P.W., tj. w kwocie [...] zł. Po uwzględnieniu podatku PCC - w kwocie [...] zł, zapłaconego w związku z wniesieniem aportu oraz wartości nakładów dokonanych w analizowanych nieruchomościach -w kwocie [...] zł, koszt własny nieruchomości sprzedanych przez spółkę D. firmie TRUST - ustalony przez organ pierwszej instancji - wynosi [...] zł. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję w przedmiocie nadpłaty poprzedziła decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 06.2010r., którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 03.2010r. określającą podatnikowi zobowiązanie podatkowe za 2007r. Określenie podatnikowi zobowiązania za 2007r. było m.in. skutkiem skorygowania kosztów uzyskania przychodów z tytułu zbycia spornych nieruchomości przez wspólników spółki z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł. Sąd wyrokiem o sygn. akt [...] oddalił skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 06.2010r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego za 2007r. W związku z tym, że zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja jest konsekwencją decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego, to Sąd rozpoznał skargi na obie sprawy łącznie, a wyrok Sądu w tej sprawie jest konsekwencją stanowiska Sądu zajętego w wyroku o sygn. akt I SA/Po 673/10. Sąd podtrzymuje stanowisko zajęte w wyroku o sygn. akt I SA/Po 673/10. Zatem uzasadnienie prawne niniejszego wyroku pozostaje zbieżne z uzasadnieniem wyroku w sprawie o sygn. akt I SA/Po 673/10. W ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo uznały, że na podstawie art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. dla celów podatkowych wartość przedmiotowych nieruchomości powinna zostać wykazana w ewidencji spółki cywilnej, do której nieruchomość ta ma być wniesiona w formie aportu w wartości wynikającej z ceny po której została nabyta przez podatnika wspólnie z P.W. oraz S.G. aktami notarialnymi z dnia [...] 06.2007r. oraz [...] 06.2007r. Zgodnie z treścią art. 5b ust. 2 u.p.d.o.f. jeżeli pozarolniczą działalność gospodarczą prowadzi spółka niemająca osobowości prawnej, przychody wspólnika z udziału w takiej spółce, określone na podstawie art. 8 ust. 1, uznaje się za przychody ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3. Zgodnie z art. 8 ust.1 u.p.d.o.f. przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe. Zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów, zwolnień i ulg podatkowych oraz obniżenia dochodu, podstawy opodatkowania lub podatku (art. 8ust. 2 pkt1 u.p.d.o.f.). Z treści przytoczonych przepisów wynika, że opodatkowanie dochodu uzyskanego przez podatnika podatku dochodowego z działalności prowadzonej w formie spółki następuje na poziomie tego podatnika. Spółka osobowa nie jest podatnikiem podatku dochodowego. W świetle treści przytoczonych przepisów spółka osobowa na gruncie u.p.d.o.f. jest tylko formą w jakiej mogą prowadzić działalność podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych. Oznacza to, że przychody uzyskane przez podatnika z działalności prowadzonej w formie spółki osobowej muszą być przez tego podatnika opodatkowane jako jego przychody. Tak samo traktowane muszą być koszty uzyskania przychodów osiągniętych z działalności prowadzonej w formie spółki. Wynika to wprost z treści art. 8 ust. 1 i 2 u.p.d.o.f. Przepisy u.p.d.o.f. nie zawierają żadnych norm autonomicznych regulujących przychody i koszty uzyskania przychodów związane z działalnością prowadzoną przez podatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w formie spółki osobowej. Wobec braku tych odrębnych regulacji do przychodów i kosztów uzyskania przychodów występujących w działalności prowadzonej w formie spółki osobowej, podatnik ma obowiązek zastosować te same reguły prawne jakie obowiązują w stosunku do przychodów i kosztów występujących w działalności prowadzonej przez tego podatnika indywidualnie. Oznacza to, że w sytuacji jaka zaistniała w niniejszej sprawie, w której podatnik wnosi do spółki osobowej jako aport towar handlowy, dla celów podatkowych koszt tego towaru po jego zbyciu przez spółkę osobową należy ustalić w wysokości kosztu poniesionego przez podatnika wnoszącego aport na nabycie tego towaru. W rozpoznanej sprawie wniosek ten jest uzasadniony treścią art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., który stanowi że kosztem uzyskania przychodu są koszty poniesione w celu uzyskania przychodu. Zaproponowany przez skarżącego sposób określenia kosztu uzyskania przychodu w przypadku sprzedaży nieruchomości wniesionej aportem do spółki osobowej w istocie polega na uwzględnieniu przez wspólników spółki osobowej w ich zeznaniach podatkowych kosztu uzyskania przychodu w wysokości, która nie wynika z rzeczywistego poniesienia wydatku lecz z oszacowania dokonanego przez podatnika przy wniesieniu aportu do spółki osobowej. Przyjęcie za zasadne stanowisko skarżącego zaprezentowanego w niniejszej sprawie oznaczałoby, że podatnik który dokonuje sprzedaży towaru w działalności prowadzonej samodzielnie, przy ustalenie kosztu uzyskania przychodu z tego zbycia na podstawie art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. ma obowiązek zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów kwotę jaką rzeczywiście poniósł na nabycie tego towaru natomiast w przypadku dokonania sprzedaży tego samego towaru w działalności prowadzonej w formie spółki podatnik mógłby koszt uzyskania przychodu przyjąć wartości wynikającej z oszacowania, która nie mogłaby jedynie przewyższać wartości rynkowej zbytego towaru. Takie zróżnicowanie sytuacji prawnej podatnika wynikające jedynie z formy w jakiej podatnik prowadzi działalność byłoby w ocenie Sądu niedopuszczalne. Forma działalności prowadzonej przez tego samego podatnika (działalność samodzielna lub działalność prowadzona w spółce), w ocenie Sądu nie może być uznana za okoliczność uzasadniającą zupełnie różne skutki podatkowe tego samego działania w zależności w ramach, której formy działalności działanie to byłoby podjęte. Przyjęcie za prawidłowy wniosku przeciwnego byłoby sprzeczne z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. zasadą jest, że przy ustalaniu kosztu uzyskania przychodu podatnicy mają obowiązek uwzględniać wydatek stanowiący koszt w wysokości rzeczywiście poniesionej. W ustawie u.p.d.o.f. występują wyjątki w tym zakresie np. w przypadku przeszacowania wartości początkowej środków trwałych w wyniku aktualizacji, jednakże w rozważnym stanie faktycznym ma zastosowanie wynikający z art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. który można określić jako "koszt historyczny". Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że przy wycenie nieruchomości wnoszonej przez aportem do spółki cywilnej należało ustalić wartość rynkową tej nieruchomości. Jako uzasadnienie tego stanowiska autor skargi odwołuje się do treści art. 22g ust.1 pkt4 art. 23 ust.1 pkt1 lit. a i b , art. 24ust.2 pkt1 u.p.d.o.f. Zgodnie z art. 22g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych w postaci wkładu niepieniężnego (aportu) wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej uważa się ustaloną przez wspólników na dzień wniesienia wkładu lub udziału, wartość poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej, z dnia wniesienia wkładu. zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. a i b u.p.d.o.f. nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na nabycie gruntów lub prawa użytkowania wieczystego gruntów, a także wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Takie wydatki pomniejszone o sumę odpisów amortyzacyjnych, zgodnie z cytowanym przepisem, stanowią jednak koszt uzyskania przychodów w momencie odpłatnego zbycia tych środków trwałych. Stosownie z kolei do art. 24 ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f. dochodem z odpłatnego zbycia składników majątku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 wykorzystywanych na potrzeby działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej, jest przychód z odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. b) u.p.d.o.f., a w pozostałych przypadkach dochodem lub stratą jest różnica między przychodem z odpłatnego zbycia a wartością początkową wykazaną w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, powiększona o sumę odpisów amortyzacyjnych dokonanych od tych środków i wartości. W ocenie sądu wyżej wskazane przepisy nie pozwalają na zastosowanie metody wyceny zawartej w art. 22g ust. 1 pkt4 u.p.d.o.f. Nie pozostaje bowiem w sprawie kwestią sporną, iż wniesione do spółki cywilnej D. - tytułem wkładu nieruchomości, w spółce tej potraktowane zostały jako towar handlowy i zaewidencjonowane na koncie 331-2 "towary handlowe". Przepis art. 22g ust.1 u.p.d.o.f. dotyczy składników majątku stanowiących środki trwałe i z tego względu nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż w rozpatrywana sprawa dotyczy składnika majątku obrotowego. W ocenie Sądu w u.p.d.o.f. brak jest podstaw do zastosowania powołanych przepisów do innych sytuacji faktycznych niż opisane w hipotezach tych norm. Mając na względzie okoliczność, że jak zaprezentowano powyżej sposób wyceny przedmiotowej nieruchomości na dzień wniesienia do spółki oraz na dzień jej sprzedaży wynika w sposób jasny z treści art. 22 ust. 1 i art. 8 ust. 1 i 2 u.p.d.o.f. Sąd doszedł do wniosku, że nie zachodziła zastosowania w niniejszej sprawie innych przepisów u.p.d.o.f. w drodze analogii w szczególności art. 22gust. 1pkt4 tej ustawy. Wskazany w zaskarżonej decyzji sposób ustalenia wartości przedmiotu aportu jest zgodny z prawem bilansowym. Spółka osobowa jest odrębnym podmiotem na gruncie ustawy o rachunkowości, gdyż z godnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy przepisy u.o.r. stosuje się do spółek osobowych. Zgodnie z załącznikiem nr 1 do ww. ustawy - "towary" zaliczone są do aktywów obrotowych. Przepis art. 28 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy stanowi, iż rzeczowe składniki aktywów obrotowych wycenia się według cen nabycia lub kosztów wytworzenia, nie wyższych od ich cen sprzedaży netto na dzień bilansowy. Za cenę nabycia, zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy -uważa się cenę zakupu składnika aktywów, obejmującą kwotę należną sprzedającemu, bez podlegającego odliczeniu podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a w przypadku importu powiększoną o obciążenia o charakterze publicznoprawnym oraz powiększoną o koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika aktywów do stanu zdatnego do używania lub wprowadzenia do obrotu, łącznie z kosztami transportu jak też załadunku, wyładunku, składowania lub wprowadzenia do obrotu, a obniżona o rabaty, opusty, inne podobne zmniejszenia i odzyski. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie ceny nabycia składnika aktywów, a w szczególności przyjętego nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny - jego wyceny dokonuje się według ceny sprzedaży takiego samego lub podobnego przedmiotu. Zdaniem Sądu prawidłowa pozostaje ocena wyrażona w zaskarżonej decyzji, iż w przedmiotowej sprawie nie zaistniała przesłanka wskazana w przytoczonym wyżej art. 28 ust.2 zdanie drugie ustawy o rachunkowości, to jest brak możliwości ustalenia ceny nabycia składnika aktywów. W konsekwencji za nieuzasadniony należy również uznać zarzut błędnego zastosowania przepisu art. 193 § 4 O.p. Stosownie do przepisu art. 193 § 1 ww. ustawy - księgi podatkowe prowadzone rzetelnie i w sposób niewadliwy, stanowią dowód tego co wynika z zawartych w nich zapisów. Księgi uważa się za rzetelne, jeżeli dokonywane w nich zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty ( § 2 ). Za niewadliwe uważa się księgi podatkowe prowadzone zgodnie z zasadami wynikającymi z odrębnych przepisów ( § 3). Stosownie do przepisu § 4 ww. artykułu, organ podatkowy nie uznaje za dowód w rozumieniu przepisu § 1 ksiąg podatkowych, które prowadzone są nierzetelnie lub w sposób wadliwy. Postępowanie podatkowe w przedmiotowej sprawie wykazało, iż księgi podatkowe spółki D. za rok 2007, prowadzone były z naruszeniem regulacji ustawy o rachunkowości, co czyni je wadliwymi i uzasadnia odmowę uznania ich za dowód w postępowaniu, na podstawie przepisu art. 193 § 4 Op. W skardze postawiono także zarzuty naruszenia przepisów ustawy O.p, tj. art. 121 § 1 - który zobowiązuje organ do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, jak również art. 124 w związku z art. 210 § 4 O.p., które - w opinii strony skarżącej - nastąpiło poprzez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji, przekonywujących motywów rozstrzygnięcia. Stawiając wyżej wymienione zarzuty strona skarżąca - poza kwestionowaniem merytorycznego rozstrzygnięcia - nie wskazała w jaki sposób organ odwoławczy w przeprowadzonym postępowaniu naruszył ww. regulacje. Zaskarżona decyzja - w ocenie Sądu zawiera prawidłowe uzasadnienie zarówno faktyczne jak i prawne, w którym wskazano również motywy rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób jasny wskazywało stanowisko organu, które zajął on w niniejszej sprawie . Stanowisko to zostało uzasadnione przez powołanie przepisów prawa. Odnosząc się do powołanych przez stronę pisemnych interpretacji organów podatkowych w ocenie Sądu powołane w skardze interpretacje indywidualne nie były kierowane do strony skarżącej i z tego względu nie mogły mieć wpływu na zaufanie skarżącego do organu podatkowego wydającego zaskarżoną decyzję. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja była prawidłowa i nie było podstaw prawnych do tego, żeby organ w niniejszej sprawie miał zajmować stanowisko odmienne, zwłaszcza na podstawie powołanych w skardze interpretacji indywidualnych. Wydawanie przez organ w takim samym stanie faktycznym w stosunku do różnych podatników odmiennych interpretacji indywidualnych i decyzji podatkowych jest zjawiskiem, które należy ocenić negatywnie jednakże nie narusza to art. 121 § 1 O.p. w sprawach tych podatników, w stosunku do których wydano interpretacje, czy też jak niniejszej sprawie decyzje, zgodne z prawem. Mając na uwadze powyższe, postawione przez stronę skarżącą zarzuty naruszenia przepisów art. 121 § 1 O.p., jak również przepisów art. 124 w związku z art. 210 § 4 tej O.p. - uznać należy za nieuzasadnione. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ R. Wiatrowski /-/ M. Jaśniewicz /-/ J. Małecki

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło