I SA/Ol 719/10

WyrokWSA w Olsztynie2010-12-01

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek, uwzględniając jedynie przesłanki całkowitej nieściągalności i nie rozważając innych okoliczności wskazanych w przepisach prawa, a także czy należności te nie uległy przedawnieniu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nie zebrał i nie rozważył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, naruszając tym samym zasady postępowania administracyjnego. W szczególności, organ nie zbadał kwestii przedawnienia należności, nie rozważył wszystkich przesłanek umorzenia odsetek wskazanych w przepisach, a także nie udowodnił, że skarżący posiadał status przedsiębiorcy, co miało wpływ na zastosowanie art. 17 ustawy zmieniającej ustawę o systemie ubezpieczeń społecznych.
Stan faktyczny
Skarżący, K.B., przebywający w zakładzie karnym, zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) o umorzenie odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek z lat 1999-2001, podnosząc, że nie miał świadomości zadłużenia, a jego sytuacja materialna uniemożliwia spłatę. ZUS odmówił umorzenia, uznając, że nie zachodzi całkowita nieściągalność należności i że skarżący posiadał status przedsiębiorcy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Oddziału ZUS utrzymał w mocy decyzję odmowną. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując ustalenia organu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Wiesława Pierechod (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Sędzia WSA Renata Kantecka Protokolant Ewa Grusza po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 1 grudnia 2010r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek uchyla zaskarżoną decyzję Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału, działając z upoważnienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w związku z wnioskiem K.B. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia "[...]"07.2010r. Nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę. Z akt sprawy i motywów decyzji wynika, że: Pismem z dnia 09.03.2010r. dłużnik zwrócił się o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległych składek na ubezpieczenie społeczne. Podał, że od 2005r. przebywa w zakładzie karnym, zakończenie odbywania kary przewidziane jest na 2014r. Nie jest nigdzie zatrudniony i nie posiada żadnych oszczędności oraz majątku. Równocześnie w odrębnym piśmie z 09.03.2010r. zwrócił się z prośbą o rozłożenie na raty należności głównej deklarując gotowość spłaty zadłużenia w ratach po 50 zł miesięcznie. Decyzją z "[...]"07.2010r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w "[...]" odmówił zobowiązanemu umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę naliczonych na dzień 11.03.2010r. w łącznej kwocie 17.848 zł w tym: – 13.673 zł od składek na ubezpieczenia społeczne, – 3.156 zł od składek na ubezpieczenie zdrowotne, – 1.019 zł od składek na Fundusz Pracy, dotyczących okresu 06.1999r.- 08.1999r., 11 i 12.1999r., 02.2000r. - 07.2001r. Dłużnik nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podał, że w związku z pobytem w Zakładzie Karnym nie miał możliwości dostarczenia dokumentacji o swojej sytuacji, jak też uczestniczenia w posiedzeniach. Wskazał, że nie posiadał informacji o swoich zobowiązaniach wobec ZUS i nie wie o co chodzi organowi wskazującemu, iż dłużnik miał możliwość oddłużenia. Nie wzięto natomiast pod uwagę sytuacji, w jakiej obecnie się znajduje. Dyrektor Oddziału ZUS w uzasadnieniu decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpoznania wniosku wskazał, że może umorzyć należności z tytułu składek w całości lub części tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, przesłanki której zawiera art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Stwierdził, że z analizy akt sprawy wynika, iż w omawianym przypadku nie zachodzi całkowita nieściągalność. W toku postępowania zobowiązany oświadczył, że jest współwłaścicielem nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej "[...]", posiada zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów, które są dochodzone w trybie egzekucyjnym, a stałe wydatki związane z utrzymaniem oraz wydatki związane z leczeniem pokrywa zakład karny. Po sprawdzeniu podanych informacji organ stwierdził, że dłużnik figuruje w Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych jako właściciel nieruchomości, nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów jako właściciel pojazdów. Ponadto, zgodnie z zaświadczeniem Prezydenta Miasta o wpisie – figuruje w ewidencji działalności gospodarczej pod numerem "[...]". Nie korzysta z pomocy społecznej. . Natomiast z informacji Krajowego Rejestru Karnego wynika, że na podstawie orzeczenia Sądu Rejonowego z dnia 27.02.2006r. sygn. akt "[...]" dłużnik został skazany na karę 6 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Jest zgłoszony do ubezpieczeń przez płatnika ZK, z podstawą wymiaru składek w wysokości 235,20 zł (07.2010r.), a od dnia 06.08.2010r. przez ODK SW jako osoba wykonująca odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności. W ocenie Organu w tak ustalonym stanie faktycznym nie wystąpiły również przesłanki do umorzenia należności zgodnie z dyspozycją art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003r. Nr 141, poz. 1365). Organ wyjaśnił, że ciężar udowodnienia, iż w sprawie wystąpiły okoliczności przemawiające za umorzeniem należności, spoczywał na zobowiązanym. W przedmiotowej sprawie nie wykazał on, że wystąpiły przesłanki określone w powołanych przepisach oraz, że w ich wyniku został pozbawiony możliwości pozyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Podkreślił, że wnioskujący otrzymywał wynagrodzenie z tytułu wykonywania pracy na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności w wysokości 235,20 zł i podjął również od dnia 06.08.2010r. kolejne zatrudnienie. Z kolei przebywanie w Zakładzie Karnym Organ uznał za konsekwencję działań zależnych od strony, co nie może stanowić przesłanki przemawiającej za umorzeniem odsetek za zwłokę naliczonych od nieopłaconych składek. Stwierdził, że Zakład nie kwestionuje trudności z jakimi dłużnik się boryka, jednakże kieruje się również interesem publicznym, który pozwala na dokonywanie wyboru rozstrzygnięcia polegającego na przyjęciu interpretacji w stosunku do konkretnej sytuacji faktycznej w zależności od okoliczności sprawy. Dyrektor Oddziału ZUS stwierdził także brak przesłanek do umorzenia należności z tytułu składek na podstawie art. 17 ustawy z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.). Z możliwości umorzenia w oparciu o art. 17 tej ustawy może skorzystać osoba, która nie podlegała przepisom ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców. Prawo takie przysługuje osobie, która nie posiadała statusu przedsiębiorcy, co uniemożliwiało jej oddłużenie na podstawie przepisów o restrukturyzacji. Zauważył, że dłużnik posiada status przedsiębiorcy na podstawie wpisu nr "[...]" do ewidencji działalności gospodarczej od 15.06.1990r. Zatem podlegał przepisom ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, ale nie skorzystał z przysługującego prawa. Organ podkreślił, że przedsiębiorcy samodzielnie muszą ponosić ciężar prowadzenia działalności gospodarczej. Zobowiązani są do opłacenia należności z tytułu składek w wyznaczonym ustawowym terminie płatności, niezależnie od przyczyn uniemożliwiających spełnienie takiego obowiązku. Zakład natomiast nie mógł uwzględnić żądania, co do umorzenia odsetek za zwłokę, również ze względu na specyfikę tych należności. Powołując się na charakter i ich funkcję stwierdził, że ZUS nie może ponosić ujemnych następstw nieterminowego regulowania zobowiązań z tytułu składek, jak też nie ma obowiązku informowania płatnika składek o wynikających z przepisów powinnościach strony. W skardze nazwanej wnioskiem odwoławczym i zaadresowanej do sądu powszechnego, a przekazanej przez ZUS Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu K.B. wniósł o umorzenie należności z tytułu odsetek za zwłokę oraz rozłożenie spłaty zaległych składek na raty. Wskazał, że nie miał świadomości istnienia tak dużych zaległości. O zadłużeniu z lat 1999-2001 został poinformowany dopiero w roku 2009., gdy odsetki osiągnęły astronomiczne rozmiary i znacznie przewyższyły kwotę zadłużenia. Podał, że zarówno księgowość jak też deklaracje ZUS były wypełniane przez nieistniejące już biuro rachunkowe. Przebywanie w Zakładzie Karnym od 2005r. utrudnia mu dostęp do dokumentów, jak też aktywny udział w postępowaniu przed organem. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie i potrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z 24.11.2010r. skarżący zwrócił się o "cofnięcie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ZUS". Nie zgodził się ze stwierdzeniem organu, że nadal prowadzi działalność gospodarczą pod nr "[...]", gdyż nie zgłoszono jej do urzędu skarbowego, ZUS-u oraz nie miał nadanego nr REGON i nigdy takiej działalności nie rozpoczął. Wskazał na zajęcia zwrotu nadpłat w podatku dochodowym w latach 2008 i 2009 na poczet należności ZUS zarzucając, że nie odliczono potrąconych kwot od zadłużenia, a ponadto odbyło się to bez jego wiedzy, gdyż nie otrzymał żadnej informacji na ten temat. Nie mógł także uzupełnić dokumentów w zakreślonym przez Zakład terminie 3 dni i uczestniczyć w posiedzeniach ze względu na odbywanie kary. Zarzucił organowi przewlekłość w poinformowaniu go o zadłużeniu, przez co kwota odsetek wzrosła do tak dużych rozmiarów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W związku z żądaniem skargi należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zasady i tryb tej kontroli reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.), zwana dalej w skrócie p.p.s.a. Zgodnie z przepisami ustawy sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy merytorycznie tj. nie orzeka bezpośrednio o prawach bądź obowiązkach strony postępowania, a dokonuje oceny czy organ administracji mający kompetencje do rozstrzygania spraw danego rodzaju , działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Rozpoznając skargę na działanie organu administracji publicznej Sąd uchyla decyzję gdy stwierdzi, że przy jej wydaniu doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 133 i 134 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt i w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. W związku z przedstawionymi wyżej regułami orzekania Sąd nie mógł umorzyć odsetek od długu ani rozłożyć spłaty zaległych składek na raty, o co wnosił skarżący. Natomiast analiza akt sprawy dała podstawy do uwzględnienia skargi. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz.U. z 2009r. nr 205, poz. 1585 ze zm.), zwanej dalej w skrócie u.s.u.s., określające zdarzenia, których zaistnienie daje Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych prawo umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę od nieziszczonych składek na ubezpieczenie społeczne. Poza zakresem niniejszej sprawy pozostaje kwestia rozłożenia spłaty zaległych składek na raty, która winna być rozpoznana przez organ w odrębnym postępowaniu i nie jest teraz przedmiotem sporu. Z art. 28 ust. 1 i ust. 2 oraz ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wynika, że co do zasady również odsetki od należności z tytułu składek mogą być umorzone tylko w wypadku ich całkowitej nieściągalności. Od powyższej zasady w art. 28 ust. 3a przewidziano wyjątek. Przepis ten przewiduje możliwość uwzględnienia innych przesłanek umorzenia w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia (a więc w odniesieniu do osób fizycznych). Wytyczne, którymi powinien się kierować Zakład Ubezpieczeń Społecznych podejmując decyzję, precyzuje rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr 141, poz. 1365). Przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W punktach 1, 2, 3 tego przepisu wskazano przypadki uzasadniające umorzenie tj: – pozbawienie, na skutek opłacenia należności z tytułu składek, możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych zobowiązanego i jego rodziny; – poniesienie strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących brak możliwości dalszego prowadzenia działalności; – przewlekłą chorobę zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiająca zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Zdaniem Sądu, powyższe wskazania nie wykluczają, przy rozpatrywaniu wniosku o umorzenie części należności, a zwłaszcza odsetek za zwłokę rozważenia także innych okoliczności, albowiem z treści § 3 ust. 1 rozporządzenia wynika, że przesłanki umorzenia zostały wskazane przykładowo, o czym świadczy użycie sformułowania "w szczególności". Nie ulega wątpliwości, że decyzje podejmowane na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy są decyzjami uznaniowymi. Przedstawiając regulacje mające znaczenie w sprawie nie można pominąć art. 17 ustawy z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.), który został powołany w decyzji I instancji. Zgodnie z tym przepisem Zakład może umarzać należności z tytułu składek: 1) na ubezpieczenie społeczne, na Fundusz Pracy i na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, należnych do dnia 31 grudnia 1998 r., 2) na ubezpieczenie rentowe w części finansowanej przez płatnika składek i na ubezpieczenie wypadkowe oraz na Fundusz Pracy i na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, należnych za okres od 1 stycznia 1999r. do 31 grudnia 2001r. - pomimo braku ich całkowitej nieściągalności w przypadku, gdy zobowiązana do ich opłacania jest osoba fizyczna niepodlegająca przepisom ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287), jeżeli przemawia za tym ważny interes tej osoby. Postępowanie poprzedzające wydanie przez Zakład decyzji w przedmiocie umorzenia należności prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej w skrócie k.p.a., o czym stanowi art. 180 § 1 tegoż kodeksu. Dotyczy to również postępowania odwoławczego od tych decyzji, prowadzonego przez Prezesa Zakładu. Zgodnie bowiem z art. 83 ust. 4 u.s.u.s. do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnoszonego od decyzji Zakładu do Prezesa Zakładu, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w k.p.a. Na podstawie art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej tym przepisem zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 k.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten jest niezależny od tego, czy niezbędny materiał dowodowy potwierdza stanowisko strony, czy też je podważa. Obciąża on zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, ponownie rozpatrujący sprawę. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Ocena materiału dowodowego następuje natomiast zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, określoną w art. 80 k.p.a. Brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozważenia przez Prezesa Zakładu w sposób kompleksowy okoliczności związanych z sytuacją majątkową skarżącego i jego interesem, czyli związanych z przesłanką umorzenia należności, stanowiło o naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia faktycznego decyzji. Zdaniem Sądu naruszenie takie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy zgodzić się z organem, iż istnieje obowiązek opłacenia należności z tytułu składek w wyznaczonym ustawowym terminie płatności. Jednak w przeciwieństwie do oceny Prezesa Zakładu, nie odbywa się to niezależnie od przyczyn uniemożliwiających spełnienie takiego obowiązku. System ubezpieczenia społecznego to system ustawowo zagwarantowanych świadczeń związanych z pracą, służących zaspokajaniu potrzeb wywołanych przez zdarzenia losowe i finansowanych przez ubezpieczonych na zasadzie rozłożenia ich ciężaru na osoby do nich następnie uprawnione. Mieszcząca się w tym systemie również funkcja ochronna ubezpieczenia społecznego nie pozwala na egzekwowanie niespłaconych składek w każdej sytuacji, bez względu na konsekwencje dla zobowiązanego i jego rodziny, na co niezmiennie zwraca się uwagę w orzeczeniach Sądu Najwyższego (np. uchwała z 30.06.2000r. sygn. akt III UZP 15/00 (OSNAPiUS 2000, nr 23, poz. 864), wyroki z 12.07.2006r. sygn. akt II UK 241/05 (OSNP 2007, nr 13-14, poz. 203), z 24.05.2007r. sygn. akt UK 216/06 (OSNP 2008, nr 13-14, poz. 202)) i Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyroki z dnia 21.02.2007r. sygn. akt II GSK 301/06, Lex nr 325379, z 10.10.2007r. sygn. akt II GSK 176/07, Lex nr 451167, z 20.03.2007r. sygn. akt II GSK 345/06, Lex nr 321267, z 21.05.2009r. sygn. akt II GSK 1045/08, Lex nr 564200). W tym miejscu wskazać należy, że przykładem niezrozumienia funkcji ochronnej ubezpieczenia społecznego jest uznanie przez ZUS jako pozostające bez wpływu na wynik sprawy poinformowanie strony - po ok. dziesięciu latach milczenia wg oświadczenia skarżącego - o wysokości jego zadłużenia (na dzień 11.03.2010r. organ wyliczył 10.496,35 zł z tytułu należności głównej i 17.848,- zł odsetek - karta nr 53 akt adm.). Właśnie funkcja ochronna ubezpieczenia społecznego w związku z zasadą prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 k.p.a.) winna skłonić organ do aktywności w przeciwdziałaniu narastaniu zaległości strony poprzez informowanie stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 zd. 1 k.p.a.). W aktach administracyjnych znajdują się co prawda informacje o wystosowaniu upomnień do dłużnika w 2006r. i prowadzeniu egzekucji (k. 69), odnoszą się one jednak do należności za okres 08.2000r. (bez podania rodzaju składki), a nie wszystkich zaległości strony związanych ze sprawą, nie dołączono ponadto bezpośrednich dowodów na odparcie twierdzenia skarżącego w tym zakresie. Przede wszystkim jednak organ przy wyjaśnianiu stanu faktycznego sprawy pominął podstawową kwestię wymagalności należności, od których nalicza odsetki za zwłokę. W sentencji wydanej w I instancji decyzji z "[...]"07.2010r. Zakład wymienił kwoty odsetek naliczonych od składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy za okres 06.1999r.- 08.1999r., 11 i 12.1999r., 02.2000r. - 07.2001r. Wątpliwości budzi, czy należności za 1999r. nie uległy przedawnieniu, odnośnie czego organ się nie wypowiada w uzasadnieniu zaskarżonej ani poprzedzającej ją decyzji, a w aktach sprawy brak dowodów wyjaśniających tą kwestię. Podobnie nie ma informacji o podejmowanych działaniach egzekucyjnych. Organ z urzędu winien rozważyć tą kwestię dostrzegając z jakiego okresu należności dotyczy wniosek o umorzenie, gdyż w przypadku ich przedawnienia wniosek ten staje się bezzasadny w odniesieniu do niewymagalnych zaległości a postępowanie bezprzedmiotowe. Ponadto nie sposób jednoznacznie stwierdzić, czy organ zastosował prawidłowo w/w art. 17 ustawy z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Zgodzić się należy, że z możliwości umorzenia w oparciu o art. 17 tej ustawy może skorzystać osoba, która nie podlegała przepisom powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców. Jednak w żaden sposób organ nie udowodnił, że skarżący posiadał w spornym okresie status przedsiębiorcy i mógł skorzystać z prawa do restrukturyzacji należności będących podstawą niniejszego postępowania. Z dołączonego do akt administracyjnych sprawy zaświadczenia z 19.03.2010r. (k. 16) wynika, że w prowadzonej przez Prezydenta Miasta ewidencji działalności gospodarczej pod nr "[...]" widnieje wpis o prowadzeniu tej działalności przez skarżącego od 15.06.1990r. Jednak jak wyjaśnił dłużnik w piśmie procesowym z 24.11.2010r. nie zgłoszono jej do urzędu skarbowego, ZUS-u oraz nie miał on nadanego nr REGON i nigdy takiej działalności nie rozpoczął. Z pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego z 14.04.2010r. (k. 31 akt adm.) wynika, że skarżący figurował w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą w okresach 18.08.1997 – 02.07.2001 (działalność osoby fizycznej) i 23.05.1996 – 30.11.1996r. (działalność w spółce). Zakład nie wyjaśnił jednak, a z przedstawionych akt to nie wynika, czy sporne należności w niniejszej sprawie związane są z którąkolwiek z tych działalności. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy zatem rozważyć zastosowanie powołanego w sentencji decyzji z "[...]"07.2010r. art. 17 w/w ustawy zmieniającej co do należności, które nie uległy przedawnieniu. Reasumując, w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została podjęta bez dostatecznego ustalenia stanu faktycznego i rozważenia wszystkich dowodów i aspektów sprawy, co mogło mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło