II GZ 247/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 697/10 w zakresie zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi "G. A." Spółki z o.o. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 697/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi "G. A." Spółki z o.o. w N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] września 2010 r., w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych Sąd pierwszej instancji wskazał w uzasadnieniu, że postanowieniem z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Gd 262/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zadał Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prawne dotyczące przepisów Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.). Od odpowiedzi na to pytanie zależeć będzie, czy ustawa z dnia 19 listopada 2009 r., o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540) podlegała notyfikacji Komisji w trybie art. 8 ust. 1 powołanej powyżej Dyrektywy nr 98/34/WE, a tym samym czy organy administracji mogły korzystać z przepisów ustawy hazardowej. Wobec tego w ocenie Sądu pierwszej instancji należało zawiesić postępowanie, bowiem udzielona odpowiedź będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie z uwagi na tożsamość problemu występującego w niniejszej sprawie z problemem, którego dotyczy zadane pytanie prawne. Dyrektor Izby Celnej w P. zażaleniem zaskarżył powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Postanowieniu zarzucono naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu podniesiono, iż Sąd pierwszej instancji niezasadnie skorzystał z instytucji zawieszenia postępowania sądowego w oparciu o art. 125 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi albowiem był on władny samodzielnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie, a odpowiedź Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na zadane pytanie prawne skierowane przez WSA w Gdańsku nie jest zdaniem organu niezbędna do wydania wyroku w przedmiotowej sprawie. Organ wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. orzekał już w analogicznych stanach faktycznych i prawnych wydając wyroki oddalające skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej w P. Podkreślił przy tym, że zapadły one już po skierowaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości UE. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Związek pomiędzy sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Dla sądu administracyjnego kwestią wstępną jest wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne dla sformułowania wypowiedzi, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 694/06). Wprawdzie w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jednakże - zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - nie przesądza to o braku podstawy zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (A. Wróbel, [w:] Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Zakamycze 2002, s. 154). Postępowanie prowadzone przed nim jest zatem postępowaniem sądowym, które bez wątpienia mieści się w pojęciu "postępowania sądowego", użytym w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wskazana okoliczność zadania pytania prawnego w innym postępowaniu, w sytuacji gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. znając jego treść stwierdził, iż odpowiedź udzielona przez Trybunał Sprawiedliwości UE odnośnie przepisów Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. może mieć wpływ na zastosowanie przez organy administracji przepisów ustawy o grach hazardowych, które były podstawą prawną zaskarżonej w tym postępowaniu decyzji, wypełnia dyspozycję art. 125 § 1 pkt 1 powyższej ustawy, co z kolei stanowi o jego prawidłowym zastosowaniu w sprawie przez Sąd pierwszej instancji. Niezasadnym jest również stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zażalenia, że Sąd pierwszej instancji mógł samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienie związane z przedmiotem postępowania administracyjnego, szczególnie, iż inne Wojewódzkie Sądy Administracyjne, w tym Sąd w R., już po zadaniu pytania Trybunałowi Sprawiedliwości, wydawały wyroki w analogicznych stanach faktycznych i prawnych. Jak wskazano to powyżej, zawieszenie postępowania w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 wskazanej ustawy, związane jest z uznaniem Sądu rozpoznającego daną sprawę sądowoadministracyjną w rozumieniu art. 1 i art. 3 § 1 i 2 powyższej ustawy, to nie jest on związany przez analogię, co zdaje się sugerować zażalenie, co do czynności innego Sądu podjętych w innej choćby podobnej co do stanu faktycznego i prawnego sprawie. To znaczy, iż Sąd pierwszej instancji mógł samodzielnie rozstrzygnąć kwestię, która była przedmiotem pytania prejudycjalnego. Miał jednak też prawo do zastosowania instytucji fakultatywnego zawieszenia postępowania nawet w przypadku gdy inne równorzędne Sądy, w podobnym stanie sprawy, nie zawieszały postępowania, lecz prowadziły je zmierzając do wydania orzeczenia. Wskazać należy również, że w licznych sprawach zawisłych przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi w podobnych stanach faktycznych i prawnych, Sądy te zawieszały postępowania właśnie z uwagi na zadanie pytania Trybunałowi Sprawiedliwości UE dotyczącego interpretacji art. 1 Dyrektywy nr 98/34/WE, zatem, przy przyjęciu stanowiska reprezentowanego w zażaleniu w tej materii, Sąd w niniejszym postępowaniu miałby obowiązek jego zawieszenia co byłoby również niedopuszczalne z uwagi na charakter instytucji zawieszenia postępowania z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a która to instytucja w takim stanie sprawy mogła mieć zastosowanie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.