I OSK 651/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-04-26
Skład orzekający: Monika Nowicka, Anna Lech, Roman Ciąglewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości przez osobę prawną z dniem 5 grudnia 1990 r. wystarczy decyzja o naliczeniu opłat za użytkowanie, czy konieczne jest wykazanie istnienia prawa zarządu na podstawie określonych dokumentów?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że decyzja o naliczeniu opłat za użytkowanie gruntu nie stanowi wystarczającego dowodu ustanowienia prawa zarządu lub użytkowania wieczystego. Prawo to mogło powstać jedynie na podstawie decyzji o przekazaniu gruntu w zarząd lub umowy zawartej za zgodą właściwego organu. Skarżący nie wykazał istnienia takiego prawa na dzień 5 grudnia 1990 r., co uzasadniało oddalenie skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe złożyło wniosek o stwierdzenie nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w Warszawie z dniem 5 grudnia 1990 r. Organ odmówił stwierdzenia tego prawa, wskazując na brak dowodów potwierdzających istnienie prawa zarządu na ten dzień. Skarżący kwestionował tę decyzję, powołując się na dokumenty dotyczące naliczenia opłat za użytkowanie gruntu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie NSA Anna Lech(spr.) del. NSA Roman Ciąglewicz Protokolant specjalista Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1319/10 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990r. prawa użytkowania wieczystego gruntu oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1319/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "[...]" Sp. z o. o. z siedzibą W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W z dnia [...] kwietnia 2010r., nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu
W uzasadnieniu Sąd wskazał na następujący stan sprawy: decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r., nr [...], Wojewoda M. na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.), stwierdził nabycie przez Dzielnicę Gminę W – O nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] i działka nr [...] o pow. [...] w obrębie [...]. Grunt ten obecnie stanowi własność m. st. Warszawy.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] Prezydent m. st. Warszawy, po rozpatrzeniu wniosku z dnia 17 września 1991 r. złożonego przez Przedsiębiorstwo Produkcji Pomocniczej Budownictwa Warszawa "[...]", na podstawie art. 200 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) odmówił stwierdzenia nabycia przez wnioskodawcę, z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz prawa własności budynków i innych urządzeń znajdujących się na gruncie opisanym powyżej wskazując, że wnioskodawca, mimo wezwania organu, nie przedstawił żadnego z dowodów na potwierdzenie władania przedmiotowym gruntem pod tytułem zarządu, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji .
Od tej decyzji Przedsiębiorstwo-Produkcyjno-Handlowo-Usługowe "[...]" Sp. z o. o. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnosząc, że organ błędnie uznał, iż przedstawiony przez skarżącego dokument o naliczeniu opłaty za użytkowanie, wraz z innymi dokumentami, nie udowadniają faktu użytkowania przez skarżącego terenu przy ul. [...].
Zdaniem skarżącego materiał dowodowy zabrany w sprawie wskazuje, że w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości skarżący był użytkownikiem przedmiotowej nieruchomości, a co za tym idzie z tym dniem nabył prawo zarządu, które następnie na podstawie wspomnianej już ustawy z dnia 29 kwietnia 1990 r. skutkowało powstaniem z mocy prawa użytkowania wieczystego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1319/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "[...]" Sp. z o. o. z siedzibą Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. stwierdził, że żaden ze zgromadzonych w sprawie dowodów nie potwierdził istnienia w dniu 5 grudnia 1990 r. prawa zarządu przysługującego poprzednikowi prawnemu Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "[...]" Sp. z o. o. w Warszawie do części nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], oznaczonej obecnie jako działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni [...].
W ocenie Sądu pierwszej instancji znaczenia dla sprawy uwłaszczeniowej nie mogło mieć zwłaszcza pismo Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 1969 r., nr [...], w którym Prezydium zawiadamiało Przedsiębiorstwo Produkcji Pomocniczej Budownictwa Warszawa "[...]" o naliczeniu i warunkach uiszczania opłaty rocznej z tytułu użytkowania przedmiotowego terenu. Zdaniem Sądu, zawiadomienie tego rodzaju nie dowodzi, że poprzednik prawny skarżącej nabył grunt w użytkowanie, które z dniem 1 sierpnia 1985 r. przekształciło się w zarząd.
Sąd przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 listopada 1999 r., sygn. akt U 6/99, w którym to wyroku Trybunał wskazał, że dokument zawierający decyzję o naliczeniu lub aktualizacji opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania, gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Zdaniem Trybunału, z decyzji o opłatach powinien wynikać w sposób jednoznaczny tytuł prawny ich wnoszenia: ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo użytkowania na rzecz podmiotu wnoszącego opłatę.
Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożyło Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe "[...]" Sp. z o.o. z siedziba w W., wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1) prawa materialnego, to jest:
a) błędną wykładnię § 4 ust. 1 i 3 oraz 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu, poprzez błędne uznanie, że dla wykazania istnienia prawa zarządu nieruchomości przysługującego skarżącemu koniecznym było posiadanie przez skarżącego jednego z dokumentów wymienionych w treści § 4 ust. 1 wskazanego rozporządzenia, podczas gdy prawidłowe rozumienie § 4 ust. 1 i ust. 3 oraz 7 rozporządzenia nakazuje uznanie, że posiadanie prawa zarządu może być także wykazane innymi, niż wymienione w § 4 ust. 1, dokumentami;
b) art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne uznanie, iż przepis ten nie powinien być zastosowany, podczas gdy okoliczności sprawy uzasadniały zastosowanie wskazanego przepisu.
2) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
a) art. art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. polegające na niepełnym i powierzchownym rozpatrzeniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co doprowadziło organ do błędnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a co za tym idzie wydania decyzji naruszającej słuszny interes skarżącego, przy braku wyjaśnienia, czy decyzja w przedmiocie użytkowania, której następstwem było ustalenie opłaty z tego tytułu, nie znajduję się w archiwach Prezydenta miasta stołecznego Warszawy, który wprost przejął i posiada wszelkie dokumenty archiwalne w przedmiocie dotyczącym mienia, a sam fakt braku dostarczenia takiego dokumentu oraz brak ustalenia z całą pewnością, że takowy nie istnieje, stanowi ponadto naruszenie art. 134 ustawy o prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez jego niezastosowanie i rozpoznania całokształtu sprawy, przejawiającej się tym, że Sąd uznał za wystarczający dowód braku istnienia decyzji w sprawie oddania gruntu w użytkowanie skarżącemu, nie doręczenie i przedstawienie takiej decyzji w trakcie postępowania administracyjnego, w sytuacji, gdy organ wydający decyzję z mocy samego prawa winien nie tylko znać ten fakt z urzędu, ale także sam w ramach własnych kompetencji ustalić bezspornie stan faktyczny w tym zakresie, skoro skarżący okoliczność oddania w użytkowanie nieruchomości podnosił od samego początku postępowania administracyjnego w sprawie;
b) art. 80 k.p.a. polegające na nie dokonaniu wszechstronnej oceny materiału dowodowego w wyniku czego organ uznał za nie udowodnioną okoliczność użytkowania oraz posiadania w zarządzie skarżącego nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], podczas gdy prawidłowo oceniony materiał dowodowy powinien doprowadzić organ do wniosku, że skarżący nabył użytkowanie wskazanej nieruchomości z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd pierwszej instancji oparł swe orzeczenie na niepełnym uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt U 6/99, zaś – w ocenie skarżącej spółki – uzasadnienie tegoż wyroku w pełni przemawia za zasadnością jej stanowiska co do aktów prawnych niezbędnych dla rozpoznania przedmiotowej sprawy w postaci dokumentu – decyzji – zawiadomienia Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] grudnia 1965 r., znak [...], gdyż dokument ten zawiera wymienione przez Trybunał elementy i jest wystarczającą podstawą do uwzględnienia wniosku skarżącego.
Wskazano, że w decyzji z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], Prezydent m. st. Warszawy stwierdził jedynie, że wezwał wnioskodawcę do dostarczenia decyzji o oddaniu nieruchomości w zarząd. Niedostarczenie jej uznał jako brak istnienia takiej decyzji, co – w ocenie autora skargi kasacyjnej – jest rażącym naruszeniem art. 77 § 1 k.p.a. Wskazano, że w zasobach Prezydenta m. st. Warszawy znajduje się pełna dokumentacja Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy i to organ winien z urzędu przeprowadzić dowód na istnienie przedmiotowej decyzji, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 wskazanej wyżej ustawy, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Ponieważ skarga kasacyjna zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie zarówno przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, w pierwszej kolejności zostaną rozpoznane zarzuty dotyczące naruszenia postępowania. Tylko bowiem w sytuacji bezsprzecznie ustalonego stanu faktycznego można przejść do rozpoznania zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego.
Wskazać należy, że na każdym etapie postępowania administracyjnego organ administracji publicznej obowiązany jest do przestrzegania zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 kpa), zgodnie z którą, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z zasady tej wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa.
Natomiast przepis art. 77 k.p.a. nakłada na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzenia w tym celu wszelkich niezbędnych dowodów, jednakże nie wprowadza zasady biernego oczekiwania przez strony na wynik sprawy. Zasada oficjalności postępowania dowodowego nie oznacza, że strona może zachowywać się biernie w toku postępowania dowodowego. Strona, która z danych faktów zamierza wywodzić dla siebie korzystne skutki prawne, zobowiązana jest wskazać organowi te okoliczności i zaoferować dowody, które mogą potwierdzić stanowisko strony. Zatem ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne, dlatego to na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania, poprzez błędne ustalenia stanu faktycznego będące następstwem niepełnego i niedokładnego rozpatrzenia materiału dowodowego w niniejszej sprawie, nie mają usprawiedliwionych podstaw. Jeżeli bowiem skarżący kasacyjnie wywodzi dla siebie skutek prawny z faktu użytkowania lub posiadania w zarządzie nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], to powinien taką okoliczność wykazać, czego jednak nie uczynił, przerzucając ten obowiązek w całości na organ.
W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność gminy (związku międzygminnego), z wyłączeniem gruntów Państwowego Funduszu Ziemi, będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych osób prawnych innych niż Skarb Państwa stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego. Nie narusza to praw osób trzecich. Natomiast w myśl ust. 2 tego przepisu, budynki i inne urządzenia oraz lokale znajdujące się na gruntach, o których mowa w ust. 1, stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy (związku międzygminnego), będących w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych osób prawnych, stają się z tym dniem z mocy prawa własnością tych osób. Nabycie własności przez te osoby następuje odpłatnie, jeżeli obiekty te nie były wybudowane lub nabyte ze środków własnych tych osób lub ich poprzedników prawnych.
Zaznaczyć należy, że właśnie na podstawie wskazanego wyżej przepisu Dyrektor Przedsiębiorstwa Produkcji Pomocniczej Budownictwa W. "[...]" złożył w dniu [...] września 1991 r. wniosek o stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez to Przedsiębiorstwo z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz prawa własności budynków i innych urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie. W toku postępowania stan prawny uległ zmianie, gdyż weszła w życie ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, która w art. 200 ust. 1 stanowi, że stwierdzenia nabycia z mocy prawa na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z dniem 5 grudnia 1990 r. użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali można było dokonać, jeżeli państwowe czy komunalne osoby prawne, jak też Bank Gospodarki Żywnościowej posiadały w tym dniu określone grunty w zarządzie. Zatem warunkiem wymaganym do stwierdzenia z mocy prawa, na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali było posiadanie gruntów objętych wnioskiem w tym dniu w zarządzie. Aby zatem uzyskać w oparciu o przepis art. 200 ust. 1 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami prawo użytkowania wieczystego trzeba przede wszystkim wykazać, że na przedmiotowej nieruchomości ustanowione było prawo zarządu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości. Prawo zarządu właściwy organ stwierdza na podstawie jednego z dokumentów określonych w § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu. W sytuacji natomiast, gdy nie ma decyzji o przekazaniu w zarząd lub decyzji o przekazaniu w użytkowanie, wydanych przed dniem 1 sierpnia 1985 r., dokument zawierający decyzję o naliczeniu opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania jedynie wtedy, gdy w decyzji o opłatach wskazana jest konkretna decyzja administracyjna, na podstawie której zostało ustanowione prawo użytkowania, a konkretna decyzja wskazana w tejże decyzji o naliczeniu opłat zaginęła lub uległa zniszczeniu.
Powyższe wywody oznaczają, że w każdej sprawie należy ustalić, czy wydane w niej decyzje o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania nieruchomości wskazują jednoznacznie tytuł ich wnoszenia, to jest, czy przywołują ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo zarządu lub użytkowania.
W niniejszej sprawie, jak zasadnie ustaliły organy administracyjne, a za nimi Sąd pierwszej instancji, skarżąca spółka nie wykazała istnienia warunku niezbędnego do wydania przez właściwy organ decyzji uwłaszczeniowej, nie wykazała bowiem, że jej poprzednik prawny – Przedsiębiorstwo Produkcji Pomocniczej Budownictwa Warszawa "[...]" – legitymował się w stosunku do gruntu przy ul [...], obejmującego obecne działki nr [...] i [...] – jednym z dokumentów, o którym mowa w § 4 pkt 1 powołanego rozporządzenia. W aktach sprawy znajduje się co prawda pismo Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 1969 r. powiadamiające o obowiązku odpłatności za użytkowanie przedmiotowego terenu, jednakże – w myśl powyższych wywodów – pisma takiego nie można uznać za dokument będący podstawą do stwierdzenia prawa zarządu lub użytkowania, o którym mowa w § 4 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Również Trybunał Konstytucyjny analizując w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. w sprawie o sygn. akt U 6/1999 przepis § 6 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. wskazał, że dokument zawierający decyzję o naliczeniu lub aktualizacji opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania, gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu.
Stwierdzić zatem należy, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa użytkowania (zarządu) jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu, że decyzja o ustaleniu opłat za użytkowanie gruntu jest dowodem przesądzającym o istnieniu po stronie skarżącego prawa zarządu do nieruchomości, w rozumieniu przepisów rozporządzenia z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu. Decyzja o ustanowieniu opłat nie była bowiem wystarczającym dowodem ustanowienia zarządu w sensie prawnym, który mógł powstać jedynie na podstawie decyzji o przekazaniu gruntu w zarząd lub na podstawie umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, zawartej za zgodą właściwego organu, bądź na podstawie umowy o nabyciu nieruchomości.
Powyższe oznacza, że skarżąca kasacyjnie spółka na etapie postępowania administracyjnego była zobowiązana do wykazania istnienia zarządu na dzień 5 grudnia 1990 r.
W niniejszej sprawie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego właściwie oceniono, że skarżąca kasacyjnie spółka, to jest podmiot, na rzecz którego miałoby nastąpić ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu, nie legitymowała się w dniu 5 grudnia 1990 r. decyzją administracyjną ustanawiającą na jej rzecz użytkowanie lub zarząd nieruchomością. Uznać zatem należy, że wyrok Sądu pierwszej instancji nie narusza przepisów obowiązującego prawa.
W świetle powyższych wywodów nietrafny jest zatem zarzut podniesiony w skardze kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż Sąd pierwszej instancji słusznie wskazał, że do powstania zarządu na nieruchomości objętej wnioskiem skarżącego w ogóle nie doszło. W związku z tym niezasadny jest także zarzut naruszenia § 4 ust. 1 i 3 oraz 7 powołanego rozporządzenia.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło