V SA/Wa 1040/10

WyrokWSA w Warszawie2010-12-03

Skład orzekający: Barbara Mleczko - Jabłońska, Irena Jakubiec – Kudiura, Olga Żurawska – Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu przyznająca płatności na zalesienie gruntów rolnych może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności dotyczących rzeczywistej powierzchni zalesionego gruntu, w szczególności powierzchni zajętej pod drogę, pomimo zalecenia sądu do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując że organ nie dopełnił obowiązku wyczerpującego zebrania i analizy materiału dowodowego, w szczególności nie ustalił powierzchni działki zajętej pod drogę, co miało istotny wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. Wnioskodawca ponosi odpowiedzialność za podanie prawidłowych danych dotyczących powierzchni zalesienia, jednak organ musi zweryfikować te dane przy pomocy wszystkich dostępnych środków dowodowych.
Stan faktyczny
S.M. złożył wniosek o przyznanie płatności na zalesienie gruntów rolnych na powierzchni 27 ha, jednak kontrole wykazały mniejszą powierzchnię faktycznie zalesioną. Organ uchylił wcześniejszą decyzję przyznającą płatność i zastosował sankcje. Beneficjent kwestionował wyniki pierwszej kontroli i wskazywał na zgodność z drugą kontrolą oraz planem zalesienia. Organ utrzymał decyzję w mocy, uznając, że beneficjent ponosi odpowiedzialność za zawyżenie powierzchni. Sąd administracyjny uchylił decyzję organu wskazując na niewyjaśnienie przez organ powierzchni zajętej pod drogę i brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie z marca 2010 r. oraz zasądził od organu zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 200 zł; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Olga Żurawska – Matusiak, Protokolant - st. sekr. sąd. Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych; I. Uchyla zaskarżoną decyzję. II. Zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. na rzecz S. M. kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie polega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z [...[ marca 2010 r. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. z [...] stycznia 2010 r. o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności z sankcjami. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] grudnia 2004 r. S.M. złożył wniosek do Biura Powiatowego ARiMR w N.D. M. o przyznanie płatności w działaniu na zalesianie gruntów rolnych na rok 2004, który dotyczył działek rolnych położonych na działce ew. [...] położonej w miejscowości S. gmina D.. Beneficjent wnioskował o przyznanie płatności stanowiącej wsparcie na zalesiane w pierwszym roku wskazując powierzchnię 27 ha i zlokalizowanie działek rolnych na powierzchni o nachyleniu stoku powyżej 12°. Ponadto zadeklarował grodzenie powierzchni siatką o wysokości 2 metrów, którą ostatecznie po zmianie wniosku określił na 23,19 ha oraz wskazał, że na zadeklarowanej do zalesienia powierzchni wnosi o przyznanie premii pielęgnacyjnej do upraw prowadzonych na stokach powyżej 12°, na których będą stosowane repelenty o pow. 3,81 ha i bez stosowania repelentów o pow. 23,19 ha. Wnioskodawca wystąpił również o przyznanie premii zalesieniowej i wskazał, że zalesienie zostanie wykonane wiosną 2005 r. W dniu [...] kwietnia 2005 r. Kierownik Biura wydał postanowienie o spełnieniu niezbędnych warunków określonych we wniosku o przyznanie płatności na zalesienie. W dniu [...] maja 2005 r. wnioskodawca złożył oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia oraz złożył zaświadczenie nadleśniczego potwierdzające ten fakt, po czym w dniu [...] listopada 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję nr [...], którą przyznał beneficjentowi wnioskowane płatności. W dniu [...] października 2006 r. przeprowadzona została w gospodarstwie wnioskodawcy kontrola na miejscu, która wykazała, że powierzchnia zalesienia, grodzenia oraz na której zastosowano repelenty, była niższa niż zgłoszona we wniosku. W protokole inspektor zaznaczył, że zalesiona powierzchnia składa się z dwóch działek. W uwagach do protokołu beneficjent wskazał, że "różnica powierzchni, którą stwierdzono podczas kontroli wynika z niedopatrzenia pomiaru działki przed sporządzeniem zalesienia". W dniu [...] lipca 2007 r. odbyła się ponowna kontrola na miejscu w gospodarstwie wnioskodawcy, której wyniki różniły się od wyników pierwszej kontroli i w wyniku której ustalono, że powierzchnia zalesienia wynosi 25,72 ha, powierzchnia grodzenia siatką równa jest 22,15 ha, zaś powierzchnia zastosowania repelentów wynosi 3,81 ha. Postanowieniem z [...]stycznia 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w N.D. M. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej wydaniem decyzji z [...] listopada 2005 r. Decyzją z [...] stycznia 2008 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uchylił decyzję własną z [...] listopada 2005 r. przyznającą płatność i wydał nową decyzję przyznając płatność do powierzchni ustalonej w toku pierwszej kontroli i stosując sankcje. Podstawą wydania decyzji były nowe okoliczności dotyczące powierzchni gruntów kwalifikowanych do przyznania płatności. Wnioskodawca złożył od wspomnianej decyzji odwołanie, w którym wnosił o wzięcie pod uwagę wyników drugiej kontroli oraz faktu, że stwierdzone podczas kontroli rozbieżności są wynikiem błędnego wyrysu i wypisu z Wydziału Geodezji w K. Decyzją z [...] marca 2008 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor podkreślił, że ocena Kierownika Biura jest prawidłowa a przyjęcie jako wiążące wyników drugiej kontroli trafne. Wyjaśnił, że druga kontrola odbyła się 3 lata od wykonania podjętego zobowiązania i nie może potwierdzać zakresu zalesienia, bo istnieją wyniki kontroli wykonanej w rok po zalesieniu, a nadto ponowna kontrola miała na celu sprawdzić jedynie wywiązywanie się beneficjenta z przyjętych obowiązków polegających na dokonywaniu pielęgnacji upraw i stosowaniu repelentów. Organ podniósł, że zwracał się do producenta o złożenie dokumentów potwierdzających brak winy w zawyżeniu powierzchni zalesiania oraz podkreślił, że nie miał możliwości ustalenia jaka część działki rolnika zajęta została pod drogę P. Zarządu Dróg Wojewódzkich. Od decyzji tej S.M.złożył skargę, w której podkreślił, że sporządzony plan zalesienia został wykonany na działce w granicach obrysu wskazanego na mapce uzyskanej z Wydziału Geodezji a szczegółowy odbiór wykonanych prac zalesieniowych został dokonany przez przedstawicieli Nadleśnictw D. i R.. Skarżący podkreślił, że część jego działki pozostaje we władaniu Zarządu Dróg Wojewódzkich, mimo że nadal figuruje jako jego własność. Zakwestionował również wyniki pierwszej kontroli, która odbyła się [...] października 2006 r. ze względu na sposób jej przeprowadzenia oraz wskazał, że zgadza się z wynikami drugiej kontroli z [...] lipca 2007 r. ponieważ jej wyniki zbliżone są do rzeczywistych. Wyrokiem z 23 października 2008 r. sygn. Akt V SA/Wa 1564/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku WSA stwierdził, że postępowanie administracyjne powinno być przeprowadzone w ramach obowiązujących przepisów prawa krajowego i wspólnotowego ( mającego zastosowanie w sprawie rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz rozporządzenia Rady (WE) 1782/2003 DZ.U.L.141 z 30 kwietnia 2004 r.) z zastosowaniem reguł art. 7,77 § 1 i 80 Kpa nakazując wyczerpujące zebranie i przeanalizowanie materiału dowodowego. Sąd powołał się przy tym na treść art. 30 pkt 4 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 , który stanowi, że warunki kwalifikujące działki rolne do pomocy weryfikuje się za pomocą wszelkich właściwych środków i w tym celu, w uzasadnionych przypadkach wymagane są właściwe dowody. Mając to na względzie WSA uznał, że naruszeniem tych przepisów jest oparcie się na wynikach pierwszej kontroli, której wyniki były mniej korzystne dla beneficjenta i to w sytuacji gdy pomiary przeprowadzono przy pomocy takiego samego sprzętu G.T. a różnica pomiaru między pierwszą i drugą kontrolą mieściła się w granicach tolerancji. Sad zauważył, że różnica ta wymagała wykonania trzeciej kontroli lub sięgnięcia do innych środków zwłaszcza, że strona kwestionowała metodykę pierwszego pomiaru. Wyjaśnienia wymagały poza tym okoliczności dotyczące powierzchni wynikającej z map, wyrysów i innych dokumentów urzędowych a w szczególności ustalenie powierzchni działki zajętej pod drogę. WSA uznał, że stwierdzenie organu, że nie jest w stanie ustalić tej okoliczności i to mimo istnienia dokumentów, w tym map, narusza treść art. 8 Kpa. Sąd wskazał, że dla ustalenia rzeczywistej powierzchni zalesienia, do której należna jest płatność wymagane jest ponowne ustalenie wspomnianej powierzchni przy użyciu wszystkich możliwych środków. Sąd powołał się także na wyrok NSA z 9 stycznia 2008 r. II GSK 295/07, w którym NSA zajmował się zagadnieniem różnicy powierzchni wynikającej ze zgłoszenia we wniosku a stwierdzonej w toku kontroli jeśli zawyżenie powierzchni wskazywanej przez producenta, było wynikiem oparcia się na aktualnych danych z ewidencji gruntów. W dniu [...] marca 2009 r. Dyrektor Regionalnego Oddziału ARiMR wydał decyzję, którą uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego z [...] stycznia 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z [...] lipca 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego AriMR w L.wydał decyzję nr [...] o uchyleniu dotychczasowej decyzji o płatności i przyznaniu nowych płatności z zastosowaniem sankcji. Kierownik wyjaśnił, że w toku ponownego postępowania producent złożył m.in. dwa wypisy z ewidencji gruntów w tym z [...] marca 2008 r. określającej wielkość gospodarstwa na 27,5333 ha, mapkę, dwa pisma P. Zarządu Dróg Wojewódzkich w tym z [...] sierpnia 2007 r., pismo Starosty o przekwalifikowaniu działki ewidencyjnej o pow. 27,5333 ha z działki rolnej na grunt leśny. Ponadto w ramach wykonania zaleceń WSA w dniu 19 maja 2009 r. odbyła się z udziałem producenta III kontrola na miejscu, w której do pomiarów użyto urządzenia GPS, i której wyniki mieszczące się tak jak wyniki dwóch poprzednich kontroli w granicach tolerancji, wskazały na mniejszą powierzchnię zalesienia i grodzenia niż wskazane we wniosku. Kierownik podkreślił również, że podczas kontroli stwierdzono zawyżenie powierzchni co do położenia działki na stoku powyżej 12° ponieważ stwierdzono, że taka powierzchnia nachylenia dotyczy jedynie 0,56 ha. Producent nie zakwestionował sposobu przeprowadzenia kontroli. W tym stanie rzeczy należało wydać decyzję opartą na wynikach III kontroli. W wyniku odwołania beneficjenta od decyzji została ona uchylona decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] października 2009 r. Decyzją z [...] stycznia 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego w N. D.M. i przyznał beneficjentowi płatność z tytułu wsparcia na zalesianie w wysokości [...] zł płatne jednorazowo po wykonaniu zalesienia za powierzchnię 25,99ha z zastosowaniem sankcji w wysokości [...] zł, premię pielęgnacyjną w wysokości [...] zł. płatną corocznie przez 5 lat od powierzchni 25,99 ha z zastosowaniem [...]zł sankcji, premię zalesieniową za powierzchnię 25,99 ha w wysokości [...] zł. płatną corocznie przez 20 lat z zastosowaniem [...] sankcji ze wskazaniem, że przyznane kwoty uwzględniają kwoty sankcji. Łączna kwota przyznanych płatności wyniosła [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Kierownik podniósł, że wyliczone kwoty przyznane producentowi w związku z zalesieniem przyznano po uwzględnieniu wyników III, nie zakwestionowanej kontroli w ramach której stwierdzono, że przy wykonaniu zobowiązania producent popełnił uchybienia w postaci: całkowita powierzchnia zalesienia stwierdzona jest mniejsza niż deklarowana, całkowita powierzchnia grodzenia siatką 2 metrową stwierdzona jest mniejsza niż deklarowana, nieuprawnione korzystanie z płatności wynikającej z utrudnień w wykonaniu zalesienia i pielęgnacji zalesienia – nachylenie stoku powyżej 12° . Kierownik wskazał, że zastosowanie sankcji nastąpiło przy uwzględnieniu, że wyliczona procentowo różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a stwierdzoną wynosi 3,89 %. W tym stanie rzeczy należało zastosować treść art. 70 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania Rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z EFOiGR oraz art. 32 ust.1 Rozporządzenia nr 2419/2001 i obecnie obowiązującego rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz systemów wsparcia dla rolników jeżeli przedeklarowanie powierzchni wynosi więcej niż 3% albo 2 ha, ale nie więcej niż 20 %, płatność pierwszoroczna zostaje naliczona zgodnie z rzeczywistą powierzchnią zalesioną stwierdzoną podczas kontroli, pomniejszoną o podwójną różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a stwierdzoną w toku kontroli. Od decyzji tej producent złożył odwołanie, do którego załączył odpis wyrysu działki z [...] lipca 2008 r. i odpis pisma do Starosty z [...] czerwca 2008 r. W odwołaniu wskazał, że w związku z wynikami kontroli zgadza się jedynie na naliczenie mu płatności od stwierdzonej powierzchni za rok 2009 ponadto nie zgadza się na obciążenie go jakimikolwiek sankcjami. Podniósł, że wniosek złożył opierając się na dokumentach geodezyjnych jak wyrys i wypis oraz bazując na sporządzonym przez Nadleśnictwo planie zalesienia. Ponadto stwierdził, że zwracał się do Starostwa Powiatowego w K. o dokonanie aktualizacji użytków działki ewid[...] na leśne po zakończeniu prac dokumentacyjnych związanych z ich aktualizacją. Podkreślił, że nie wyraża zgody na jakiekolwiek zmniejszanie należności już przyznanych za lata poprzednie. Decyzją z [...] marca 2010 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W decyzji przedstawił przebieg sprawy związany ze złożonym przez beneficjenta wnioskiem podkreślając, że rezultat III kontroli potwierdził, że powierzchnia zadeklarowana we wniosku przez beneficjenta została zawyżona w stosunku do powierzchni faktycznie zalesionej. Nie można do jego sytuacji zastosować wskazywanego w wyroku WSA wyroku NSA z 9 stycznia 2008 r. II GSK 295/07 ponieważ dotyczy on sytuacji, w której beneficjent przy składaniu wniosku posługując się dokumentami urzędowymi działa w zaufaniu do treści tych dokumentów. Tymczasem beneficjent w przedmiotowej sprawie wskazywał do dopłaty powierzchnię 27 ha chociaż powierzchnia ta nie wynikała z żadnego dokumentu. Nie można więc twierdzić, że popełnił błąd przy zgłoszeniu działki w sposób niezawiniony. Okoliczność ta powoduje, że płatności, które otrzymał z mocy decyzji z [...] listopada 2005 r. były zawyżone i on ponosi za to odpowiedzialność, bowiem zgłaszając działkę do płatności powinien mieć wiedzę na temat jej stanu faktycznego. Tak więc powstała różnica powierzchni musiała zostać uwzględniona przy wyliczeniu należnej płatności i premiach jak również musiała mieć wpływ na uznanie, że w tej sytuacji zastosowanie sankcji jest konieczne a samo ich wyliczenie ( biorąc pod uwagę procentową różnicę powierzchni) zasadne. Ponadto największe uchybienia w zalesieniu mają miejsce nie przy drodze, a w innej, dalszej części działki a beneficjenta obciąża także to, że zgłosił nienależną powierzchnię jako położoną na stoku o nachyleniu powyżej 12 °. W tym stanie rzeczy należało uznać, że decyzja I instancji jest prawidłowa. Od decyzji tej S.M.złożył skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego. W skardze podtrzymał argumenty wyrażone uprzednio w odwołaniu. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazując, że składając wniosek działał mając na względzie plan zalesienia, który wykonał. Był przekonany, że działka a na pewno jej znaczna część leżała na stoku powyżej 12° ponieważ jej konfiguracja na to wskazuje a działka leży na poziomie 600 – 700 m nad poziomem morza. Skarżący wniósł również o nieobciążanie go koniecznością zwrotu nadpłat za lata przed 2009 r. jak również sankcjami. W dodatkowym piśmie procesowym podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze i zakwestionował sposób wyliczenia procentowej różnicy między powierzchnią działki zadeklarowanej a stwierdzonej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należy uwzględnić. Przede wszystkim należy zauważyć, że w sprawie płatności z tytułu zalesiania wywołanej wnioskiem złożonym przez S. M. w dniu [...] grudnia 2004 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wypowiedział się w wyroku z dnia 23 października 2008 r. sygn. V SA/WA 1564/08. Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ze wskazań Sądu wynikało, że nakazał przy pomocy dokumentów urzędowych znajdujących się w aktach sprawy a pochodzących z Wydziału Geodezji oraz przy pomocy wszelkich dostępnych środków zbadać, jaka jest rzeczywista powierzchnia zalesionego gruntu, uznając, że brak jest podstaw do uznania za właściwy pomiaru I kontroli. Ponadto biorąc pod uwagę twierdzenia skarżącego co do zajęcia części gruntu pod drogę Sąd nakazał ustalenie zajętej przez nią powierzchni. Z zaleceń tych organ przeprowadzając III kontrolę wywiązał się jedynie częściowo tj. dokonany został ponowny pomiar powierzchni zalesionej i sposób przeprowadzenia kontroli jak również pomiar nie zostały zakwestionowane przez stronę. Okoliczność ta nie znaczy jednak, że działanie organu było wystarczające, ponieważ organ wbrew zaleceniu Sądu nie ustalił powierzchni zajętej pod drogę. W aktach sprawy nie ma dokumentu, z którego wynikałoby, że powierzchnia działki [...] w stosunku do zapisów zawartych w ewidencji gruntów uległa zmianie, brak jest również decyzji dotyczącej przejęcia jej części na drogę. W aktach znajduje się jedynie dokument w postaci pisma P. Zarządu Dróg Wojewódzkich z [...] sierpnia 2007 r., z którego wynika, że Zarząd Dróg zlecił opracowanie map z projektem podziału nieruchomości na odcinku drogi wojewódzkiej nr [...] R. – D. i że prace te zostaną zrealizowane przez firmę geodezyjną w grudniu 2007r. Brak jest jakiegokolwiek ustalenia, czy prace te zostały wykonane, czy też nie i jaka część działki została odłączona od działki strony lub też ma być odłączona. Należy podkreślić, że Sąd powołując się na treść art. 30 pkt 4 Rozporządzenia Komisji (WE) 796/2004, zwracał uwagę w swoich wytycznych na konieczność skorzystania przy wyjaśnieniu tej kwestii z wszystkich dostępnych środków dowodowych. Brak wyjaśnienia tej kwestii rzutuje na prawidłowość rozumowania organu a więc ma wpływ na rozstrzygnięcie. Organ w swojej argumentacji wskazał, że składając wniosek producent określa powierzchnię, która podlegać będzie dopłatom, zatem przed jego złożeniem powinien ustalić rzeczywisty stan swojej działki . Stanowisko to co do zasady jest słuszne, jak wynika bowiem z treści art. 5 ust. 1a ustawy z 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U.03.329.2273) pomoc udzielana jest na wniosek producenta rolnego, w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub grupy producentów rolnych, a w przypadku pomocy, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 8, na wniosek jednostki organizacyjnej lub organu realizującego zadania związane z rozwojem obszarów wiejskich. Płatność na zalesianie przyznawana jest natomiast producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej jeśli zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.) 2004.187.1929), spełni warunki w nim przewidziane, w tym, jeśli m.in. zobowiązał się do zalesienia działek rolnych, na których do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności, była prowadzona produkcja rolna. Zaznaczenia wymaga przy tym, iż pierwotnie obowiązujący wymóg ustawy, że powierzchnia każdej działki rolnej powinna odpowiadać powierzchni działki ewidencyjnej lub działek ewidencyjnych, na których położona jest dana działka rolna, przestał obowiązywać z dniem 19 października 2004 r. zatem nie dotyczył wniosku złożonego przez skarżącego. Ma to znaczenie o tyle, że skarżący był właścicielem jednej działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 27,53 ha, która potencjalnie w całości mogła być zalesiona, z tym zastrzeżeniem, że beneficjent zgłosił do zalesienia a następnie do płatności dwie działki rolne [...] o powierzchni 27 ha położone na wspomnianej działce ewidencyjnej. Należy przyjąć, że miało to związek z faktycznym zajęciem części (bliżej nieznanej) jego działki ewidencyjnej pod drogę. Rozróżnienie działki rolnej i ewidencyjnej w sprawie o płatności na zalesienie jest istotne ponieważ w świetle przepisów odnoszących się do przyznania takiej płatności ustawodawca wyraźnie rozróżnia działkę rolną jako rodzaj jednorodnego użytkowania gruntu oraz działkę ewidencyjną jako kategorię geodezyjną. Rozróżnienie takie wynika z treści art. 8 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 10, z 2004 r., poz. 76 ze zm.)., jak również z § 6 ust. 4 pkt 7 oraz z § 6 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 187, poz. 1929 ze zm.). § 6 ust.4 pkt 7 wspomnianego rozporządzenia stanowi, że do wniosku o dopłatę należy dołączyć kopię części mapy ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem poszczególnych działek rolnych, zaś § 6 ust. 4 pkt 2 odnosi się do pojęcia działki rolnej i ewidencyjnej i ma ono związek z definicją działki rolnej określonej w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej, w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U.UE z dnia 30 kwietnia 2004 r., L.04.141.18). Ustalenie to ma więc znaczenie dla przyjęcia, że rozróżnienia między działką rolną i ewidencyjną powoduje, że należy przyjąć, że działka rolna odpowiada ewidencyjnej, jeżeli na działce ewidencyjnej rolnik prowadzi jedną uprawę, albo że pojęcie działki rolnej może być identyfikowane tylko z faktycznie wykorzystywanym obszarem działki ewidencyjnej (jej częścią). Dla potrzeb ustalania dopłaty z tytułu zalesienia gruntów rolnych faktyczne określenie działki rolnej następuje w planie zalesienia, który będąc podstawą złożenia wniosku o dopłatę, wyznacza obszar zalesiany. Tym samym w okolicznościach sprawy biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy dotyczące zalesiania działek rolnych a nie ewidencyjnych, nie można na tym etapie sprawy za trafny uznać argumentu, że za obciążeniem beneficjenta sankcjami przemawia fakt, że nie zgłosił do zalesienia całej działki ewidencyjnej, a powierzchnia którą zgłosił, nie odpowiada określonej w ewidencji gruntów. W ocenie organu ten argument jednoznacznie przemawia przeciwko uznaniu, że skarżący nie może w tej sytuacji odpowiedzialnie twierdzić, że działał w zaufaniu do organów państwowych. Twierdzenie takie jest w sprawie przedwczesne. Wynika to z tego, że beneficjent miał prawo zgłosić działkę lub działki rolne o określonej powierzchni do płatności. Ażeby uznać więc, że nie zrealizował w sposób prawidłowy planu zalesienia na wskazywanej powierzchni zgodnie z planem zalesienia, w decyzji poza stwierdzeniem, że wykonał je na powierzchni 25,99 ha, powinno znaleźć się również wykazane stwierdzenie, że poza tą powierzchnią, jest jeszcze fizycznie istniejąca w obrębie działki ewidencyjnej w ramach obrysu mapy powierzchnia 1,1 ha, która nie została zalesiona. W przeciwnym przypadku w sytuacji, w której skarżący twierdzi, że zgłosił do zalesienia 27 ha zgodnie z dokumentacją geodezyjną i zgodnie z planem zalesienia wykonanym w ramach granic działki ew. [...] wynikających z mapy, pozostaje wątpliwość, czy dane z ewidencji gruntów określające powierzchnię działki w ramach granic działki ewidencyjnej, są zgodne ze stanem faktycznym. To jest istota problemu, która przez organ nie została wyjaśniona, i tak należy rozumieć stwierdzenie WSA w wyroku, że należy sprawdzić czy podanie określonej powierzchni we wniosku, jest zawinione przez beneficjenta, a więc czy w sytuacji gdy ewentualnie zastosowanie w sprawie mógłby mieć art. 68 ust 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 zasadne jest obciążenie go sankcjami. Dla wyjaśnienia tej sprawy potrzebne byłoby skonfrontowanie treści planu zalesienia, którego wykonanie na działce ew. [...] zostało potwierdzone przez Nadleśniczego, z tym czy rzeczywiście jest on zgodny z wykonaniem go przez skarżącego i z wynikami protokołu kontroli. Należy przy tym mieć na uwadze, że to beneficjent zgodnie z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2004 r. składa w tym zakresie stosowny wniosek dołączając dokumenty określone w jego ust. 2, w tym kopię mapy ewidencji gruntów i budynków obejmującą działki rolne przewidziane do zalesienia. Dysponując planem zalesienia, wnioskodawca składa wniosek o płatność do określonej powierzchni a po jego wykonaniu składa oświadczenie o jego wykonaniu. W ocenie Sądu wnioskodawca wykonując zalesianie jest w stanie stwierdzić, czy plan zalesiania obejmuje całość zgłoszonej poprzednio przez niego powierzchni działek. To wnioskodawca określa również powierzchnię podlegającą ogrodzeniu i położenie działek na stoku, w związku z czym jego co do zasady obciąża odpowiedzialność za podanie prawidłowych danych, z zastrzeżeniem dotyczącym powierzchni (w zestawieniu z dokumentami geodezyjnymi) o jakim była mowa wyżej w uzasadnieniu. Na koniec Sąd stwierdza, że sposób wyliczenia przez organ procentowego, ewentualnego zawyżenia powierzchni deklarowanej przez beneficjenta we wniosku w stosunku do stwierdzonej w wyniku kontroli, jest prawidłowy a metoda wyliczenia potencjalnej sankcji zgodna ze wskazywanymi w decyzji przepisami unijnymi. Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło